Dịch sách Drawing The Head & Hands (1)
Phần 1
[Lời người dịch: Mình dịch sách này để vừa luyện vẽ vừa luyện tiếng Anh. Mình không giỏi tiếng Anh lắm nên có những đoạn mình diễn giải theo cách hiểu của bản thân nên chắc chắn có nhiều sai sót, nếu bạn chỉ ra giúp mình được thì mình cảm ơn bạn thật nhiều.
Nếu mình có ghi chú những cách hiểu của cá nhân hay google thông tin thêm thì nó sẽ nằm trong ngoặc vuông như thế này này [...]
Tóm lại do mình không chuyên nên đọc bản dịch này để tham khảo thôi nhé. Chúc bạn thật nhiều niềm vui trong việc vẽ.]
TRÒ CHUYỆN MỘT CHÚT VỚI BẠN ĐỌC
Thật là may mắn cho loài người rằng chúng ta, mỗi người đàn ông, mỗi người đàn bà, mỗi đứa trẻ đều có một khuôn mặt duy nhất và phân biệt được lẫn nhau! Nếu tất cả các khuôn mặt đều y hệt nhau, giống như những cái nhãn dán trên một giống cà chua, hẳn chúng ta sẽ sống trong một thế giới rối tinh rối mù. Cứ thử nghĩ xem, cuộc sống là một chuỗi liên tục những kinh nghiệm và liên kết với mọi người, những con người khác nhau. Giả sử rằng người giao trứng Jones là một bản sao y hệt Smith, người làm việc trong ngân hàng; giả sử nhé khuôn mặt phía đối diện bạn có thể là bà Murphy, bà Goldblatt hoặc là bà Trotsky, bạn không tài nào biết chắc là ai được. Giả như tất cả các khuôn mặt người trên báo, tạp chí và tivi đều chỉ là một kiểu mặt nam và một kiểu mặt nữ, cuộc sống trở nên buồn tẻ, ảm đạm biết chừng nào. Thậm chí nếu người ta chẳng có cơ may có được khuôn mặt sắc nước hương trời hay còn lâu mới được xem là dễ nhìn, thì khuôn mặt riêng độc nhất đó đã là một diễm phúc mà tự nhiên mang đến cho ta. Bởi vì ít nhất là khuôn mặt đó là của riêng ta, dù xấu hay đẹp thì nó vẫn là duy nhất.
Mỗi một khuôn mặt có thể gợi cho người ta nhiều tò mò hứng thú, đặc biệt đối với những ai có tí chút kinh nghiệm vẽ vời. Một khi mà người ta bắt đầu thấu hiểu được một vài nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt của các khuôn mặt, thì người ta càng dễ dàng nghiên cứu sâu hơn. Tự nhiên không chỉ giúp người ta phân biệt lẫn nhau qua khuôn mặt mà còn bộ lộ kha khá về con người chúng ta ra sao.
Khuôn mặt của chúng ta là kết quả của cách chúng ta suy nghĩ, qua cảm xúc và thái độ của chúng ta thậm chí qua cuộc đời mà chúng ta sống. Sự biến đổi của các cơ trên khuôn mặt (thông qua đó ta biểu lộ cảm xúc của mình) nói nhiều hơn là chỉ đơn giản để nhận diện từng cá nhân. Chúng ta hãy tập trung sự chú ý vào cách mà khuôn mặt chuyển động nhưng đừng đặt quá nhiều lý trí vào đó. Hãy gạt qua một bên những sự miêu tả mang tính tâm lý và cảm xúc, hãy trình bày theo ngôn ngữ đơn giản nhất là: nụ cười, cái nhăn mặt và những sự thay đổi đó là biểu cảm trên khuôn mặt. Chúng ta có thể chỉ ra một người đang nhìn có vẻ tội lỗi, xấu hổ, sợ hãi, mãn nguyện, giận dữ, tự phụ, quả quyết, bực bội, và một loạt những biểu cảm không thể kể hết. Chính cách những cơ thịt nối với các xương của hộp sọ hoạt động tạo ra các biểu cảm và tuyệt nhất là để học những cơ thịt và xương không khó chút nào!
Hãy cho phép tôi nói ngay từ đầu rằng để vẽ đầu người thành công không phải là việc bạn phải có khả năng đọc được suy nghĩ của người mẫu hay “gặm nhấm lương tâm” mình. [soul-searching: trong từ điển nghĩa là xem xét sâu sắc và cẩn thận những suy nghĩ nội tâm (deep and careful consideration of inner thoughts) còn tiếng Việt dịch là tự vấn lương tâm. Tuy nhiên tác giả đặt nó trong ngoặt kép nên mình nghĩ là ý của ổng nói đùa kiểu như là không phải vẽ đầu người đẹp là phải có sự sâu sắc cảm nhận các thứ, mặc dù mình cảm thấy ổng nói khiêm tốn thôi chứ ổng sâu sắc dữ dằn lắm]. Nó căn bản chỉ là cách diễn tả cho rõ ràng những hình dạng của mẫu vật cho đúng với sự tương quan tỷ lệ, phối cảnh, và ánh sáng. Còn những yếu tố khác của mẫu vật sẽ tự nhiên hình thành là kết quả của việc thể hiện những hình dạng chính xác. Nếu người nghệ sĩ thể hiện đúng thì linh hồn hay cá tính của nhân vật sẽ bộc lộ ra. Là nghệ sĩ, chúng ta chỉ việc quan sát, phân tích và thể hiện xuống trang giấy. Nếu đôi mắt được người nghệ sĩ vẽ đúng cấu trúc và sắc độ thì nó sẽ sống động tự nhiên. Vẽ mọi thứ sống động là kết quả của sự khéo léo thành thạo kỹ thuật chứ không phải là khả năng mà người nghệ sĩ cảm nhận được tâm hồn của mẫu.
Hình dáng của hộp sọ quyết định sự khác biệt của từng kiểu đầu/mặt người. Có mặt tròn, mặt vuông, có mặt rộng bề ngang với quai hàm bành ra, có mặt dài, có kiểu mặt ngắn, có mặt có cằm thụt vào trong. Có kiểu đầu với thóp và trán cao, có kiểu thì ngắn. Có những kiểu mặt mà mũi thì nhô ra trong khi cằm và trán thì thụt sâu vào, có những kiểu ngược lại cằm thì nhô ra ngoài. Mắt thì có thể to hoặc nhỏ, gần nhau hoặc xa ra. Tai thì có đủ loại hình dáng và kích thước. Có khuôn mặt thì ít mỡ, có khuôn mặt thì tròn trịa mỡ màng, có mặt xương thì to, có cái thì xương nhỏ. Có môi thì mỏng và dài, có môi dày, có môi đầy đặn, có môi căng phồng, cũng như vậy mũi cũng có vô số hình dạng và kích thước. Bạn có thể nhận ta rằng với bao nhiêu sự khác biệt thì ta có hàng vô số khuôn mặt khác nhau. Và theo như quy luật trung bình thì sẽ có những kiểu mặt xuất hiện nhiều hơn.
[google: Quy luật trung bình là niềm tin phổ biến rằng một kết quả hoặc sự kiện cụ thể, trong những khoảng thời gian nhất định, sẽ xảy ra với tần suất tương tự như xác xuất của nó. Tuỳ thuộc vào ngữ cảnh hoặc ứng dụng, nó có thể được coi là một quan sát thông thường hợp lệ hoặc một hiểu lầm về xác suất.]
Vì thế cho nên có những người không có họ hàng với nhau mà lại giống giống nhau. Người họa sĩ chúng ta mỗi người sẽ có những kinh nghiệm tương tự kiểu như là nghe ai đó nói rằng nhân vật ta vẽ trong có vẻ giống ai đó họ hàng hay là người quen của họ vậy.
(còn tiếp)