BLOG

[kenshokaibudokarate]

http://www.kenshokai.nl

[kenshokaibudokarate]

Bunkai stage bij karate vereniging Terheijden

Op maandag 29 mei gaven Marco & Piet een bunkai stage in Terheijden.

Bunkai? Nog nooit van gehoord! Leg uit… 

Bunkai betekent letterlijk analyse of demontage van een kata. Hierbij neem je de technieken van de kata en voer je ze uit als een gevecht.

Ten eerste is er de bunkai die je in het sportkarate ziet waarbij drie karateka eerst een kata draaien in teamverband. Hierna gaan ze elkaar te lijf. De kata is in het gechoreografeerde gevecht terug te zien en de acties zijn ronduit spectaculair. Salto’s en gesprongen trappen worden niet geschuwd.

Ten tweede is er de bunkai waarbij men uitgaat van één tegenstander in de gedaante van een crimineel of een ander duister type dat tussen jou en een avondje Netflixen in komt te staan…

Over deze bunkai wil ik het hebben. Hier leert de kata jou om jezelf preventief te verdedigen. In karate bestaat namelijk de gevaarlijke opvatting dat karate geen eerste aanval kent. Laten we duidelijk zijn, karate mag natuurlijk nooit gebruikt worden om een ander zomaar schade toe te brengen en al helemaal niet als die persoon jou niks misdaan heeft en jou je weg laat vervolgen richting het eerder genoemde avondje Netflixen. Maar wat als je je bedreigd voelt? Wat als je aanvoelt dat de man op de hoek van de straat zich opmerkelijk gedraagt terwijl hij dichterbij komt? Dat hij gespannen om zich heen kijkt terwijl hij hoorbaar opgefokt aan je vraagt hoe laat het is? Zelfs Gichin Funakoshi (de grondlegger van Shotokan karate) schreef hier al over in zijn boek Karate-Do Kyohan: “Als er geen ontsnapping (meer) mogelijk is, is het aan te raden om zelfverdedigingstechnieken te overwegen. Wanneer men besluit om zelfverdedigingstechnieken toe te passen, laat dit dan niet merken maar laat de aanvaller het gevoel krijgen dat hij de situatie beheerst. Als de aanvaller ook maar een moment onvoorzichtig wordt sla dan meedogenloos toe en focus alle kracht en snelheid naar één vitaal punt, om vervolgens te vluchten en hulp te zoeken.” Dat klinkt heel anders dan: “Laat hem de eerste klap uitdelen. Deze weer je af en daarna sla je terug.” Veel experts op het gebied van zelfverdediging raden preventieve zelfverdediging aan. Om de eenvoudige reden dat na de eerste klap een tweede, een derde en een vierde komt. Vaak met een felheid en snelheid die niet lijkt op wat je in de dojo traint. En iemand die iets slechts van plan is zal je proberen te verrassen. Hij wil namelijk niet met je vechten. Hij wil zo snel mogelijk zijn doel bereiken en zal daar oneerlijke strategieën voor gebruiken. Dat moet je voor zijn.

Terug naar de stage want we dwalen af… Tijdens de stage behandelden we een lagere kata, genaamd Heian Nidan/Pinan Shodan. Deze kata laat zien hoe je op effectieve wijze de armen van de aanvaller controleert, om vervolgens de kaak of de achterkant van de schedel te raken met elleboog, onderarm, vuist of open hand. De kaaklijn en de achterkant van het hoofd (waar de schedel begint) zijn namelijk enorme uitknoppen van de mens. Zodra je hier een flinke tik tegen krijgt is het meestal gedaan. Is dat niet het geval? Dan heeft de kata nog een tweede, derde of vierde alternatief. Het gaat er in ieder geval om dat je het initiatief niet meer uit handen geeft. En nu komen we weer even bij de bunkai van het sportkarate. Hier zie je gechoreografeerde gevechten waarbij slagenwisselingen tussen aanvaller en verdediger te zien zijn. En dat is prachtig om te zien maar niet terug te herleiden naar het echie… En daar train je toch voor? Je traint toch om je geliefden of jezelf te kunnen verdedigen op een moment in je leven waarvan je hoopt dat het nooit zal komen? Je kunt toch niet iets trainen waarbij je afhankelijk bent van de tegenaanval van je tegenstander? Dat heeft toch geen toegevoegde waarde in een gevechtskunst?

We merkten tijdens de stage dat veel mensen zich niet bewust waren van de simpele en zeer effectieve technieken die Heian Nidan ze leert. Sommige kenden de kata al jaren maar hadden duidelijk “Aha momenten” toen ze de bunkai toepasten. Ikzelf had dit gevoel toen ik voor het eerst een video van Iain Abernethy zag op zijn YouTube kanaal Practical Bunkai. Hier toont Iain zijn opvatting over de wendingen en standen met als voorbeeld de kata Heian Shodan.

Na het zien van deze video ben ik me gaan verdiepen in dit type bunkai. Ik heb vorig jaar in Piet een vriend en een trainingspartner gevonden. We zijn samen op zoek naar de antwoorden die karate ons geeft op praktisch gebied. We verkennen de wereld van de vechtsport om kennis en ervaring op te doen omdat we nooit uitgeleerd zijn. We hopen met de stage in Terheijden anderen te inspireren om hetzelfde te doen. Kijk met een open blik naar andere disciplines. Zoek naar de overeenkomsten, niet naar de verschillen. Karate heeft een schat aan informatie liggen binnen het kata. Zoek je mee?

Osu, Marco