Ngày xưa Nguyễn Trường Tộ (1828 – 1871), sau khi đi xứ ở Tây về, đã tâu với triều đình vua Tự Đức là bên Tây có cái đèn treo ngược, không cần đổ dầu mà vẫn cháy sáng. Tự Đức đã cả giận, suýt xử trảm Nguyễn Trường Tộ vì tội “vọng ngữ khi quân” (tức nói láo phỉnh gạt nhà vua cùng triều đình), lại còn theo đạo Thiên chúa. Tội “phản động” rõ rành rành còn cãi vào đâu được nữa? Nguyễn Trường Tộ cũng là người đã từng nhận ra rằng “các nước phương Đông tuy là thủy tổ của bách nghệ, nhưng họ có tính đam mê an lạc, không thích thực hành“. Kết quả là ở Âu-Mỹ (hay ở … Nhật Bản) thì người ta đã sáng tạo ra (và dễ chấp nhận) cái đèn treo ngược, còn ở ta thì, tuy cuối cùng cũng thích xài từ đèn treo ngược, đến TV, digital camera, xe xịn cỡ Rolls-Royce Phantom, và cả violon, cello, piano, v.v. nhưng nhận thức thì vẫn le lói như ngọn đèn dầu năm nào
Nguyễn Đình Đăng