Discover Top Posts Tagged with #schrijftips

Verhalen bouwen (2)

2: Plot, thema en spanning

[deel 1 (inleiding en inspiratie)]

Ik kan je niet veel schrijftips geven zonder er eerst voor te zorgen dat we dezelfde taal spreken. Online worden er wel eens te pas en te onpas verhaaltermen in het rond geslingerd. Plotholes, twists, expositie, voorafschaduwing, personagebogen,… maar wat al die woorden betekenen is niet altijd duidelijk. Enerzijds omdat de mensen die die termen gebruiken niet noodzakelijk begrijpen wat ze echt betekenen en anderzijds omdat de schrijfkunst geen exacte wetenschap is. De nuances van wat een term exact betekent, verandert doorheen de tijd en kan ook anders zijn aan de andere kant van een taalbarrière. Op het internet waar vaak Engelstalige media besproken wordt kan dit erg verwarrend worden en daarbovenop moedigt sociale media mensen aan om slim te klinken wanneer ze het hebben over hun favoriete, of meest gehate, verhalen. Dat leidt dan tot termen die te vaak gebruikt worden, ook wanneer ze eigenlijk niet van toepassing zijn.

Ik schrijf deze post niet om mensen hun taalgebruik te corrigeren of om te klagen over het verkeerde gebruik van bepaalde termen. Wel wil ik binnen deze reeks mijn interpretatie van een aantal termen uitleggen, om verwarring te vermijden en er voor te zorgen dat jij begrijpt wat ik wil zeggen. Drie super belangrijke termen bij het maken van een verhaal zijn: Plot, thema en spanning en daar ga ik het deze post over hebben.

#schrijven #schrijver #schrijversvantumblr #schrijftips #nederlands #vlaams #verhalen #narratologie #plot #thema #spanning #motieven

Autistische representatie in fictie II: hoe je het goed doet

Hallo iedereen, ik heb eindelijk een vervolg op mijn vorige blogpost voor jullie. Yaaaay! Executieve dysfunctie is een bitch.

Lees de eerste post van deze serie (? I guess) hier .

Laat me dit opnieuw beginnen met een persoonlijk verhaal. Ik neem je mee naar het vierde jaar van de middelbare school, toen ik nog geen idee had dat ik autistisch was.

Voor het vak Engels lazen we een boek met een autistisch hoofdpersonage. Nu moet je weten dat ik zelden boeken voor school effectief las omdat ik extreem veel stress krijg van lezen, maar ik ben er op een of andere manier in geslaagd dit specifieke boek wel volledig uit te lezen.

Ik ga je niet vertellen welk boek het was, want ik wil het liever niet promoten. Dit verhaal is niet zoals de vorige keer een positief verhaal over hoe autistische representatie me geholpen heeft, dit is het tegenovergestelde. Dit gaat over slechte representatie.

Ik ga eerlijk zijn. Ik herinner me niet veel over hoe ik me voelde toen ik het boek las, en ook niet over wat voor huistaak we erbij hadden. Dat is waarschijnlijk het eerste teken dat dit boek slecht was. Als het goed was geweest, had ik als autistische persoon toch op zen minst iets van mezelf moeten herkennen in het hoofdpersonage of het verhaal?

Het boek ging volledig over autisme, maar niets aan het verhaal was herkenbaar voor mij en ik stelde me geen vragen. Ik las het boek, maakte mijn opdracht en vergat het.

Dat kan ik deels op mijn naïviteit steken, ik wist toen namelijk niets over autisme, maar was dat niet waarom de leerkrachten dat boek uitgekozen hadden? Om ons over autisme te leren? Dus waarom was ik dan even naïef nadat ik het las als voordat ik het las?

Dus, ik was het boek volledig vergeten, maar drie jaar later kwam mijn zus thuis met datzelfde boek en kwamen de herinneringen eraan terug. Ik had ondertussen een diagnose, en ik vroeg me af waarom ik geen aha-moment had gehad toen ik zelf het boek moest lezen.

Het antwoord op die vraag is simpel: het hoofdpersonage uit het boek is helemaal niet autistisch. Hij is niet eens een persoon. Hij is een wandelende symptomenlijst volgepropt met verouderde ideeën, geschreven door een auteur die duidelijk niet veel onderzoek heeft gedaan. Een karikatuur van wat neurotypische mensen ooit dachten dat autisme was. Een cis blanke tiener met het brein van een kind en geen empathie, met als enige positieve kwaliteit dat hij goed is in wiskunde en, idk, van zijn rat houdt of zo.

Kunnen we die problemen steken op het feit dat het boek ondertussen bijna twintig jaar oud is? Misschien, maar waarom wordt het boek dan nog steeds aangeboden als verplichte literatuur in veel scholen? Je zou denken dat we ondertussen als maatschappij al verder zouden staan en dat op zen minst leerkrachten het inzicht zouden hebben om de problemen in te zien maar nee, ZELFS ALS DE AUTEUR ZELF TOEGEGEVEN HEEFT DAT HIJ EIGENLIJK NIETS OVER AUTISME WEET EN DAT DIT BOEK VERKEERDE REPRESENTATIE IS, eet de maatschappij die shit op.

Inspiratieporno, dat is hoe die dingen heten, en het is bullshit.

Ja, ik ben boos op dit boek. En ja, ik ben boos op mijn oude middelbare school omdat ze iedereen dit boek laten lezen. Het was toen mijn zus thuiskwam met dat boek en een of andere verouderde, stereotypische symptomenlijst van asperger (die term wordt niet meer gebruikt, we spreken momenteel van de overkoepelde term ASS of gewoon autisme) dat ik besloot om aan self-advocacy te doen.

Er was voor mij als autistische persoon bovendien iets misselijkmakends aan de manier waarop de zogenaamd autistische jongen uit het boek behandeld werd. Hij werd aanzien niet als iemand die zoals iedereen liefde nodig heeft, maar als een last voor zijn familie en leerkrachten. Bijna als iemand die beter dood zou zijn.

En dat is wat mijn middelbare school me wou leren? Dat het oké is wanneer mensen tegen me liegen en me manipuleren want ‘ik zou het toch allemaal niet begrijpen en, oh, ik ben baby en ik moet beschermd worden’? Dat ik een last ben voor mijn ouders en dat ze zo graag een neurotypisch kind hadden gehad en dat ik hun leven verpest? Dat ik niet mag bestaan?

Geloof me, mijn brein verteld me dat al vaak genoeg, ik hoef het niet ook nog eens van mijn school te horen. EN IK MOEST HET ZEKER NIET HOREN TOEN IK VIJFTIEN WAS EN IN EEN VAN DE MEEST KWETSBARE PERIODES VAN EEN MENSENLEVEN ZAT.

Nou, voor een keer ben ik blij dat ik toen nog niet wist dat ik autistisch ben, want op dat moment zou ik het misschien nog geloofd hebben ook. Kwam ik net uit een autistische burn-out waardoor ik drie maand school gemist had en heel veel kosten had gemaakt voor mijn ouders, en dan gingen ze me zoiets vertellen? Seems kind of toxic to me but idk, you tell me, misschien ben ik gewoon veel te gevoelig en ben ik aan het overdrijven of zo.

Maar goed, ik ben boos aan het worden, dus laten we iets anders bekijken: goede autistische representatie in Violet Evergarden.

Violet Evergarden is een anime (die je op Netflix kan kijken) met een duidelijk autistisch gecodeerd hoofdpersonage. Violet was een kindersoldaat, maar de oorlog waarin ze vocht is voorbij en nu moet ze als autistische persoon leren leven in een neurotypische samenleving die ontbreekt aan de duidelijke regels en hiërarchieën die ze in het leger kende, zonder de persoon die in het leger voor haar zorgde.

Violet is een vrij stereotypische autistische persoon, maar er zijn toch grote verschillen tussen Violet en de jongen uit het eerder vermelde boek, die ervoor maken dat Violet wel echt autistisch is:

Violet vertoont stereotypisch gedrag zoals het niet begrijpen van spreekwoorden of het niet goed voelen van haar gevoelens, maar ze vertoont dit op haar eigen, persoonlijke manier en er zijn bepaalde symptomen die ze meer of harder vertoond dan andere. De schrijver heeft niet een symptomenlijst erbij genomen en dat een lichaam gegeven. De schrijver heeft een persoonlijke vorm van autisme ontwikkelt enkel en alleen voor Violet.

We zien alles gebeuren vanuit Violet zelf. We zien hoe autisme haarzelf affecteert. Violet heeft haar eigen gevoelens en maakt haar eigen keuzes op basis daarvan, zelfs als ze haar gevoelens niet altijd voelt en al zeker haar gevoelens niet laat zien zoals neurotypische mensen dat doen. Violet wordt getoond vanuit de binnenkant van een autistische persoon, terwijl in het eerder vermelde boek vooral de buitenkant van de autistische persoon afgebeeld werd, de manier waarop neurotypische mensen de autistische persoon (op een verkeerde manier) zien.

We zien ook hoe Violets autisme de andere personages affecteert, maar Violet wordt niet afgebeeld als een last. De andere personages doen hun best om Violet te leren begrijpen en helpen Violet om optimaal te functioneren en haar dromen waar te maken. Dat geldt niet alleen voor haar autisme, maar ook voor haar andere handicap. Haar beide armen zijn geamputeerd en ze heeft protheses waarmee ze niet goed kan schrijven, dus krijgt ze een job waarbij ze een typmachine kan gebruiken.

Kortom: Violet is een individu die gevoelens heeft en op basis van die gevoelens keuzes maakt, relaties met anderen vormt en haar leven leidt. Violet heeft een persoonlijkheid. En ja, autisme is een groot deel van die persoonlijkheid, maar ze is geen karikatuur.

Alles samengevat:

Volgens mij is het belangrijkste waar je rekening mee moet houden als je een autistisch personage schrijft, of het nu gaat over je hoofdpersonage of over een zijpersonage, dat autistische mensen (of bovennatuurlijke wezens) individuen zijn, geen stereotypes.

Iets anders dat je zeker moet doen wanneer je over een autistisch personage schrijft, is zoals altijd onderzoek.

Dus waar kan je dat onderzoek het best doen?

In de eerste plaats zijn er natuurlijk dingen zoals encyclopedieën, websites van organisaties en wetenschappelijk onderzoek, maar voor je weg klikt om naar wikipedia te gaan of verdwaald te geraken in Google Scholar, wil ik je een aantal waarschuwingen geven:

Veel wetenschappelijk onderzoek over autisme is verouderd of steunt op verouderde ideeën.

Veel wetenschappelijk onderzoek kijkt naar autisme vanuit de ogen van de neurotypische persoon. Ze vragen zich af wat er ‘mis is’ met autistische mensen, in plaats van zich af te vragen wat er ‘anders is’.

Er zijn professionelen in het veld van autisme die eigenlijk geen idee hebben waar ze over praten, geloven in verouderde ideeën of discrimineren tegenover bepaalde groepen.

Het is belangrijk om een idee te hebben van de basis van autisme en de symptomen die erbij horen, en daarvoor zijn wetenschappelijke bronnen zeker goed, maar ik denk dat het voor een schrijver belangrijker is om naar de groep de je representeert zelf te luisteren. Vergeet dus zeker niet om ook onderzoek te doen op plaatsen waar de autistische gemeenschap actief is, zodat je kan luisteren naar wat autistische mensen zelf te zeggen hebben.

Een gemakkelijke manier om de autistische gemeenschap te vinden op sociale media, is de #actuallyautistic hashtag. (Die is beter dan hashtags zoals #autism omdat er in de ‘oude’ hashtags veel haat verspreid wordt.)

Je bent ook altijd welkom om mij te contacteren! Ik wil heel graag al je vragen beantwoorden en je helpen om je autistische personage tot leven te brengen. Toch hoort hierbij nog een waarschuwing: luister niet alleen naar mij. Luister ook niet alleen naar je neefje dat toevallig autistisch is. Luister naar meerdere autistische personen. We zijn allemaal individuen met diverse meningen. (Net zoals jouw personage!) Het is niet omdat het grootste deel van autistische mensen een bepaald iets zegt of verkiest, dat er geen mensen zijn die er anders over denken. Ik weet bijvoorbeeld dat het grootste deel van de autistische gemeenschap de oude term ‘asperger’ niet meer wilt gebruiken, maar ik ben al mensen tegengekomen die zichzelf wel nog steeds een ‘aspie’ noemen, omdat ze zich daar beter bij voelen, en dat is helemaal oké!

Het laatste wat ik te zeggen heb is: vergeet niet dat iedereen autistisch kan zijn. Man of vrouw, cis of trans, blank of zwart, heteroseksueel, biseksueel, homoseksueel of aseksueel. Het idee dat de ene groep meer kans heeft om autistisch te zijn dan de andere is verouderd. Autisme komt even vaak voor bij vrouwen als bij mannen. De enige reden dat cijfers het anders uitwijzen, is dat er vooroordelen bestaan bij professionelen en dat vrouwen vaak een diagnose mislopen. Er is een enkele kanttekening die ik hierbij zal maken, en dat is dat recente cijfers en onderzoek kunnen uitwijzen dat autistische mensen meer kans hebben om transgender te zijn, maar er bestaat alleen nog maar speculatie over waarom dat zou kunnen zijn.

Nog een paar random kleine dingen waarvan ik wil dat je het onthoudt voordat je weggaat:

We houden niet allemaal van treinen. Onze interesses zijn net zo uiteenlopend als die van neurotypische mensen. Als je naar mijn ‘over’ pagina gaat, zal je zien dat ik het daar nergens over treinen heb. Treinen kunnen me niet minder schelen. I only care about hot anime boys, en treinen zijn niet erg sexy.

Autistische meisjes kunnen en mogen meisjesachtig zijn. Ik hou van kleren, de kleur roze, shoujo anime (letterlijk vertaald als meisjes anime) en dating simulators. Dat is oké en maakt mij niet minder autistisch.

We zijn niet allemaal goed in wiskunde. (Ik bedoel, kijk naar mij. Ik had ooit 30% op mijn examen wiskunde.) We zijn niet allemaal geniaal. Ja, we hebben een sterke liefde voor onze interesses en weten vaak veel over die dingen, maar we zijn niet allemaal Darwin, Mozart of Einstein (yes, they were one of us, suck it ableists).

Autistische mensen schelden. Autistische mensen hebben seks. Autistische mensen trouwen en worden ouders. We zijn geen kinderen (tenzij onze leeftijd anders uitwijst).

‘Autisme’ is geen slecht woord. Je hoeft er niet rond te huppelen. JE MAG HET UITSPREKEN.

En hier is nog een allerlaatste waarschuwing/ paragraaf/ idk. Het is misschien een beetje controversieel voor sommige meer ‘traditionele’ schrijvers (ja, idk hoe ik het moet noemen), maar schrijf niet over iets dat je zelf niet kent. Daarmee bedoel ik:

Ja, schrijf autistische personages, maar schrijf niet OVER autisme als je niet zelf autistisch bent.

Betekenend: ja, maak een personage autistisch, maar laat je boek niet volledig over autisme draaien als je zelf niet autistisch bent.

Dat is gewoon iets dat ik denk, en je mag het met een korreltje zout nemen als je wilt, maar deze eeuw is niet meer een eeuw waarin je over mensen heen kan spreken. Het is tijd om het woord aan de mensen waar het over gaat te geven. Want, om eerlijk te zijn, de meeste autistische mensen en zoveel andere minoriteitsgroepen zijn het beu dat er altijd over ons heen gepraat wordt, en de situatie met Sia’s film is daar een goed bewijs van. Denk daar gewoon eens over na. (Oh, look, I went full circle, look at me being an organized bitch. Are you proud of me mom?)

Dank je om te lezen! Kijk nog eens rond op mijn blog, misschien vind je iets interessants. Bye bye.

#actuallyautistic #autisme #autisme schrijven #nederlands #schrijven #schrijftips #representatie #schrijftip #persoonlijk #violet evergeraden

#schrijftips #plot #storylines #kurt vonnegut

Motivatie- en schrijftips

Motivatie, wat is dat?:

Motivatie is de drang om iets te veranderen en vaak ontstaat het omdat je een ‘gat’ ervaart tussen je huidige situatie en het doel dat je wil bereiken. Voor schrijven zou dat kunnen zijn dat je één keer per week een gedicht schrijft (huidige situatie) en dat je er elke dag één wil schrijven (doel).

Motivatie is ook iets raars. Soms denk je dat je iets wil, maar toch doe je het niet. Zo kun je ervan overtuigd zijn dat je wil schrijven en toch komt het er, op de één of andere manier, nooit van. Maar als je niet (of naar je zin te weinig) schrijft, wil je het dan eigenlijk wel?

Motivatie, hoe krijg je dat precies?:

Ten eerste, moet je doel een bepaalde moeilijkheidsgraad hebben. Dat wil zeggen: zolang je er geen moeite voor moet doen, zal er niets gebeuren. Neem het voorbeeld van hierboven, om van één gedicht per week, naar zeven te gaan, heb je heel wat moeite en discipline nodig.

Ten tweede, moet je moet geloven dat je voldoende controle hebt en moet je weten dat het doel haalbaar is, met een voor jou reële inspanning. Dit is ook van belang als het om schrijven gaat: Als je denkt dat het je niet zal lukken om elke dag een gedicht te gaan schrijven, dan is de kans groot dat je er niet eens aan zal beginnen. Daarom is klein beginnen belangrijk. Je kan starten met twee gedichten per week en zo opbouwen naar zeven. Op deze manier zie je ook meteen vooruitgang, wat op zijn beurt je weer motivatie geeft om verder te doen.

Een doel hebben is dus belangrijk als je iets wil bereiken, maar alleen een goed doel formuleren is niet voldoende om gemotiveerd te raken. Je hebt er ook commitment of toewijding voor nodig. Als je na week één al opgeeft, zal je ook nooit aan je zeven gedichten raken. Om te kijken of je die toewijding hebt met schrijven, is je eerste doel niet het schrijven zelf, maar om een antwoord te vinden op de vraag: wil ik echt schrijven, ja of nee?

In deze fase mag je spelen. Er is geen goed of fout. Het wordt door vele schrijvers overgeslagen. Ze gaan meteen over naar het schrijven en verwachten dat ze onmiddellijk de eindversie op papier kunnen zetten. Maar schrijven is eigenlijk proberen en falen. Woorden opschrijven die je daarna weer schrapt. Dit kost tijd en moeite, maar die tijd is niet weggegooid. Het is de tijd die je investeert in het scherpen van je gedachten en talenten. Als je merkt dat je deze tijd er echt niet wil instoppen, kan je besluiten niet te schrijven. Er zijn altijd andere manieren om je visie te delen met de wereld.

Hoe blijf ik gemotiveerd?:

Stel jezelf ‘s morgens bekrachtigende vragen. Waar ben ik dankbaar voor? Welke keuzes maak ik, om mijn doelen te halen? Wat doe ik om ervoor te zorgen dat mijn dag geweldig wordt? Hierdoor zal je onderbewustzijn haar best doen om op die vragen te antwoorden en je die richting uit sturen.

Check regelmatig je doelen. Zijn je doelen nog up-to-date? Word je nog blij/enthousiast van je doelen? Neen? Dan is dit waarschijnlijk de reden waarom je niet meer gemotiveerd bent. Evalueer je doelen dus tijdig.

Ontdek je drijfveer. Voelt wat je te doen hebt, als iets wat moet? Vraag jezelf dan af waarom je dat aan het doen bent. Is het iets wat je gewoon niet graag doet, of stel je een onmogelijke eis aan jezelf?

Kom in beweging. In de letterlijke betekenis. Ga een wandeling maken, spring op je fiets, maak je kamer schoon. Bewegen helpt je om je hoofd leeg te maken en geeft je nieuwe perspectieven.

Start je dag met je zwaarste taak. Dit zorgt voor een verlichting van je dagelijkse zorgen en vergroot je zelfvertrouwen voor de rest van de dag. Als dat niet lukt, start dan met iets klein en kom in je flow. Neem een kleine taak zoals rekeningen betalen of de vuilniszakken buiten zetten. Zorg in ieder geval dat je een kleine taak afrond, zo zal je je actiever gaan voelen en ben je gemotiveerder om aan het volgende te beginnen.

Doen alsof. Ook al voel je je neerslachtig en ongemotiveerd, doe dan alsof je dat net wel bent. Je geest en lichaam beïnvloeden elkaar stevig. Door je blij voor te doen, zal je je na enkele minuten al een beetje beter gaan voelen.

Vergelijk jezelf niet met anderen. Door je te gaan vergelijken met iemand anders, breng je bijna onmiddellijk je motivatiepeil onder nul. Zelfs als je zeer succesvol bent, zal er altijd wel iemand nog dat tikkeltje beter zijn.

Richt je op het positieve. Hoe moeilijk het ook is, blijf positief, overtuig jezelf dat je in staat bent het te doen. Daarmee vergroot je niet enkel je slaagkansen, maar ook je zelfvertrouwen. Als je aan negatieve zaken blijft denken, leidt dit alleen maar tot negatieve resultaten.

Laat je inspireren door andere mensen. Kijk wat andere mensen in jouw omgeving doen. Wat maakt hen zo bijzonder? Wat is hun drijfveer, hoe staan zij in het leven?

Verlaat je comfortzone. Om gemotiveerd te worden/ blijven en vooruit te gaan, is het zeer belangrijk om nieuwe uitdagingen aan te gaan. Beoefen eens een nieuwe sport, neem een nieuwe hobby aan, schrijf eens in een nieuwe stijl. Een gebrek aan motivatie kan ook veroorzaakt worden door verveling. Nieuwe uitdagingen zorgen voor nieuwe inzichten en ‘schudden je wakker’.

Leef in het ‘nu’. Denk niet aan wat gebeurd is, of aan wat kan gebeuren, maar aan wat je nu kan doen om beter te worden.

Probeer niet perfectionistisch te zijn. Perfectionisme zorgt ervoor dat je dingen gaat uitstellen, of ontwijken.

Luister naar je lichaam. Een ongezonde levensstijl kan ervoor zorgen dat je allerlei kwaaltjes oploopt. Neem je lichaam serieus en werk aan de oorzaak om je motivatie terug te krijgen.

Omring jezelf met positieve mensen. Met een positieve omgeving zal niet alleen je motivatie versterken, maar ook je zelfvertrouwen en zo ook weer je zin om dingen te gaan doen. Positiviteit brengt enkel meer positiviteit met zich mee.

Herken je mislukkingen/fouten. Trek lessen uit de fouten die je maakt en bekijk ze als een feedback om verder op te bouwen.

Vier je succes. Schrijf al je successen op, want deze worden namelijk snel vergeten. Laat mensen weten waar je mee bezig bent geweest en dat het dan ook nog een keertje gelukt is. Zo zal je leuke reacties krijgen en verder gemotiveerd worden.

Zorg dat je plezier hebt. Het maakt niet uit wat je wil doen, of aan het doen bent, zorg dat je er steeds plezier in hebt. Zo zal je veel minder moeite hebben om dat iets vol te houden.

Ik wil schrijven, wat nu?:

Om te schrijven heb je niet enkel een pen en een visie nodig, je hebt ook inspiratie nodig en de zin om jezelf als schrijver/schrijfster te ontwikkelen. Maar wat is dat nu juist, inspiratie?

Inspiratie werkt voor iedereen anders. Iedereen geeft het woord een eigen betekenis en invulling. Voor sommige mensen heeft het te maken met een positief gevoel. Een enkeling vindt het een akelig woord en ervaart het zelden in de dagelijkse praktijk. Vaak geeft het een euforisch gevoel en/of een gevoel van inzicht. Er zullen tijden zijn dat je er veel van hebt en perioden dat je het niet krijgt, maar laat dat je niet tegenhouden, het hoort er eenmaal bij. Als je wil schrijven zal je met hoogtes en laagtes te maken krijgen. Sla die laagtes niet over, want door in die periode te blijven schrijven, hoe ‘slecht’ ook, sterk je je creatieve geest aan. Veel (beginnende) schrijvers, schrijven alleen tijdens hun hoogtes, waardoor ze vaker het gevoel hebben van ‘vast’ te zitten. Bij een hoogte heb je heel veel inspiratie en zal je gemakkelijk nieuwe dingen schrijven, maar deze momenten zijn zeldzaam. Meestal heb je te maken hebben met een laagte en zal je dus zelf die inspiratie moeten gaan zoeken.

Ontwikkelen als schrijver, hoe doe ik dat?:

Neem altijd (maar echt altijd) een klein notitieboekje of wat los papier met je mee. Een mooi boekje kan helpen om je zin om er in te schrijven ‘aan te wakkeren’. Je kan er kopen bij Hema of eentje van Paperblanks, (maar let op deze zijn wel duurder.)

Schrijf elke gedachte op in dat boekje of papier. Ook als je denkt dat het 'niet goed genoeg' is. Zo maak je je hoofd leeg en kan je dat ene zinnetje/idee laten “rusten”. Als je het na een tijdje dan nog eens leest haal je er misschien nieuwe inspiratie uit.

Probeer ook om elke dag minimaal één pagina in te vullen met een verhaaltje, een gedicht, ongeordende gedachtes, een verzonnen dialoog, etc.. Maar push jezelf niet, als je echt geen inspiratie hebt of kan vinden is dat geen ramp. Leg je pen en papier even aan de kant en doe iets anders. Als je de pagina verspreid over de dag vult ben je al goed op bezig. Het hoeft niet in één keer te gebeuren.

Kijk niet naar schrijffouten, als je de spelling van een woord niet weet, geen probleem, schrijf het gewoon op zoals het klinkt en ga verder. Controleer je werk pas op spellingfouten en overbodige informatie (bvb.; ‘De gebroken vaas lag in stukken op de grond.’ of, ‘De gebroken vaas lag in stukken op de grond.’), als je klaar bent.

Wees niet bang om te experimenteren. Zet je woorden op een andere plaats, verander zinnen van volgorde. Probeer nieuwe stijlen uit, mislukt? Prima, je hebt je best gedaan. Leer uit je fouten. Schrijven is een lang leerproces dus gun jezelf vooral de tijd. Lees en/of bestudeer ook andere gedichten/schrijfsels/etc.. en leer daar uit, maar kopieer ze niet, blijf jezelf.

Als je een verhaal schrijft hou er dan rekening mee dat alle personages in het verhaal, zowel de levende als de dode, een geldige reden moeten hebben om er te zijn. Bedenk dus geen personages die er alleen zijn om, bij wijze van spreken, de kamer te vullen. Wees ook zuinig met het woord ‘heel’. Schreeuwde hij heel hard, ze viel heel hard van de trap. Het voegt weinig toe, maar leidt enorm af.

Of je nu een gedicht, column, verhaal schrijft, maak altijd gebruik van het ‘Show, don’t tell.’ principe. Zeg niet dat de oude vrouw schreeuwde, maar ‘gooi haar op het podium’ en laat haar schreeuwen.

Schrijf vanuit je hart, luister naar wat je voelt. Wees niet bang over wat anderen er van zouden vinden, je schrijft in eerste instantie voor jezelf en om te groeien als schrijver/schrijfster.

Wees trouw aan je eigen schrijfsel(s). Breek je werk nooit af. Niet in daden en ook niet in woorden, (‘Het is maar een probeersel..’, ‘Het is eigenlijk nog niks..’). Doe dit niet in jezelf en ook niet tegen anderen. Op die manier kan je werk niet tot zijn voltooiing of ware doel komen.

Laat andere je werk lezen en luister naar hun kritiek, (onthoudt wel dat meningen hevig kunnen verschillen en steeds subjectief kunnen zijn). Zo zal je minder het gevoel hebben dat je het ‘voor niets’ doet of alleen maar voor jezelf.

Wees ook niet jaloers op andere schrijvers. Zij hebben het minstens even moeilijk als jij om iets op papier te krijgen, ook al lijkt dat net het omgekeerde te zijn. En zelfs als je heel succesvol bent, zal er altijd wel iemand komen, die beter is dan jou. Streven naar de beste te worden, gewoon om de beste te zijn, is niet goed, streven om beter te worden dan je nu bent, daarentegen wel.

Hoe krijg ik nu inspiratie?:

Je kunt uit verschillende bronnen inspiratie halen. Soms zijn het mensen die je raken door wat ze doen, laten zien, vertellen, etc.. Ook de natuur is voor veel mensen een bron van inspiratie. Allerlei ervaringen kunnen je prikkelen en inspiratie geven. Dus blijf zoeken, blijf nieuwsgierig. Neem geen genoegen met je eerste idee, vaak is dit wel een goed idee, maar meestal zijn de ideeën die er op volgen veel interessanter of beter. Het kost even tijd om het uiteindelijke idee vorm te geven. Het zal je verbazen hoeveel inspiratie je krijgt als je die opening houdt!

Neem je verhaal/idee altijd overal mee naartoe, m.a.w. houdt wat je wil schrijven in je achterhoofd terwijl je je dagdagelijkse taken uitvoert. Als je dan ergens zit te wachten kan je een persoon of object uitzoeken en je daarop baseren, ook als je helemaal nog geen idee hebt wat je wil schrijven, kan je dat toepassen.

Als je echt geen flauw benul hebt waarover je kan schrijven, kan je een quote uit de krant knippen, of een titel van een liedje noteren en vandaar uit verder werken. Je kan ook altijd iemand vragen om willekeurig twee, (of meerdere), zelfstandige naamwoorden op te noemen en daar over schrijven. Daag jezelf ook uit om nieuwe dingen te doen, ga eens op een andere locatie schrijven. Lees eens het werk van anderen, beoefen een nieuwe hobby. Die dingen kunnen een uitstekende bron van inspiratie zijn.

Soms komt je inspiratie vanzelf, maar die momenten zijn zeldzaam. Profiteer ten volste van zo’n periode, maar ga er van uit dat je die nooit zal hebben. Het is dus belangrijk dat je experimenteert, beleeft, veranderd, voelt, ruikt en vooral schrijft. Het is al vaak gezegd en het zal nog vaker herhaald worden, want het komt er uiteindelijk altijd op neer, dat je ervoor gaat zitten, je niet laat afleiden en elke dag schrijft. Ook als je geen zin hebt, ook als je geen inspiratie hebt, want onthoudt: Je creativiteit raakt eigenlijk nooit op. Hoe meer je er gebruik van maakt, hoe meer je ervan zal hebben. Inspiratie komt dus een groot deel voort uit proberen.

Maar maak ook tijdig tijd voor ontspanning. Dit is minstens even belangrijk, omdat het voor een frisse kijk op je oude ideeën zorgt. Tijdens die ontspanning wordt er ruimte gecreëerd voor meer creativiteit, omdat je hersenen dan veel gemakkelijker verbindingen kunnen leggen en plaats maken voor nieuwe input. Die verbindingen zorgen dan ook op hun beurt weer voor meer inspiratie. Ontspanning brengt ook meer productiviteit te weeg, doordat je meer energie krijgt.

Verhalen bouwen (4)

4: Realisme, geloofwaardigheid en immersie

[deel 3 (Hero’s Journey en sneeuwvlok methode)]

Wanneer we het over verhalen hebben, gebruiken we wel eens de term realisme.

De Christopher Nolan Batman films worden vaak geprezen omdat ze realistischer zijn dan eerdere Batman films.

De boeken en televisie serie van Game Of Thrones staan bekend voor erg realistische politiek en moordtaferelen.

De oorlog die gevoerd wordt in de kinderreeks Avatar vinden velen ook verassend realistisch.

Maar de term wordt hier eigenlijk verkeerd gebruikt. Game Of Thrones en Avatar zijn erg fantasierijke verhalen over magie, wezens en plaatsen die niet bestaan. Batman gaat over een man die zichzelf in een vleermuis verkleedt om zo de misdaad te bestrijden. Deze verhalen zijn zeker niet realistisch… Maar fans van deze werken hebben wel een punt. Wat deze verhalen ongewoon maakt is niet realisme, maar de geloofwaardigheid. Het is een subtiel verschil, maar als je het verschil begrijpt zal dat je meer inzicht geven bij het bouwen van nieuwe verhalen.

#schrijven #schrijver #schrijversvantumblr #schrijftips #nederlands #vlaams #verhalen #narratologie #realisme #geloofwaardigheid #immersie #suspension of disbelief

Autistische representatie in fictie I: waarom het belangrijk is

Ik ben ik. Lala is Lala. -Hoshina Hikaru, Star Twinkle Precure, aflevering 2 (vertaald uit het Japans)

Ja, dit is geïnspireerd door de nieuwe film van Sia. Ja, dit is echt mijn eerste post op deze Tumblr die dient om mijn toekomstige boeken te promoten. Ja, hier moet over gepraat worden. (Als je meer wilt weten over de problematiek met Sia, kan je daar veel informatie over vinden op het internet. Je moet weten dat de autistische gemeenschap erg veel kritiek heeft op de film ‘Music’ en dat Sia erg slecht en discriminerend gereageerd heeft op die kritiek.)

Om even een beeld te schetsen van mezelf voor ik begin: ik ben negentien jaar oud en een schrijfster (voorlopig ongepubliceerd) die heel erg veel van fictie houdt. En ik ben autistisch.

Ik kick erg op autistische representatie in fictie. Het is wat me toen ik mijn diagnose kreeg geholpen heeft om mezelf te leren begrijpen en er achter te komen dat ik niet alleen ben. Natuurlijk is er de autistische gemeenschap die me dat ook had kunnen laten zien, maar voor iemand als ik die vooral in het land van fictie leeft, waren personages in mijn favoriete series zoveel meer krachtiger. Ik denk dan specifiek Precure.

Aangezien Precure niet erg bekend is in het westen, is hier een beetje context. Precure is een Japanse serie die onder de noemer van ‘magical girl anime’ valt. Als je niet weet wat dat betekend: het is een soort superheldenserie.

Precure heeft zoals de meeste magical girl series als doelgroep kinderen, maar het staat bekend voor zijn volwassen vertellingen en interessante character arcs, waardoor het ook een groot publiek van tieners en volwassenen bereikt.

Precure is in 2004 ontstaan uit feminisme en leert vandaag nog steeds aan kinderen dat het oké is om jezelf te zijn, alleen is die boodschap in de laatste jaren uitgegroeid om ook LGBTQ+ en neurodivergentie te omvatten.

Precure heeft me op veel moeilijke momenten bijgestaan, en ik was al een grote fan voor ik erachter kwam dat ik autistisch ben. Ik keek de eerste aflevering van de Nederlands vertaalde versie van Smile Precure (Glitter Force op Netflix) als een grap met mijn zus, denkende dat het een van Netflix’ vele flaters zou zijn. De eerste afleveringen lachte ik dan ook uit... tot ik me besefte dat het eigenlijk niet zo slecht was.

Het eerste seizoen dat ik volgde terwijl het uitgezonden werd, was Kira Kira Precure A La Mode, het veertiende seizoen. Ik herkende mezelf meteen in het personage Arisugawa Himari of ‘Cure Custard’, een verlegen meisje met een erg grote liefde voor bakken, waarvan ik nu weet dat ze waarschijnlijk autistisch is.

Als een autistisch meisje zonder diagnose, zonder naam voor wat ik was, voelde ik me mijn hele leven anders en zelfs ‘verkeerd’, maar in Himari zag ik mezelf gerepresenteerd en dat was een geweldig gevoel, zelfs als ik toen nog niet begreep waarom ik zoveel van mezelf herkende in Himari. Kira Kira Precure A La Mode is dan ook nog steeds het seizoen waaraan ik het meest sentimentele waarde hecht, ondanks dat het objectief gezien niet een van Precure’s beste werken is.

In december tussen het vijftiende en zestiende seizoen, kwam ik er samen met mijn psychologe achter dat ik autistisch was, waarna ik een half jaar lang door een diagnosetraject ging (want ja, als vrouw een autismediagnose krijgen is helaas nog steeds moeilijk). Tijdens dat halve jaar, werd Star Twinkle Precure uitgezonden, met als protagonist Hoshina Hikaru of ‘Cure Star’.

Nog wat context om alles verder te begrijpen: in Precure heeft ieder meisje van het team een soort superheldennaam startende met ‘Cure’, zoals bijvoorbeeld Cure Custard en Cure Star. Ieder meisje heeft ook een kleur: Cure Custards kleur is geel en Cure Stars kleur is roos. De protagonisten en ‘leiders’ van het team, zijn bijna altijd roos, en ze hebben allemaal een erg gelijkaardige persoonlijkheid met slechts kleine verschillen, om het voor kinderen gemakkelijk te maken om de soms toch wel relatief moeilijke onderwerpen te blijven begrijpen. Persoonlijkheid wordt vooral verdeeld over de andere leden van het team.

Cure Star was op het eerste zicht niet anders dan alle andere roze cures. Ze was erg enthousiast en altijd blij, riep veel, praatte veel, had veel sociaal contact en was over het algemeen het stereotypische opgewekte meisje dat we bij alle roze cures zien. Ze was volledig het tegenovergestelde van de stille Cure Custard, en dat zou dus moeten betekenen dat ze het tegenovergestelde van mij was en dat ik helemaal niets met haar gemeen had… en toch zag ik mezelf in Hikaru en had ik veel dingen met haar gemeen. Want, zoals ik later begreep, Hikaru is ook autistisch! Net als mij en Himari. (Hun namen zijn erg gelijkaardig dus ik hoop dat je nog kan volgen).

Hier is een link naar een van de eerste scenes van Star Twinkle Precure, zodat je kennis kan maken met Hikaru’s gedrag:

https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=1UlQ188oNh4&list=PLqHl_0co17Wdd20Fa0lC0R074JrLwNJb_

(Vergeet niet om ondertiteling aan te zetten in de rechts onderaan van het youtube filmpje!)

Hoe kunnen we uit deze scene afleiden dat Hikaru autistisch is?

We zien meteen dat Hikaru erg geïnteresseerd is in onder andere tekenen, de ruimte en sterrenbeelden, tot op het punt waarop ze haar eigen sterrenbeelden verzint en tekent. Autistische mensen hebben meestal zogenaamde ‘speciale interesses’ waarin we heel geïnteresseerd zijn. Als het nog niet duidelijk was, Precure is bijvoorbeeld een van mijn speciale interesses.

Wanneer Hikaru haar zelf bedachte sterrenbeeld getekend heeft, maakt dat haar heel erg blij. Autistische mensen ervaren hun gevoelens veel sterker dan de meeste neurotypische mensen en we vinden het niet moeilijk om enorme blijdschap te halen uit kleine dingen.

Door dat overweldigend gevoel van blijdschap zien we Hikaru stimmen door heen en weer te bewegen. Stimmen is een vorm van zelfregulatie en het is iets dat iedereen doet, denk bijvoorbeeld aan mensen die met hun haar prutsen wanneer ze nerveus zijn. Voor autistische mensen is stimmen heel belangrijk omdat we onze gevoelens (en andere sensorische input) heel sterk voelen, en vandaar behoort stimmen tot het stereotiep gedrag van autistische personen. Veel voorkomende stims zijn met de handen wapperen, springen, rondjes draaien, heen en weer wiegen, etc.

En dat zien we allemaal alleen maar in de eerste paar seconden van een seizoen met 49 afleveringen en twee films! Cure Star is misschien niet verlegen en stil zoals Cure Custard, ze is duidelijk autistisch gecodeerd, of dat nu de bedoeling was van de schrijvers of niet.

Zelf zie ik Cure Custard als hoe veel (dus niet allemaal) autistische meisjes er langs buiten uitzien, terwijl Cure Star meer is zoals we vanbinnen zijn. (Maar onthoud: autisme is een spectrum en iedere autistische persoon is anders. Er bestaan ook zeker meisjes die helemaal zoals Cure Star zijn, ook naar buiten toe.)

Het was voor mij geweldig om tijdens mijn lange diagnosetraject iedere week naar Star Twinkle Precure te kijken en Cure Star te zien. Omdat ik zo lang zonder diagnose door het leven was gegaan, had ik geen voel meer met wie ik was onder het ‘masker’ dat ik gemaakt had om mijn autisme te verbergen van de buitenwereld. Door Hikaru te zien, herontdekte ik mezelf als autistische persoon en kon ik mezelf een identiteit geven.

En dat is niet alles! In hetzelfde seizoen zien we ook Lala of ‘Cure Milky’, een alien die moet leren begrijpen hoe het leven op aarde is. Veel autistische mensen omschrijven hun leven precies als dat: je bent een alien die leeft op een planeet die niet voor jou gemaakt is. Ook in Lala zag ik mezelf.

Oké, genoeg over Precure gepraat, want ik ga nog uren verder als niemand me stopt. Wat betekent dit allemaal concreet?

Het betekent dat autistische representatie erg belangrijk is!

Door autistische personages te laten zien in jouw fictie, laat je:

Autistische mensen zien dat het oké is dat we bestaan en dat we er mogen zijn. Je laat ons zien dat we onszelf mogen zijn.

Je laat neurotypische mensen zien dat autisme meer is dan een stereotype en je helpt de wereld beter te maken door acceptatie voor autistische mensen te creëren en ruimte te maken voor discussie. En je laat zien dat autisme helemaal niet zo verschrikkelijk is als sommigen het doen lijken: autistisch zijn is mooi!

Wie weet zal een niet gediagnosticeerd iemand zich herkennen in jouw personage, en als jij het canon maakt dat jouw personage autistisch is, kan je iemand helpen om meer over zichzelf te leren.

Het is voor jou als schrijver ook belangrijk, want:

Je trekt de autistische gemeenschap aan! We houden allemaal van positieve representatie en zijn er constant actief naar op zoek. Dit is goed voor je: als autistische mensen je boek/ film/ serie/ video game/ whatever goed vinden, is dat goede reclame. Autistische mensen zijn namelijk erg gepassioneerd over wat ons interesseert. Deze post was waarschijnlijk ook goede reclame voor Precure. (Tenminste, dat hoop ik.)

Het maakt je verhaal realistischer. Autistische mensen bestaan en we zijn overal.

Dus, je wilt een autistisch personage in je verhaal steken, hoe doe je dat?

Goed. Je doet het goed.

Oké, dus hoe doe je het goed?

In het kort: onderzoek doen en luisteren naar autistische mensen, de #actuallyautistic tag hier op Tumblr is al een goed begin.

Maar er valt veel meer over te zeggen en ik heb hierover een aparte post gemaakt, die je hier op of de volgende link kan vinden: https://sampauwelsschrijft.tumblr.com/post/642124922428227584/autistische-representatie-in-fictie-ii-hoe-je-het

Voor je weg klikt, wil ik je bedanken om dit te lezen. Als autistische persoon, schrijver en frequente consument van fictie, is het gevecht om positieve representatie van autisme iets dat me erg nauw bij het hart ligt. Ik wil andere schrijvers heel graag leren hoe ze het goed kunnen doen, aangezien het beeld dat de meeste mensen van autisme hebben erg beïnvloed is door verkeerde stereotypen in bekende media. Het betekend dan ook veel voor mij, en voor de gehele autistische gemeenschap, dat je de moeite gedaan hebt om deze post te lezen en te leren. Dank je!

Als je geïnteresseerd bent in meer van dit soort content, hou mijn blog dan zeker in het oog! Ik ben van plan om nog veel meer informatie over autisme te delen. Autistische mensen worden helaas erg vaak de mond gesnoerd, waardoor de meeste mensen en zelfs professionelen een verkeerd beeld van autisme hebben en veel mensen zoals ik een lange tijd zonder diagnose door het leven gaan. Dat wil ik doorbreken. Hoe sneller een diagnose gesteld wordt, hoe beter. Autistische kinderen voelen ook dat ze anders zijn, en het zou hen zoveel gelukkiger maken als ze er een naam voor hadden. Mijn diagnose krijgen was een van de beste momenten in mijn leven.

Nu heb ik geen idee hoe ik dit moet eindigen dus ik denk dat ik dit gewoon mijn laatste zin maak hahahahaha.

#actuallyautistic #autisme #nederlands #representatie #fictie #schrijven #autisme schrijven #schrijftips #schrijftip #persoonlijk #precure

Verhalen bouwen (3)

3: Hero’s Journey en de sneeuwvlok methode

[deel 2 (plot, thema en spanning)]

Het plot van je verhaal juist structureren kan erg lastig zijn. Hierom zweren sommige schrijvers bij een specifieke overkoepelende verhaalstructuur waar zij hun scenes kunnen in gieten om tot een goed resultaat te komen. Ikzelf gebruik zo’n hulpmiddelen niet bij het schrijven, maar ik kom ze zo vaak tegen online dat ik er van uit ga dat iedere aspirerende schrijver er wel al eens van gehoord zal hebben. Mogelijks heeft iemand je ooit al eens verteld dat je verhaal de Hero’s Journey moet volgen om goed te zijn, of dat je je boek best volgens de sneeuwvlok methode schrijft.

Ik ben zelf geen voorstander van dit soort frameworks. Ik zie wel in hoe ze nuttig zouden kunnen zijn bij het schrijven van een verhaal, maar wat me vaak aan de frameworks stoort is dat ze in mijn ogen niet zo belangrijk zijn als bijvoorbeeld spanning (zie mijn vorige post) of setup en payoff (zal ik over praten in een volgende post). En toch worden ze vaak aan beginners voorgesteld als de manier om een boek te schrijven, voor ze al de rest leren. Ik vind dat dat aspirerende schrijvers op het verkeerde spoor zet. De overkoepelende verhaalstructuur van een werk is niet belangrijker dan wat er van pagina tot pagina in een boek gebeurd. Toen ik besloot dat ik deze reeks zou schrijven wist ik dat er al vroeg in de reeks uitleg over deze frameworks verwacht zou worden. Waarvoor zijn ze nuttig en waarom kan ik ze niet 100% aanraden aan anderen?

#schrijven #schrijver #schrijversvantumblr #schrijftips #nederlands #vlaams #verhalen #narratologie #hero's journey #sneeuwvlok #snowflake method

Verhalen bouwen (1)

1: Inleiding en inspiratie

Dag lieve volgers.

Hoewel dat ik nog steeds veel schrijf, merk ik dat ik de laatste tijd niet meer zo veel op deze blog plaats. Ik dacht daar eens verandering in te brengen door een nieuwe reeks van posts te maken. Deze keer geen fictie, maar een kleine handleiding met tips en advies over het schrijfproces zelf. Dit is de eerste post in die reeks waarin ik een beetje inleiding geef en ook een aantal basics uitleg. De reeks kan wel eens lang worden maar ik geloof dat wie graag schrijft er wel wat aan kan hebben.