Muốn biết đức vơi đầy, hãy nhìn chữ Nhẫn
Người xưa nói: “Muốn biết đức vơi đầy, hãy nhìn chữ Nhẫn.” Chỉ một chữ “Nhẫn”, nhưng lại trở thành thước đo để nhìn ra chiều sâu nhân cách của một con người.
Bởi lẽ, khi gặp thuận cảnh, ai cũng có thể tỏ ra ôn hòa, nhã nhặn. Nhưng khi đối diện với sự xúc phạm, bất công hay thiệt thòi, lúc ấy một người có giữ được bình tĩnh hay không mới thật sự thể hiện được đức hạnh của họ.
Nhẫn là nền tảng của mọi đức hạnh
Trong cuộc sống, con người khó tránh khỏi những lúc bị hiểu lầm, tổn thương hoặc gặp phải điều không vừa ý. Nếu gặp chuyện liền nổi nóng, tranh hơn thua, thì rất dễ làm tổn thương người khác và cũng khiến bản thân đánh mất sự bình hòa.
Trái lại, người có tu dưỡng thường biết kiềm chế cảm xúc, không để cơn giận chi phối hành động. Họ có thể nhịn được điều người khác không nhịn được, giữ được sự điềm tĩnh trước những điều khiến người khác dễ nổi giận.
Trong lịch sử Trung Hoa có một câu chuyện rất nổi tiếng về Hàn Tín, vị đại tướng khai quốc của nhà Hán.
Khi còn trẻ, Hàn Tín rất nghèo nhưng lại ôm chí lớn. Một hôm, ông mang theo thanh kiếm đi trên phố thì bị một tên vô lại chặn đường gây sự. Tên đó cười nhạo rồi nói:
“Ngươi có kiếm thì giết ta đi. Nếu không dám, hãy chui qua háng ta.”
Trước mặt rất nhiều người, đó là một sự sỉ nhục vô cùng lớn. Nếu là người nóng nảy, có lẽ đã rút kiếm liều mạng để giữ thể diện.
Nhưng Hàn Tín không tranh hơn thua. Ông lặng lẽ cúi xuống, chui qua háng của tên kia rồi bình thản rời đi.
Những người xung quanh khi ấy đều cười nhạo, cho rằng ông là kẻ nhát gan.
Thế nhưng nhiều năm sau, Hàn Tín trở thành vị đại tướng lừng danh, giúp Lưu Bang lập nên triều đại nhà Hán. Khi nhìn lại câu chuyện năm xưa, người đời mới hiểu rằng đó không phải là hèn nhát, mà là đại nhẫn. Ông nhẫn để giữ chí lớn, nhẫn để không vì một phút nóng giận mà hủy hoại cả tương lai.
Nhẫn là cách giữ và tích đức
Trong đời sống thường ngày, rất nhiều mâu thuẫn chỉ bắt nguồn từ một câu nói hơn thua hay một cơn nóng giận nhất thời. Nếu ai cũng muốn thắng, muốn chứng tỏ mình đúng, thì oán kết sẽ ngày càng chồng chất.
Nhưng nếu có thể nhẫn một chút, rất nhiều chuyện sẽ tự nhiên lắng xuống. Người xưa nói: “Nhẫn một chút sóng yên biển lặng, lùi một bước biển rộng trời cao.” Chính sự nhẫn nhịn ấy giúp con người tránh tạo thêm oán kết và giữ lại phúc đức cho chính mình.
Nhẫn thể hiện chiều sâu của nội tâm
Người thiếu tu dưỡng thường phản ứng ngay khi bị xúc phạm. Nhưng người có nội tâm sâu sắc thì trước khi nói, trước khi làm, luôn biết dừng lại một chút để tự giữ mình. Nhẫn không phải là yếu đuối, mà là sức mạnh của sự tự chủ.
Trong lịch sử cũng có một câu chuyện nổi tiếng về Trương Lương, một trong những mưu sĩ kiệt xuất thời Hán.
Khi còn trẻ, Trương Lương từng gặp một ông lão bí ẩn, về sau được gọi là Hoàng Thạch Công.
Một ngày nọ, khi Trương Lương đi qua cầu, ông lão cố ý làm rơi chiếc giày xuống đất rồi bảo:
“Tiểu tử, xuống nhặt lên hộ ta!”
Trương Lương ngạc nhiên trước giọng điệu khó nghe của ông lão, trong lòng thoáng khó chịu. Nhưng thấy ông đã lớn tuổi, chàng cố nhẫn nhịn, lội xuống nhặt chiếc giày lên. Ông lão lại giơ chân ra và nói:
Trương Lương thầm nghĩ: “Dù gì mình cũng đã nhặt lên rồi, mang vào cho ông ấy cũng được thôi.” Nghĩ vậy, chàng bèn quỳ xuống xỏ chiếc giày vào chân cho ông lão.
Đợi Trương Lương mang giày xong, ông lão cười lớn rồi bỏ đi. Trương Lương nhìn theo bóng ông lão khuất xa mà trong lòng không khỏi thấy lạ kỳ.
Đi được một đoạn, ông lão quay lại nói:
“Tiểu tử này có thể dạy dỗ được. Năm ngày sau, vào lúc sáng sớm, hãy quay lại đây gặp ta.”
Trương Lương thấy lời nói của ông lão đầy thâm ý, liền quỳ xuống đáp: “Xin vâng.”
Năm ngày sau, khi trời vừa tờ mờ sáng, Trương Lương đã đến nơi hẹn. Không ngờ ông lão đã có mặt từ trước. Thấy Trương Lương, ông nổi giận nói:
“Có hẹn với người lớn tuổi mà lại đến trễ, như vậy có được không? Năm ngày sau hãy đến sớm hơn.”
Nói xong liền quay lưng bỏ đi.
Năm ngày sau nữa, vừa nghe tiếng gà gáy, Trương Lương đã đến đầu cầu. Nhưng oái oăm thay, ông lão lại đến trước. Ông trách Trương Lương vẫn đến trễ, rồi bảo năm ngày sau hãy quay lại.
Lần thứ ba, Trương Lương không dám chậm trễ nữa. Nửa đêm canh ba đã ra cầu đứng đợi. Một lúc sau ông lão xuất hiện, thấy vậy liền gật đầu nói:
Sau đó, ông lấy ra một cuộn sách tre và nói:
“Đọc cuốn sách này có thể làm thầy của bậc vương giả. Mười năm sau ắt sẽ nổi danh. Mười ba năm sau con có thể gặp ta ở Tế Bắc, dưới chân núi Cốc Thành Sơn, nơi có tảng đá màu vàng — đó chính là ta.”
Nói xong, ông lão bỏ đi và từ đó không còn gặp lại.
Trương Lương mang cuộn sách về nhà, đốt đèn xem thì hóa ra đó chính là bộ “Thái Công Binh Pháp” đã thất truyền.
Nhờ bộ binh thư ấy, về sau Trương Lương trở thành mưu sĩ hàng đầu, góp phần giúp Lưu Bang lập nên triều đại nhà Hán.
Nhẫn giúp con người vượt qua nghịch cảnh
Trong cuộc đời, không phải lúc nào con người cũng gặp thuận lợi. Có lúc bị khinh rẻ, có lúc bị hiểu lầm, cũng có lúc phải chịu thiệt thòi.
Nhưng người thật sự có chí hướng thường không vì những điều trước mắt mà đánh mất sự bình tĩnh. Họ biết nhẫn để tích lũy năng lực, nhẫn để giữ chí lớn, và nhẫn để chờ đúng thời cơ.
Vì vậy, nhìn vào một người, muốn biết đức hạnh sâu hay cạn, nhiều khi không cần xem họ nói những điều lớn lao thế nào. Chỉ cần nhìn xem khi gặp chuyện không như ý, họ có thể nhẫn được bao nhiêu.
Cho nên người xưa mới nói: “Muốn biết đức vơi đầy, hãy nhìn chữ Nhẫn.”
Một người nhẫn được bao nhiêu, thì đức của họ sâu bấy nhiêu.
Nhẫn không chỉ là cách đối nhân xử thế, mà còn là một cảnh giới tu dưỡng của tâm hồn. Khi con người hiểu được chữ Nhẫn, lòng sẽ bớt nóng nảy, tâm sẽ bớt oán hận, và cuộc đời vì thế cũng trở nên rộng rãi, bình hòa hơn.
