Stijlonderzoek!

In deze blog verzamel ik inspiratie- en referentiemateriaal en onderzoek ik wat verschillende stijlen en animatietechnieken met de sfeer in de film doen HOME BRONONDERZOEK TOEPASSING

[stijlonderzoek]

Inleiding

In mijn derde jaar ben ik veel bezig geweest met het concept voor mijn eindfilm. Het begon met het idee om meerdere films te maken om zo mijn aandacht een beetje te kunnen verspreiden niet te snel verveeld te raken. Daarnaast wilde ik graag ‘echte’ verhalen vertellen. Simpele verhalen van mensen die de kijker vertellen wat ze hebben meegemaakt. Deze twee ideeën zijn naar elkaar toe gegroeid waardoor ik er uiteindelijk voor heb gekozen om een documentaire te maken waarin verschillende mensen hun verhaal doen. Deze verhalen monteer ik aan elkaar en zijn samen een deel van een iets groter verhaal. Wat ik wil vragen en wat het thema wordt van de film staat al vast.

Om de film interessant te houden wil ik verschillende animatietechnieken gebruiken bij de verschillende interview. Maar de grote vraag is dan welk effect verschillende animatietechnieken hebben op de verhalen en de sfeer van het filmpje. Dit wil ik in deze blog onderzoeken.

Met deze informatie ga ik zelf beelden proberen te maken op willekeurige verhalen. Dit is namelijk ook wat ik met mijn film wil gaan doen.

[stijlonderzoek]

SHOP: A Pop Opera - Jack Strauber

Jack Strauber is een relatief bekende internet animator. Normaal gesproken maakt hij korte filmpjes met een klein verhaaltje of een liedje. Deze keer heeft hij echter een “pop opera” geschreven. In het verhaal gaat het hoofdpersonage de supermarkt door om zijn boodschappenlijstje af te werken. Ondertussen komt hij een aantal unieke karakters tegen met een eigen verhaaltje. Ieder deel van de serie eindigt met een liedje.

Jack staat er om bekend dat hij zijn filmpjes helemaal kapot bewerkt. Hij gooit verschillende compressies over de elementen in zijn animaties en wanneer de film klaar is, zet hij deze op een oude videoband waarna hij de film weer digitaliseert. Op deze manier ontstaat het oude effect wat over de animaties heen zit. Naast deze effecten maakt Jack ook gebruik van hele simpele 3d-animatie, claymation, live-action beelden en stopmotion. En vaak nog in hetzelfde shot ook. Het VHS effect zorgt ervoor dat alles mooi aansluit en dat en geen shot buiten de stijl valt. Deze stijl, die hij gebruikt in bijna al zijn films, roept een bepaald gevoel van nostalgie op. Alsof je een oude videoband onder uit een kastje trekt en hem weer een keer afspeelt. Alle filmpjes van Jack houden deze stijl aan dus het is niet per se een keuze die hij maakt per film. Zijn producties verschillen echter ook niet veel van inhoud. Het is altijd een luchtig verhaaltje, een liedje of een korte grap (of een combinatie van deze drie). Jacks heeft een erg unieke stijl gevonden die door veel mensen erg wordt gewaardeerd en die ook erg herkenbaar is. Iets wat ook niet onbelangrijk is als animator op het internet.

[stijlonderzoek]

A Kiss, Deferred - Moth Collective 

Hier vertelt een vrouw een verhaal uit haar jeugd. Ze vertelt hoe ze als klein meisje verkering had met een jongen. Ze verloor contact met de jongen toen ze gedwongen werd te verhuizen. Als volwassen vrouw komt ze weer in contact met haar verkering en wanneer zij elkaar eindelijk en voor de eerste keer zoenen wordt ze herinnerd aan haar jeugd, haar opgroeien en het land waar ze vandaan kwam.

De documentaire wordt getekend door een minimalistische en moderne stijl. Veel rechte lijnen, lijnen die niet aansluiten en een minimaal kleurenpalet. Gezichten worden vaak weggelaten en als een tekening is ingekleurd staat de invulling hiervan er een paar pixels naast. Al deze elementen samen geven de film een soort dromerig gevoel. Het lijkt alsof de verteller het verhaal zo echt uit haar geheugen graaft.

[stijlonderzoek]

The Chaperone - Thoroughbread Pictures

In deze film verteld een oud docent over hoe een schoolfeestje werd verstoord door een groep bikers. De docent sloeg vervolgens iedereen in elkaar. Wat dit verhaal heel komisch maakt is de manier waarop de inmiddels wat oude man het verhaal verteld. Hij brengt het alsof het allemaal hel vanzelf spreken is en probeert ondertussen ook nog bescheiden te blijven.

De film gaat helemaal los met verschillende stijlen. Poppenspel, stopmotion, rotoscopie en exploderende piñatas. Alles wordt door elkaar heen gebruik maar niet een keer leid het af van het verhaal.

Dit is een goed voorbeeld van hoe je de meest uiteenlopende manieren van animeren kan inzetten in je film. Een van de lastigste ontwerpuitdagingen was dan ook om alles op elkaar aan te laten sluiten. Wat alle scènes wel heel goed doen is dat ze allemaal de esthetiek van de 70's actioncomedy overbrengen. De verschillende patronen, texturen en de (soms letterlijke) kleurexplosie komt in iedere stijl terug. En dit steekt dan weer heel mooi met het verhaal van de oude man.

[stijlonderzoek]

Tough - Jennifer Zheng

making of

“Moeder en dochter praten voor de eerste keer met elkaar als volwassenen.” In deze docu vraagt Jennifer haar moeder over haar cultureel verleden en welke invloed dit had op haar opvoeding.

Wat opvalt aan de tekenstijl van Jennifer is dat er heel bewust en minimaal gebruik wordt gemaakt van kleuren en dat het over het algemeen ook heel gestileerd is. Het aantal kleuren dat wordt gebruikt is op een hand te tellen. De meest aanwezige zijn de drie felle primaire kleuren. Dit is leuk gekozen omdat de film gaat over de (culturele) opvoeding van de filmmaker.

Een interessante techniek die Jennifer ook toepast is dat ze de schaduwen met een grijs potlood op papier heeft geanimeerd. Naast dat dit een mooi, analoog effect geeft voegt het ook iets toe aan het verhaal. In het verhaal verteld de moeder over haar jeugd en strenge opvoeding. Ook horen we over hoe ze haar dochter (de filmmaker) veel vrijer probeert groot te brengen. Zo hoefde ze bijvoorbeeld niet haar studie Chinees voort te zetten wanneer ze niet meer wilde en ging ze meer tekenen. De los getekende schaduwen lijken zo de vrije kant van haar moeders verhaal te symboliseren.

[stijlonderzoek]

My Dead Dad’s Porno Tapes - Charlie Tyrell

Deze korte docu gaat over de pas overleden vader van de filmmaker. Bij het zoeken naar zijn vaders spullen ontdekte hij hoeveel zooi zijn vader had. Deze spullen gebruikt hij om meer te ontdekken over het leven van zijn vader.

De interviews en het verhaal dat wordt verteld worden ondersteund door oude foto’s van de geïnterviewden en andere oude beelden. Wat de film echter bijzonder maakt is dat animatie ook een grote rol speelt. overgangen tussen scènes en shots bestaan uit stukjes stop motion gemaakt met alle spullen die Charlie in zijn vaders garage heeft gevonden. Dit maakt de film heel intiem en persoonlijk. Niet alleen wordt het hele levensverhaal van zijn vader verteld, zijn spullen komen ook allemaal langs. Zonder deze elementen was het nog steeds een goede film geweest maar door deze toevoeging krijg je meer de hele persoon te zien dan alleen maar zijn verhaal.

[stijlonderzoek]

Schroom - Aisha Madu

Schroom is een geanimeerde webserie waarin in iedere aflevering iemand verteld over een gênante gebeurtenis.

Humor is een belangrijk thema in deze filmpjes. De tekenstijl van Aisha past hier heel goed bij. De minimale en gestileerde manier van tekenen helpt erg goed bij het vertellen van grappen. Alles wat in beeld te zien is dient om het verhaal op te helderen. Zelfs achtergronden bestaan uit een solide kleur tenzij deze nodig is bij de vertelling.

Omdat er veel verschillende verhalen worden verteld is de stijl van Aisha heel slim ingezet. Omdat het zo minimaal is passen alle verhaaltjes er in.

[stijlonderzoek]

Albatross Soup - Winnie Cheung

Albatross Soup is een geanimeerd moordraadsel. Verschillende mensen proberen te raden waarom een man zelfmoord pleegt na hij in een restaurant de albatros soep heeft geproefd. Alles wat de mensen raden wordt geanimeerd en uiteindelijk komen ze samen achter wat er is gebeurd.

De film is heel trippy geanimeerd. Er worden veel kleuren gebruikt en een groot deel van de overgangen van de shots bestaat uit morphs. ook speelt een groot deel van het verhaal zich af in lege ruimte; er worden geen Halverwege de film zit een stukje zonder stemmen. Dit stukje is heel abstract en kleurrijk geanimeerd en dient als een soort pauze van alle stemmen. Voor en na deze pauze is het geluid het belangrijkst en moet je goed opletten om het verhaal te volgen. De pauze wisselt dit om en overspoelt je met bewegend beeld. Dit helpt erg met de structuur van de film. Zonder deze scène zou de film te vermoeiend zijn op te kijken. Ook trekt het je meer de film in. Omdat het best trippy is werkt het bijna hypnotiserend.

[stijlonderzoek]

“d” (een film over schrijven) - Harrie Geelen

Deze film van Harrie Geelen is gemaakt in opdracht van Stichting Schrijvers School en Samenleving. In de film vertellen verschillende schrijvers over hoe zij op ideeën komen voor verhalen. Deze film dient als een van de grootste inspiratiebronnen voor mijn eigen film aangezien ik in mijn film ook verschillende mensen om korte verhaaltjes vraag.

Harrie past niet veel verschillende technieken toe bij de verschillende verhalen. Toch is het duidelijk dat het onderwerp is veranderd. Dit komt vooral omdat je hoort dat iemand anders aan het woord is. Daarnaast snijdt Harrie vaak zo’n twee seconden voor de scène is afgelopen al naar de volgende. Dit laat de verhalen mooi in elkaar overlopen.

Het grootste gedeelte van de film is geanimeerd met inkt en waterverf. De bibberige lijnen en het minimale kleurgebruik geven het gevoel alsof je naar een kinderboek zit te kijken. Dit maakt het een rustig en ontspannen geheel. Ook past het goed bij de verhalen die voornamelijk van schrijvers komen. Digitale technieken zijn vooral voor de handigheid toegepast. Denk aan walkcycle-loopjes en 3d bewegingen.

[stijlonderzoek]

Conclusie Brononderzoek

Iets wat ik heb ontdekt is dat er niet veel documentaires zijn die per verhaal van stijl wisselen zoals ik van plan ben. Wat daarentegen wel veel gebeurd is het samenvoegen van stijlen en technieken. Dit kan heel klein zijn zoals bij de film ‘Though’ waarbij alleen de schaduw traditioneel is getekend en is samengevoegd met een verder digitaal getekende film. Het is een kleine toevoeging die de film ten eerste heel uniek maakt en ten tweede een symbolische waarde kan hebben in het verhaal.  Het kan ook veel extremer gedaan worden zoals bij ‘SHOP’ of ‘The Chaperone’ waar meerdere animatietechnieken door elkaar heen gebruikt worden. Dit past heel goed bij verhalen die van zichzelf al best grappig zijn of wanneer je wil dat de animatie en de verschillende technieken uit je filmpje springen want dat valt altijd op als je een film kijkt.

Wanneer ik kijk naar de andere film die ik heb geanalyseerd zie ik wel hoe belangrijk de ontwerpfase is geweest. Sommige animatoren, zoals Aisha Madu, hebben een tekenstijl die van nature past bij het soort film dat ze maken. En anderen, zoals Charlie Tyrell , hebben juist voor de film die ze maken een manier gevonden om de animatie zo goed mogelijk aan te laten sluiten op het verhaal. Wat mij in het bijzonder erg aansprak was hoe Charlie zijn film maakte met spullen die letterlijk uit het verhaal kwamen.

In het volgende deel van het onderzoek ga ik net als een aantal van deze makers passende beelden proberen te maken bij willekeurige verhalen. Op deze manier probeer ik me ook voor te bereiden op de verschillende onvoorspelbare antwoorden die ik bij het interviewen hoop te krijgen.

[stijlonderzoek]

Toepassing

De kennis die ik in het brononderzoek heb opgedaan verwerk ik in mijn eigen werkwijze. De vraag is hier of, maar vooral ook hoe ik passende beelden kan maken bij verschillende verhalen. Wat hier ook een rol speelt is dat deze verhalen wel bij het thema van mijn film passen maar aan de andere kan ook met elkaar contrasteren om zo te kijken hoe deze verschillende beelden in een montage op elkaar reageren.

Voor deze oefening heb ik drie interviews gevonden. Een met een kind, een met een gabber en een met een ex-crimineel. Deze beelden heb ik gekozen omdat ze erg van elkaar verschillen. Zo kan in zien waar mijn experimentje werkt en waar er nog iets ontbreekt. Hieronder is te zien welke beelden ik heb gemaakt bij deze interviews.

[stijlonderzoek]

In deze tweede versie is te zien hoe ik het middelste deel heb aangepast. Als je de beelden los van elkaar ziet vind ik dat ze nu aardig goed bij elkaar passen.

Wanneer je de beelden zo achter elkaar zet is er nog een ding die de shot nog beter op elkaar kan laten aansluiten en dat is natuurlijk de overgang. Overgangen is een deel wat mij in mijn brononderzoek niet is opgevallen. Wanneer je kijkt naar bijvoorbeeld het werk van Jack Strauber (zie brononderzoek) zie je dat hij in plaats van uitgebreide shotovergangen gebruik maakt van een effect dat over alle shots ligt die zo automatisch de shots meer aan elkaar koppelt. Dit is een goedkope manier om je beelden samenhangender te maken als je niet helemaal los wil gaan met ingewikkelde shotovergangen.

[stijlonderzoek]

Bij deze oefening heb ik niet zozeer gebruik gemaakt van verschillende animatie technieken maar heb ik me meer gefocust op verschillende manieren van tekenen om zo niet te veel tijd te investeren in de shot maar toch te kunnen zien of ze goed samenwerken of niet.

Ik heb mijn best gedaan om de beelden zo divers mogelijk te maken. De gabber wordt ondersteund door een kleurenexplosie, het shot met het kind is op een kinderlijke manier getekend en de laatste met de ex-crimineel heb ik een beetje eng of ongemakkelijk geprobeerd te maken.

Wat mij vooral erg opvalt wanneer de beelden zo achter elkaar staan is dat het niet lijkt alsof de drie delen uit dezelfde film komen. Wat mij dan ook niet is opgemerkt bij het brononderzoek is dat films die verschillende stijlen hanteren, wel altijd een aantal herkenbare elementen door de film te zien zijn. Wat namelijk niet zo goed werkt is dat de tekenstijl van het deel met het kind er te veel uitspringt. Het lijkt alsof je ineens naar een heel andere filmpje zit te kijken.

Met deze gedachte heb ik het gedeelte met de ex-crimineel gemaakt. Het idee hier was dat ik de tekenstijl van het gabberkarakter over zou nemen om zo een bepaalde eenheid te suggereren tussen de beelden. Dit is volgens mij aardig gelukt voor een eerste poging. Het eerste en het derde deel paste veel beter bij elkaar dan het tweede. Met deze vondst heb ik het tweede deel aangepast.

[stijlonderzoek]

Conclusie

Aan het begin van dit onderzoek had ik alleen de gedachte dat ik verschillende tekenstijlen en animatietechnieken wilde toepassen in mijn afstudeerfilm. Na dit onderzoek weet ik zeker dat ik dit wil doorzetten ook al heb ik nu ook door dat dit onderzoek eigenlijk nog maar het begin was. Zo heb ik nu bijvoorbeeld wel gezien hoe ik de beelden die ik maak een versterkend effect kan laten hebben op de verhalen die worden verteld, maar is de samenhangendheid van de shots heb ik nog een beetje achterwege gelaten. Bij een volgend onderzoek zou ik mij dan ook meer focussen op overgangen en hoe je je filmpje meer één geheel maakt. Daarnaast zou ik deze meer willen testen of mijn bevindingen nog rechtop blijven staan wanneer ik andere animatietechnieken ga toepassen zoals traditionele animatie of 3d-animatie. In dit opzicht leer je niet alleen veel van zo’n onderzoek maar kom je er ook achter wat je nog niet weet. Dit merkte ik vooral bij het tweede deel van mijn onderzoek. Het is heel makkelijk om andermans films te kijken en daar conclusies uit te halen maar het is totaal iets anders om het vervolgens zelf te doen.

Over het algemeen ben ik erg tevreden met mijn onderzoekje. Het is goed om te zien dat je van andere makers kan blijven leren door in zulke analyses hun producties uit elkaar te pluizen. Iets wat me bijvoorbeeld enorm aan heeft gesproken in het brononderzoek is hoe bepaalde filmmakers, zoals Charlie Tyrell, niet zomaar objecten gebruiken in hun stop-motion, maar objecten die een bepaalde waarde hebben in het verhaal zelf. Zo een tweede laag en betekenis geven aan het verhaal en de animatie vind ik heel interessant.

Op sommige punten denk ik dat ik niet helemaal geslaagd ben. Zoals de beelden die ik nu bij de verhaaltjes heb bedacht zijn niet de sterkste maar als eerste poging en basis voor een volgend onderzoek denk ik uiteindelijk wel veel waardevolle informatie heb opgedaan.