Die mijn moeder was
Ze wordt hoogleraar in een tijd waarin het hebben van een carrière voor vrouwen nog uitzonderlijk is, maar een paar jaar later kan ze bovenkant van haar blouse niet meer van de onderkant onderscheiden. In het boek ‘Eva’ schrijft Bregje Bleeker over het leven van haar moeder, Eva, die een combinatie van alzheimer, MS en Parkinson krijgt. De manier waarop mevrouw Bleeker het verhaal van haar moeder vertelt maakt het boek zeer aangrijpend.
Ten eerste door de ontwikkeling die Eva doormaakt. Voor dat ze ziek werd deed en kon ze alles. Ze had een gezin én een fulltime baan. ‘Eva werkte hard, maar ze had er ook de energie voor. Het leek haar gemakkelijk af te gaan. Ze was voortdurend bezig. In de avonduren leerde ze Fries of een andere vreemde taal en dat deed ze met flair. Ze zat in het ouderbestuur van onze kleuter én lagere school en daarnaast runde ze het huishouden en deed ze het meeste aan onze opvoeding.’ In de loop van het boek kan Eva steeds minder zelf. ‘Ze leek te accepteren dat ze hulp nodig had. Ze was niet meer de Eva die zei: ‘als je het echt wilt dan kun je het.’ Nee, nu zei ze wat vragend naar me opkijkend: ‘Breg, jij moet maar zeggen hoe het moet.’’ Om een succesvol en hardwerkend persoon zo af te zien takelen is erg heftig.
Ten tweede door het bijzondere perspectief. Het boek is vanuit het ik-perspectief van Bregje geschreven, maar de hoofdpersoon is Eva. Je leest over Eva’s leven vanuit Bregje’s ogen. ‘Met grote vertwijfelde ogen zei ze dat zij oefeningen wilde doen. Dat ze van alles moest leren en dat ze dan weer naar huis mocht. Dat ze trucjes wilde leren, zodat ze weer naar huis zou mogen. Dat vond ik zo verschrikkelijk om aan te zien, en te horen. Ik vond het verschrikkelijk dat ik haar niet meenam. Dat ik haar daar telkens weer achterliet. Ik zei tegen mezelf dat ik misschien toch ergens met haar moest gaan wonen. Waar dan ook.’ Je leest hoe Bregje met de ziekte van haar moeder omgaat, maar dat is dan ook bijna het enige wat er over haar verteld wordt. Toch leer je Bregje steeds beter kennen.
Ten derde doordat het verhaal ver terug gaat in de tijd. Het eerste deel van het boek bestaat uit de familiegeschiedenis van de ouders van Eva en van Eva. Het tweede deel beschrijft de herinneringen van Bregje. Doordat het je het leven van Eva en Bregje écht vanaf het begin volgt ga je nog meer met hen meeleven. ‘Eva heeft mij wel verteld dat ze als eerste meisje naar het gymnasium mocht, maar wat ik niet van haar hoorde was dat de eerste maanden lopend naar school moest. Omdat ze nog geen fiets had, en Oma er tegen Opa niks over had durven zeggen. Het was te voet ruim een uur heen en ruim een uur terug.’ Doordat je leest dat Eva’s ouders en Eva vroeger redelijk arm waren krijg je, als lezer, nog meer respect voor alles wat Eva bereikt in haar leven. Dat maakt het nog ontroerender om haar te zien verslechteren.
In ‘Eva’ vertelt Bregje Bleeker het verhaal van haar zieke moeder dus op een zeer aangrijpende manier door de heftige ontwikkeling van Eva, door het bijzondere perspectief en doordat het verhaal de familiegeschiedenis vertelt. Lees dit boek en beleef wat Bregje mee maakte, toen haar moeder steeds zieker werd.
‘Eva’ door Bregje Bleeker.
Eerste druk in 2017.
Uitgever: The house of books.