Planeten ontdekt met de dichtheid van lood
De meeste kandidaat-planeten die ontdekt zijn met de Kepler-ruimtetelescoop zijn groter dan de aarde, maar kleiner dan Neptunus. Dergelijke planeten blijken het dominante soort te zijn in de Melkweg, maar in ons zonnestelsel komen ze opvallend genoeg niet voor. Astronomen weten niet hoe ze ontstaan en of ze gemaakt zijn van rotsen, water of gas.
Het Kepler-team heeft nu van een flink aantal kandidaat-planeten het bestaan onomstotelijk vastgesteld en van een deel ervan ook de massa bepaald. Twee planeten, namelijk Kepler-99b en Kepler-406b, zijn 40 procent groter dan de aarde, maar hebben een dichtheid vergelijkbaar met lood. Deze planeten bestaan dus vrijwel geheel uit zware metalen! Hoe dit soort planeten kunnen ontstaan is vooralsnog een raadsel, mogelijk gaat het om de naakte kernen van wat ooit veel grotere planeten geweest moeten zijn. Nog eens drie planeten hebben een vergelijkbare samenstelling.
Met behulp van het Keck-observatorium hebben astronomen 41 Kepler-planeten bevestigd en van 16 ervan de massa bepaald. Aan de hand hiervan kan de dichtheid bepaald worden en kunnen de astronomen vaststellen of de planeten in kwestie gemaakt zijn van rotsen, gassen of een combinatie van die twee. Hieruit blijkt dat veel planeten die kleiner zijn dan Neptunus in het bezit zijn van een dichte kern en een omvangrijke gas-envelop. De grootte van deze envelop kan variëren, terwijl sommige mini-Neptunussen helemaal geen envelop hebben en dus feitelijk grote rots-of ijskernen zijn.
Op basis van de massabepalingen hopen sterrenkundigen te achterhalen welke fractie van de kleine planeten (qua diameter vergelijkbaar met de aarde) ook daadwerkelijk een aardeachtige samenstelling heeft.
Astroblogs: http://www.astroblogs.nl/2014/01/07/planeten-ontdekt-met-de-dichtheid-van-lood/
