ธรรมะ

ธรรมะ

[smanee-blog]

📌 ข้อคิดดี ๆ จาก “บทเรียนจากงานศพ” (พร้อมความหมายชัด ๆ)

🟤 1) งานศพไม่ได้สอนเรื่องความตาย แต่สอนเรื่อง “ความจริงของชีวิต”

ความหมาย:

งานศพไม่ใช่แค่พิธีกรรม แต่เป็น “กระจกสะท้อนชีวิต”

เตือนว่า ทุกคนต้องเปลี่ยนแปลง ไม่มีอะไรอยู่ถาวร

💬 แก่นคำสอน: ชีวิตไม่แน่นอน = ต้องไม่ประมาท

🔵 2) ไม่มี “คน” ในความหมายแท้จริง มีเพียง “ขันธ์ 5”

ความหมาย:

สิ่งที่เราเรียกว่า “คน” คือการรวมของ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ

ไม่มีตัวตนถาวร ไม่มี “เรา” ที่คงที่

💬 แก่นคำสอน: สิ่งที่เรียกว่าตัวเรา = การรวมตัวชั่วคราวของธรรมชาติ

🟢 3) ความทุกข์ไม่ได้มาจากเหตุการณ์ แต่มาจาก “ใจที่คิด”

ความหมาย:

คนตายไม่ใช่สาเหตุของความทุกข์โดยตรง

แต่ “ความคิด + ความจำ + การปรุงแต่งใจ” เป็นตัวสร้างความเศร้า

💬 แก่นคำสอน: เปลี่ยนเหตุการณ์ไม่ได้ แต่เปลี่ยน “การรับรู้” ได้

🟡 4) ทุกความรู้สึก “เกิดแล้วดับ” ไม่มีอะไรอยู่ตลอด

ความหมาย:

สุข ทุกข์ เฉย เปลี่ยนตลอดเวลา

ไม่มีอารมณ์ใดคงอยู่ถาวร

💬 แก่นคำสอน: ทุกความรู้สึก = สภาพชั่วคราว

🔴 5) จิตที่รู้ทัน จะไม่ถูกความรู้สึกครอบงำ

ความหมาย:

ถ้ามีสติรู้ทัน “ความเศร้า” จะไม่กลายเป็นความทุกข์ลึก

ใจจะเป็นเพียง “ผู้รู้” ไม่เข้าไปเป็น “ผู้ทุกข์”

💬 แก่นคำสอน: รู้ = ว่าง / หลง = ทุกข์

⚫ 6) ร่างกายคือธาตุ 4 ไม่ใช่ตัวเรา

ความหมาย:

ดิน น้ำ ไฟ ลม รวมกันชั่วคราว

เมื่อหมดเหตุปัจจัย ทุกอย่างแยกคืนธรรมชาติ

💬 แก่นคำสอน: ไม่มีใคร “ตาย” มีเพียง “การแยกตัวของธาตุ”

🟣 7) ชีวิตเหมือนความฝัน

ความหมาย:

สิ่งที่เกิดขึ้นจริงในชีวิต มีลักษณะเหมือน “ความฝันที่เปลี่ยนฉาก”

เกิดขึ้น ตั้งอยู่ แล้วดับไป

💬 แก่นคำสอน: อย่ายึดว่า “มันจริงถาวร”

🟠 8) การยอมรับความจริง = จุดเริ่มของการพ้นทุกข์

ความหมาย:

ไม่ใช่การหนีความเศร้า แต่คือการ “รู้ทันและยอมรับ”

เมื่อยอมรับได้ ใจจะไม่ขัดแย้งกับความจริง

💬 แก่นคำสอน: ยอมรับ = ใจสงบ

🌿 สรุปแก่นใหญ่ที่สุดของธรรมะบทนี้

“ทุกสิ่งไม่เที่ยง ไม่มีตัวตน และความทุกข์เกิดจากใจที่ไม่รู้ทันความคิดของตัวเอง”

[smanee-blog]

18/05/2020 เรียนรู้จากงานศพ (Lesson from Funeral)

วัดสวนสันติธรรม 18 พฤษภาคม 2563 ไฟล์ 630518 ซีดีแผ่นที่ 86

หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

งานศพไม่ได้มีไว้เพื่อคนตาย แต่เป็นบทเรียนสำคัญสำหรับคนเป็น

ธรรมะบทนี้อธิบายความจริงของชีวิตตามหลักพุทธศาสนา ได้แก่ ขันธ์ 5 (รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ) และหลักอนิจจัง อนัตตา

หลวงพ่ออธิบายว่า “ความทุกข์ไม่ได้เกิดจากความตาย แต่เกิดจากความคิดและความจำของเราเอง”

สิ่งที่เราเรียกว่า “คน” แท้จริงแล้วเป็นเพียงการรวมของธาตุ 4 และขันธ์ 5 ที่เกิดขึ้นชั่วคราว และจะแตกสลายเมื่อหมดเหตุปัจจัย

📌 เนื้อหาภายในวิดีโอ:

ความหมายของงานศพในทางธรรมะ

ขันธ์ 5 คืออะไร

สัญญาวิปลาสและความเข้าใจผิดของจิต

สังขารและการปรุงแต่งของความคิด

เวทนาและการดูความรู้สึกตามจริง

ความทุกข์เกิดจากใจ ไม่ใช่เหตุการณ์ภายนอก

วิธีปล่อยวางด้วยการมีสติรู้ทัน

📖 คำสอนสำคัญ: “ความตายไม่ทำให้เราทุกข์ แต่ความคิดของเราต่างหากที่ทำให้ทุกข์”

ถ้าเราเข้าใจความจริงนี้ เราจะไม่ยึดมั่นถือมั่น และจิตจะค่อย ๆ เป็นอิสระจากความเศร้าโศก

0:00 บทนำ: การมาพบกันในงานศพและบริบทการสอน 0:40 งานศพสอนอะไรเกี่ยวกับชีวิต 1:50 ไม่มีคน ไม่มีสัตว์ ไม่มีเรา ไม่มีเขา 2:50 ขันธ์ 5: โครงสร้างของสิ่งที่เรียกว่า “คน” 4:20 สัญญาและความเข้าใจผิดของการรับรู้ 5:20 สังขาร: การปรุงแต่งของจิต 6:40 วิญญาณ: การรับรู้อารมณ์ทางประสาทสัมผัส 7:40 การภาวนาเริ่มจากการแยกขันธ์ 5 9:30 ร่างกายคือธาตุ 4 (ดิน น้ำ ไฟ ลม) 11:30 เวทนา: สุข ทุกข์ เฉย และความไม่เที่ยง 13:30 ความทุกข์เกิดจากความคิด ไม่ใช่เหตุภายนอก 15:30 ชีวิตเหมือนความฝัน: เกิดแล้วดับ 17:30 การยอมรับคือกุญแจลดความทุกข์ 20:00 บทเรียนจากงานศพ: ความไม่เที่ยงของทุกสิ่ง

ต่อไปนี้คือ ทรานสคริปภาษาไทยแบบมีเวลา (timestamp) จากเนื้อหาที่ให้มา:

🕒 ทรานสคริปตามเวลา

(0:00) นมัสการอาจารย์หลวงพ่อ [เสียงหัวเราะ] หลวงพ่อไม่นึกว่าโยมจะมาเยอะอย่างนี้ นึกว่าจะมีเฉพาะญาติๆ

(0:15) เรามาเจอกันวันนี้ เป็นโอกาสที่มีงานศพ

(0:25) หลวงพ่อไม่ได้ออกจากวัดมาสามเดือนแล้ว แล้วก็ไม่ได้เปิดเทศให้คนเข้าไปฟังตั้งแต่วันที่ 16 มีนาคม

(0:40) แต่สอนธรรมะเนี่ยสอนทุกวัน ไม่ได้หยุด เป็นเวลาที่ได้สอนพระในวัด

(0:55) พวกเราใครเคยภาวนาบ้าง ยกมือให้หลวงพ่อดูหน่อย

(1:05) โอเค จะได้เทศแบบนักภาวนา

(1:15) งานศพเนี่ยมันสอนเราว่าชีวิตเป็นของไม่แน่นอน มีเกิดแล้วก็มีตาย

(1:30) ในงานศพพระสวดอภิธรรม ซึ่งถ้าแปลออกจะเป็นเรื่องของ “สภาวธรรม”

(1:45) ไม่มีคน ไม่มีสัตว์ ไม่มีเรา ไม่มีเขา

(2:00) จริงๆ แล้วไม่ได้มีคนตายหรอก

(2:10) สิ่งที่เรียกว่าคน คือวัตถุธาตุที่มารวมกันเป็นร่างกาย

(2:25) แล้วก็มีความรู้สึกนึกคิดประกอบกัน เรียกว่า “ขันธ์ห้า”

(2:40) ขันธ์ห้าประกอบด้วย

ร่างกาย

ความรู้สึกสุขทุกข์

ความจำได้หมายรู้

ความปรุงแต่ง

ความรับรู้

(3:10) สัญญาหรือความจำนี้ มักจำแบบผิด (สัญญาวิปลาส)

(3:20) ของไม่เที่ยง ก็จำว่าเที่ยง

(4:00) อีกตัวหนึ่งคือ “สังขาร” คือความปรุงแต่งของจิต

(4:10) ปรุงดี ปรุงชั่ว หรือปรุงให้ไม่ปรุง

(5:00) แม้การพยายามทำจิตให้ว่าง ก็ยังเป็นการปรุงแต่ง

(6:00) ความปรุงแต่งมี 3 แบบ

ปรุงดี

ปรุงชั่ว

ปรุงไม่ปรุง

(6:30) อีกตัวคือ “วิญญาณ” หรือจิต คือความรับรู้อารมณ์ทาง ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ

(7:30) ถ้าไม่เข้าใจขันธ์ห้า จะคิดว่ามี “คน” จริงๆ

(7:45) แต่ถ้าเห็นตามจริง จะเห็นว่าเป็นแค่ส่วนประกอบ

(9:00) เริ่มปฏิบัติ ต้องแยก “รูป” กับ “นาม”

(10:00) ร่างกายเป็นธาตุ 4

ดิน

น้ำ

ไฟ

ลม

(10:30) ลองจับมือดู จะเห็นว่าเป็นแค่วัตถุ

(11:00) เวลาตาย

ลมหายใจดับ

ไฟดับ

น้ำแยกออก

เหลือแต่ดิน

(12:00) ร่างกายเป็นแค่ธาตุรวมกันชั่วคราว

(13:00) กรรมเป็นตัวกำหนดรูปร่าง หน้าตา สุขภาพ

(14:00) เวทนา (ความรู้สึก) มี 3 แบบ

สุข

ทุกข์

เฉย

(14:40) อารมณ์เปลี่ยนตลอด สั่งไม่ได้

(15:00) ถ้าทุกข์ ให้รู้ว่าทุกข์

(15:15) ถ้าสุข ให้รู้ว่าสุข

(16:00) อารมณ์เกิดแล้วก็ดับ

(17:00) ใจเป็นแค่ “ผู้รู้”

(17:30) ความเศร้าเกิดเมื่อเราคิดถึงผู้ตาย

(18:00) ถ้าไม่คิด ก็ไม่ทุกข์

(18:30) ดังนั้น ความทุกข์ไม่ได้มาจากความตาย

(19:00) แต่มาจากความคิดของเราเอง

(20:00) ชีวิตเหมือนความฝัน

(21:00) ทุกอย่างเกิดแล้วดับ

(22:00) ถ้าเข้าใจความจริง จะไม่ทุกข์

(23:00) ความทุกข์ขึ้นอยู่กับ “การยอมรับ”

(24:00) งานศพสอนให้เห็นความไม่เที่ยง

(25:00) ถ้าเข้าใจ จะพ้นจากความเศร้า และใจเป็นอิสระ

🔍 หมายเหตุ

ทรานสคริปนี้เป็น การเรียบเรียงตามเนื้อหาจริงแบบย่อ แต่คงลำดับเวลาเดิม

เน้นสาระสำคัญเพื่อให้อ่านและศึกษาง่าย

[smanee-blog]

Dhamma talk by Luangpor Pramote Pamojjo, Wat Suan Santidham, on May 18, 2020 (File 630518, CD No. 86), published June 10, 2020.

The speaker reflects on the impermanence of life and the teachings of the Five Aggregates, emphasizing that funeral prayers are for the living to understand that existence is a temporary collection of elements, and observing emotions without attachment leads to wisdom and freedom from suffering.

"Funeral reminds us that life is full of uncertainty. When there is birth, there is death."

This highlights the impermanence of life and the inevitability of death.

"There is no self, no them and nor us. Existence comes in the form of element."

A profound statement on the nature of existence as a collection of elements rather than individual identities.

"The prayer is actually for the living, not for the dead. It tells us that there isn’t a dead ‘person’."

Emphasizes that funeral rituals serve as teachings for the living about the nature of life and death.

"To believe the impermanent as permanents. That there is happiness, or self."

Points out the distortion in perceiving impermanent things (like happiness or self) as permanent.

"Wisdom to certain level is still fabrication. It’s still worldly, yet you need this wholesome fabrication to cultivate."

Acknowledges that even wisdom and mindfulness are constructs, but necessary for spiritual growth.

"The first step to meditation is to be able to see a being as a collection of five parts."

Introduces the concept of the Five Aggregates as a foundation for meditation practice.

"A body is just a collection of elements, temporarily held together by karma."

Explains the physical body as a transient combination of elements governed by karma.

"Happiness and sadness are just emotions. They come and go, they are not permanent."

A reminder of the transient nature of emotions and the importance of observing them without attachment.

"Sadness happens when our mind gravitates towards the memory or the impressions we allow our mind to form."

Explains grief as a result of mental impressions rather than the event itself.

"Everything exists only temporarily. When we look back at our life, we can see there are so many moments and so many memories."

Reflects on the ephemeral nature of life and experiences.

"The Five Aggregates teach us that the body is not permanent. Neither is emotions. Everything is temporary and will eventually pass."

Summarizes the core teaching of impermanence through the lens of the Five Aggregates.

"Funeral is not a party. But in upcountry, it sort of is. There would be drinking, gambling, lots of fun and laughter."

Contrasts the solemnity of funerals with cultural practices that distract from grief.

"Once we accept this principal, we will not dwell in sadness. Our mind will be freed."

Concludes with the liberating power of understanding and accepting impermanence.

[smanee-blog]

นิโรธคือความดับทุกข์ :: หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช 11 เม.ย. 2569

[smanee-blog]

The key message is about acceptance and peace with the present moment. It emphasizes that although things are not perfect right now, accepting the current reality calmly allows us to move forward with wisdom and creativity. This is not about passive resignation but about recognizing what can be changed and how to act effectively. The speaker wishes growth and prosperity both in worldly and spiritual aspects for the future.

ข้อความสำคัญคือเรื่องของการ ยอมรับ และการมี สติสงบ กับปัจจุบัน แม้ว่าสิ่งต่างๆ อาจยังไม่สมบูรณ์แบบ แต่การ ยอมรับ ความจริงในขณะนี้อย่างใจเย็นช่วยให้เราก้าวไปข้างหน้าด้วย ปัญญา และ ความคิดสร้างสรรค์ ไม่ใช่การยอมแพ้อย่างเฉื่อยชา แต่เป็นการตระหนักรู้ว่าสิ่งใดที่เราสามารถเปลี่ยนแปลงได้และจะลงมือทำอย่างไร ผู้พูดได้อวยพรให้ทุกคนเจริญรุ่งเรืองทั้งในด้านโลกียะและจิตวิญญาณในปีที่จะถึงนี้

[smanee-blog]

SEO Package สำหรับ YouTube คลิป "พัฒนาจิตให้กลับสู่ความเป็นประภัสสร :: หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช" วันที่เผยแพร่: 18 มกราคม 2569

Title: พัฒนาจิตให้กลับสู่ความเป็นประภัสสร | หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Speaker (ผู้บรรยาย): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date (วันที่): 18 มกราคม 2569

Core Teaching (แก่นสำคัญของธรรมะ): ในคลิปนี้ หลวงปู่ปราโมทย์เน้นย้ำถึงความสำคัญของการพัฒนาจิตใจให้กลับสู่ความเป็นประภัสสร ซึ่งหมายถึงความบริสุทธิ์ สงบ และมีความสุขที่แท้จริง ไม่วุ่นวายไปกับการแข่งขันหรือความเครียดในชีวิตประจำวัน ท่านชี้แนะให้ใช้โอกาสวันหยุดหรือปีใหม่ในการภาวนาและทำจิตใจให้สงบ แทนที่จะไปเที่ยวอย่างเดียว การภาวนาช่วยให้จิตใจมีที่พักอาศัยที่สงบและร่มเย็น เช่นเดียวกับการไปพบครูบาจารย์เพื่อรับการอบรมธรรมะและความสุขอย่างแท้จริง

Topics (หัวข้อสำคัญ):

การเจริญพรปีใหม่

การเลือกใช้เวลาวันหยุดอย่างมีประโยชน์

ความสำคัญของการภาวนาในชีวิตประจำวัน

ความสงบและความสุขที่มาจากจิตใจที่บริสุทธิ์

การพบปะครูบาจารย์เพื่อรับคำสอนและพลังใจ

Description (โครงสร้างเนื้อหา): คลิปนี้เริ่มต้นด้วยการกล่าวสวัสดีปีใหม่และเชิญชวนให้ผู้ฟังคิดทบทวนว่าปีใหม่นี้จะทำอะไรดี ระหว่างไปเที่ยวหรือภาวนา หลวงปู่ปราโมทย์เล่าถึงประสบการณ์ส่วนตัวก่อนบวชที่มักใช้เวลาว่างไปวัดเพื่อภาวนาและมีความสุขกับการปลีกวิเวกจากโลกที่เต็มไปด้วยความวุ่นวายและการแข่งขัน ท่านเน้นว่าแม้จะไปเที่ยวก็สามารถภาวนาได้ แต่การมีที่พักใจที่สงบและได้พบครูบาจารย์เป็นสิ่งที่ช่วยให้จิตใจสงบมากกว่า นอกจากนี้ยังส่งเสริมให้ทุกเดือนพยายามหาโอกาสไปหาครูบาจารย์เพื่อเติมเต็มจิตใจ

Key Highlights (ประเด็นสำคัญ):

ปีใหม่คือโอกาสดีในการกลับมาพัฒนาจิตใจ

ภาวนาเป็นวิธีสร้างความสุขและความสงบใจที่แท้จริง

การไปหาครูบาจารย์ช่วยเพิ่มพลังใจและนำทางธรรมะ

ชีวิตในโลกวุ่นวายต้องการที่พักใจที่สงบ

การเลือกใช้เวลาว่างอย่างมีสติสร้างความเปลี่ยนแปลงในชีวิตได้

Tags:

หลวงปู่ปราโมทย์ #ธรรมะปีใหม่ #ภาวนา #พัฒนาจิตใจ #สติสมาธิ #ความสงบ #ครูบาจารย์ #ธรรมะสอนใจ #จิตใจสงบ #ความสุขภายใน

Hashtag:

พัฒนาจิตใจ #ภาวนาในวันหยุด #ธรรมะออนไลน์ #หลวงปู่ปราโมทย์ปาโมชฺโช #ปีใหม่สุขใจ

Keywords (คำค้นหา): พัฒนาจิตใจ, ภาวนา, หลวงปู่ปราโมทย์, ธรรมะปีใหม่, สติสมาธิ, ความสงบใจ, การพบครูบาจารย์, ความสุขภายใน, การเจริญพร, วัด, การฝึกสมาธิ, จิตใจบริสุทธิ์

โดยสรุป คลิปนี้เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการนำหลักธรรมะไปใช้พัฒนาจิตใจให้สงบและมีความสุขภายใน โดยใช้ช่วงเวลาวันหยุดหรือปีใหม่เป็นโอกาสในการฝึกจิตใจและหาความสงบใจจากการภาวนาและการพบครูบาจารย์ หลวงปู่ปราโมทย์ให้คำแนะนำที่เข้าใจง่ายและส่งเสริมให้ผู้ฟังตั้งใจฝึกฝนธรรมะอย่างต่อเนื่องเพื่อชีวิตที่มีความสุขและสงบอย่างแท้จริง

[smanee-blog]

การจัดทำ SEO Package สำหรับคลิป YouTube ธรรมะจากข้อความที่ให้มา ควรประกอบด้วยรายละเอียดครบถ้วนเพื่อเพิ่มโอกาสในการค้นพบและเข้าถึงผู้ชมอย่างมีประสิทธิภาพ ดังนี้

Title (หัวข้อคลิป): “การรักษาจิตด้วยสติ – แก่นธรรมะสำคัญในการดูแลใจ”

Speaker (ผู้บรรยาย): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date (วันที่เผยแพร่): 17 มกราคม 2569

แก่นสำคัญของธรรมะ: การรักษาจิตใจไม่จำเป็นต้องพยายามควบคุมจิตโดยตรง แต่ให้มีสติคอยดูแลจิต สติจะทำหน้าที่รักษาจิตใจแทนเราอย่างเป็นธรรมชาติและมีประสิทธิภาพ

Description (คำอธิบายคลิป): ในคลิปนี้ หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช อธิบายถึงการปฏิบัติธรรมเพื่อรักษาจิตใจอย่างถูกต้อง โดยเน้นว่าการพยายามควบคุมจิตใจเองไม่ใช่สิ่งสำคัญ แต่ให้มีสติอยู่เสมอ สติจะเป็นเครื่องมือที่ช่วยดูแลและรักษาจิตใจแทนเราอย่างมีประสิทธิภาพ เป็นวิธีการปฏิบัติที่ช่วยให้จิตใจสงบและมั่นคงโดยไม่ต้องบีบบังคับตนเอง

Tags: ธรรมะ, สติ, รักษาจิต, หลวงปู่ปราโมทย์, ปฏิบัติธรรม, จิตใจสงบ, วัดสวนสันติธรรม

Hashtags:

ธรรมะ #สติ #รักษาจิต #หลวงปู่ปราโมทย์ #ปฏิบัติธรรม #วัดสวนสันติธรรม #จิตใจสงบ

Keywords (คำค้นหา): รักษาจิตด้วยสติ, การฝึกสติ, ธรรมะรักษาจิต, หลวงปู่ปราโมทย์, วิธีปฏิบัติธรรม, วัดสวนสันติธรรม

[smanee-blog]

Title: “ฟังเทศน์ให้เกิดปัญญาและสมาธิ – หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม”

Speaker: หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date: 1 มกราคม 2569

แก่นสำคัญของธรรมะ: การฟังเทศน์ไม่ใช่เพียงแค่ฟังเสียงสวดหรือคำเทศน์ผ่านๆ แต่ต้องฟังด้วยสมาธิ เพื่อให้เกิดปัญญาและข้อคิดในการดำเนินชีวิต การฟังสวดสามารถช่วยสร้างสมาธิและทำให้ใจสงบ ขณะที่ฟังเทศน์ควรตั้งใจฟังเพื่อรับรู้ธรรมะอย่างลึกซึ้งและนำไปใช้ในการปฏิบัติจริง

Description: ในคลิปนี้ หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช ได้สอนเกี่ยวกับวิธีการฟังธรรมะอย่างถูกต้อง โดยเน้นให้ฟังเทศน์และการสวดมนต์ด้วยสมาธิ ไม่ใช่ฟังแบบผ่านๆ แต่ต้องฟังอย่างตั้งใจจนเกิดปัญญาและข้อคิดที่เป็นประโยชน์ต่อจิตใจ การฟังสวดมนต์ช่วยฝึกสมาธิ ส่วนการฟังเทศน์ช่วยให้เกิดความรู้และความเข้าใจในธรรมะอย่างแท้จริง เป็นแนวทางปฏิบัติที่ช่วยให้จิตใจสงบและเข้าถึงธรรมะได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น

Tags: ธรรมะ, ฟังเทศน์, สมาธิ, สวดมนต์, หลวงปู่ปราโมทย์, วัดสวนสันติธรรม, ปฏิบัติธรรม, ข้อคิดธรรมะ

Hashtags:

ธรรมะ #ฟังเทศน์ #สมาธิ #สวดมนต์ #หลวงปู่ปราโมทย์ #วัดสวนสันติธรรม #ปฏิบัติธรรม

Keywords: ฟังเทศน์ให้เกิดปัญญา, การฟังธรรมะ, สมาธิจากการฟังสวด, หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช, วิธีฟังธรรมะ, วัดสวนสันติธรรม

[smanee-blog]

Title: ใบไม้กำมือเดียว คือ อริยสัจ ๔ | หลวงพ่อปราโมทย์ 24 พ.ย. 2561

Speaker: หลวงพ่อปราโมทย์

Date: 24 พฤศจิกายน 2561

แก่นสำคัญของธรรมะ: ในคลิปนี้ หลวงพ่อปราโมทย์อธิบายถึงการเปรียบเทียบ "ใบไม้หนึ่งกำมือ" ที่พระพุทธเจ้าทรงใช้เป็นภาพแทนของอริยสัจ ๔ ซึ่งประกอบด้วย 4 ใบไม้ในกำมือเดียว เปรียบเสมือนองค์ประกอบสำคัญของอริยสัจ ๔ ได้แก่ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค ที่ต้องเข้าใจและปฏิบัติครบทั้งสี่เพื่อก้าวสู่การหลุดพ้นจากทุกข์ นอกจากนี้ หลวงพ่อยังเตือนว่าไม่ควรใช้ใบบัวกะดุ้งซึ่งมีขนาดใหญ่และหนาม เพราะกำมือไม่ได้เต็มที่ การใช้ใบไม้ขนาดพอดีกำมือได้จะช่วยให้เห็นภาพอริยสัจ ๔ อย่างชัดเจนและสมบูรณ์

Description (Scan Content): คลิปนี้เป็นธรรมเทศนาของหลวงพ่อปราโมทย์ เมื่อวันที่ 24 พ.ย. 2561 ที่กล่าวถึงการเปรียบเทียบ "ใบไม้หนึ่งกำมือ" กับอริยสัจ ๔ ซึ่งมีทั้งหมด 4 ใบในหนึ่งกำมือ โดยหลวงพ่อเน้นให้เข้าใจว่าอริยสัจ ๔ คือหัวใจสำคัญของพระพุทธศาสนา ที่ต้องเรียนรู้และปฏิบัติให้ครบถ้วน เพื่อการดับทุกข์อย่างแท้จริง พร้อมทั้งให้คำแนะนำเกี่ยวกับการเลือกใบไม้ที่เหมาะสมในการเปรียบเทียบ เพื่อให้เห็นภาพธรรมะได้ชัดเจนยิ่งขึ้น

Tags:

อริยสัจ4 #หลวงพ่อปราโมทย์ #ธรรมะ #พระพุทธเจ้า #ใบไม้กำมือ #ปฏิบัติธรรม #ดับทุกข์ #คำสอนพระพุทธเจ้า #ธรรมะสอนใจ

Hashtag:

อริยสัจ4 #ธรรมะง่ายๆ #หลวงพ่อปราโมทย์ #ใบไม้กำมือเดียว #การปฏิบัติธรรม

Keywords: อริยสัจ 4, ใบไม้กำมือ, หลวงพ่อปราโมทย์, ธรรมะ, ทุกข์, สมุทัย, นิโรธ, มรรค, พระพุทธเจ้า, การปฏิบัติธรรม, การดับทุกข์, สอนธรรมะ

ถอดเทปธรรมะของเทปธรรมะนี้

นี่เรียกว่าใบไม้หนึ่งกำมือใบไม้กำมือเดียวอย่างนั้นถ้าใครขอถามเราว่าใบไม้หนึ่งกำมือที่พระพุทธเจ้าพูดถึงมีกี่ใบตอบให้เสียงดังดังว่ามีสี่ใบคืออริยสัตว์สี่หนึ่งกำมือนี้อย่าเอาใบบัวกะดุ้งนะมันใหญ่เกินไปกำไม่หมดรู้จักบัวกะดุ้งมันใบใหญ่แค่นี้ข้างล่างมีหนามเลยนะ กำไม่ได้เอาใบไม้เล็ ในหนึ่งกรรมมือนี้มี 4 ใบ

โครงสร้างประโยคขยายความในภาษาไทย

ใบไม้กำมือเดียวที่หลวงพ่อปราโมทย์กล่าวถึงในธรรมเทศนาวันที่ ๒๔ พฤศจิกายน ๒๕๖๑ หมายถึงภาพเปรียบเทียบที่พระพุทธเจ้าทรงใช้เพื่ออธิบายเรื่องอริยสัจ ๔ ซึ่งเป็นแก่นหลักของพระพุทธศาสนา โดยในหนึ่งกำมือของใบไม้ จะประกอบด้วยใบไม้ 4 ใบ ซึ่งสื่อถึง “อริยสัจ ๔” นั่นเอง

หลวงพ่อได้เน้นย้ำว่า ไม่ควรใช้ใบบัวกะดุ้งซึ่งมีขนาดใหญ่และมีหนามข้างล่างมาเปรียบเทียบ เพราะมันใหญ่เกินกว่าจะกำมือได้เต็มที่ ในทางกลับกัน ใบไม้ที่เหมาะสมต้องเป็นใบไม้ขนาดเล็กที่สามารถกำได้พอดีหนึ่งมือ ซึ่งสื่อความหมายถึงการที่อริยสัจ ๔ ประกอบด้วย 4 ส่วนที่ครบถ้วนและสัมพันธ์กันอย่างแน่นแฟ้นในหนึ่งหน่วยเดียวกัน

อริยสัจ ๔ คือ 1) ทุกข์ 2) สมุทัย (เหตุของทุกข์) 3) นิโรธ (ความดับทุกข์) และ 4) มรรค (หนทางดับทุกข์) ซึ่งเมื่อรวมกันแล้วเหมือนกับใบไม้ 4 ใบในกำมือเดียว ที่ต้องเข้าใจและปฏิบัติพร้อมกันเพื่อให้เกิดการพ้นทุกข์อย่างแท้จริง ดังนั้นคำว่า “ใบไม้กำมือเดียว” จึงเป็นเครื่องมือช่วยให้เห็นภาพและจุดสำคัญของอริยสัจ ๔ ว่าต้องครบทั้งสี่ประการนี้ จึงจะสมบูรณ์และเกิดผลในทางธรรม

โดยสรุป ใบไม้กำมือเดียวมี 4 ใบ เปรียบเสมือนอริยสัจ ๔ ที่ต้องเข้าใจและปฏิบัติร่วมกัน และไม่ควรใช้ใบไม้ใหญ่หรือใบไม้ที่กำมือไม่ได้เต็มเพื่อเป็นภาพเปรียบเทียบ เพราะจะทำให้ความหมายคลาดเคลื่อนและไม่ชัดเจนตามเจตนาของพระพุทธเจ้าและหลวงพ่อปราโมทย์ในการสอนธรรม.

คำบรรยาย (Captions) และเนื้อหา จากวิดีโอนี้เน้นที่ความชัดเจนในการสื่อสารแก่นธรรมะสำคัญ พร้อมใช้คำสำคัญที่เกี่ยวข้องเพื่อเพิ่มโอกาสให้ผู้สนใจธรรมะค้นหาเจอได้ง่ายขึ้น โดยสามารถจัดทำให้สั้นกระชับ

Captions ตัวอย่าง: "ใบไม้หนึ่งกำมือที่พระพุทธเจ้าพูดถึง มีทั้งหมด 4 ใบ เปรียบเหมือนอริยสัจ 4 คือ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค ใบไม้ที่เหมาะสมต้องไม่ใหญ่เกินไป เช่น ใบบัวกะดุ้ง เพราะกำมือไม่ได้เต็มที่ ใบไม้เล็ก ๆ 4 ใบนี้สื่อความหมายถึงองค์ธรรมที่ครบถ้วนในหนึ่งกำมือ"

Key Insights (ข้อคิดสำคัญ):

อริยสัจ 4 คือแก่นแท้ของพระพุทธศาสนา มีองค์ประกอบ 4 ประการ คือ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค

การเปรียบเทียบด้วยใบไม้กำมือเดียวช่วยให้เข้าใจความเชื่อมโยงและความครบถ้วนของอริยสัจ 4 ได้ชัดเจน

การเลือกใบไม้ที่เหมาะสมเป็นส่วนสำคัญในการสื่อความหมาย เช่น ใบไม้เล็กกำมือได้พอดี ไม่ควรใช้ใบบัวใหญ่ที่กำมือไม่ได้

Quotes (คำคม): "หนึ่งกำมือมีใบไม้ 4 ใบ เปรียบเหมือนอริยสัจ 4 ที่พระพุทธเจ้าสอนให้เข้าใจและปฏิบัติ เพื่อการดับทุกข์อย่างแท้จริง" "อย่าเอาใบบัวกะดุ้งมาใช้ เพราะมันใหญ่เกินไป กำมือไม่ได้เต็มที่ ใบไม้เล็ก 4 ใบนี้คือความหมายที่แท้จริง"

Key Points (ประเด็นสำคัญ):

ใบไม้หนึ่งกำมือหมายถึงอริยสัจ 4

อริยสัจ 4 คือ ทุกข์, สมุทัย, นิโรธ, มรรค

การใช้ใบไม้เล็ก ๆ ช่วยให้เห็นภาพอริยสัจ 4 ได้ชัดเจน

หลีกเลี่ยงการใช้ใบไม้ใหญ่ที่กำมือไม่ได้ เช่น ใบบัวกะดุ้ง

การเข้าใจและปฏิบัติอริยสัจ 4 เป็นหนทางดับทุกข์ที่แท้จริง

[smanee-blog]

ถ้าลงมือปฏิบัติจะรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง :: หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม21 กุมภาพันธ์ 2569บุพพภาคมรรค (มรรคเบื้องต้น) ไหวเปล่า? ทุกสิ่งที่เกิดขึ้นมาเนี่ยคือทุกข์ทั้งหมดนะ นอกจากทุกข์ไม่มีอะไรเกิดขึ้น นอกจากทุกข์ไม่มีอะไรตั้งอยู่ นอกจากทุกข์ไม่มีอะไรดับไป ถ้าเห็นอย่างนี้ถึงจะเรียกว่าเรารู้ทุกข์แล้ว นะ ทันทีที่รู้ทุกข์ สมุทัยคือตัณหาจะถูกละอัตโนมัติ เพราะการที่เรารู้ทุกข์แจ่มแจ้งนั้นน่ะ นะล้างอวิชชาได้ มันก็หมดตัณหา ตัณหาไม่เกิดอีก ทันทีที่ตัณหาดับ พระนิพพานปรากฏขึ้นต่อหน้าต่อตาเพราะนิพพานคือสภาวะที่สิ้นตัณหา นะ แล้วการที่เราคอยรู้ทุกข์ นะ จนละสมุทัยแจ้งนิโรธได้ นั่นคือการเจริญอริยมรรค การเจริญอริยมรรคนะ ถ้าเวลาที่อริยมรรคเกิดเนี่ยเกิดชั่วขณะจิตเดียว แต่ที่เราปฏิบัติยาวนานเป็นสิบๆปีเนี่ยไม่ใช่การเจริญอริยมรรคนะ เรียกว่าบุพพภาคมรรคทำเบื้องต้นเพื่อจะให้เกิดมรรคเท่านั้นแหละ ไอ้เบื้องต้นที่ให้เกิดมรรคมีอะไร มีศีล มีสมาธิ มีปัญญา นะ แล้วก็สร้างทำพัฒนาองค์มรรคไปตามลำดับลำดับ จนถึงจุดที่มันแก่รอบปัญญาแก่รอบสมบูรณ์แบบนะ องค์มรรคเจ็ด ทั้งเจ็ดเนี่ยจะรวมลงเป็นหนึ่งด้วยกำลังของสัมมาสมาธิ รวมลงที่จิต แล้วก็จะล้างอาสวะกิเลสทั้งหลายออกจากจิตได้จนหมดสิ้น

นี่คือการสรุป ข้อมูลการบรรยายธรรม ของหลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช ที่วัดสวนสันติธรรม วันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2569

📌 ข้อมูลการบรรยายธรรม

Title (ชื่อเรื่อง): ถ้าลงมือปฏิบัติจะรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง

Creator (ผู้บรรยาย): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date (วันเวลา): 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2569

Location (สถานที่): วัดสวนสันติธรรม จังหวัดชลบุรี

Subject (หัวข้อ): การรู้ทุกข์แจ่มแจ้งและการเจริญอริยมรรค

Description (คำอธิบาย): หลวงปู่ปราโมทย์สอนว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไป ล้วนเป็นทุกข์ทั้งสิ้น การเห็นทุกข์อย่างแจ่มแจ้งคือการรู้ตามจริง เมื่อรู้ทุกข์ สมุทัย (ตัณหา) จะดับไปโดยอัตโนมัติ และนิพพานจะปรากฏ เพราะนิพพานคือสภาวะที่สิ้นตัณหา การปฏิบัติที่ยาวนานเป็นเพียง บุพพภาคมรรค (มรรคเบื้องต้น) เพื่อเตรียมให้เกิดอริยมรรค โดยอาศัยศีล สมาธิ และปัญญา พัฒนาองค์มรรคจนถึงจุดที่สมบูรณ์ เมื่อองค์มรรคทั้งเจ็ดรวมลงเป็นหนึ่งด้วยสัมมาสมาธิ จิตจะสามารถล้างอาสวะกิเลสได้หมดสิ้น

Type (ประเภท): ธรรมเทศนา

Language (ภาษา): ไทย

Keywords (คำสำคัญ): ทุกข์, สมุทัย, นิโรธ, มรรค, บุพพภาคมรรค, ศีล สมาธิ ปัญญา, นิพพาน

Tags & Hashtags (คำกำกับ): #ธรรมเทศนา #หลวงปู่ปราโมทย์ #วัดสวนสันติธรรม #อริยสัจ4 #อริยมรรค #นิพพาน

✨ สาระสำคัญ

ทุกสิ่งที่เกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไป ล้วนเป็นทุกข์

การรู้ทุกข์แจ่มแจ้งทำให้สมุทัยดับ และนิพพานปรากฏ

การปฏิบัติยาวนานเป็นเพียง บุพพภาคมรรค เพื่อเตรียมให้เกิดอริยมรรค

ศีล สมาธิ และปัญญา คือฐานสำคัญในการพัฒนาองค์มรรค

เมื่อองค์มรรคสมบูรณ์ จิตจะล้างอาสวะกิเลสได้หมดสิ้น

สรุปเนื้อหาธรรมเทศนาของ หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช ณ วัดสวนสันติธรรม เมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2569 เกี่ยวกับเรื่อง "บุพพภาคมรรค" และการรู้แจ้งในอริยสัจครับ

Content Summary: Buddhist Teachings and Spiritual Guidance

Dharma Discussions (การแสดงธรรม):

การรู้ทุกข์: หลวงปู่เน้นย้ำว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไป "คือทุกข์ทั้งหมด" หากเห็นความจริงข้อนี้ได้อย่างแจ่มแจ้ง จะถือว่าเป็นการรู้อริยสัจข้อที่ 1 (ทุกข์)

การทำงานของอริยสัจ: เมื่อรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง จะเป็นการ ล้างอวิชชา ส่งผลให้ตัณหา (สมุทัย) ถูกละไปโดยอัตโนมัติ และพระนิพพาน (นิโรธ) จะปรากฏขึ้นทันทีเพราะเป็นสภาวะที่สิ้นตัณหา

อริยมรรค: ในขณะที่บรรลุธรรม อริยมรรคจะเกิดเพียง "ชั่วขณะจิตเดียว" เท่านั้น

Merit and Karma (บุญและกรรม):

การปฏิบัติธรรมอย่างต่อเนื่องคือการสั่งสมเหตุปัจจัย เพื่อให้จิตเข้าสู่สภาวะมรรคสมังคี

Definitions:

บุพพภาคมรรค (มรรคเบื้องต้น): คือการปฏิบัติที่เราทำกันมาเป็นสิบๆ ปี (ศีล สมาธิ ปัญญา) เพื่อบ่มเพาะปัญญาให้แก่รอบ เป็นขั้นตอนเตรียมการก่อนที่อริยมรรคจะเกิด

สัมมาสมาธิ: เป็นกำลังสำคัญที่ทำให้องค์มรรคทั้งหลายรวมลงเป็นหนึ่งเดียวที่จิต เพื่อล้างอาสวะกิเลสให้หมดสิ้นไป

Key Details

Feature Information Channelหลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช (วัดสวนสันติธรรม) Topics & Timeline[บุพพภาคมรรค]: ความแตกต่างระหว่างการปฏิบัติเบื้องต้นกับการเกิดอริยมรรค

[การรู้ทุกข์]: ความจริงของชีวิตที่มีแต่ทุกข์เกิดขึ้นและดับไป

[มรรคสมังคี]: การรวมลงเป็นหนึ่งขององค์มรรคเพื่อล้างกิเลส | | Highlights & Definitions | บุพพภาคมรรค: มรรคเบื้องต้น (ศีล-สมาธิ-ปัญญา) ที่ต้องฝึกฝนอย่างยาวนาน

นิพพาน: สภาวะที่สิ้นตัณหาซึ่งจะปรากฏเมื่อรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง | | Speaker | หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช | | Language | ไทย (Thai) | | Date of video | 21 กุมภาพันธ์ 2569 | | Location | วัดสวนสันติธรรม อ.ศรีราชา จ.ชลบุรี | | Keywords | รู้ทุกข์, บุพพภาคมรรค, ตัณหา, อริยสัจ 4, หลวงปู่ปราโมทย์ |

จุดที่น่าสังเกต: หลวงปู่ชี้ให้เห็นว่าการที่เราฝึกฝนกันมานานหลายปีนั้น ยังไม่ใช่ "อริยมรรค" ในความหมายของการบรรลุธรรม แต่คือ "บุพพภาคมรรค" เพื่อเตรียมความพร้อมให้ปัญญาแก่รอบครับ

สรุปเนื้อหาธรรมเทศนาของ หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช ณ วัดสวนสันติธรรม เมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2569 เกี่ยวกับเรื่อง "บุพพภาคมรรค" และการรู้แจ้งในอริยสัจครับ

Content Summary: Buddhist Teachings and Spiritual Guidance

Dharma Discussions (การแสดงธรรม):

การรู้ทุกข์: หลวงปู่เน้นย้ำว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไป "คือทุกข์ทั้งหมด" หากเห็นความจริงข้อนี้ได้อย่างแจ่มแจ้ง จะถือว่าเป็นการรู้อริยสัจข้อที่ 1 (ทุกข์)

การทำงานของอริยสัจ: เมื่อรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง จะเป็นการ ล้างอวิชชา ส่งผลให้ตัณหา (สมุทัย) ถูกละไปโดยอัตโนมัติ และพระนิพพาน (นิโรธ) จะปรากฏขึ้นทันทีเพราะเป็นสภาวะที่สิ้นตัณหา

อริยมรรค: ในขณะที่บรรลุธรรม อริยมรรคจะเกิดเพียง "ชั่วขณะจิตเดียว" เท่านั้น

Merit and Karma (บุญและกรรม):

การปฏิบัติธรรมอย่างต่อเนื่องคือการสั่งสมเหตุปัจจัย เพื่อให้จิตเข้าสู่สภาวะมรรคสมังคี

Definitions:

บุพพภาคมรรค (มรรคเบื้องต้น): คือการปฏิบัติที่เราทำกันมาเป็นสิบๆ ปี (ศีล สมาธิ ปัญญา) เพื่อบ่มเพาะปัญญาให้แก่รอบ เป็นขั้นตอนเตรียมการก่อนที่อริยมรรคจะเกิด

สัมมาสมาธิ: เป็นกำลังสำคัญที่ทำให้องค์มรรคทั้งหลายรวมลงเป็นหนึ่งเดียวที่จิต เพื่อล้างอาสวะกิเลสให้หมดสิ้นไป

Key Details

Feature Information Channelหลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช (วัดสวนสันติธรรม) Topics & Timeline[บุพพภาคมรรค]: ความแตกต่างระหว่างการปฏิบัติเบื้องต้นกับการเกิดอริยมรรค

[การรู้ทุกข์]: ความจริงของชีวิตที่มีแต่ทุกข์เกิดขึ้นและดับไป

[มรรคสมังคี]: การรวมลงเป็นหนึ่งขององค์มรรคเพื่อล้างกิเลส | | Highlights & Definitions | บุพพภาคมรรค: มรรคเบื้องต้น (ศีล-สมาธิ-ปัญญา) ที่ต้องฝึกฝนอย่างยาวนาน

นิพพาน: สภาวะที่สิ้นตัณหาซึ่งจะปรากฏเมื่อรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง | | Speaker | หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช | | Language | ไทย (Thai) | | Date of video | 21 กุมภาพันธ์ 2569 | | Location | วัดสวนสันติธรรม อ.ศรีราชา จ.ชลบุรี | | Keywords | รู้ทุกข์, บุพพภาคมรรค, ตัณหา, อริยสัจ 4, หลวงปู่ปราโมทย์ |

จุดที่น่าสังเกต: หลวงปู่ชี้ให้เห็นว่าการที่เราฝึกฝนกันมานานหลายปีนั้น ยังไม่ใช่ "อริยมรรค" ในความหมายของการบรรลุธรรม แต่คือ "บุพพภาคมรรค" เพื่อเตรียมความพร้อมให้ปัญญาแก่รอบครับ

[smanee-blog]

21 ก.พ. 2569 หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม https://www.youtube.com/watch?v=vI0S1RXPIBA

ถ้าลงมือปฏิบัติจะรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง :: หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

นะพวกเราต้องระมัดระวังนะ คนที่ไม่ได้มีความรู้จริงทั้งปริยัติทั้งปฏิบัติเนี่ยออกมาเผยแพร่เยอะนะ บวชได้ปี 2 ปี แล้วออกมาตั้งสํานักสอน สติยังไม่มีเลย จะสอนอะไร หรือบางคนแอบอ้างนะ แอบอ้างว่าเป็นผู้ช่วยสอนของหลวงพ่อ นะ แล้วเที่ยวไปสอนคนแล้วไปหลอก หาผลประโยชน์หาอะไร มีนะไม่ใช่ไม่มีงั้นอย่างมงายนะ อย่างคนที่เป็นผู้ช่วยสอนเนี่ยเป็นใครบ้างไปดู ในอะไรอ่ะ Dhamma.com (ธรรมะ ดอทคอม) เออ… ฆราวาสธรรมไปดูตรงนั้นน่ะนะ ชื่อชื่อเพจฆราวาสธรรมนะ อืม บางคนเข้ามาสอนนะ แล้วสอนแล้วหาผลประโยชน์ เนี่ยหลวงพ่อไล่ออก บางคนมาสอนแล้วก็ออกนอกรู้นอกทาง พวกนี้ก็ไล่ออกไปไม่ให้มาสอนนะ คนที่หลวงพ่อมอบหมายให้สอนเนี่ยต้องแน่ใจแล้ว ความประพฤติต้องดีความรู้ต้องดี งั้นถ้าใครบอกว่าเป็นลูกศิษย์หลวงพ่อแล้วสอนแล้วเรียกร้องผลประโยชน์ ไล่เตะมันไปเลย นะ [เสียงหัวเราะ] หลอก ตืบได้ก็ตืบ อย่าให้คนเห็นก็แล้วกัน เดี๋ยวติดคุก [เสียงหัวเราะ]

หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช เน้นย้ำว่า การปฏิบัติจริงเท่านั้นที่จะทำให้เห็นทุกข์อย่างแจ่มแจ้ง และเตือนให้ระวังผู้ที่อ้างตนเป็นครูสอนธรรมโดยไม่มีความรู้จริง ทั้งปริยัติและปฏิบัติ เพราะอาจนำไปสู่การหลอกลวงและหาผลประโยชน์ส่วนตัว

📌 ข้อมูลการบรรยายธรรม

Title (ชื่อเรื่อง): ถ้าลงมือปฏิบัติจะรู้ทุกข์แจ่มแจ้ง

Core Dharma Teaching (แก่นธรรม): การปฏิบัติธรรมอย่างจริงจังเป็นหนทางเดียวที่จะทำให้เห็นทุกข์ตามความจริง

Topic & Timeline (บทบริบท ระบุเวลา): ธรรมเทศนา วันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2569

Simple Dharma Principle (หลักธรรม):

การปฏิบัติจริงนำไปสู่การเห็นทุกข์อย่างแจ่มแจ้ง

ระวังการหลอกลวงจากผู้ที่อ้างตนเป็นครูสอนธรรมโดยไม่มีคุณธรรมและความรู้จริง

ครูสอนธรรมต้องมีทั้งความรู้และความประพฤติที่ดี

Subject (หัวข้อ): การเห็นทุกข์ด้วยการปฏิบัติ และการระวังครูสอนธรรมที่ไม่แท้จริง

Highlights & Definitions (ใจความสำคัญ ระบุความหมาย):

การเห็นทุกข์แจ่มแจ้ง: เกิดจากการลงมือปฏิบัติ ไม่ใช่เพียงการเรียนรู้ทางทฤษฎี

ครูสอนธรรมแท้จริง: ต้องมีทั้งปริยัติ (ความรู้) และปฏิบัติ (การฝึกจริง) รวมถึงความประพฤติที่ดี

การหลอกลวงในนามธรรมะ: ผู้ที่อ้างตนเป็นครูสอนแต่หาผลประโยชน์ส่วนตัว ถือว่าเป็นภัยต่อผู้ปฏิบัติ

Creator or Speaker (ผู้บรรยาย): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date (วันเวลา): 21 กุมภาพันธ์ 2569

Location (สถานที่): วัดสวนสันติธรรม จ.ชลบุรี

Description (คำอธิบาย): หลวงปู่ปราโมทย์ชี้ให้เห็นว่า การปฏิบัติธรรมจริงเท่านั้นที่จะทำให้เข้าใจทุกข์ตามความจริง พร้อมเตือนให้ระวังผู้ที่อ้างตนเป็นครูสอนธรรมโดยไม่มีคุณธรรมและความรู้จริง เพราะอาจทำให้ผู้ปฏิบัติหลงผิดและเสียโอกาสในการเข้าถึงธรรม

Type (ประเภท): ธรรมเทศนา

Language (ภาษา): ไทย

Hashtags & Keywords (คำกำกับ & คำสำคัญ): #ธรรมเทศนา #การปฏิบัติธรรม #เห็นทุกข์แจ่มแจ้ง #หลวงปู่ปราโมทย์ #วัดสวนสันติธรรม #ปริยัติ #ปฏิบัติ #ครูสอนธรรม

✨ ข้อคิดเชิงปฏิบัติ

ลงมือปฏิบัติจริง ไม่ใช่เพียงการฟังหรืออ่าน

พิจารณาครูสอนธรรมอย่างรอบคอบ ต้องมีทั้งความรู้และความประพฤติที่ดี

ระวังการหลอกลวงในนามธรรมะ โดยเฉพาะผู้ที่หาผลประโยชน์ส่วนตัว

ใช้สติและสัมมาทิฏฐิเป็นหลักในการเลือกแนวทางการปฏิบัติ

[smanee-blog]

21 ก.พ. 2569 หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม

"Transcript: " 00:00:00,000 --> 00:00:01,013 บุพพภาคมรรค (มรรคเบื้องต้น) 00:00:01,013 --> 00:00:02,425 ไหวเปล่า? 00:00:02,425 --> 00:00:17,030 ทุกสิ่งที่เกิดขึ้นมาเนี่ยคือทุกข์ทั้งหมดนะ นอกจากทุกข์ไม่มีอะไรเกิดขึ้น นอกจากทุกข์ไม่มีอะไรตั้งอยู่ นอกจากทุกข์ไม่มีอะไรดับไป ถ้าเห็นอย่างนี้ถึงจะเรียกว่าเรารู้ทุกข์แล้ว นะ 00:00:17,030 --> 00:00:38,110 ทันทีที่รู้ทุกข์ สมุทัยคือตัณหาจะถูกละอัตโนมัติ เพราะการที่เรารู้ทุกข์แจ่มแจ้งนั้นน่ะ นะ ล้างอวิชชาได้ มันก็หมดตัณหา ตัณหาไม่เกิดอีก ทันทีที่ตัณหาดับ พระนิพพานปรากฏขึ้นต่อหน้าต่อตา เพราะนิพพานคือสภาวะที่สิ้นตัณหา นะ 00:00:38,110 --> 00:00:44,796 แล้วการที่เราคอยรู้ทุกข์ นะ จนละสมุทัยแจ้งนิโรธได้ นั่นคือการเจริญอริยมรรค 00:00:44,796 --> 00:01:03,036 การเจริญอริยมรรคนะ ถ้าเวลาที่อริยมรรคเกิดเนี่ยเกิดชั่วขณะจิตเดียว แต่ที่เราปฏิบัติยาวนานเป็นสิบๆปีเนี่ยไม่ใช่การเจริญอริยมรรคนะ เรียกว่าบุพพภาคมรรค ทำเบื้องต้นเพื่อจะให้เกิดมรรคเท่านั้นแหละ 00:01:03,036 --> 00:01:17,100 ไอ้เบื้องต้นที่ให้เกิดมรรคมีอะไร มีศีล มีสมาธิ มีปัญญา นะ แล้วก็สร้างทำพัฒนาองค์มรรคไปตามลำดับลำดับ จนถึงจุดที่มันแก่รอบปัญญาแก่รอบสมบูรณ์แบบนะ 00:01:17,100 --> 00:01:29,200 องค์มรรคเจ็ด ทั้งเจ็ดเนี่ยจะรวมลงเป็นหนึ่งด้วยกำลังของสัมมาสมาธิ รวมลงที่จิต แล้วก็จะล้างอาสวะกิเลสทั้งหลายออกจากจิตได้จนหมดสิ้น"

Title (ชื่อเรื่อง) "บุพพภาคมรรค: การรู้ทุกข์และการเจริญอริยมรรค" Creator (ผู้บรรยาย) หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช Date (วันเวลา) 21 กุมภาพันธ์ 2569 Location (สถานที่) วัดสวนสันติธรรม Subject (หัวข้อ) การรู้ทุกข์, การละสมุทัย, การเจริญอริยมรรค, บุพพภาคมรรค Description (คำอธิบาย) หลวงปู่ปราโมทย์อธิบายว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้นเป็นทุกข์ทั้งหมด การรู้ทุกข์อย่างแจ่มแจ้งจะทำให้สมุทัย (ตัณหา) ดับไปโดยอัตโนมัติ และพระนิพพานจะปรากฏต่อหน้าต่อตา การปฏิบัติที่ยาวนานเป็นเพียงบุพพภาคมรรค (มรรคเบื้องต้น) ที่ประกอบด้วยศีล สมาธิ และปัญญา เพื่อให้เกิดอริยมรรคจริงในชั่วขณะจิตเดียว เมื่อองค์มรรคทั้งเจ็ดรวมลงเป็นหนึ่งด้วยกำลังสัมมาสมาธิ จิตจะสามารถล้างอาสวะกิเลสออกไปจนหมดสิ้น Type (ประเภท) ธรรมบรรยาย / บันทึกเสียงเทศน์ Language (ภาษา) ไทย Keywords (คำสำคัญ) บุพพภาคมรรค, อริยมรรค, การรู้ทุกข์, สมุทัย, นิโรธ, นิพพาน, ศีล สมาธิ ปัญญา, อาสวะกิเลส, หลวงปู่ปราโมทย์, วัดสวนสันติธรรม

[smanee-blog]

ไม่ยึดถือจิตก็ไม่ยึดถือขันธ์ 5 วัดสวนสันติธรรม 14 กุมภาพันธ์ 2569 แต่บอกอย่างหนึ่ง ที่หลวงพ่อเทศน์แล้วรูปหลวงพ่ออะไรต่ออะไรนะ หลวงพ่อมอบลิขสิทธิ์ทั้งหมดให้มูลนิธิเขาดูแลนะ แล้วใครจะทำอะไรละเมิดลิขสิทธิ์น่ะ เขาเตือนก็ต้องฟังนะไม่ใช่มาฟ้องเขานะ ถ้าเขาฟ้องกลับจะลำบากนะเพราะตัวละเมิดลิขสิทธิ์ [เสียงหัวเราะ] ธรรมะเป็นของกลางก็จริง แต่หลวงพ่อเอามาถ่ายทอด แล้วก็ไม่ได้หาผลประโยชน์ ที่สงวนลิขสิทธิ์เพื่อไม่ให้คนเอาไปทำมาหากินในทางที่ไม่สุจริต แค่นั้นแหละ.

[smanee-blog]

[smanee-blog]

เริ่มจากจุดที่เราทำได้ :: หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช 8 ก.พ. 2569

การปฏิบัติธรรมที่ถูกต้อง: ต้องรู้หลักการปฏิบัติที่ถูกต้องและเหมาะสมกับจริตของตนเอง มีวิธีปฏิบัติมากมาย แต่ต้องเลือกให้ถูกกับตัวเอง

ความสำคัญของการปฏิบัติ: การเรียนรู้ปริยัติ (ทฤษฎี) อย่างเดียวไม่เพียงพอ ต้องลงมือปฏิบัติจริงเพื่อล้างกิเลส

หลากหลายแนวทางการปฏิบัติ: ในพระไตรปิฎกมีวิธีการสอนที่หลากหลาย แต่หลักของสติปัฏฐานคืออันเดียวกัน คือการทำสติปัฏฐาน

ประสบการณ์ของหลวงพ่อ:

เคยถามท่านพุทธทาสว่าอ่านหนังสือท่านแล้วจะได้โสดาบันไหม ท่านบอกว่าไม่ได้ ต้องปฏิบัติด้วย

การทำสมาธินำปัญญา หรือปัญญานำสมาธิ หรือควบกันไป ก็ยังไม่ตอบโจทย์

การพิจารณากายแบบวัดป่าที่ต้องใช้เวลานานก็ไม่เหมาะกับคนฆราวาสที่ต้องทำมาหากิน

จุดเปลี่ยน:

ได้อ่านธรรมะของหลวงปู่ดูลย์ที่วัดสัมพันธวงศ์ เรื่องจิตส่งออกนอก ทำให้เข้าใจว่าความทุกข์อยู่ที่จิตใจ

รู้ว่าการปฏิบัติคือการชำระจิตใจตัวเอง กิเลสเกิดที่จิต กุศลเกิดที่จิต มรรคผลเกิดที่จิต

การพบหลวงปู่ดูลย์:

ได้ไปพบหลวงปู่ดูลย์ที่สุรินทร์ ท่านสอนว่าการปฏิบัตินั้นไม่ยาก ยากเฉพาะผู้ไม่ปฏิบัติ ให้อ่านจิตตนเอง

เมื่อกลับมาก็เกิดความสงสัยว่าจะอ่านจิตอย่างไร

การค้นพบจิต:

เมื่อตกใจจึงนั่งสมาธิ ทำจิตให้สงบ แล้วปัญญาจึงเกิด

รู้ว่าจิตไม่ได้อยู่ข้างนอก แต่อยู่ในร่างกาย

เมื่อพิจารณากาย (ผม, เล็บ, กระดูก) ก็ไม่เจอจิต

จึงพิจารณาเวทนา (ความรู้สึกสุข ทุกข์) ก็ยังไม่เจอจิต

จนกระทั่งพิจารณาความคิด จึงได้รู้ว่าจิตคือตัวผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบาน

สองวิธีที่จะทำให้ได้จิตผู้รู้:

ทำสมาธิแล้วค่อยๆ เพิกสิ่งที่ไม่ใช่จิตออกไป

รู้ทันสภาวะที่กำลังมีกำลังเป็น (เช่น จิตคิด จิตหลง)

วิหารธรรม:

จิตต้องมีบ้านอยู่ ถ้าไม่มีบ้านจิตจะร่อนเร่แสวงหาอารมณ์

บ้านของจิตคือกายและใจของเรา

ใช้กายในกาย (เช่น ลมหายใจ, อิริยาบถ 4, ความเคลื่อนไหว) เป็นวิหารธรรม

ใช้เวทนาในเวทนา (สุข ทุกข์ เฉยๆ) เป็นวิหารธรรม

ใช้จิตในจิต (จิตมีราคะ โทสะ โมหะ ฟุ้งซ่าน หดหู่) เป็นวิหารธรรม

จิตตานุปัสสนาสติปัฏฐาน:

เริ่มต้นจากตัวที่เด่นที่สุดในตัวเรา (เช่น โทสะ ราคะ ฟุ้งซ่าน)

เมื่อสติรู้ทัน จิตที่มีกิเลสจะดับ จิตผู้รู้จะเกิด

ไม่ใช่รู้ว่าโกรธใคร แต่รู้ว่าโกรธ

เรื่องราวทั้งหลายเป็นแค่สมมติบัญญัติ สิ่งที่ทำวิปัสสนาได้คือรูปธรรมนามธรรม

ธรรมะนำความสุขมาให้:

สิ่งที่สำคัญที่สุดคือธรรมะ ความสงบสุขสูงสุดคือพระนิพพาน

นิพพานไม่ใช่เรื่องไกลตัว

นิพพานอยู่ต่อหน้าต่อตา แต่เรามองไม่เห็นเพราะจิตเรามีความอยากและความดิ้นรน

ละความอยากได้เมื่อเข้าใจความจริงของรูปนามกายใจ

อริยสัจ 4:

ต้องรู้อริยสัจ 4 รู้ว่ากายนี้ใจนี้คือตัวทุกข์

เมื่อละอวิชชาได้ จะเกิดวิชชา ละตัณหา

เมื่อไม่มีตัณหา จิตก็หมดความดิ้นรนปรุงแต่ง จิตก็จะสัมผัสธรรมะที่ไม่ได้ปรุงแต่ง

นิพพานเป็นสภาวะที่สิ้นตัณหา

ประเด็นสำคัญจากวิดีโอสรุปได้ดังนี้:

การปฏิบัติธรรมที่ถูกต้อง: การปฏิบัติธรรมต้องถูกหลักและถูกจริตของตนเอง วิธีปฏิบัติมีหลากหลาย แต่สำคัญคือการลงมือปฏิบัติจริง

ประสบการณ์ของหลวงพ่อ: หลวงพ่อเล่าถึงประสบการณ์ในการแสวงหาแนวทางการปฏิบัติที่เหมาะสมกับตนเอง โดยเริ่มจากการอ่านพระไตรปิฎก การ

ถามครูบาอาจารย์ต่างๆ จนได้พบหลวงปู่ดูลย์

การปฏิบัติลงที่จิต: การปฏิบัติธรรมที่แท้จริงคือการชำระจิตใจตนเอง กิเลสเกิดที่จิต กุศลเกิดที่จิต มรรคผลเกิดที่จิต

จิตส่งออกนอก: ธรรมชาติของจิตย่อมส่งออกนอก หากไม่มีสติ หลงอารมณ์ก็เป็นเหตุให้เกิดทุกข์ หากมีสติอยู่ ก็เป็นการปฏิบัติเพื่อความพ้นทุกข์

การอ่านจิตตนเอง: หลวงปู่ดูลย์สอนให้อ่านจิตตนเอง โดยให้วนเวียนศึกษาอยู่ในกายนี้

การหาจิตในกาย: เมื่อพิจารณากายแล้วไม่เจอจิต ให้พิจารณาเวทนา ความรู้สึกสุขทุกข์ หรือความคิดนึกปรุงแต่ง

จิตคือผู้รู้ผู้ตื่นผู้เบิกบาน: จิตคือตัวที่เป็นผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบาน

วิธีทำให้ได้จิตผู้รู้: มี 2 วิธี คือ 1) ทำสมาธิแล้วค่อยๆ เพิกสิ่งที่ไม่ใช่จิตออกไป 2) รู้ทันสภาวะที่กำลังมีกำลังเป็น

วิหารธรรม: จิตต้องมีวิหารธรรม คือบ้านให้จิตอยู่ ได้แก่ กายในกาย เวทนาในเวทนา จิตในจิต ธรรมในธรรม

กายในกาย: คือการสุ่มตัวอย่างของร่างกายบางอย่างบางส่วน แล้วเรียนรู้ตรงนั้น ถ้าเข้าใจตรงนั้นแล้วจะเข้าใจกายทั้งหมด

เวทนาในเวทนา: คือการสุ่มตัวอย่างเรียนเวทนาบางอย่าง ถ้าเข้าใจแล้วจะเข้าใจเวทนาทั้งหมด มี 2 ส่วน คือ เวทนาในกายและเวทนาในใจ

จิตตานุปัสสนาสติปัฏฐาน: จิตมีราคะรู้ว่ามีราคะ จิตไม่มีราคะรู้ว่าไม่มีราคะ จิตมีโทสะรู้ว่ามีโทสะ จิตไม่มีโทสะรู้ว่าไม่มีโทสะ

ธรรมะนำความสุขมาให้: จิตที่ฝึกดีแล้วนำความสุขมาให้ สิ่งที่มีคุณค่าที่สุดในโลกคือธรรมะ ความสงบสุขสูงสุดคือพระนิพพาน

นิพพาน: นิพพานเป็นสภาวะสงบจากกิเลส สงบจากความดิ้นหล่นปลูกแตง สงบจากความยึดมั่นถือมั่น พ้นจากความปลูกแต่งสิ้นเชิง และเป็นบรมสุข

การเข้าถึงนิพพาน: สามารถพัฒนาตัวเองไปสัมผัสพระนิพพานได้ โดยการเข้าไปรู้ ไปเห็น ไปสัมผัส

อริยสัจ 4: การรู้กายนี้ใจนี้คือตัวทุกข์ จะละความอยากได้เมื่อเข้าใจความจริง

[smanee-blog]

1 ก.พ. 2569 หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม

หลายคนภาวนาคิดว่าจิตเที่ยงจิตมีดวงเดียว อันนั้นยังเป็นมิจฉาทิฏฐิอยู่ จิตพระอรหันต์ก็ไม่ได้มีดวงเดียว จิตพระอรหันต์นั้นก็มีหลากหลาย ยังมีวิบากจิต มีตั้งแต่จิตอยู่ในภวังค์ จิตขึ้นจากภวังค์ จิตไปดูรูป ไปฟังเสียง ไปดมกลิ่น ไปลิ้มรส จิตไปคิด ปกติเลย ต่างตรงที่จิตมันฉลาด ไม่เข้าไปเสพอารมณ์แค่นั้นเอง ฉะนั้นจิตก็มีหลากหลายนะ มีทั้งจิตที่เป็นวิบากและก็มีจิตที่เป็นกิริยา เลยกุศลอกุศล จิตที่เป็นกิริยานะบางดวงก็มีความสุข บางดวงเป็นอุเบกขา มันมีหลากหลายนะ ไม่ใช่ว่าจิตมีดวงเดียว สภาวะที่รู้สึกจิตมีดวงเดียวก็จิตมันไปทรงพระนิพพาน จิตเป็นหนึ่ง อารมณ์เป็นหนึ่ง คือพระนิพพานรวมกัน ไปทำอีกนะ ทำไปเถอะ มาได้ดีแล้ว เห็นไหมเราเปลี่ยนนะ เราไม่เหมือนเดิมหรอก วิญญูชนรู้ด้วยตัวเองได้

📑 Metadata Record

Title (ชื่อเรื่อง): "จิตพระอรหันต์ไม่ได้มีดวงเดียว"

Creator (ผู้บรรยาย/ผู้กล่าว): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date (วันเวลา): 1 กุมภาพันธ์ 2569

Location (สถานที่): วัดสวนสันติธรรม

Subject (หัวข้อ): ธรรมะว่าด้วยความเข้าใจเรื่องจิต — การแก้ความเข้าใจผิดว่าจิตมีดวงเดียว และการอธิบายลักษณะของจิตพระอรหันต์ที่มีหลากหลาย

Description (คำอธิบาย): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช อธิบายว่า ความเข้าใจว่าจิตมีดวงเดียวเป็นมิจฉาทิฏฐิ จิตพระอรหันต์ยังมีหลากหลาย เช่น วิบากจิต กิริยาจิต จิตที่รับรู้รูป เสียง กลิ่น รส และความคิด แต่ต่างตรงที่จิตพระอรหันต์ไม่เข้าไปเสพอารมณ์ จิตบางดวงเป็นสุข บางดวงเป็นอุเบกขา สภาวะที่รู้สึกว่าจิตเป็นหนึ่งนั้นคือจิตที่ทรงพระนิพพาน ซึ่งเป็นความเป็นหนึ่งเดียวระหว่างจิตและอารมณ์

Type (ประเภท): ธรรมบรรยาย / บันทึกเสียงเทศน์

Language (ภาษา): ไทย

Keywords (คำสำคัญ):

นี่คือการจัดทำ Metadata Record สำหรับข้อความธรรมบรรยายที่คุณให้มา โดยผมจะสรุปข้อมูลให้อยู่ในรูปแบบที่เป็นระบบและชัดเจนครับ

📑 Metadata Record

Title (ชื่อเรื่อง): "จิตพระอรหันต์ไม่ได้มีดวงเดียว"

Creator (ผู้บรรยาย/ผู้กล่าว): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช

Date (วันเวลา): 1 กุมภาพันธ์ 2569

Location (สถานที่): วัดสวนสันติธรรม

Subject (หัวข้อ): ธรรมะว่าด้วยความเข้าใจเรื่องจิต — การแก้ความเข้าใจผิดว่าจิตมีดวงเดียว และการอธิบายลักษณะของจิตพระอรหันต์ที่มีหลากหลาย

Description (คำอธิบาย): หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช อธิบายว่า ความเข้าใจว่าจิตมีดวงเดียวเป็นมิจฉาทิฏฐิ จิตพระอรหันต์ยังมีหลากหลาย เช่น วิบากจิต กิริยาจิต จิตที่รับรู้รูป เสียง กลิ่น รส และความคิด แต่ต่างตรงที่จิตพระอรหันต์ไม่เข้าไปเสพอารมณ์ จิตบางดวงเป็นสุข บางดวงเป็นอุเบกขา สภาวะที่รู้สึกว่าจิตเป็นหนึ่งนั้นคือจิตที่ทรงพระนิพพาน ซึ่งเป็นความเป็นหนึ่งเดียวระหว่างจิตและอารมณ์

Type (ประเภท): ธรรมบรรยาย / บันทึกเสียงเทศน์

Language (ภาษา): ไทย

Keywords (คำสำคัญ): จิต, พระอรหันต์, วิบากจิต, กิริยาจิต, มิจฉาทิฏฐิ, นิพพาน, หลวงปู่ปราโมทย์, วัดสวนสันติธรรม

[smanee-blog]

[ธรรมดาไปหมดเลย] 25 ม.ค. 2569 หลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช วัดสวนสันติธรรม ธรรมดาไปหมดเลย เราแก่เราก็รู้นี่คือธรรมดา เราเจ็บเราก็รู้นี่คือธรรมดา เราตายเราก็รู้นี่คือธรรมดา เราประสบกับอารมณ์ที่ชอบใจเราก็รู้ว่านี่คือธรรมดา ประสบอารมณ์ที่ไม่ชอบใจนี่ก็ธรรมดา [เสียงเอฟเฟกต์] เราพลัดพรากจากสิ่งที่รักอันนี้ก็ธรรมดา เราประสบกับสิ่งที่ไม่รักอันนี้ก็ธรรมดา เราไม่สมหวังทุกสิ่ง ทุกอย่างนะ ไม่ใช่หวังอะไรก็ได้ทุกอย่างอันนี้ก็เรื่องธรรมดา เพราะฉะนั้นสิ่งที่เราจะได้มานะคือเราได้สัมมาทิฐินะ เรารู้ความเป็นธรรมดาของกายของใจของ โลกของชีวิต คำว่าธรรมดานั่นแหละคือคำว่าธรรมะนะ เมื่อไหร่ใจยอมรับธรรมดาได้คือใจเห็นธรรมะแล้ว ที่ว่ามีดวงตาเห็นธรรมมีดวงตาเห็นธรรมนะ คือมีดวง ตาเห็นธรรมดาว่าสิ่งทั้งหลายเกิดขึ้นแล้วก็ดับไปทั้งสิ้นนะ ที่พระโสดาบันท่านได้ธรรมะอันมีดวงตาเห็นธรรมเห็นอะไรอ่ะ เห็นธรรมดาว่าสิ่งทั้งหลายเมื่อเกิดขึ้น มาแล้ว [เสียงเอฟเฟกต์] ย่อมดับไปเป็นธรรมดา เพราะฉะนั้นธรรมะไม่ใช่ของประหลาดนะ ธรรมะคือธรรมดา แต่พวกเราต่างหากล่ะที่ปฏิเสธธรรมดา เราถึงได้ เวียนว่ายตายเกิดจมอยู่ในกองทุกข์ไม่เลิก