Payb Tao San

[paybramblings]

Budoy: Isang Pagbalik tanaw pt. 4

Siguradong maraming mga mensahe sa palabas nito ay lumipad sa ulo ko noong una kong pinanood ‘to. Mayroong mga realidad noon, na masasabing nararanasan din ng mga tao ngayon, na hindi ko tunay na naunawaan. Sa muling pagsilip sa isang parte ng kabataan ko napagtanto na ang mga palabas katulad nito ay nakaangkas sa katotohanan noon kung kailan siya’y linikha.

[paybramblings]

Budoy: Isang Pagbalik tanaw pt. 3

“Ang gusto ko maging katulad niya tayong dalawa, isang batang may magandang kinabukasang hinaharap, ” sinabi ni Dr. Anton Maniego, ang ama ni Budoy. 

*https://youtu.be/IHy2J5oKHGI?t=24m29s Timestamp: 24:29

Ang linyang ito ang tumatak sa isip ko nang matapos ko muling panoorin ang episode. Oo nga naman, bihira kang makakakita ng mga taong may kapansanan na nakakahanap ng trabaho. Mas pipiliin nga ng isang kumpanya ang isang tao na mas madaling hubugin para sa mga iba’t ibang pangangailangan ng trabaho. Ayon sa Philippine Institute for Development Studies noong 2013, 57.1% lamang ang mga PWD o Persons With Disabilities ang may trabaho. Karamihan daw sa kanila na walang trabaho ay hindi naniniwalang may kukuha sa kanila kapag naghanap sila ng trabaho. Ang naiisip ko lamang na rason kung bakit mas nakahihigit pa rin ang mayroong trabaho ay dahil sa isinasaad ng RA 7277 kung saan mababawasan ang buwis ng kumpanya katumbas ng 25% sa sweldong ibinigay sa mga taong may kapansanan sa kumpanya.

Employment of Persons with Disabilities (PWDs) in the Philippines: The Case of Metro Manila and Rosario, Batangas:

https://dirp3.pids.gov.ph/ris/dps/pidsdps1313.pdf

Republic Act 7277

http://www.ncda.gov.ph/disability-laws/republic-acts/republic-act-7277/

[paybramblings]

Budoy: Isang Pagbalik tanaw pt. 2

Maaaring naiugnay ko ang sarili ko kay Budoy sa mga pagkakataong hindi siya tinatanggap ng mga tao sa kaniyang paligid. Ang lola pa niya na si Dra. Alberta Maniego ang pangunahing kontrabida sa kwento dahil sinadya pa niyang ihiwalay siya sa kanilang pamilya para hindi mapahiya ang kanilang pangalan.

*Barbara Perez as Dra. Alberta Maniego

Alam niyo ba na sa Tsina, halos lahat ng mga batang inabandona ng mga magulang ay may kapansanan? Sa katotohanan, gumawa pa nga sila ng isang “baby hatch” malapit sa mga ampunan sa dami ng mga magulang na gumagawa nito. Malungkot isipin na parang basura na lang ang mga sanggol na ito at itinatapon lamang sila sa gilid-gilid kung natuklasan ng mga magulang na hindi karaniwan ang kanilang anak. 

Natuklasan ko rin sa isang pag-aaral noong 2009 na isa sa tatlong mga bata na may kapansanan ay nakaranas ng abuso sa anumang uri.  Sa aking karanasan, ang mga salita katulad ng “retarded”, monggoloid, at tanga ang karaniwan na naririnig kapag may nangaasar na kapwa bata. Kahit mga kaklase ko noon, tinatawag na Budoy ang mga hindi makasagot kung tinanong ng guro. Hindi ko masasabing ito rin ang naranasan ko sa aking kabataan, ngunit siguro naman lahat tayo ay naranasan nang pinagkait sa isang banda. The tragic tale of China’s orphanages: 98% of abandoned children have disabilities: https://beta.theglobeandmail.com/news/world/the-tragic-tale-of-chinas-orphanages-98-of-abandoned-children-have-disabilities/article17625887/?ref=http://www.theglobeandmail.com& Abuse of Children With Intellectual Disabilities: https://docs.google.com/viewer?url=http%3A%2F%2Fwww.thearc.org%2Fdocument.doc%3Fid%3D3666

[paybramblings]

Budoy: Isang Pagbalik tanaw

Noong mga 13 taong gulang pa lang ako, gabi-gabi kong pinapanood ang palabas na ngala’y Budoy sa ABS-CBN. Kahit na ang mga mga cartoon sa Nickelodeon at sa Cartoon Network noon ang hilig ko, sa kung ano mang dahilan, malugod kong pinapanood ang Budoy. Kaya naisipan kong panoorin ang unang episode para maalala muli at panoorin sa iba pang angulo. Salamat na lang at linagay ng TFC sa Youtube ang unang episode. Link: https://www.youtube.com/watch?v=IHy2J5oKHGI