Sanattır İstanbul'un İnancı

Sanat ve İslam tarihini koca İstanbul'a yakıştırmak özümsenebilecek en büyük mutluluklardan bir tanesidir.

[msedefk-blog]

AHİRET GÜNÜNE İMAN ETMEK

Ahirete iman nedir?

Allâh’tan başka hiç bir varlık ezeli ve ebedî değildir. Hepsi de Allâh’ın yaratmasıyla sonradan meydana gelmiştir. Sonradan yaratılan şeylerin bir de sonu vardır. Dünyanın da sonunun gelip düzeninin alt üst olmasından yani Kıyametin kopmasından sonra Allâh’ın emriyle bütün canlılar tekrar diriltilecektir. Buna öldükten sonra tekrar dirilme denir. İnsanlar dünyada yaptıkları şeylerden sorguya çekilecek, haklı haksız ayırt edilecek, kimin kimde hakkı varsa alınacak, herkes dünyada yaptığı iyilik ve kötülüğün karşılığını mutlaka görecektir. İşte bütün bunlara inanmak iman esaslarındandır.

Ahirete inanmayan kişi, Kurân ayetlerini de inkar etmiş olacağından dinden çıkmış olur:

“….Ey iman edenler! Allah’a, peygamberine, peygamberine indirdiği kitaba ve daha önce indirdiği kitaba iman edin.  Kim Allah’ı, meleklerini, kitaplarını ,peygamberlerini ve ahiret gününü inkar ederse derin bir sapıklığa düşmüş olur.” (Nisa:4/136)  ayeti bunu açıkça belirtmektedir.

Ruh göçü (Reenkarnasyon) ve İslam’daki yeri nedir?

Tenasuh, reenkarnasyon, hulûl kavramlarıyla da ifade edilen ruh göçü, ruhların beden değiştirerek dünyaya tekrar tekrar gelmelerine inanmaktır. Ruh göçü inancı, Hindistan ve Çin’in büyük bir bölümü başta olmak üzere dünyanın bazı bölgelerinde varlığını sürdürmektedir. Bu inanca sahip olanlara göre, ruhun bir defa dünyaya gelmesiyle evreni tanıması mümkün değildir. Bunun için bir beden ölünce ruhu, başka bir bedene geçer. Bu yeni bedende ruh öncekine oranla daha da olgunlaşır. Söz konusu intikal her ömrün sonunda başka bedende ve varlıkta gerçekleşebilir. Nitekim su, bulut ve gök gürültüsüne dönüşüyor. Yumurta kuş biçimine geliyor. Palamut, meşe ağacı oluyor. Odun ateş ve kül halini alıyor.

Tenasüh inancı İslâm’la bağdaşmaz. İslam inancına göre ruh, ezelî olmayıp sonradan yaratılmıştır. O, bedenin tamamlayıcısıdır. Ölümle bedenden ayrılan ruh, tekrar başka bedenlerle dünyaya gelmeyecek, ahirette beden yeniden yaratılınca ruh tekrar ona iade edilecektir. Dolayısıyle dünyadaki ameline göre mükafat veya cezaya muhatap olacaktır. Kur’ân’da ruh göçünün olmadığı kesin olarak ifade edilmektedir: “Nihayet onlardan birine ölüm gelince: ‘Rabbim! Beni dünyaya geri gönderiniz ki, terk ettiğim dünyada salih bir amel yapayım’ der. Hayır! bu sadece onun söylediği boş bir sözden ibarettir. Onların arkasında, tekrar dirilecekleri güne kadar (devam edecek, dönmelerine engel) bir perde (berzah)  vardır.” (Mü’minûn 23/99-100).

Kabir hayatı nedir?

Ölümle başlayıp yeniden dirilmeye kadar devam edecek hayata kabir hayatı denir. Kabir hayatı, “Berzah” diye de adlandırılır. Hz.Peygamber, “Kabir, ahiret duraklarının ilkidir. Bir kimse o duraktan kurtulursa, sonraki durakları daha kolay geçer. Kurtulmazsa, sonrakileri geçmek daha zor olacaktır.” (Tirmizi, Zühd 5;İbn Mâce, Zühd 32) buyurarak ahiret hayatının ölümle başladığını bildirmiştir.

İnsan öldükten sonra kabre konulunca Münker ve Nekir adında iki melek kendisine gelerek “Rabb’in kimdir?”, “Peygamberin kimdir?” “Dinin nedir?” diye soracak, iman ve güzel amel sahipleri bu sorulara doğru cevaplar verecekler ve kendilerine cennet kapıları açılarak gösterilecektir. Kafir ve münafıklar ise bu sorulara doğru cevap veremeyecek, onlara da cehennem kapıları açılarak cehennem gösterilecektir. Kafirler ve münafıklar kabirde acı ve sıkıntı içinde azap görürlerken müminler nimetler içerisinde mutlu ve sıkıntısız bir hayat süreceklerdir (bk. Tirmizî, Cenaiz, 70). Kabir azabı ve nimeti ile ilgili olarak Kur’an’da ve sahih hadislerde çeşitli bilgiler bulunmaktadır.

[msedefk-blog]

Meleklerin Görevleri

Bu yazımda sizlere aslında kafamızın bir köşesinde duran ve yer yer sorularla zihnimize kıvılcımlarla dikkat çekme oyunu oynayan meleklerin varlığı ve tanımı konusundaki araştırma dürtüsünü bastırmak sizlere bir sunum hazırladım. Vaktimizi harcayıp araştırmaya koyulmadığımız belki de şeytana uyduğumuz içindir bilemiyorum ama her ne olursa olsun öğrenmemek veya bilmemek kendi ayıbımız. Bende bu ayıbımızı örtmek için sizlere böyle bir bilgilendirme yapmak istedim içeriğinde şu iki sorunun cevabını bulacağız. Meleklerin görevleri ve çeşitleri nelerdir? Dört büyük meleğin görevleri nelerdir? Hayırlı bilgiler öğrenmeniz dileğiyle..

Meleklerin görevleri ve çeşitleri nelerdir?

Meleklerin temel görevleri, Allah’a kulluk etmek; O’nun emirlerini yerine getirmektir. Melekler görevleri açısından bir kaç gruba ayrılır. Melekler yüklendikleri görevler itibariyle farklı isimlerle anılmışlardır. Bunlardan dördü, büyük melek olarak bilinmektedir: Cebrâîl, Mikâîl, İsrâfîl ve Azrail. Bilinen diğer melekler de şunlardır: Münker-Nekir (Ölümden sonra, kabirde sorguyla görevli melekler), Kirâmen Kâtibin/Hafaza (İnsanların amellerini yazmakla görevli melekler), Hamele-i Arş (Arşı taşıyan melekler), Hazin (Cennet ve cehennemde bekçilikle görevli melekler), Zebânî, Mâlik (Cehennemde görevli melekler), Rıdvân (Cennette görevli melekler), Mukarrabûn ve İlliyyûn (Allah’a çok yakın ve onun katında üstün mevkie sahip melekler).

Dört büyük meleğin görevleri nelerdir?

Cebrâîl

Dört büyük melekten birinin ismi olup, peygamberlere vahiy getirmekle görevlidir. Kur’an’da bu meleğin ismi Cibrîl, Rûhu’l-Kudüs, Ruhu’l-Emîn, Ruh ve Resul şeklinde geçmektedir. Bütün peygamberlere vahyi getiren Cebrâil’dir. Kur’an’a göre o, karşı konulmayacak bir güce, üstün ve kesin bilgilere sahip, Allah nezdinde çok itibarı olan ve diğer meleklerin kendisine itaat ettiği şerefli bir elçidir. Yenilmez bir kuvvet ve Allah nezdinde büyük bir makam sahibi olduğu ifâde edilmiştir: “O (Kur’an), şüphesiz değerli, güçlü ve arşın sahibi (Allah’ın) katında itibarlı bir elçinin (Cebrâil’in) getirdiği sözdür.” (Tekvir, 81/19-20)

Mikail

Dört büyük melekten biri olup, tabiat olaylarını düzenlemekle görevlendirmiştir. Kelime olarak, “Allah’ın küçük ve sevgili kulu” anlamına gelen Mikail Kur’an’ın bir yerinde Cebrail ile birlikte geçmektedir: “Her kim, Allah’a, meleklerine, peygamberlerine, Cebrail’e ve Mikâîl’e düşman olursa bilsin ki Allah da inkar edenlerin düşmanıdır.” (Bakara, 2/98)

İsrafil

Allah’ın emri ile kıyamet kopacağı zaman sûra üflemekle görevlendirilen İsrafil, dört büyük melekten biridir. Bir hadiste İsrâfil, sahib-i karn (sûr’un sahibi, borunun sahibi) olarak isimlendirilmiştir (Tirmizî, Kıyamet, 8). İsrafil sûr’u iki defa üfleyecektir. Birinci defa üfürdüğünde göklerde ve yerde bulunan her şey yok olacaktır: “Sûr’a üfürüleceği ve Allah’ın dilediği kimselerden başka, göklerdeki herkesin, yerdeki herkesin korkuya kapılacağı günü hatırla. Hepsi de boyunlarını bükerek O’na gelirler.” (Neml 27/87); “Sûr’a bir defa üfürülünce, yeryüzü ve dağlar kaldırılıp birbirine bir çarptırılınca, işte o gün olacak olmuş (kıyamet kopmuş)tur” (Hakka, 69/13-15). İkinci defa üfürdüğünde, bütün insanlar tekrar dirilecek ve mahşer yerinde toplanmak üzere sevk edileceklerdir: “Sûr’a üfürülür. Bir de bakarsın kabirlerden çıkmış Rablerine doğru akın akın gitmektedirler.” (Yasin, 36/51).

Azrail

Dört büyük melekten birinin ismi olup, insanların canını olmakla görevlidir. Bu melek Kur’an ve sahih hadislerde, Azrâîl ismiyle değil, melekü’l-mevt (ölüm meleği) şeklinde geçmektedir. “De ki: Sizin için görevlendirilen ölüm meleği canınızı alacak, sonra Rabbinize döndürüleceksiniz.” (Secde 32/11) Her insanın canını almakla görevli bir ölüm meleği vardır. Azrâîl bu meleklerin başıdır: “Nihayet birinize ölüm geldiği vakit (görevli) elçilerimiz onun canını alır ve onlar görevlerinde kusur etmezler.” (En’am, 6/61, A’raf, 7/37).

[msedefk-blog]

Üsküdar Ayazma Camii

Bu yazımda sizlere Üsküdar’ın  zengin camii koleksiyonundan biri olan Ayazma Camii’nin tanıtımını yapacağım umarım beğenirsiniz.

III. Mustafa’nın 1761 yılında Mimar Mehmed Tahir Ağa’ya inşa ettirdiği Ayazma Camii, Üsküdar’da Salacak ve Şemsipaşa semtleri arasında yükselir. Kızkulesi`nin karşısında ve Marmara`ya hakim bir tepe üzerindedir.

Caminin ve semtin adı vakti zamanındaki ayazmadan geliyor… Ayazmanın suyu, artık caminin avlusundaki kuyunun dibinde duruyor ve pompayla basıldığında aptes alınan çeşmelerin deposunu dolduruyor. İş bu nedenle apteshanedeki suyun lüzumsuz kullanılmaması rica ediliyor.

Topkapı Sarayı Müzesi arşivinde bulunan 5446 numaralı ve 1172/1758-59 tarihli belgeden caminin yerinde daha önce Ayazma Sarayı ve Bahçesi’nin bulunduğu anlaşılmaktadır. Başka bir arşiv belgesine göre 1740’lı yıllarda Ayazma Sarayı iyi durumda olup, onarılarak İran elçisine tahsis edilmiştir.

Camiyi Sultan III. Mustafa, amca oğlu Sultan I. Mahmut ‘un 1740′lı yıllarda İran elçisinin ikametgâhına tahsis ettiği Ayazma Sarayı’nın yerine annesi Mihrişah ve ağabeyi Süleyman adına yaptırmış. 1758′de temeli atılan cami Ocak 1761′de ibadete açılmış.

Ayazma Camii birkaç defa tamir edilmiş, yıkılan minaresinin yerine iki kez yenisi yaptırılmış, caminin muvakkithanesi ve camiye akar olması münasebetiyle inşa edilen hamamı ve birçok dükkânı da günümüze ulaşmamıştır.

Geniş bir avlunun ortasına oturan cami, İstanbul manzarasına hâkim bir tepe üzerinde olup; batılı mimari öğelerin yanında kullanılan klasik mimari şekiller yapıya farklı bir hava katmıştır.

Dikdörtgen planlı yapının ana mekânı, dört kemere oturtulan bir kubbeyle örtülüdür ve yapının hünkâr köşkü bu ana mekânın sol tarafında, camiye bitişik olarak inşa edilmiştir. Vaaz kürsüsü, mihrap ve minber süslemesinde kullanılan çeşitli renkli taşlar ve hünkâr mahfilinde kullanılan altın yaldızlı bezemeler güçlü bir işçiliği eseridir.

Oymalı renkli mermerden olan minber ile kırmızı somaki taşından olan mihrap da güçlü işçiliğin yapıya bir başka yansımasıdır. Cami kapısının üstündeki yazılarsa; Hattat Seyyid Abdullah’a ve bazı alçı pencerelerin üzerindeki yazılar ise Hattat Seyyid Mustafa’ya aittir.

Geniş bir avlunun ortasına yerleştirilen caminin son cemaat yerine yarım daire düzeninde on basamaklı merdivenle çıkılır.Avlu kapıları üstünde celi hatla yazılmış ayet-i kerimeler bulunmaktadır. Son cemaat yeri üç bölümlüdür. Esas mekân dikdörtgen planlı olup, dört kemere oturan merkezi bir kubbe ile örtülüdür. Sol tarafta yapıya bitişik Hünkâr köşkü yer almaktadır. Sokak yönünde taş konsollar tarafından taşınan mekân, sütunlar tarafından taşınan ve iki katlı olan bir galeriyle caminin hünkâr mahfiline bağlıdır. Caminin içinde bulunan hünkâr mahfili de sütunlar üzerinde taşınır. Altın yaldızlı süslemeler bu bölümün en çarpıcı yönüdür.

Ayazma Cami Avrupa sanat üslubunun etkisinde kalınan bir dönemde yapılmış olmakla birlikte, büyük kemerler içindeki pencereler, Türk klasik mimarisi özelliğini taşımaktadır. Minber vaaz kürsüsü ve mihrapta çeşitli renkli taşların zarif birleşmesiyle meydana getirilmiş zengin bir süsleme dikkati çekmektedir.

Ayazma Caminin müştemilatından olan sıbyan mektebi, hamam ve muvakkıthane yıkılmıştır. Önceleri cami yakınında inşa edilen vakıf dükkânlarından ise sadece bazı izler kalmıştır. Caminin duvarlarında küçük konsol çıkmaları üzerinde oturan tam bir Türk köşkünün minyatür modeli biçimindeki kuş evleri görülmektedir. Caminin haziresinde ise saraya mensup bir çok kimsenin mezarı bulunmaktadır.

Geniş avluyu çevreleyen duvarın bir köşesinde mermerden büyük bir çeşme vardır. Kitabesinden 1174/1761’de cami ile birlikte yapıldığı anlaşılan bu çeşmenin manzum tarih kitabesi şair Zihnî’nindir. Çeşme, mermer bir cepheye yapıştırılmış dört köşe bir paye şeklindedir. Alt kısmı taş olan avlu duvarında açılan esas kapının önünde taş korkuluklu iki taraflı rampa bulunmaktaydı.

Ayazma Cami, Türk mimarisinde artık yabancı üslubun hâkim olduğu bir dönemin örneği olmakla birlikte, normal ölçüleri aşan yüksekliği ve yapıldığı yerin topografik durumu ile bunu bir kat daha arttıran gösterişli bir görünüme sahiptir. Marmara ve Boğaz’ın girişine hâkim oluşu ile şehrin Anadolu Yakasına değişik bir güzellik kazandırmaktadır.

[msedefk-blog]

Yahudilik İnancı Hakkında Bir Derleme

Dinler arası diyaloğun konuşuldu dönemlerde yaptığım bir araştırmada Yahudilik ile ilgili bazı veriler buldum. Bunları sizler için derlediğim bu yazıda açıklayacağım. Bu yazımdan yanlış bir şey anlaşılmasın tamamen formatını genel kültür içerikli olarak hazırlamaya gayret ettiğimi söyleyerek sizleri yazımla baş başa bırakıyorum.

Diğer büyük dinler gibi Yahudilik birtakım inançlara dayanır, ancak Yahudi olmak için bu inançlara bağlı olmak gerekmez. Yahudilikte kişinin davranışları, inançları kadar önemlidir. Maimonides, Yahudilik inancını, yaygın olarak kabul edilen ‘imanın on üç ilkesi’ olarak açıklamıştır. On ikinci yüzyılda yaşamış olan ve Müslümanların İbn Maimun olarak tanıdığı ünlü Yahudi filozof Maimonides, Yahudiler arasında Rambam adıyla bilinir.

Maimonides ‘imanın on üç ilkesi’ni Yahudilik inancının asgari koşulları olarak görür:

Tanrı vardır

Tanrı tek ve eşsizdir

Tanrı’nın bedeni yoktur (insan biçiminde düşünülemez, hiçbir şekilde tasvir edilemez)

Tanrı ebedidir

Dua edilecek ve itaat edilecek tek merci Tanrı’dır

Peygamberlerin bütün sözleri doğrudur

Musa’nın kehanetleri doğrudur ve Musa en büyük peygamberdir

Yazılı ve Sözlü Tevrat (Talmud içinde yer alan kanunlar ve diğer öğretiler) Tanrı tarafından Musa’ya verilmiştir.

Ondan başka Tevrat olmayacak

Tanrı insanların düşüncelerini ve eylemlerini bilir

Tanrı iyileri ödüllendirip kötüleri cezalandıracak

Mesih gelecek

Ölüler (Tanrı) istediği zaman uyanacak

Bu temel ilkeler zaman içinde tek tek tartışıldığı gibi, Yahudiliğin Liberal akımı içinde de pek çoğu tartışılmıştır.

Yahudilik diğer dinlerin aksine soyut evrensel kavramlara odaklı değildir. Yahudiler Tanrı, insan, evren, yaşam ve yaşam sonrası gibi konuları derinine düşünmüşlerse de, bunlarla ilgili yukarıda belirtilen genel kavramlar dışında hiç bir zorunlu, resmi, kesin fikir yoktur. Kişisel yorumlara açık olan bu konular eski zamanlarda olduğu gibi günümüzde de Yahudi din adamları arasında tartışılmaktadır.

Yahudilik ilişkilere odaklanır: Tanrı’yla insanlar arasındaki ilişkiler, Tanrı’yla Yahudiler arsındaki ilişkiler ve insanlar arası ilişkiler. Kutsal metinler evrenin yaratılışından başlayarak bu ilişkilerin gelişimini, Tanrı ile İbrahim (Abraham) arasındaki ilişkilerin başlangıcını, Tanrı ile Yahudi milletinin ilişkilerini ve devamını anlatır. Tevrat ayrıca bu ilişkilerin getirdiği ve değişik Yahudi akımlarının farklı olarak yorumladığı karşılıklı yükümlülükleri açıklar. Ortodokslar (dindarlar) bunların Tanrı’dan gelen kesin ve değişmez kanunlar olduğunu savunur; Konservatif’ler (tutucular) bunların Tanrı’dan gelmiş ancak zamanla değişip, gelişen kurallar olduğuna inanır; Reformist’ler ve Reconstructionist’ler ise bunları, uygulanıp uygulanmama kararı kişiye kalmış, ana hatlar olarak tanımlar.

[msedefk-blog]

Yedi Yaşına Girmeden Kur’anı Kerimi Ve Namaz Kılabilecek Kadar Dini Birbileri Öğretmek

Evet yedi yaşına basmadan, Kur’an-ı Kerimi ve namaz kılmaya yetecek bazı kısa süreleri çocuklara öğretmek, bir babanın başlıca görevidir. Kendisi Kur’an-ı Kerimi okumasını bilmiyorsa ne yapacak? diyemeyiz.

Bir bilene götürüp öğretir. Kur’an-ı Kerimi öğrenmek ye öğretmek Bir Müslüman için en önemli işlerden birisi de hiç şüphe yok ki Kur’an-ı Kerimi öğrenip öğretmek-tir.

Allah Rasûlü sallellahu aleyhi vesselam Kur’an-ı Kerimi öğrenip de sonra öğretenleri övmüştür. I insanların en hayırlı olduğunu beyan etmiştir. Nitekim imam Buharinin Osman b. Affan (r.a.)’dan nakl ettiği hadiste şöyle buyurmuşlardır: “En iyiniz, Kur’anı öğrenen ve öğretendir”.

En iyi bir Müslüman, en mükemmel bir insan olabilmek için, efendimizin bu tavsiyesine uymak lâzımdır. Eğer bir baba Kur’an okumasını bilmiyorsa, bir hoca tutup oğluna mutlaka onu öğretmesi gerekir. Hatta o tutuğu hocadan, oğlu ve kızı ile birlikte kendisi de öğrenmelidir.

Mademki Rasûlüllah’ın dilinde, ve nazarında en iyi kişi, Kur’an-ı Kerim’i öğrenen ve öğreten oluyor, öyle ise Kur’an öğrenmeden bir dakika durmak, hatta bir saniye beklemek bile doğru olmaz. Yedi, yaşma ayak basmadan yavrularına derhal Kur’an öğretmek gerekir.

Namaz kılmaya yetecek miktarda küçük süreleri de, henüz yedi yaşma girmeden öğretmelidir ki, yedi yaşma girince namaz kılmaya hazır olsun. Çünkü çocuklara o yaşta namaz kıldırmakla görevliyiz. Namaz kılmasını daha önce öğretmezsek, bazı küçük süreleri yavrularımıza daha evvel’ ezberletmezsek onlara nasıl namaz kıldırabiliriz? Onun için çocuklara, yedi yaşına girmeden önce mutlaka namaz sürelerini hiç olmazsa bir kaç kısa süreyi öğretmeliyiz.

Daha küçüktürler. Bu yaşta çocukların zihinlerini yormayalım.  Gibi sözlerin hiç mânası yoktur. Şu halde işleyen ve gelişmekte olan beyin’e zerk edilmesi gereken en güzel şey, hiç şübhe yok ki Allah kelâmı’dır. Çocuklar henüz dört-beş yaşına ayak basar basmaz elifba’ya başlatıp Kur’an-ı Kerim’i öğretmeliyiz. Yedi yaşma basınca da namaz kılmaya hazır olmalarını sağlamalıyız.

Bu hususta bizlere, ülkemizdeki resmi ve özel Kur’an kursları yardımcı olabilirler. Hatta yaz tatillerinde camilerimizde İmam ve Müezzinlerimiz Kur’an öğretmektedirler, onlardan da faydalanabiliriz. Evlatlarımızı gönderip kur’an öğretebiliriz. Yeter ki bunu benimseyelim, bu iş, her işe olduğu gibi önem verelim.

Buna heves edelim, kâfidir. Çocukların çok kısa bir zaman da Kur’an-ı Kerimi öğrenmeleri işten bile değildir. Allah Kelamı’nı bülbül gibi okumak ne kadar güzel bir şeydir. Hele masum yavruların ağzından bunu dinlemek insanın gönlünü ne kadar ferahlatır bir bilseniz! Bazı kentlerde ve köylerde zaman zaman hatim duaları olur. Oraya gidip Kur’an dinleriz.

Günahsız yavruların terennüm ettikleri Kur’an-ı dinlerken de adeta kendimizden geçeriz. Büyük bir zevk ve istiğrak hali bizleri baştanbaşa sarar. İçimiz ilahı aşkla dolar. Ruhumuz ve kalbimiz kelamullah’ın verdiği zevk ve heyecandan çarpmaya başlar. İşte bizler bu manevi toplantılarda kendilerimizi çok daha başka his ederiz ve kendimizi şöyle demekten alamayız.

“Aferin bu yavrulara! Ne kadar da güzel Kur’an okuyorlar. Ne güzel öğrenmişler. Allah kelamını! Allah hocalarından razı olsun! Büyük bir emekle bu yavrulara kitab-ı Celili öğretmişler.” Böyle derken veya böyle bir düşünce zihnimizde yer alırken, bir an kendimizden geçeriz ve.”Allah!” diye feryad ederiz. Bu feryadımız yerdeki ve gökteki melekleri bile şaşırtır.

Ey anne ve babalar! Yavrularınıza Kelamullahı talim edin! Namaz kılmayı öğretin. Böylece anne ve babalık görevini yapmış olmanın kıvancı ve sevinci içinde yaşayın…

[msedefk-blog]

Komşuluk Üzerine Küçük Bir Söyleşi

Üzerinde ittifak edilen bir hadiste Ibni Ömer (r. a.) rivayet etmiştir, Allah’ın Rasülü sallellahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuşlardır: Cebra’l (aleyhisselam) komşuyu bana o derece devamlı olarak tavsiye etti ki, onu bana varis kılacağım sandım. Ebu Zer (r.a)’dan; imam Müslim’in diğer rivayet ise şöyledir.

“Dostum bana şu tavsiyede bulundu: “ Çorba pişirdiğin zaman suyunu çok kat. Sonra komşularının hane ehline bak ve ondan güzellikle onlara ikram et.”

Görüldüğü gibi, bu hadiselerde komşuya ikram etmenin lüzumu ve ehemmiyeti ne güzel anlatılmıştır. Pişirilen – yemeklerden, kaynatılan çorbalardan onların da faydalandırılması sıkı sıkıya tembih ve tavsiye edilmiştir.

Belki komşunun buna ihtiyacı yoktur. Amma komşusunun kendisine böyle davranması onu memnun eder, ona karşı olan sevgi ve saygısını artırır. Güzel geçinmelerini sağlar, aralarındaki komşuluk bağım daha da takviye eder.

Yine doğruluğunda Buharı ve Müslim tarafında ittifak edilen hadiste Allah’ın Rasülü sallellahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur: “Vallahi tam iman etmiş olmaz! Vallahi tam iman etmiş olmaz! Vallahi tam iman etmiş olmaz!”

— Kim ey Allah’ın Rasülü diye sordular. Şöyle buyurdu: “Kendi kötülüklerinden komşusunun emin olmadığı kimse!”

İmam Müslim’in diğer rivayeti ise şöyledir:  “Kötülüklerinden komşusunun emin olmadığı kişi cennete giremez.”

Peygamber efendimiz yukarda ki hadiste de görüldüğü gibi, endi kötülüklerinden komşusunu emin edemeyen kimsenin tam iman etmiş sayılamayacağını üç kere yemin ederek beyan etmişlerdir. Peygamber aleyhisselam’ın bu mevzudaki bu yeminini gördükten sonra bir mümin komşu, diğer bir mümin komşusuna nasıl kötülük edebilir?

Onun hakkını nasıl çiğneyebilir? Onun karısına, kızma kötü gözle nasıl bakabilir? Onlar için nasıl olur da hainlik düşünebilir? Tam iman etmiş sayılmaz! Demek imanın kemalinden mahrum olmak demektir. İmanın kemalinden mahrum olmak ise felâketin ta kendisidir!

Böyle bir felaketi kim göze alabilir?  Böyle bir mahrumiyete kim razı olabilir? Diğer bir hadiste görüldüğü gibi, şerrinden yanıcındaki komşusunu emin kılamayan ve ona güvence veremeyen kimsenin de cennete giremeyeceği pek açık bir tarzda anlatılmıştır. Cennete giremeyen kişi, mutlaka cehenneme girer. Komşuya eziyet etmekle, bile bile cehennemi bir mümin nasıl göze alabilir?

Yine Allah’ın Rasûlü ve habibi konuşuyor: “”Kim Allah’a ve ahiret gününe iman ediyorsa, komşusuna eziyet etmesin.. Kim Allah’a ve ahiret gününe iman ediyorsa misafirine ikram etsin. Kim Allah’a ve ahiret gününe iman ediyorsa, ya hayrı söylesin yahut da süküt eylesin.”

Bu Hadisi Buharî ve Müslim rivayet etmişlerdir. Yani Muttafakun aleyhtir.

Demek ki komşuya eziyet eden, onu durmadan rahatsız ve tedirgin eden kişi gerçek bir imana sahib bulunamamaktadır. Gerçekten ahirete inanamamaktadır. Çünkü Allah’a ve ahiret günündeki cezaya inanmış olsaydı komşusuna eziyet etmeyecekti..

Bu hadisi şeriften bu ma’na çıkıyor. Evet bu hadisler, Allah’a ve ahiret gününe gerçekten imanı olan kimsenin komşusuna katiyen zarar veremeyeceğini anlatıyor. Yine İmam Müslim rivayet ediyor: “Allah’ın Rasülü sallellahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuşlardı .” “Kim Allah’a ve ahiret gününe İnanıyorsa komşusuna ikram etsin, kim Allah’a ve ahiret gününe inanıyorsa misafirine ikram etsin. Kim Allah’a ve ahiret gününe inanıyorsa ya hayrı söylesin, yahut sükût eylesin.”

Bu hadisi şerif te komşunun önemini belirtmektedir. Komşu’ya ikram etmenin ehemmiyetini anlatmaktadır. Onun için bu babta çok dikkatli olmamız gerekmektedir. yukarda  zikretiğimiz gibi komşu ikiye ayrılır:

1- Yakın Komşu

2- Uzak Komşu.

[msedefk-blog]

İslam’da Baba-Oğul Münasebeti

Toplumun çektiği sıkıntılardan birisi de, baba-oğul münasebetleridir. Baba-oğul ilişkileri nasıl olmalıdır?  Oğul, babasını severken, sayarken, gereken hürmeti yaparken, baba oğluna sert ve haşin davranabilir mi? İlerideki bahislerde, (evlatların ana-baba üzerindeki haklan) konusunu işlerken bu hususta geniş bilgiler verilecektir.

Şimdilik burada şunu belirtelim: Zamanımızda baba-oğul ilişkileri çok bozulmuştur. İkisi de sanki ary dünyaların insanı olmuşlardır. Baba bir yerde… Oğlan başka bir yerde,  Ancak akşamdan akşama buluşuyorlar, görüşüyorlar. Bazen buluşma ve görüşme süresi daha da uzuyor. Günleri, hatta haftaları buluyor.. Oğlan haftalarca eve uğramıyor. Bir de gezdiği, dolaştığı ve düşüp kalktığı kimseler, baba tarafından bilinmiyor.

Neden bunlar? Bu acı duruma sebep olan faktör nedir acaba?

Bunun muhakkak bir çok sebebi vardır.  Hepsini burada zikretmek imkansız. Yalnız şunu kayd edelim ki, bu faktörlerin başında, baba-oğul münasebetlerinin bozulması, duruma uğraması geliyor. Baba-oğul arasındaki bağlar bir defa bir koptu mu, aralarındaki ilişkiler bir kere zaafa uğradı mı, kolay kolay düzelmez. Üstelik her gün durum biraz daha kötüye gider. Onun için mühim olan o bağların kopmaması, oradaki ilişkilerin duruma uğramamasıdır.

Evlat, tarafından sayılan, sevilen baba, mutlaka oğlunu sevmelidir, her vesile ile bağrına basmalıdır. Her zaman oğlunu sevindirmelidir, neşelendirmelidir. Rasülüllah efendimizin çocukları nasıl sevdiğini bir kere düşünün!

Erkek evlatları yaşamamıştır. Oğlu İbrahim vefat ettiği zaman, mübarek gözlerinden yaşlar dökülmüştür. Çünkü son derece üzülmüşlerdi..

Torunları Haşan ile Hüseyni (ranhuma) ’yı pek severlerdi. Adeta evlat sevgisini onlarda çıkarırlardı. Onların sık sık sever ve öperlerdi. Namaz kılarlarken sırtına çıkarlardı. Namazını bozmadan öylece namazını tamamlardı. Bütün bunlar sahih, hadiselerle sabittir. Bu babta İmam Müslim’den şöyle nakl edilmiştir:

“Ekra bin Nabıs, Peygamber aleyhisselamı, Hasan’ı öperken gördü ve şöyle dedi.”

—Benim on çocuğum vardır, (bugüne kadar) hiç birini öpmedim. Rasülüllah sallellahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdular:

—Hiç şübhe yok ki, merhamet etmiyene merhamet edilmez!’

Şunu da hatırdan çıkarmayalım ki: ne ekersek onu biçeriz. Allah yardımcımız olsun.  Amin.

[msedefk-blog]

İslam’da Annelerin Çocukların Evlendirilmesi

Yeryüzünü fitneye fesaddan kurtarmak için bekarları evlendirmek lâzımdır.. Bekârları evlendirmek işi yukarıda da bahs ettiğimiz gibi herkesten önce ana-babaya düşer.. Çünkü onların çocuklarına karşı olan hak ve vecibeleri ifa etmeleri gerekmektedir. Evlilik işi de bu hak ve vecibeler zincirinden çok önemli bir halkadır. Eğer o halka olmazsa, cemiyet, cemiyet de olmazsa millet tekevvün etmez.

Böyle mühim bir görevi ana ve baba katiyen ihmal etmemelidirler. Üstelik bu görevi yerine getirdiklerinde büyük bir mükâfata da nail olacaklardır. “Kim. üç kızı olup da onları barındırırsa, onlara merhamet ederse,  onlara bakarsa cennet mutlaka ona vacip” (sabit) olur.

Denildi ki:

—Ey  Allah’ın Rasülü, Ya kızlar iki olursa? Cevap verdiler:

—İki olursa da öyle. sorsaydı mutlaka şu cevabı verirdi:  “Bir tane olursa da öyle.” Bu hadis taberani de: Onları evlendirirse.” lâfzı ile rivayet edilmiştir.

Bu hadisten anlaşıldığına göre, kızlarına iyi bakıp, büyütüp zamanı gelince evlendiren baba cenneti hak ediyor.

Demek ki çocukları evlendirmek, cenneti hak ettirecek katfar sevablı bir görevdir. Kızlarına iyi bakan, onları azmeden döğmeden büyütüp yetiştiren, gelinlik çağma geldikleri zaman, onları evlendirip birer yuva sahibi yapan baba, övülmekte, üstelik cennetle de müjdelenmektedir.

Şurası da kesinlikle bilinmelidir ki, erkekleri de evlendirmek, onlan da ev-bark sahibi yapmak sevabdır.  Evet onları da evlendirmek bir babanın başlıca’ görevlerindendir. Karşılığında alacak olduğu mükâfat da şüphe yok ki pek büyüktür. Hülâsa kızlarını ve oğullarını evlendirip yerleştirmek babaların görevleridir. Babalar bu görevi yapmakla mükelleftir.

Kızlarını ve oğullarını öyle sokak ortasında başı boş bırakamazlar. Her bakımdan onlarla ilgilenmek, onlara mal-mülk bırakmak, onları herkese muhtaç durumda bırakmaktan elbetteki  dafca iyidir. Bu hususta Allah elçisinin buyurduğu vardır. Bir babanın bunları düşünmesi ve babalık görevini yapması lâzımdır.

Ahiret işlerini ihmal, etmeden dünya işlerini de yürütmesi, evlatlarına güzel bir istikbal hazırlaması gerekmektedir. Bir baba ve bir anne ancak böyle mutlu olabilir. Evlatlarının asüde bir hayat yaşadıklarını  görünce, kendileri de mutlu olurlar. Bu gözle görülecek, elle tutulacak kadar açık bir gerçektir. Bir baba ve anne hiç bir zaman evlatlarının kötülüğünü istemezler.

Evlatlarını kıskanmazlar. Onların zengin olmasından, kimseye muhtaç olmamasından adeta zevk duyarlar.

Onların müreffeh hayat yaşadıklarını görünce, kendilerini çok daha başka his ederler. Gurur duyarlar, göğüsleri kabarır. Hele zenginlikleri kendilerinin bıraktığı ve sağlıklarında verdikleri sermaye sayesinde olmuş ise bundan çok memnun olurlar. İşte babalar buna çok dikkat etmeli, hem kendi mutlulukları, hem de evlatlarının mutlulukları için çalışmalı. Onların hem maddi hem de manevi hayatlarını temin, her İlci cihan için yararlı bir unsur haline getirmek için çalışmak, onların başlıca gayeleri, ve vazgeçilmez hedefleri olmalıdır.Annelik ve babalık görevleri ancak böylelikle ifa edilir.

[msedefk-blog]

ANA - KIZ MÜNASEBETLERİ

Baba-oğul münasebetlerini anlattıktan sonra, şimdi ana-kız münasebetlerine geçiyoruz. Şurası mutlaka bilinmelidir ki, bir kız babadan çok ana’ya mühatab olmaktadır.

Kız, bu fani hayatta bir çok dertler ve problemlerle karşılaşabilir. Bir çok üzüntü ve kederle başbaşa kalabilir. İşte o dertlerini ancak kendi cinsinden olan annesine açabilir, üzüntülerinizde ancak onunla paylaşabilir. Onun içindir ki anakız ilişkilerine çok değer verilmelidir.

Kız erginlik yaşma geldiği zaman, karşılaşacağı ay-başı halini ancak annesine açabilir. O hususta gereken bilgileri ancak annesinden alır. Lohusalık hususunda da baş vuracağı merci yine annedir. Çocuk büyütme usüllerini öğrenmekte de ilk kapısını çalacağı kişi yine annedir. Evlilik hayatında karşılaşacağı bütün müşkülleri ancak anneye açabilir. Bu tabta da bilgiyi anneden alır.

Onun için gerek aybaşı ve gerekse lohusa zamanında ve gerekse kadınları ilgilendiren diğer hususlarda anne son derece bilgili olmalıdır. Çünkü eksik bir bilgiye sahip olursa, yahut bu mevzularda hiç bir şey bilmezse, kızma gerekli bilgileri veremez. Bir kadının da bilmesi lâzım gelen bilgiler vardır. Bilhassa ilmi hali öğrenmelidir. Çünkü Allah Rasûlü sallelahu aleyhi ve sellem ilme, bilhassa ilmi hale, çok önem vermiştir.

Onun için, bi£ kadın erkek gibi ilmi halini öğrenmelidir. Ay-başı müddeti hakkında bilgisi bulunmalıdır. Ay-başı müddetinin en azı üç, en çoğu on gün olduğunu, lohusalığını azma müddet olmadığının çoğunun müddeti ise kırk gün olduğunu bilmelidir. Boy ebdesti hakkında da bilgisi olması gerekir. Çünkü bilmezse öğretemez.

Anlamazsa anlatamaz. Hem kendi öz evladına, hem de etrafa karşı mahcup olur. Yarın kızı büyüdüğü zaman, erginlik çağma erip de bazı konularda annesine baş vurduğu vakit, gereken bilgileri veremezse ona karşı mahçup düşer, yüzü kızarır. Ana-kız münasebetleri derken, ilk akla gelen bunlardır.

Ayrıca anne kızma dikiş, nakış öğretmelidir. Anne kızma, büyüyüp evlendiği zaman, kocasına, kaynanasına ve kayın pederine nasıl hürmet edeceğini, büyükleri nasıl sayacağını, küçüklere karşı nasıl sevgi göstereceğini de öğretmelidir.  islami bilgiler yanında, Türklüğün gelenek, adet ve örfünü de öğretmelidir. Gideceği yerde, kocasıyla, kayın peder ve validesi ile hakkıyla geçinebilmesi için, bu ön bilgilerin kıza mutlaka verilmesi gerekir. Yemek pişirmesini, çamaşır yıkamasını, süpürüp temizlemesini bir kıza öğretmek, yine anne ye düşen görevlerdendir.

Kızı, dini bilgilerle teçhiz etmekte anneye düşen görevlerdendir. Bilhassa herkese açılamayacağı hususları öğretmek anneye düşer. Bunlar anne görevidir. Zaten anne-kız ilişkilerinden kasd edilen mânada budur…

“Kızma karşir “Kızım… Yavrum…” gibi şefkat ve merhamet kokan kelime ve cümlelerle hitab etmelidir. Kızma karşı, kaba, haşin ve sert davranmamalıdır…

“Sen kadın olmazsın! Amma da tenbelşin ha! Büyüdün, daha bir şey öğrenemedin. Sen kocaya gidersen ne yaparsın?” gibi söz ve cümleler sarf ederek kızın izzeti nefsi ile oynamamalıdır, kendine olan güvenini sarsmamalıdır. Şahsiyetini, benliğini zedelememelidir. Haleti ruhiyesi ne halel vermemelidir.

Kızı tenbel ve uyuşuk olsa bile, ona karşı teşvik edici ve uyarıcı cümleler kullanmalıdır. “Haydi yavrum, bilirim sen çalışkansın.. Beceriklisin!”  diyerek, gönlünü almalı, işe ve çalışmaya böyle teşvik etmelidir.

işte annelik budur! Biz nice kadınları tanırız ki beş para etmeyen kızlarını yetiştirip tam manasıyla kadın yapmışlardır. Yeteneksiz kızlarını, tatlı dil kullanarak kabiliyetli ve son derece yararlı hale getirmişlerdir. işte bütün bunlar, zekâ ister… Kabiliyet ister… Hepsinden öte, sabır, azim ve gayret ister .

Şurası da Bir hakikattir ki, kız yetiştirmek her kadının harcı değildir. Sonra, kadınlık, yalnız erkeğin cinsî arzusunu tatmin etmek demek değildir.Hele şehvet aleti hiç değildir. Bazı şehvet perestlerin anladığı veya anlattığı gibi şehvet kamçılayıcı hiç değildir…

Bunun tamamen aksine, kadınlık başlı başına bir müessese, başlı başına bir okuldur! Başlı başına bir yuvadır! Kız olsun erkek olsun tüm evlatların yetiştirilmesinde, terbiye edilip cemiyete kazandırılmasında kadınların pek büyük rolleri vardır. Evet evlerinin bir melikesi olan annelerin bu babtaki rolleri pek büyüktür.

Kızlarının yetişmesinde başlıca sorumluluk onlarındır..

Baba, nasıl aile reisi ise, anne de ondan sonra hanenin biricik reisidir. Evlatlannın başlıca ve biricik mürebbiyesidir.. Kız evlat,, okula gitmeden önce ilk terbiyeyi anneden alır.”Baba ocağı… Anne kucağı…” deyimlerini beyhüde mi kullanmışlardır?

Baba ocağında büyüyen, anne kucağında terbiye görüp yetişen genç kızın, gerçek manada  eş olabilmesi, mükemmel bir şekilde anne olabilmesi hiç şübhe yök ki annesinin zamanında kendisine vereceği kıymete ve dikkate bağlıdır.

Şayet annesi onu yetiştirememiş ise, ona gerekli terbiyeyi verememiş ise, Onu İslam ahlakı ile teçhiz edememiş ise hülâsa ona İslamlığı ve insanlığı öğretememiş ise, ona kadınlığın ne olduğunu, ne olmadığını anlatamamış ise, hiç şübhe yok ki onun maddi hayatı ile birlikte manevî hayatını da kati etmiş

Onun istikbali ve istiklali ile oynamış olur;çünkü böyle bir kız istikbalde hiç bir şey yapamaz, fikren de istiklali elden gider, adeta çevresinin kuklası ve oyuncağı haline gelir. Herkes onunla alay eder, herkesin müstehzi nazarlarına maruz kalır. Mânen yıkılır gider.

İşte bunlara meydan vermemek için bir annenin yapacak olduğu görevleri vardır. O görevleri yaparsa bunlara meydan vermemiş olur. Kızının hem maddi hem de manevî hayatını kurtarmış olur. Bir anne şunu da hatırdan çıkartmamalıdır: O her şeyden önce kocasının evinde bir raiye  gözetici, koruyucudur.

îmam Buharî ve Müslim’in ittifak ettikleri bir Hadiste Allah’ın Rasûlü sallellahu aleyhi ve sellem onun hakkında şu açıklamayı yapmıştır: “Kadın, kocasının evinde bir Raiye koruyucudur. Raiyesinden korunmakla görevli olduğu şeylerden mes’uldür.”

Korumakla yükümlü olduğu şeyler hiç şübhe yok ki başta evlatları gelir. Sonra da kocasının mallan. Evlatlarını iyi korumamış ise bilhassa kızlarına göz kulak olamamış ise, onlara gereği gibi gerçek terbiyeyi verememiş, istikbale tam manasiyle hazırlayamamış ise bilsin ki mutlaka O sorumludur!

Bütün bunların hesabım muhakkak Allah’a verecektir. Şurasını da hatırdan çıkarmamak lazımdır : Anneler, ailenin temel taşlandır. Bir toplumun oluşması, bir milletin gelişmesi annelere bağlıdır.

[msedefk-blog]

Ana Baba’ya İkram Etmek, Onlara Yedirip İçirmek Ve Hizmetlerinde Bulunmak

Onlara ikram edip yedirmek, içirmek, maddi ve manevi hizmetlerinde bulunmak hususunda bu iki varlık, herkesten ileri gelir. Nitekim Bakara süresinin bir ayetinde şöyle buyurulmuştur:

Onlar, herhangi şeyi nafaka olarak vereceklerini sana sorarlar, deki Mal’dan vereceğiniz şeyi (evveliyetle) ana’nın, babanın, akrabanın, yetimlerin, yoksulların, yol oğlunun (misafirin Hakkı)dır.

Her ne hayr işlerseniz, şübhesiz Allah onu çok iyi bilen (mükâfatını veren) dir. Bu ayeti kerime önce kime iyilik yapacağımızı bize ne,güzel izâh etmiştir! Yetimlerden yoksullardan ve diğer akrabaların hepsinden önce anne-babamızı düşünmemizi, yapılacak iyiliği önce o yapmamızı, diğerlerini ancak onlardan sonra düşünmemizi tavsiye buyurmuşlardır. Saygı, sevgi hususunda da durum aynıdır. Saygıya, sevgiye herkesten önce layık olan onlardır. Bu hususu aydınlatan diğer bir ayet : “Allah’a ibadet edin. Ona hiç bir şeyi eş tutmayın. Anaya, babaya, akrabaya, yetimlere, yoksullara, yakın komşuya, uzak komşuya, yanınızdaki arkadaşa, yolda kalmışa, sağ ellerinizin malik olduğu kimselere, (memluklerinize) iyilik edin.

Allah kendini beğenen ve daima böbürlenen kimseleri sevmez.Bu ayeti kerimede Allah, önce kendisine hakkıyla kulluk ettikten, kendisine hiçbir şeyi hiç bir surette ortak koşmadıktan sonra, ilk görevlerimizin anne ve babaya itaat etmemiz olduğunu bildirmiştir. Hatta bunu emretmiştir. Demek oluyor ki iyilik ve ikram, itaat ve hürmet babında, herkesten önce onlar gelmektedir. Şu halde herşeyden önce, herkesten önce onları düşünmemiz gerekmektedir. Zira maddî ve manevi iyiliklerimize en layık olan onlardır.

Akraba, yetimler, yoksullar, yakın ve uzak komşular, yakın ve uzak dost ve arkadaşlar ancak onlardan sonra gelir. Evde çoluk çocuk, anne ve baba fakr-ü zaruret içinde kıvranırken dışarıya sadaka vermek, bağışta bulunmak caiz değildir. Yapılan bağışlar kabul de edilmez. Birçok mû’minler ne yazık ki bundan gafildirler. Şuursuzca hareket etmektedirler.

Allah Akıl, fikir versin, ne diyelim. Kimi insanlar vardır ki, barlarda, pavyonlarda, düğün salonlarında meyhanelerde, sinema ve tiyatrolarda arkadaşlarına, binlerce lira harcayarak onlara yemek yedirirler, içki ısmarlarlar da evlerindeki yaşlı ana-babaları nı çoluk çocuklarını, komşu ve akrabalarını katiyen düşünmezler. Bu, çok yürekler acısı bir manzaradır. Bu tür davranışlar önce aile yuvasını mahveder, sonra ana ile babayı da üzüntü ve kederden çökertir. Hatta sekte-i kalpten öldürür.

Böyle nahoş durumlara dayanamayıp ölen nice insanları biliriz biz. Hain ve serkeş evlatlar nice ana-babayı mahvetmiştir! Nice masum ve masun aile yuvalarının yıkmasına sebep olmuşlardır. Nice çocukların anasız ve babasız kalmasına yol açmışlardır. Nice serveti bir çırpıda eritmişlerdir!.. Evet, evde çoluk çocuk dururken, ana-baba varken, hiç şahsiyetleri ne olursa olsun içki masalarında güzelim bir ömür heder edilir mi? Çoluk çocuğun rızkını heba etmek akıl kârı mıdır? Bu, her şeyden önce Allah’a karşı gelmektir, emirlerini hiçe saymaktır.

Allah’ın emirlerini hiçe saymak çok büyük bir suçtur. Büyük suçun cezası da büyük ve ağır olur. İşte böyle yapanları ahirette elim bir azab beklemektedir. Belki cezaları ahirete de kalmiyacak, dünyada yaşlandıkları zaman ettiklerini bulacaklar, sürüm sürüm sürüneceklerdir. Nefislerine mahkum olan şeytana kendini kaptıran bedbahtlar şunu iyi bilsinler ki, bu hayat böyle sürmez. Bir gün kendileri de elden ayaktan kesilirler. Elleri ayaklan tutmaz, çalışamaz hale gelirler, fakr-ü zarurete düşerler, bir kuruş paraya muhtaç olurlar, başkalarına el açacak duruma düşerler. Zamanında düşünmediklerinin ellerine kalırlar, merhametlerine düşerler. Bir lokma verecekler mi acaba diye durmadan onların ellerine ve avuçlarına bakarlar. Bakarlar amma hiç te iç açıcı, gönül ferahlatıcı bir davranışla karşılaşmazlar. Yaptıklarını bulurlar.

Evlad lan yüzüne karşı: «haydi ulan moruk!» diye bağırır.

Gelin ise : Şu annen ile babandan bıktım, usandım, gebermeleri de olmadı? diye bağırır.. Adeta çığlık atar. Neden mi?

İzah edelim . Çünkü vaktiyle kendisi de annesine ve babasına öyle davranmıştı.. Hanımı, çocukları ve yabancı arkadaşları annesini ve babasını kızdırmıştı. Emirlerini, nasihat ve öğütlerini dinlememişti. Oğlum, yavrum paralan dışarılar da  harcama, biraz iktisat et, derlerken o hiç tınmamıştı. Verilen öğütleri kulak dışı etmişti.. Evinde anası-babası, eşi ve çocukları dururken, dışarıda ne idüğü belli olmayan bir sürü serseri arkadaşlarına kesenin ağzını açmış, bol bol paralar harcamıştı.

Zamanında kendisi babasına : Moruk!  diye hakaret ederken, hanımı da annesine : «haydi oradan pasaklı kadın!» diye bağırmıştı. Annesi ve babasına devamlı hakaretler yağdırıp onlara adeta kötü günler yaşatmış, dünyalarını, hayatlarını zehr etmişti. Onlara saygı, sevgi, ikram ve iltifat şöyle dursun, devamlı olarak sataşmış dil ile hakaret etmiş ve ellerinin tersi ile zavallıları itmişti. Böylece onların dualarını değil, beddualarını, Onların kalblerini değil, kin ve öfkelerini kazanmıştı.

Azmıştı.  Azıtmıştı.  Sapmıştı. Saptırmıştı. İşte  şimdi de ektiklerini biçiyor, yaptıklarını görüyor.. Çünkü bu dünya, etme, bulma! dünyasıdır. “Döversen, döverler, söversen söverler”  dünyasıdır. dan onların ellerine ve avuçlarına bakarlar. Bakarlar amma hiç te iç açıcı, gönül ferahlatıcı bir davranışla karşılaşmazlar. Yaptıklarını bulurlar.

[msedefk-blog]

Ergenlik Çağına Gelince İslam’ın Diğer Esaslarını Öğretmek Ve Onları Harfiyen Tatbik Ettirmek

Çocukların, anne ve baba üzerindeki haklarından bir taıîesi de budur. Onlan yedi yaşında namaza başlattıkları gibi, ergenlik çağına erdikleri zaman, hatta mümkünse daha erken, onlara oruç da tutturmak gerekir.

“Çocuk daha küçüktür. Henüz akıl baliğ oldu. Daha oruç tutamaz. Bu yaş da kim oruç tutuyor ki?” gibi sözler sarf ederek, çocuğa orucu aşılamamak, onu büsbütün bu ibadetten soğutmak en büyük cinayettir. Zira çocuğa karşı böyle davranmak, onu manen katil etmek demektir.            :

Bir çocuğun dünyasını imar ederken,  ahiret hayatını tahrip etmek bir anne ve babaya katiyen yaraşmaz. Dini konularda çocuğa acımamak gerekir.. Vakti gelince, bigâne kalmayıp ona sık sık hatırlatmak, islamın göz kamaştırıcı ibadetlerine teşvik etmek ve alıştırmak lâzımdır.

Başkalarını uyarmak, kötü yoldan alıkoymak için «iyiyi emredip kötüden uzaklaştırmak  görevi ile yükümlü  olan mü’minler, bu görevi kendi öz çocuklarına karşı yapmazlarsa daha büyük vebal ve sorumluluk altına girmiş olurlar..

Çünkü bu görevi başkalarına karşı yaparlarken kendi öz evlatlarını ihmal edemezler.  Öz evlatlarına olan sorumlulukları başkalarına nisbet le daha büyüktür. Onun için Ramazan ayı girdiğinde, çocuklarını çağıracak, karşısına alıp onlara öğüt verecektir:

Hayri yavrularım, bak mübarek ay geldi.. Bu akşam hepimiz sahura kalkacağız, oruca niyetleneceğiz.  Akşam, yatsı namazına gidip cemaatle hem yatsı namazını hem de teravih namazını kılacağız.

Orucumuzu sakatlamamak, zedelememek için kimseye sataşmayacağız, elimizi, dilimizi ve bütün azalarımızı kötü hareketlerden alıkoyacağız. Yalnız kendimiz değil, bütün organlarımıza da oruç tutturacağız.. Aksi halde tuttuğumuz oruçtan hiç bir sevap alamayız. Gibi nasihatler la yavrulan uyarmak ve onlara oruç ibadetinin kıymetini, fazilet ve meziyetini ecir ve yararlarını anlatmak bir anne ve babanın başlıca görevi olmalıdır. Bu meyanda çocuklarına şehadet kelimesinin manasını, Hac ve zekât ibadetlerin de önemini anlatmak gerekmektedir.

Hülasa Müslümanlığın diğer bütün esaslarını, öğretmeleri lâzımdır. Helâli de öğretecekler, haramı da. Haram, haramdan kaçmak, helâl da, helâli işlemek için öğretilir. Onun için çocuklar neyi yapacaklarını, neden kaçınacaklarını bilmelidirler. Şurası da bir hakikattir ki eğer babalar ve anneler yavrularına bunları zamanında öğretmezlerse bilsinler ki sorumlu olacaklardır. Cezalarını daha dünyada iken göreceklerdir.

Eğer dünyada görmezlerse mutlaka ahirette göreceklerdir. Allah’ın huzurunda! hesap verirken buram buram terleyeceklerdir. Böyle korkunç akıbetlere maruz kalmamak için, anne ve baba şimdiden tedbiri almalı, evlatlarına karşı gereken görevlerini yapmalıdırlar. Ancak bu suretle evlatlarının, kendileri üzerinde ola haklarını ödemiş olurlar. Allah onların ve hepimizin yardımcısı olsun. Amin.

Dini Bilgiler Verilen Vaaz Ve Konferanslara Götürmek

Çocukları dini alanda yetiştirmek, dini bilgilerle teçhiz etmek için onları sık sık vaaz ve konferanslara götürmek lâzımdır. Çünkü böyle toplantılarda çocukların dini, millî kültürlerini artıran konuşmalar, sohbetler yapılır. Bu verilen konferanslardan yavrular çok yararlanırlar:

Bilgileri, görgüleri artar. Güzel konuşmayı öğrenirler. Toplumda nasıl hareket edeceklerini, kimlerle oturup kalkacaklarını, kimlerle sohbet edeceklerini, kimlerle gezeceklerini öğrenirler. Adap-ı muaşeretin ne demek olduğunu, İslâm’da edebin yerini, nezaket kaidelerinin ne olduğunu yine o toplantılarda öğrenirler..

Bu gibi yararlı sohbetlere ve toplantılara çocuklar alıştırılırsa, ana ve babanın görevleri de bir ölçüde hafifletilmiş olur. Vaaz ve konferanslarda öğrendiklerini uyguladıkça, babaların ve annelerin içi sevinçle dolup taşar. Önceden kızdıkları çocuklar sonra kendileri için birer iftihar vesilesi oluverir. Onları sevmeğe hatta onlarla iftihar etmeye başlarlar.

Bu arada tabi ki evdeki huzursuzluk da gider. Karı-koca arasında çocuk kavgası da olmaz. Evdeki halk bütünüyle mutlu olur. Onun için çocukların bu yönünü de ihmal etmemek lâzımdır. Onları faydalı toplantılara ve sohbetlere göndermek ve yetiştirmek lâzımdır. Bu da yukarıda temas ettiğimiz gibi bir anne ve babanın görevidir.  Onların sosyal yönleri ile de ilgilenmeleri lâzımdır: Aksi halde çocukları kendilerinden kopar. Bunun örneklerini geçmiş sahifelerimizde fazlasıyla verdik.

[msedefk-blog]

Çocukların Ana-Baba Üzerindeki Hakları

Anne ve baba haklarından bahsederken evlatların haklarını ihmal etmemiz doğru olmaz. Şurası muhakkaktır ki, anne ve babanın evlatlar üzerinde hakları varsa, elbette ki evlatların da onların üzerinde haklan vardır. Anne ve baba bu haklan evlatlarına ödemek mecburiyetindedirler..

Evlatların hem babanın üzerinde, hem de annenin üzerinde haklan vardır. Annenin evladını karnında taşıdığı günden doğurup evlendireceği güne kadar yaptığı bütün hizmetler o görev zincirinin birer halkaları dır, ki bu halkalar o haklar manzumesinden ibarettir. Bir anne işte bu hizmetleri görmekle evladına karşı olan haklarını ödemiş olur. Hem de fazlasıyla…

Bu hizmetlerden herhangi birini ihmal ettiği takdirde anne mes’ul düşer. Mesela, evladının emzirilmesini, yedirilmesini, altının temizlenmesini yıkanıp paklanmaları  giydirilip tertemiz gezdirilmesini ihmal ettiği Şu hususa da işaret etmekte fayda mülahaza ediyorum :Toplumda çok şefkatli anneler olduğu gibi, merhametini yitirmiş fakat hissini tüketerek bitirmiş bazı anneler de bulunmaktadır.

Evet, cami avlularında, yol kenarlarında, parklarda henüz meme emmekte olan yavrularını kaderleri ile baş başa bırakıp kaçan ve sırra kadem basan insafsız anneler de vardır. Böylelerinde vicdan var mıdır? Yoktur! Böylelerin vicdanı yok!.. Yürekleri katıdır. Kalpleri de paslıdır.

Kafa yapıları “çarpık, ruh yapıları ise bozuktur! Öyle zalim bir vicdana, kaskatı bir yüreğe, şuursuz bir kafaya, acımasız bir kalbe sahip olmasalar, bu korkunç suçu işleyebilirler mi hiç?. Bu tür yaratıkların toplumda bulunması çok korkunçtur! Hele gün geçtikte sayılarının artması, daha da korkunç, gelecek için daha da tehlikelidir.

Bunlar, bunu neden yapıyorlar? İslâmî terbiyeden mahrum oldukları için yapıyorlar. İslam ahlakı üzere büyüselerdi vicdanları buna katiyen müsaade etmezdi. Yürekleri titrerdi.. Akılları durur ve ruhları muz-tarıp olurdu. Onların hiç çekinmeden o korkunç fiili irtikâp etmeleri, ne denli gaddar, ruhsuz ve vicdansız olduklarını göstermektedir. Vicdan sahibi anne bunu yapamaz! Akıllı anne bunu yapamaz. Merhametli anne bunu yapamaz.  zaman,  mutlaka cezaya çarptırılır. Bu cezayı dünyada göremezse bile ahret  te  mutlaka görür.

Şefkatli anne bunu yapamaz. Bunu yapanlar, çocuklarına karşı haklarının ne olduğunu bilmeyen zavallı, ve insafsız kadınlardır. Allah İslah etsin. Amin. Evet, çocukların anneler üzerindeki hakları sayılmayacak kadar çoktur. Bir anne, gerçekten yavrularına karşı yüklendiği sorumlulukları ifa ederse, o haklar hakkıyla ödemiş olur.

Ancak bu suretle dünya ve ahiret sorumluluğundan kendisini kurtarmış olur. Aksi halde yukarıda da arz ettiğimiz gibi, büyük cezalar onu bekler. Bu cezalar, dünyada çocuğun serkeş olmasıyla ve devamlı olarak kendisini huzursuz kılmasıyla ahirette de Allah’ın huzurunda hesab verememesinden dolayı azab-i elime, duçar olmasıyla tahakkuk edecektir.

Her anne bunu iyi hem de çok iyi bilmelidir. Evlatlarına karşı yüklendiği görevin ve sorumluluğun ne olduğunu iyi öğrenmelidir. iyi bilirse, güzel öğrenirse, muhakkak ki uygulamakta zahmet çekmez. Gereği gibi uygular ve böylelikle yavrularına karşı olan haklarını da ödemiş, ve dolayısıyla Allah katında büyük bir mükâfata mazhar olmuş olur…

[msedefk-blog]

Ana-Baba’nın Bedduası

Beddua demek, kötü dua demektir.

Kötü dua, insanların ya başarısızlığı, ya hastalığı ya da ölümü için ya da dünyevi ve uhrevî herhangi bir zarara ve ziyana uğramaları için yapılan (kötü) dualardır. İnsanlar bedduaya uğramaktan çok çekinirler.

Kimsenin bedduasını almak istemezler. Hele anne ve babanın bedduasından pek korkarlar, çok ürkerler. Evet, insanların en çok çekindikleri şey, ana-baba bedduasıdır. Baba oğluna, anne kızma, yahut her ikisi erkek-kız ayırmaksızın bütün çocuklarına yaptıkların beddualar, eğer anında kabul edilirse, çok büyük felâketler meydana gelir.

Rasûlüllah efendimiz, bu sebeble ümmetini uyarmıştır. Birbirlerine beddua etmemelerini tavsiye etmiştir. Hele ana ve babanın çocuklara yapacakları bedduaları hiç hoş karşılamamıştır ve bir hadisinde de bunu nehy etmiştir. Baba’nın bedduası, anneninkine nisbetle daha ağırdır; daha çabuk kabul edilir, denilmektedir.

Neden?

Çünkü annede merhamet ve acıma hissi babadan fazladır.Bir anne yaptığı bedduayı pek içten yapamaz, Çünkü onun evlada karşı olan merhamet ve şefkat hissi, duyduğu öfkeye galip gelir.

Evet ana acıması, evlada karşı kolay duyduğu kini, nefreti ve öfkeyi bir anda etkiler. Onun için bir ana kolay yavrusuna içten, kalbinin derinliğinden beddua yapamaz! Onun kötü duruma düşmesini katiyen isteyemez. Sürüm sürüm sürünmesini, helâk olup yok olmasını asla isteyemez. Dili söylese bile yüreği buna razı olmaz. Yürekten söylenmiyen sözün ve bedduanın ise katiyen kıymeti yoktur.

Yürekten yapılmayan bir beddua ise kabul olmaz, -böylece çocuğun maruz kalacağı felâketler bir anda önlenmiş olur. Bununla beraber anne yine de evlada beddua etmekten çekinmelidir. Bu hususta Resûlüllah efendimizi dinlemelidir, onun emir ve tavsiyelerinden dışarı çıkmamalı dır.

Baba’ya gelince :  Babanın bedduası böyle .değildir. O, anne kadar acımaz.  Daha doğrusu acıyamaz. Biz bunun örneklerini cenazelerde çok görürüz…

Meselâ, bir anne ve babanın kızı veya oğlu öldüğü zaman, annenin ağlaması ve feryadı daha başka oluyor. Ölen kişi, her ikisinin de oğlu veya kızıdır. Fakat anne başka türlü ağlar, başka türlü feryad eder.  Baba ise daha sakin, daha sessiz ağlamaya gayret eder. Şurası da bir gerçektir ki, her konuda olduğu gibi kadınlar bu hususta da daha hassas dırlar.

Kadınların his yönü her zaman mantık yönünü yenik düşürür.

Onun için kadınlar daha duygulu ve daha az mukavemetlidirler. Anneler de kadın oldukları için, hisleri daima ağır basar. Babalar ise tabii ki böyle değildir. Onlarda mantık, daima hissiliğini bir ölçüde önler. Durum böyle olunca da, yaptıkları beddualar bazan çok ihlaslı, çok samimi ve yürekten olur. Samimi ve yürekten olan bedduaların ise kabul edilmesi an meselesidir. Hemen kabul edilir ve tutar.

Ben şahsen birçok babaları tanırım.  Oğullanna veya kızlarına beddua etmişlerdir. Anında olmadı ise de, zamanla o beddualar tutmuştur. Beddualan alan çocuğun dünyada  işi rast gelmemiştir. Teşebbüs ettiği her iş fiyasko ile sonuçlanmıştır. Yakası bir araya gelmemiştir.

Sıkıntılarını, başka bir sıkıntı, üzüntülerini başka bir üzüntü; uğradığı belâ ve musibetleri başka bir bela ve musibet kovalamıştır. Böylece babasını üzmenin ve bedduasını almanın cezasını daha dünyada iken çekmiştir.

Tabii bunlar, dünyadaki cezalar.  Ahirette ki  cezalar ise, dünyadakine oranla daha ağır, daha çetindir! işte baba bedduası böyledir. Onun için babayı kızdırmamak, darıltmamak ve kırmamak lâzımdır. Bu fani hayatta onların bedduasını değil; duasını almak gerekir, öfkelerine değil, sevgilerine, nefretlerine değil, merhametlerine; kinlerine değil şefkatlime nail olmak gerekir.

Şu noktayı da bilhassa, akıldan çıkarmamak gerekir: Anne-babanın şefkati dururken, onların kin ve nefretini kazanmak bir insan için fevkalade şanssızlıktır. Bundan büyük talihsizlik olmaz. Ana-baba’nm duası dururken onların beddualarını almak talihsizliğin ve bedbahtlığın en büyüğüdür.

Ana-baba’nm merhameti dururken, onların sert bakışlarına muhatap olmak mutsuzluğun ta kendisidir. Ana baba’nın sağlığında, onlara itaat etmek suretiyle

Cennet’i kazanamamak ta bir insan için en büyük musibet ve en korkunç bir felâkettir.

İmam Müslim rivayet etmiştir: Allah’ın Rasûlü sallellahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:

“Ana-babasınmdan birinin veya her ikisinin yaşlılığına erişip de (onlara itaat etmek suretiyle) cennete giremiyen kimsenin burnu sürtsün!  burnu sürtsün, burnu sürtsün!”

İmam Müslim’in rivayet ettiği bu hadis ne kadar büyük bir mânayı ihtivâ etmektedir!

Rasûlüllah efendimiz: “Burnu sürtsün!”  diyor ve bu sözü üçkere tekrarlıyor.

Demek ki ana-babası yanında yaşlanıp da kendilerine gerekli itaati yapamıyan, gönüllerini alamayan kimse buna lâyık görülmüştür. Çünkü elinde fırsat varken cenneti kazanamıyor. Cenneti kazanamayan kimse ise cehennem azabına müstahak olmuş demektir. Böyle bir kimse ise tabii ki burnu sürtülmeği hak etmiştir.

Onun için fırsat elde iken, ana-babamız hayatta  varken kıymetlerini bilelim.

Onlara itaat edip dualarını kazanalım. Onlara isyandan kesinlikle kaçınalım ki, beddualarını almış oluruz. Onların beddualarım almak nelere mal olacağım yukarıdan beri , anlatıp durduk..

Dikkat etmek, verilen öğütleri dinlemek lâzımdır. Hele bu verilen öğütleri, Allah kelamı ve Rasûlüllah’ın sünneti ile delillendiriliyorsa daha da önem kazanacağı vechiyle, mutlaka dinlemek, anlamak ve gereğini yapmak gerekir.

Allah cümlemizi anne ve babasının duasını kazanan şanslı kişilerden eylesin. Amin.

[msedefk-blog]

Dryope, Epimenides, Erikhthonios, Hero ile Leandros ve Hyad’lar

Dryope

Dryope’nin öyküsü de, bazı öyküler gibi; Yunanlıların ağaçları, bitkileri ne kadar sevdiklerini göstermektedir. Dryope bir gün küçük oğlunu kucağına almış, kardeşi loîe’yle birlikte bir pınar başına gitmişti Orada nympheler İçin çiçek toplayıp çelenkler yapacaktı. Su kıyısında duran bir lotus ağacı çarptı gözüne. Oğluna vermek için ağacın incecik Han birini kopardı. Koparır koparmaz kan damlamaya başladı daldan, işte o anda Dryope, ağacın aslında bir lotus ağacı değil, kendisini koruyanlardan kurtulmak için ağaç biçimini alan Lotis adlı nymphe olduğunu anladı, öyle üzüldü, öyle korktu ki hemen kaçmak istedi ağacın yanından; ama kıpırdayamadı bile. Ayakları yere çakılıp kalmıştı sanki Gövdesi kabuk bağlıyordu, önce ayaklan, sonra ayak bilekleri, dizleri ağaç kabuğu oluverdi

O sırada Dryope’nin babasıyla kocası geldi pınar başına, Iole ne olduğunu anlattı onlara, sonra kardeşinin yanma gidip taze kökleri gözyaşlarıyla ıslattı.

Dryope, bunu bilerek yapmadığım söyledi onlara. “Oğlumu sık sık buraya getirin,” dedi “Gelip gölgemde oynasın. Büyüyünce gerçeği anlatırsınız. Ona söyleyin, hiç çiçek koparmasın. Belki her çalı, biçim değiştirmiş bir tanrıçadır.”

Sözlerini kesmek zorunda kaldı. Yüzü de kabuk bağlamıştı artık.

Epimenides

Isa’dan önce 600 yıllarında yaşamış olan Epimenides, uzun uykusundan ötürü mitologyada yer almıştı. Daha çocuk yaşta çobanlık yaparken bir koyun yitirmiş, onu ararken de uyuyakalmıştı. Tam elli yedi yıl süren uykusundan uyanınca her şeyin değişmiş olduğunu görmüştü.

Epimenides, Delphoi tapmağı tarafından Atina’da çıkan veba salgınını geçirmek üzere görevlendirilmişti. Bu görevi başarıyla yerine getiren Epimenides, verilen parayı almamış, yalnız kendi doğduğu şehir Knossos ile Atina arasında bir yakınlık kurulmasını istemişti.

Erikhthonios

Erikhthonios, mitologyada Erekhtheus diye de bilinir. Hephaistos’un oğluydu. Erikhthonios, yarı insan, yan yılan bir yaratıktı. Athena onu bir kutunu» içine koyup Kekrops’un üç kızma vermiş, kutuyu açmamalarını söylemişti. Kızlar, tanrıçanın sözünü dinlemeyip kutuyu açmışlar Erikhthonios’u görünce çıldırarak kendilerini Akropolis’ten atmışlardı. Athena, onları böylece öldürerek tanrıça sözü dinlememenin cezasını vermiş oluyordu.

Erikhthonios, büyüyünce Atina kıralı oldu. Kendi adıyla anılan torununun çocukları, ikinci Kekrops, Prokris, Kreusa, Oreithya da mitologyaya geçmişlerdir.

Hero ile Leandros

Abydos’lu bir genç olan Leandros, Sistos’lu bir Aphrodite rahibesi olan Hero ya tutkundu. Kendilerini ayıran denizi her gece yüzerek geçer, sevgilisine kavuşur, ertesi sabah da evine dönerdi. Fırtınalı bir gecede azgın dalgalarla boğuşamadı, boğuldu. Kıyıda onun ölüsünü bulan Hero da kendini öldürdü.

Hyad’lar

Hyad’lar diye Atlas’ın altı kızına denirdi. Zeus, Dionysoshı bebekken Hyad’lara vermiş, ona bakmalarını istemişti. Atlas’ın kızları bebeğe öyle güzel baktılar ki, Zeus, armağan olarak onları yıldızlar arasına yerleştirdi.

Ölümlüler, Hyad’larıb yağmur getiren yıldızlar olduğuna inanırlardı. Simdi bile Mayıs başlarıyla Kasım ayında görünür altı kardeş. O aylarda da sabahleyin, sabahleyin olmazsa akşam üstü yağmur yağar çoğu kere.

[msedefk-blog]

İki Akademisyen Bir Rahip

Marie Curie

Fizik bilgini, kızlık adi Sklodowskıv’dir. Radyoaktif radyumu metal halinde ayırmayı başardı. Yıllarca önce Paris’in Lhomond yerleşkesinde yer alan askı bir hangarın alt katındaki laboratuvarlarında, Plorro va Marle Curlo, tonlarca uranyum filizinden, radyum alda atmak üzere buştular. Bu dav bir çalışma oldu İki bilgin, önlerinde önlük, durup dinlenmeden, kapları oradan oraya taşıyıp çok büyük miktarda iyiyi kaplardan kaplara boşaltıyorlardı, Marle Curla, elinde madenden tığın bir çubuk, büyük kuranları sabahtan akşama kadar karıştırıyordu. Yıllarca süren yorucu va yıpratıcı bir çalışma sonunda Plerre ve Marlo Curle, emeklerinin karşılığını gördüler, uranyum filizlerinden bir gramın onda biri kadar radyum olda edebildiler. O günden itibaren de bilimler ve hekimlik radyoaktivite üzerinde yapılan çalışmalar sayesinde ilerlemiştir. Curle’lere 1803 yılında Nobol ödülü verilmiştir.

Sir Alexander Fleming

İngiliz hekimi ve bakteriyoloğudur. 1881’de Davrel’de (İngiltere) doğdu, 1955’te Londra’da öldü.

Pénicillium cinsinden bir küfün antibiyotik özelliklerini İnceledi ve penisilinin bulunmasına öncülük etti. Londra Tıp Fakültesini bitiren Alexander Fleming’ın bakteriyoloji çok merakı vardı. 1929’da Fleming, Penicillium tipi bir mantar üzerine yaptığı İncelemesini bitirmiş ve bu küfün antibiyotik özellikleri dikkatini çekmişti. Amo bakteriyolog, deneyini geliştirebilecek İmkânlardan yoksundu. 1939’da Floroy ve Chain gibi kimyacıdır, Moming’ın çalışmalarıyla İlgilendiler ve penisilini toz hâline getirmeyi başardılar. 1940’ta savaş bütün şiddetiyle devam ederken tehlikeli bir streptokok, elli beyaz fareye aşılandı. Bu farelerden yirmi beşi, üç saatte bir penisilin verilerek ölümden kurtarıldı. Diğer yirmi beş fare İse yarım gün içinde ölmüşlerdi. Ancak penisilini geniş çapta sanayide elde ederek insanlar üzerinde denemek için beklemek gerekti. Fleming 1945’te Nobel tıp ödülünü kazanmıştır.

Vincent de Paul

Fransız rahibi, 1581’de, sonradan Saint-Vincent-de-Paul adını alan Pouy’da (Fransa) doğdu, 1660’ta Paris’te öldü.

İyilikseverliğiyle azizler katına yükseldi. On yedinci yüzyılın başlarında Fransa’da yağma, açlık ve veba hüküm sürüyordu. Vincent de Paul bu felaketli devirde İnsanların acılarını hafifletmek için çalıştı. Kürek mahkûmlarının papazıyken çok acıdığı bir mahkûmun yerine kürek çekti. Hastaları tedavi etmek, düşkünleri ve kimsesiz çocukları korumak için, başta Fransa kraliçesi Anne d’Autriche olmak üzere İmparatorluğun ileri gelen kadınlarının yardımlarını sağladı. Hatta kraliçe, kurulan «Dames de la Charité» (Yardımsever Kadınlar) derneğinin başkanı oldu. Soylu bir Fransız kadını olan Louise de Marillac, Vincent de Paul İle birlikte «Filles de la Charité» (Yardımsever Kızlar) derneğini kurdu. Hastalara, yoksullara, düşkünlere, kimsesiz çocuklara dalma yardım elini uzatan, onlar için bir teselli kaynağı olan Vincent de Paul, 1737’de azizik rütbesiyle mükâfatlandırıldı.

[msedefk-blog]

İsa ve Zakay Hikayesi

İsa Eriha kentinden geçiyordu. Orada Zakay adlı bir vergi görevlisi vardı.

Bilindiği gibi vergi görevlileri Roma Hükümeti için çalışırdı. Hükümet adına vergi toplarlardı. Gereğinden fazla vergi toplayarak halkı sömürülerdi. Bunun için halk onları pek sevmezdi. Onların dışında Ferisilerin kurallarına göre yaşamayanlar da, ‘günahkar4 diye adlandırırdı.

Vergi görevlilerinin ülkeyi işgal altında tutan Roma hükümetine karşı olmak yerine, onlarla işbirliği yapması bahçeydi. Salt bunun için bile vergi görevlilerini sevmezlerdi. Normalin üstünde vergi toplamaları herkesin onlara düşmanca bakmasına neden oluyordu Öykümüzde geçen veıgi görevlisi Zakay, Isa’nın yaptığı mucizeleri ve Odun nasıl biri olduğunu duymuştu. Odu biraz da oba tanıyordu ve Odunla mutlaka görüşmek istiyordu           ‘

Isanın kente geleceğini duyunca hemen Odun geçeceği yola çıktı. Uzaktan kalabalık bir topluluğun geldiğini gördü. 1sa mutlaka o kalabalığın arasındadır diye düşündü. Koşup kalabalığın arasından Isaya yaklaşmak istedi. Fakat boyu kısa olduğu için Isa’yı göremiyordu Kalabalığı yarıp geçmek istedi, ama kimse ona yol vermedi.

Isayı mutlaka görmeliydi. Bunu nasıl başarabilirdi? Çevresine bakınırken yolun kenarında bir incir ağaa gördü O ağaca çıkarsa kayı görebilirdi. Bunun için gayretle ağaca tırmandı, kadın gelişini izlemeye başladı, tam oradan geçerken Zakayı gördü. Ona, “Zakay, çabuk aşağı in! Bugün senin evinde kalmam gerekiyor” dedi.

Zakay duyduklarına harlamıyordu ka ona adıyla seslenmişti. Adını nereden biliyordu kî? Gerçekten de ka ona mı demişti? Tabii ki ona demişti. Orada başka bir kısa boylu Zakay olmadığına göre ona seslenmişti. Hemen yuvarlarcasına aşağı indi ve kayı evine konuk etti. Çok sevinçliydi.

Dışarıda bu olaya tanık olanlar için, “Günahlı bir adamın evinde kalmaya gitti” diyerek kıskançlıkla söylenmeye başladılar. Yemek yerken Zakay ayağa kalkıp, “Rab işte malımın yarısını yoksullara veriyorum. Birinden de haksızlıkla bir şey aklıysam onun dört katını geri ödeyeceğim’ dedi, ka, “Bu ev bugün kurtuluşa kavuştu. Çünkü bu adam da Tanrının halkındandır. İnsanoğlu kaybolanları arayıp kurtarmak için geldi” dedi.

Bütün insanları seviyor ve kurtarmak istiyor. Kişinin Tanrıya güvenmesini engelleyebilecek her şeyi Isa ortadan kaldırabilir. Bu adamın zengin olması ya da başkalarının onu günahkar diye nitelendirmesi katım sevgisini değiştirmedi kendisini izlemek isteyen herkesi kurtarır.

Isa ve davetler, başlan yemek tepsisine doğru gelecek biçimde minderlerin üzerinde oturmuşlardı Herkes lezzeti yemekleri yiyerek çene çalıyorlardı. Herkes bir kadrin içeri girip baya yaklaşmasına kadar keyifliydi,

Kadın ürkek adımlarla yaklaşarak batın ayak ucunda çöktü, Elinde kaymak taşından yapılmış ince ağdı vazoya benzeyen bir kap ile öylece duruyordu, İçinde çok değeri ve hoş kokulu bir yağ vardı.

Bu tür yemekli kutlamalara davetsiz konuklar katılabilir, ama sessiz durur, konuklan rahatsız etmezlerdi Dolayısıyla kadrin Isa’ya yaklaşması şaşırtıcıydı Bundan daha şaşrba olanı İsa’ya yaklaşan kadrin bir fahişe olmasıydı.

Evet kadın çirkin bir hayat sürmüştü, günahkardı, ama Isanın kendisine yeni bir yaşam verebileceğine iman ediyordu. Kendisini temizleyebileceğine ve bağlayabileceğine inanıyordu. Herkes gözünü kadına dikmişti. Onlar küçümseyici gözlerle kadını süzüyorlardı. Kadın onlara aldırmadan betin ayaklarının dibinde ağlamaya başladı Gözyaşları batın ayaklarını ıslatıyordu, saçlarıyla seviyor, öpüyor ve parfüm sürüyordu.

Adı Simin olan ev sahibi içinden, “O gerçek bir peygamber olsaydı, kenefine dokunan kadrin kim olduğu anlardı,” diye mırıldandı ve tam o sırada, “Simun, sana söyleyeceğim bir şey var* dedi Oda, “Buyurun öğretmenim anlatın” deyince ona şunları anlattı;

İki kişinin bir alacaklarıyla borcu vardı. Birinin beş yüz gümüş, öbürünün de e# gümüş ödemesi gerekiyordu. Fakat ikisi de borcunu ödeyemezdi. Bunun için adam ikisinin de borcunu bağışladı. Söyle bakalım sence bu iki adamdan hangisi onu daha çok sevecektir?* diye sordu.

Ferisi, ‘Sanırım kendisine daha çok bağışlanan* diye yanıt verdi, “Doğru söyledin. Ama ben senin evine geldim, ayaklarım için su bile vermedin. Bu kadın ise ayaklarımı gözyaşlarıyla ıslatıp, saçlarıyla kuruladı. Sen beni öpmedin, oysa bu kadın geldiğinden beri ayaklarımı öpüp duruyor. Sen benim başıma zeytinyağı sürmedin, fakat bu kadın ayaklanma hoş kokulu yağ sürdü. Kendisinin çok olan günahtan bağışlanmıştır. Çok sevgi göstermesinin nedeni budur. Oysa az bağışlanan az sever*

Kadının betin kendisini temizlediğine ve bağışladığına inandığı için sevgiyle davranıyordu, kadına, ‘Günahların bağışlandı. İmanın seni kurtardı, esenlikle kal diyerek onu gönderdi

Kişi Tanrı’nın bağışını anladıkça Onu ve insanları daha çok sevecektir.

[msedefk-blog]

Yahudi Hıristiyanlığı: Ebionites, Theodotion ve Elkesailer

Hıristiyanlık Yahudi bir ortamda doğmuş ve Roma dünyasında uzunca bir süre Yahudiliğin içerisinde ortaya çıkan yeni bir mezhep olarak anlaşılmıştı, ancak pagan çevrelere intikal ederken önemli bir tartışmayı da beraberinde getirmişti. Yeni din pagan dünyaya takdim edilirken, ortaya çıktığı coğrafyadaki Yahudi âdetlerine göre mi anlatılacak, yoksa farklı bir karakterde mi sunulacaktı? Yahudi âdetleri içerisinde önemli bir yer tutan, erkeklerin sünnet edilmesi meselesi, bu tartışmada yüzeye çıkan farklılıkların sadece birisiydi. Hakikaten Incil’in Resullerin İşleri verilen, havarilerin Kudüs toplantısının ana gündemi, Hıristiyan olan Helen kökenlilerin sünnet edilip edilmeyecekleriydi. Çünkü, Yahudilik içerisinde bir ‘yenilenme’ hareketi olarak doğan Hıristiyanlık aslında Yahudi geleneklerini de olduğu gibi miras alıyor ve devam ettiriyordu.

Kitab-ı Mukaddes’in ‘Eski’ ve ‘Yeni Ahid’ olarak bölünmesi bunun en basit göstergesidir. Eski-çağ’da anti-semitizmin (Yahudi düşmanlığı) önemli nedenlerinden birisi olan, erkek çocukların sünnet edilmesi Yahudilerin çevresinde yaşayan pagan dünyada çok tepki gören bir uygulamaydı. Aziz Paulus Hıristiyanlığı Anadolu’ya tanıtırken bu sünnet meselesi yeniden ortaya çıktı.

Paulus, aslında iyi eğitimli bir Yahudi olmasına ve esasen havari de olmamasına rağmen, Yunan dünyasında Hıristiyanlığı yayabilmek için, Yahudi hukukundan vazgeçilmesini ve bağımsız bir gelenek oluşturulması gerektiğini düşünüyordu. Bu düşüncesine paralel olarak Kudüs toplantısında erkeklerin sünnet edilmesi aleyhine bir tavır takınmış ve görüşünü benimsetmişti. Fakat, Kudüs’te kalan esas Hıristiyan çekirdek ise, Yahudi değerlerin muhafazasını savunuyordu, çünkü İsa esasen Yahudi geleneklerinin bir ‘yenileyicisi’ olarak gelmişti. Pratik âdetlerden başlayan bu ayrılık tartışması zamanla ilahiyat boyutuna da kaymış olmalıdır; hakikaten Ebionites veya ‘Yahudi Hıristiyanlığı’ olarak adlandırılan grup, aşağıda da görüleceği gibi, Paulus’u Yasa’dan ayrıldığı için gerçek havari olarak kabul etmiyordu.

Kilise literatüründe, kavram olarak ‘Yahudi Hıristiyanlığı’ dört şekilde tanımlanmaktadır. Hıristiyan Kilise’nin ilk biçimi ki, bunu oluşturanlar Yahudi olarak doğmuş fakat Mesih’e inanmışlardı. Tevrat’ın emirlerini esas kabul edip İsa inancını da buna dâhil eden legalist Yahudiler ki, bunlar kendilerini özgün ve yasal Hıristiyanlık olarak kabul ederken pagan Hıristiyanlığını ‘Hellenistik’ ve ‘Paulusçu’ olarak tanımlarlar. Yahudi vahiyci (apokalypsis) düşüncesini Hıristiyan çevreye uyduran seçmeci (eclectique) Hıristiyanlar, ancak bunlar çok belirli bir gruba atfedilemiyor. Yahudi Hıristiyanlığı kavramı, ikinci yüzyılda hem Katolik Kilise’ nin dışında hem de ‘Ortodoks Sinagog’un’ dışında kalanlan tanımlayan bir etiketti. Bütün bunların ortak noktası İsa inancının bir şekilde genel inanç tanımlaması içerisine dâhil edilmesidir.

Dördüncü tanıma uyan dini gruplar Katolik Kilise tarafından genel olarak ‘sapkın’, ‘vejetaryen’ ‘Gnostik’ veya ‘birleştirici’ olarak nitelenmektedir. Kilise her ne kadar bütün bu sıfatları sapkınların genel özellikleri olarak sunmakta ise de, bütün sıfatların her bir grup için tam olarak geçerli olmadığını belirtmeliyiz. Ebionites, Cerinthus ve Symmachius taraftarları, Elkesailer bu grupların birinci ve ikinci yüzyıldaki ilk örneklerini oluşturmaktadırlar. Bunlara ilaveten ikinci yüzyıl sonlarında ortaya çıkan ve gelecek yüzyıla kadar var olan bazı düşünce akımları da vardır ki bunlar monarkbia yanlılarıdır.