Emotioneel vuurwerk en kleurrijke uitspattingen
Regie: Xavier Dolan / Cast: Melvil Poupaud, Suzanne Clément, Nathalie Baye e.a. / 168 minuten / 2012
Er ligt in Dolans films altijd een nadrukkelijke focus op de verstandhoudingen tussen personages. In J’ai Tué ma Mère is dit de moeizame relatie tussen moeder en zoon en in Les Amours Imaginaires is het een bizarre driehoeksverhouding tussen een twee jongens en een meisje. Laurence Anyways zoomt in op de relatie van twee personen. Laurence en Fred zijn een stel. Ze feesten, praten honderduit en bezitten een enorme hoeveelheid energie. Op zijn dertigste verjaardag spreekt Laurence het verlangen uit om vrouw te worden. Fred en Laurence blijven bij elkaar, maar het proces heeft een diepe impact op hun relatie.
Hoewel de hoofdpersoon transgender is, is Laurence Anyways alles behalve een film over transgenderisme. Het is bovenal een film over de liefde en de verschillende aspecten die daarbij gepaard kunnen gaan. Acceptatie, vertrouwen en affectie spelen een belangrijke rol binnen de zoektocht die Laurence en Fred ondergaan. Een zoektocht naar elkaar en naar zichzelf. Het is heel knap hoe Dolan deze thema’s weet uit te bouwen met een gegeven als transgenderisme.
Laurence Anyways staat bol van de visuele pracht, iets wat we gewend zijn van de Canadees. Vertraagde shots, een verzameling van felle kleuren (die ook terugkomen in de mooie kostuums), dromerige sequenties. En dat allemaal overgoten met een soundtrack die voor een groot deel bestaat uit nummers uit de jaren ’80 en ‘90. De droomachtige passages proberen de mentale ontsnappingen van de hoofdpersonages uit te beelden. De symboliek is vaak dik aangezet, maar zodanig mooi vormgegeven dat het perfect past binnen het geheel. Dolans aanpak is zeer herkenbaar en doeltreffend.
Style over substance hoeft namelijk geen negatief aspect van een film te zijn. Het toont in dit geval de extreme aandacht die Dolan schenkt aan zowel de vormgeving van de film, als aan de invulling van de personages. Kleuren spelen een belangrijke rol. Wanneer Fred in een strak huis woont, dat voornamelijk gevuld is met witte en beige kleuren, en de wereld buiten bedekt is met een witte laag sneeuw, weet je als kijker dat dit een enorm contrast is met haar kleurrijke en energieke personage. Dit is een mooi voorbeeld hoe Dolan bepaalde gevoelens van zijn personages weet uit te bouwen en ze niet puur onderdeel van de personages zelf laat zijn.
De contrasten die Dolan gebruikt zijn ook weer terug te vinden in de muziek. Prompt wordt er gaandeweg een stampend techno nummer van Moderat tussen alle 80’s en 90’s nummers gegooid, in een scène waarin het kleding regent. Maar ook deze contrasten hebben een functie, ze liggen in lijn met de contrasten van het verhaal. De emoties en gevoelens van Laurence en Fred schieten ook alle kanten op en schuren nogal eens met elkaar. Die wrijving zorgt voor emotioneel vuurwerk. Vooral Freds personage is zeer explosief en wordt fantastisch gespeeld door Suzanne Clément.
Hoewel Laurence en Fred enorm van elkaar verschillen, vormen ze samen een geheel. En hoewel alle contrasten benadrukken waar de verschillen zitten en hoe deze verschillen met elkaar botsen, worden Fred en Laurence keer op keer toch weer naar elkaar toe getrokken. De laatste scène is daarom misschien wel de mooiste van de hele film. Hoewel je als kijker al weet wat er gaat gebeuren, geeft deze aan hoe onvermijdelijk sommige dingen kunnen zijn. Deze onvermijdelijkheid schetst zowel een pijnlijk dit tegenbeeld als een hoopvol gevoel. Naast de pijn die onze twee hoofdpersonages nog gaan ervaren laat het ook zien wat voor diepe gevoelens het stel voor elkaar heeft. Het zijn dan ook die gevoelens die de rode draad van de film vormen.