Khi tự tạo ra một nền văn minh là loài người đã bắt đầu tiến vào một cuộc phiêu lưu mà, xét theo phương diện sinh vật học, chính hoá công cũng lấy làm khủng khiếp. Về sự thích ứng với tự nhiên thì sinh vật nào cũng là toàn mĩ cả, vì sinh vật nào không thích ứng được thì đã bị tiêu diệt rồi. Nhưng ngày nay, chúng ta không phải thích ứng với tự nhiên, mà là thích ứng với cái mà chúng ta gọi là văn minh. Trong thiên nhiên, tất cả các bản năng đều tốt, nhưng trong xã hội, chúng ta lại cho chúng là dã man. Con chuột nào cũng đi mò thức ăn, có phải vậy mà chúng thiếu đạo đức đâu; con chó nào cũng sủa, con mèo nào đêm cũng đi ... o mèo, con sư tử nào cũng giết loài vật khác, con ngựa nào thấy nguy cũng chạy, con rùa nào cũng ngủ gần trọn ngày, và con sâu, con rắn, con chim, bất kỳ con thú nào cũng sinh sản giữa công chúng. Vậy mà áp dụng quan niệm của ta về văn minh mà xét thì ta chê con chuột là ăn trộm, con chó là ồn quá, con mèo là không chung tình, con sư tử, con cọp nào cũng hiếu sát, con ngựa nào cũng hèn nhát, con rùa nào cũng làm biếng, và cuối cùng, con sâu, con rắn, con chim, con thú nào cũng tục tĩu. Bạn thử nghĩ, có phải giá trị đảo lộn cả không? Chính vì vậy đó mà bây giờ chúng ta ngồi đây để than thở, tự hỏi tại sao hoá công lại tạo ra chúng ta không hoàn toàn như vầy.
Sống Đẹp - Lâm Ngữ Đường







