Ψηφιακά Μέσα στην Performance

[sasavarts]

Η μέθοδος που ακολουθήσαμε και οι τρεις για την πραγματοποίηση αυτου του blog βασίστηκε κυρίως στην διαδικτυακή έρευνα μέσω επιστημονικών βιβλίων, άρθρων και websites όπως το mediaartnet.org και άλλωνμ καθώς και τα personal blogs ορισμένων καλλιτεχνών.

Στην αρχή αναζητούσαμε σύγχρονες εφαρμογές της τεχνολογίας στην performance, και σταδιακά ανακαλύπταμε και ερευνούσαμε το νόημα των όρων, των νέων μέσων και της ιστορικής πορείας της performance. Μοιραζόμασταν πληροφορίες και έργα τα οποία μας φαινόντουσαν ενδιαφέροντα χωρίς να στοχεύουμε απαραίτητα στην δημοσίευσή τους, και επιλέγαμε για ποια θέματα και έργα θα δημιουργούσαμε posts. Στη συνέχεια αναλάμβανε η καθεμία να συντάξει μικρά άρθρα για την τελική μορφή των οποίων είχαμε και οι τρεις λόγο και άποψη, μέσω της δια επαφής ή εξ αποστάσεως συζήτησης για τα έργα και τα ζητήματα που προέκυπταν κατά την έρευνά μας.

Κύριος στόχος μας ήταν να μοιραζόμαστε τόσο τις πηγές που βρίσκαμε όσο και την διαδικασία σύνταξης των posts μας. Τέλος, θεωρούμε πως μέσα από αυτήν την εργασία καταφέραμε τόσο να μάθουμε για την ψηφιακή performance, όσο και το να αναπτύξουμε την επικοινωνιακή ικανότητα που μια καλή συνεργασία και ομάδα μπορεί να δημιουργήσει.

[sasavarts]

Ο Ιταλικός Φουτουρισμός και η επίδρασή του στην ψηφιακή performance

Τα θεμέλια για την ανατολή της ψηφιακής Τέχνης μπήκαν στις αρχές του 19ου αιώνα, μέσα στα πλαίσια του κινήματος avant-garde. Το κίνημα αυτό αντιπαρατεθόταν στα συμβατικά μέσα, τις ιδέες και τις νόρμες και προωθούσε την εναλλακτική τέχνη, τον περαματισμό και τη δημιουργικότητα. Την εποχή αυτή εμφανίζεται και ο όρος multimedia theater .1

Την χρήση των πολυμέσων-multimedia στην τέχνη εμπνεύστηκαν οι Φουτουριστές , οι οποίοι οραματίστηκαν τον θεατή να βρίσκεται στο επίκεντρο της δράσης την σιγκεκριμένη στιγμή μέσω μιας οπτικοακουστικής εμπειρίας με παράλληλες δράσεις, χωρίς σενάριο.2[1]

Ο Φουτουρισμός εφάρμωσε τις τεχνολογικές του καινοτομίες σε όλες τις μορφές τέχνης και χρησιμοποίησε την performance για να μεταδώσει άμμεσα τις ιδέες των εκπροσώπων του. Θα μοορούσαμε να πούμε πως η ανάπτυξη της performance ήταν αναγκαιότητα καθώς ήταν το καλύτερο μέσο για να διαταρράξουν το εφησυχασμέν κοινό.4 Οι ίδιοι έδιναν στον εαυτό τους τον ρόλο να ανιχνεύουν το εχθρικό έδαφος, να επιτίθεται στα εμπόδια που δημιουργούνται από τις δυνάμεις της παράδοσης, να προκαλούν ρίξη και μετά να μεταβαίνουν στα ανεξερελυνητα εδάφη του μέλλοντος, δικαιολογόντας έτσι τον τίτλο καλλιτεχνών avant- garde και την στρατιωτική ρίζα του όρου. 5

Ο Φουτουρισμός δίνει έμφαση στην βιομηχανοποιημένη πραγματικότητα, τα αυτοκίνητα, τα εργοστάσια, την τεχνολιγία, τις μεγάλες πόλεις με τη φασαρία και την ταχύτητα τους.

Τα μανιφέστα της φουτουριστικης τέχνης (1910-1911) ενθάρρυναν τους καλλιτέχνες να πειραματιστούν επάνω στην τέχνη της επιτέλεσης και να την εξελλίξουν. Το 1913 δημοσιεύτηκε το Μανιφέστο Ποικίλου Θεάτρου όπου περογραφόντουσαν αναλυτικά οι ποικίλες τακτικές στην performance και η θεωρία του φουτουριστικού θεάτρου.6

Το 1913, o Russolo έγραψε το μανιφέστο Η Τέχνη του Θορύβου. Εμπνευσμένος απο την μουσική του Francesco Pratella πίστευε πως οι θόρυβοι των μηχανών ήταν είδος μουσικής. Η μηχανή, τα εργοστάσια η ταχύτητα και ο θόρυβος της βιομηχανοποιημένης κοινωνίας εξυμνούνται και έρχονται να γκρεμίσουν την ηρεμία και την ησυχία του παρελθόντος. Δημιουργίθηκαν μουσικά οργανα ,συχνα μηχανικά ενεργοποιούμενα, που μιμούνταν θορύβους της πόλης ( τραμ, οχλοβοή, εκρήξεις μηχανών) και έτσι δημιουργίθηκε η Φουτουριτική ορχήστρα. Οι πρώτες παραστάσεις μουσικού θορύβου έγιναν τον Αύγουστο του 1913 στην Villa Rosa του Marinetti στο Μιλάνο.7 Η τέχνη του Θορύβου σε συνάρηση με άλοους πειραματισμούς και απόπειρες απόδωσης τεχνητών ήχων εκείνης της εποχής έβαλαν τα θεμέλια για την εξέλλιξη της ηλεκτρονικής μυσικής όπως την ξέρουμε σήμερα.8

Η noise music αποτέλεσε την μουσική υπόκρουση Φουτουριστικών performances. Η μηχανοποίηση της μουσικής υπήρξε παράλληλη με την μηχανοποίηση των κινήσεων του σώματος σύμφωνα με τα πρότυπα των μηχανών . To 1914 εφαρμόστηκαν οι αρχές της μηχανικής κινησιολογίας με μεγάλη επιτυχία στην performance Printing Press του Giacomo Balla, όπου 12 άνθρωποι (ο καθένας κομμάτι της μηχανής) απόδωσαν την κίνηση της τυπογραφικής πρέσας . Οι τάσεις του κινήματος αυτού αναμφίβολα είναι άμεσα συνδεδεμένες με τον όρο cyborg.[2]

Ένα βήμα παραπέρα πήγε ο Βρετανός σκηνοθέτης και θεωριτικός Edward Gordon Craig. To 1915, στα Μανιφέστα Φουτουριστική Σκηνογραφία και Φουτουριστική Σκηνική Ατμόσφφαιρα μίλησε για την κατάργηση του performer και την αντικατάστασή του απο μαριονέτες. Επάνω στην ιδέα αυτή υλοποιήθηκαν παραστάσεις όπως η Merchant of Hearts των Prampolini και Casavola, το 1927.11 Παράλληλα με τον Φουτουρισμό υπάρχουν και άλλες περιπτώσεις οπου ο ηθοποιός αντικαταστάθηκε από σύγρονα μέσα. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι οι performances Gertie the Dinosaur (1914) [3] και The Animals and Children Took to the Streets (1927) [4] όπου κινούμενα σχέδια αντικαθιστούν τον άνθρωπο και αλληλεπιδρούν με τους performers.

Το 1919 σχεδιάστηκαν, από τον Ivo Pannaggi, μηχανικά κοστούμια που έδεναν ειδώλια με το ζωγραφισμένο περιβάλλον. Κάτι ανάλογο βλέπουμε να συμβαίνει το 1999 απο τους Klaus Obermaier και Chris Haring στην performance D.A.V.E [5] με τη χρήση video projection ως κοστούμια. Ακόμα, το 1917, ο Balla πειραματίστηκε με την χορογραφία των ίδιων των σκηνικών. Στην performance Fireworks, μοναδικοί performers ήταν τα φώτα και τα σκηνικά.12 https://howlround.com/modes-media-digital-performance? Με ανάλογο τρόπο πραγματοποιήθηκε η παράσταση Stifter's Dinge (Stifter's Things) το 2007 όπου ήχοι, ενισχυμένα voice-overs, μηχανικές και οπτικές διαδικασίες, αντικείμενα, υλικά, μουσικά όργανα, μηχανες ηχιτικής παραγωγής, φώτα και προβολές γίνονται οι performrs της παράστασης.13

Τελεφταία μεγάλη συνεισφορά του φουτουρισμού στην performance ήταν η χρήση του ραδιοφώνου ως μέσο στην performance. Το 1933 οι Marinetti και PinoMasnata δημοσίευσαν το μανιφέστο του Φουτουριστικού Ραδιοφωνικού Θεάτρου. Σε αυτό το σημείο το ραδιόφωνι γίνεται μέσο διάδοσης της τέχνης για να τελειώσει το πολιτικό προπαγανδιστικό έργο που μέχρι τότε στηριζόταν στο θέατρο, τον κινηματογράφο και τα αφηγηματικά έργα. Ραδιοφωνικές performances γινόντουσαν με χρήση μουσικού θορύβου, περιόδων σιγής και παρεμβάσεων ανάμεσα στους σταθμούς και στόχευε στην οριοθέτηση και της γεομετρική δόμηση της σιωπής14 .Η χρήση του ραδιοφώνου στο μέλλον εξελλίχθηκε. Το 1981 ιδρύθηκε στη Νέα Υόρκη το New Radio and Performing Arts (NRPA) για να ενθαρρύνει την ανάπτυξη νέων και πειραματικών έργων για το ραδιόφωνο και τις ηχιτικές τέχνες15

Παρά τα ηθικά ζητήματα της ιδεολογίας του φουτουρισμού που με κάνουν δυστακτική απέναντισ το κίνημα, αναμφίβολα προσέφερε στην τέχνη της performance σιμαντικές καινοτομίες όσων αφορά την αισθητική, τις ιδέες και την τεχνολογική πρόοδο στο διάστυμα μεταξύ των δυο παγκοσμίων πολέμων. Μαζί με άλλα κινήματα όπως το Bauhaus ο Εξπρεσσιονισμός , ο Σουρεαλισμός και ο Ντανταισμός μπορούν να θεωριθούν ακρογωνιαίος λίθος της ψηφιακής performance. Στο μέλλον, η ψηφιακή επάνάσταση ήρθε να δημιουργήσει εναν κοινό κώδικα για τα διάφρα μέσα με αλφαβητάρι τα ψηφία 0 και 1. Μπήκαμε έτσι σε μια νέα εποχή, συνεχώς εξελισσόμενη που έδωσε στην τέχνηγ της επιτέλεσης άπειρες δυνατότητες για να φτάσει στο σημείο να χρησιμοποιεί τα ψηφιακά μέσα που γνωρίζουμε σήμερα.

1.Πρωτοπόρος στον τομαία των πολυμέσων (σύγχρονος αλλά όχι εκπρόσωπος του φουτουρισμού) υπήρξε ο Γερμανός Erwin Piscator, ένας απο του πιο επτυχιμένους σκηνοθέτες της εποχής, που χρησιμοποιούσε μηχανές, ταινίες, ειδησιογραφικά κλιπ, φωτογραφίες και ήχους στις πρωτοπόρες παραγωγές του.3

2.Σύγχρονό τότε ήταν το μονόπρακτο έργο "Blood and Iron" των Perley Poore Sheehan και Robert H Davis, όπου εμφανίζεται ο Soldier 241, το πρώτο μοντέρνο cyborg της αγγλόφωνης μυθοπλασίας.9 Ωστόσο, η πρώτη ευρέως γνωστή χρήση μηχανικών μέσων ως props στις παραστατικές τέχνες φαίνεται να είναι ο «ἀπὸ μηχανῆς θεός» (en:Deus ex machina) της Αρχαίας Ελληνικής τραγωδίας.10

3. https://www.youtube.com/watch?v=u-XGIA-lbf4&feature=youtu.be

4. https://www.youtube.com/watch?v=f2xLEC1APvg&feature=youtu.be

5. http://www.exile.at/dave/

1. https://ikee.lib.auth.gr/record/298720/files/GRI-2018-21956.pdf

2. http://www.mediaartnet.org/themes/overview_of_media_art/performance/3/

3. https://thedramateacher.com/erwin-piscator-multimedia-pioneer-for-the-theatre/

4. Performance: Live Art 1909 to the Present, RoseLee Goldberg, Thames and Hudson,New York, 1979 σελ.12

5. AVANT-GARDE PERFORMANCE : live events and Electronic performances, Berghaus Gunter, Palgrave, 2005, σελ.15

6. Performance: Live Art 1909 to the Present, RoseLee Goldberg, Thames and Hudson,New York, 1979, σελ.12

7. Performance: Live Art 1909 to the Present, RoseLee Goldberg, Thames and Hudson,New York, 1979, σελ.15

8. https://www.britannica.com/art/electronic-music

9. http://centaur.reading.ac.uk/68964/1/68964%20Kate%20Macdonald%20JWCS%20paper%20cyborgs%20WW1%20for%20CENTAUR.pdf

10. https://e-didaskalia.blogspot.com/2018/10/blog-post_318.html

11. Performance: Live Art 1909 to the Present, RoseLee Goldberg, Thames and Hudson,New York, 1979, σελ.17

12. Performance: Live Art 1909 to the Present, RoseLee Goldberg, Thames and Hudson,New York, 1979, σελ.18

13. https://www.theguardian.com/stage/theatreblog/2008/apr/15/aplaywithoutactors

14. Performance: Live Art 1909 to the Present, RoseLee Goldberg, Thames and Hudson,New York, 1979, σελ.21

15. https://monoskop.org/New_Radio_and_Performing_Arts

Καρροπούλου Μαρία

[sasavarts]

Ο David Saltz στο άρθρο του Modes of Media in Digital Performance αναλύει πως συγκεκριμένοι καλλιτέχνες εκμεταλλεύτηκαν τις τεχνολογίες της εποχής της δεκαετίας του 80 και του 90 , για να διευρύνουν το φασμα τον πραγματων που μπορούσαν να κάνουν σε μία περφόρμανς. Ειδικώτερα αναφέρει πως οι scenic designers εγκαθίδρυσαν το i.e.VR (ινστιτούτο για εξερεύνηση της εικονικής πραγματικότητας) στου πανεπιστήμιο του Κάνσας και έτσι κατάφεραν να χρησιμοποιήσουν ψηφιακά μέσα ως θεατρικές ψευδαισθήσεις μέσα από εικονικές σκηνές. Ακόμα αναφέρει πως διάφοροι σκηνοθέτες διεύρυναν την φύση της ζωντανής περφορμανς με τη χρήση νέων τεχνολογιών. Επιπλέον , στο κείμενο του εξηγεί πως τα τεχνολογικά μέσα γίνονται κι αυτά performers από τη στιγμή που οι πραγματικοί performers αλληλεπιδρούν μαζί τους. Τα μέσα είναι κάτι ζωντανό που αφού οι performers δημιουργούν την αίσθηση πως ανταποκρίνονται κι αυτά σε ότι συμβαίνει.

Την ίδια περίοδο , και πιο συγκεκριμένα το 1995 , ο Paul McCarthy στη performance του PAINTER , η οποία είναι ένα έγχρωμο βίντεο που προβάλλεται σε μονό κανάλι είτε ως προβολή είτε σε οποιαδήποτε οθόνη , φέρεται ως επωνυμος καλλιτέχνης μέσα σε ένα ξύλινο στούντιο που φαίνεται να είναι υπνοδωμάτιο. Ο McCarthy φορούσε μία ξανθιά περούκα και μια μάσκα στο βίντεο της performance. Το βίντεο τελειώνει με την είσοδο μιας ομάδας συλλεκτών έργων τέχνης.Σκοπός του ήταν να σατιρίσει ευρύτερες πτυχές του καλλιτεχνικού κόσμου και πιο συγκεκριμένα των συλλεκτών και των εμπόρων έργων τέχνης.

Στην ουσία το όλο αποτέλεσμα ήταν ψηφιακό αφού δεν υπήρχε ζωντανό κοινό την ώρα της performance , αλλά ήταν κάτι που βιντεοσκοπήθηκε ηχογραφήθηκε και προβλήθηκε μετά προβλήθηκε. Το PAINTER βιντεοσκοπήθηκε με betacam.

David Saltz , June 2019 , Howlround

.https://howlround.com/modes-media-digital-performance?fbclid=IwAR37I9-_cJeie8HNRd1ysSHWF1Xgs8USmNdOjvU-nYmeYf6AqvJVYsJks7k

Richard Martin , June 2015 , TATE.ORG.UK

https://www.tate.org.uk/art/artworks/mccarthy-painter-t12606

[sasavarts]

Έργο - τομή για την τέχνη της performance είναι το Shoot (1971) του Chris Burden. Σε πολλά από τα έργα του στις αρχές της δεκαετίας του 1970, ο Burden έθετε τον εαυτό του σε κίνδυνο, βάζοντας έτσι τον θεατή σε μια δύσκολη θέση,ανάμεσα δηλαδή σε ένα ένστικτο για παρέμβαση και στο ταμπού να μην αγγίζει και να αλληλεπιδρά με το έργο τέχνης. Για να εκτελέσει το Shoot, ο Burden στάθηκε μπροστά σε έναν τοίχο, ενώ ένας φίλος τον πυροβόλησε στο χέρι με ένα τουφέκι .22, ενώ ένας άλλος φίλος του μαγνητοσκόπησε την performance με μια κάμερα. Πραγματοποιήθηκε μπροστά σε ένα μικρό, ιδιωτικό κοινό. Μία από τις πιο διαβόητες και βίαιες παραστάσεις του Burden, αγγίζει την ιδέα του μαρτυρίου και την ιδέα ότι ο καλλιτέχνης μπορεί να παίζει ρόλο στην κοινωνία ως ένα είδος αποδιοπομπαίου τράγου. Μπορεί επίσης να μιλήσει για θέματα ελέγχου όπλων και, στο πλαίσιο της περιόδου, του πολέμου του Βιετνάμ.

Aπόδοση: Στυλιανή Παντόλμου 

https://www.theartstory.org/movement/performance-art/artworks/#pnt_3

[sasavarts]

Η Μαρίνα Αμπράμοβιτς είναι Σέρβα εικαστική καλλιτέχνης. Δραστηριοποιείται στην Performance Art, σε μια ακροβατική του σώματος και της ψυχής, από τα μέσα της δεκαετίας του 1970. Είναι γνωστή για τις παραστάσεις της οι οποίες ερευνούν την σχέση μεταξύ καλλιτέχνη και κοινού, σε μια προσπάθεια να «ελευθερωθούν» και οι δύο, μα κυρίως για την έκθεσή της χωρίς όρια σε κινδύνους χάριν της τέχνης που εκπροσωπεί. Επίσης, είναι γνωστή για έργα που εξερευνούν τον φυσικό περιορισμό του σώματος, αλλά και την δυνατότητα χρήσης του ανθρώπινου σώματος για την απελευθέρωση του πνεύματος. Όπως την ορίζει η ίδια, η performance art είναι η μεταφορά της αλήθειας επί σκηνής και όχι μια παράσταση θεατρικού τύπου. Έχοντας αναδείξει ως τέχνη την απελευθέρωση από τα όριά τους, του σώματος και της ψυχής, εκπαιδεύει σήμερα ομάδες που θα συνεχίσουν την τέχνη αυτή.

Σημαντική είναι και η αναφορά στην Μέθοδο Αμπράμοβιτς, μια μέθοδος την οποία δημιούργησε η ίδια καλλιτέχνης και αναπτύχθηκε μέσα από την τέχνη της performance. Η μέθοδος αποτελεί μια εξερεύνηση του να βρίσκεται ο καλλιτέχνης παρών και σε χώρο αλλά και σε χρόνο. Ενσωματώνει ασκήσεις που εστιάζουν στον έλεγχο της αναπνοής, της κίνησης αλλα και της ακινησίας, καθώς και της συγκέντρωσης. Το κοινό και οι αντιδράσεις του παίζουν καταλυτικό ρόλο.

    Στην πρώτη της παράσταση (Ρυθμός 10, 1973) η Αμπράμοβιτς ερευνά τα στοιχεία της τελετουργίας και χειρονομίας. Κάνοντας λοιπόν χρήση των 20 μαχαιριών και 2 μαγνητόφωνων, η Αμπράμοβιτς έπαιζε το Ρώσικο παιχνίδι στο οποίο κτυπά το μαχαίρι με ρυθμικές κινήσεις ανάμεσα στα δάκτυλα του χεριού της. Κάθε φορά που η καλλιτέχνης έκοβε τον εαυτό της με το μαχαίρι, άλλαζε μαχαίρι, επιλέγοντας ένα καινούργιο από τα 20 που ήδη είχε και έτσι επαναλάμβανε την διαδικασία καθώς κάμερες κατέγραφαν τα όσα συνέβαιναν. Μετά από την εικοστή κοπή της, η Μαρίνα έβαζε την κασέτα που κατέγραφε να παίζει και την έβλεπε. Άκουγε τους ήχους και προσπαθούσε να επαναλάβει τις ίδιες κινήσεις ούτως ώστε να κάνει το ίδιο «λάθος». Ο σκοπός της ήταν να ενώσει το παρελθόν με το παρόν. Ήθελε να ανακαλύψει τα φυσικά και ψυχικά όρια του σώματος. Ο πόνος και οι ήχοι από τα μαχαιρώματα, οι ήχοι από την ιστορία και την αναπαραγωγή.

    Ένα  performance art που μας ενδιαφέρει ιδιαίτερα είναι το τελευταίο της, το The Life (2019), στο οποίο η Αμπράμοβιτς κάνει πάλι χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας, αυτή τη φορά όμως με έναν πιο καταλυτικό τρόπο. Στη συγκεκριμένη παράσταση, όπου γίνεται χρήση της mixed-reality τέχνης (ενός συνδυασμού της επαυξημένης και της εικονικής πραγματικότητας), ένα 3D ολόγραμμα της καλλιτέχνιδος περιπλανιόταν στην γκαλερί όπου έγινε η παρουσίαση. 

Οι επισκέπτες αρχικά ζητούνταν να αφήσουν τα προσωπικά τους αντικείμενα και να φορέσουν ένα headset, το οποίο θα καθιστούσε δυνατό να δουν το ολόγραμμα της Αμπράμοβιτς. Στην συνέχεια, συγκεντρώνονταν γύρω από έναν κύκλο πέντε μέτρων, όπου εμφανιζόταν και τελούσε την performance μια προσομοίωση της καλλιτέχνιδος. Οι θεατές έβλεπαν το εικονικό ομοίωμα σε φυσικό χώρο, χωρίς την χρήση κάποιας οθόνης, πράγμα που τους επέτρεπε να βλέπουν την Αμπράμοβιτς σαν να βρισκόταν πραγματικά μέσα στον χώρο. 

Η performance είχε την διάρκεια 19 λεπτών και είναι η πρώτη χρήση της mixed πραγματικότητας σε έργο τέχνης. 

Απόδοση: Στυλιανή Παντόλμου

https://www.dezeen.com/2019/02/28/marina-abramovic-the-life-3d-digital-avatar-design/

https://www.britannica.com/biography/Marina-Abramovic

https://mai.art/abramovic-method

http://www.artnet.com/artists/marina-abramovic/biography

[sou-digital-performance]

Kanta Horio

Japanese artist who makes performances out of magnets (among other things).

[sasavarts]

Ο Kanta Horio είναι ένας Ιάπωνας καλλιτέχνης που το 2008 έκανε μία πολύ ενδιαφέρουσα performance χρησιμοποιώντας μαγνήτες και άλλα αντικείμενα. Αλλιλεπιδρώντας με τους μαγνήτες και δημιουργώντας σχέσεις μεταξύ των αντικειμένων και των μαγνητών , πάνω σε ένα τραπέζι , δημιουργεί μια αίσθηση ότι ταντικείμενα χορεύουν . Οτι κανει στο τραπεζι προβαλλεται από πίσω του , ενώ ταυτόχρονα ακούμε και τους ήχους που παράγουν τα αντικείμενα με τη τριβή τους και βλέπυμε τα σχήματα και τα μοτίβα που δημιουργούν.

Σοφία Λασηθιωτάκη

[sasavarts]

Το Body Instrument είναι Διπλωματική εργασία των Δήμητρα Μπίλλια και Ειρήνη Νικολακοπούλου

από το τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης που πραγματοποιήθηκε το 2013.

Πρόκειται για ένα διαδραστικό μουσικό όργανο το οποίο παράγει μουσική σε αλληλεπίδραση με το σώμα των performer , αποτελείται από φωτιζόμενες χορδές και για την εγκατάσταση του έγινε χρήση Arduino και Max/Msp/Jitter.

Η performance πραγματοποιήθηκε σένα στενό δωμάτιο όπου οι χορδές περνούσαν από το ταβάνι και από τον ένα τοίχο του δωματίου στον άλλο. Οι performers δημιουργούσαν μουσική με της χορδές αυτές αλλα και σχήματα με τις κινήσεις που έκαναν , αλληλεπιδρόντας έτσι και με το όργαν αλλά και μεταξύ τους , δημιουργώντας έτσι αρμονία μεταξύ της μουσικής που δημιουργούσαν με τα σώματά τους και με αυτό που βλέπουμε.

Τα τελευταία χρόνια παρατηρήται ότι χρησιμοποιείται αρκετά το Arduino στην performance όπως για παράδειγμα στη performance "The Space Between Us" της Utam Moses και του Eric Lindsay. Εκεί χρησημοποιήθηκε LilyPad Arduino στα κοστούμια των χορευτών με σκοπό να μην ακολουθούν οι χορευτές τη μουσική , αλλά να την δημιουργούν οι ίδιοι με τις κινήσεις τους. Το "The Space Between Us" παρουσιάστηκε πρώτη φορά τον Απρίλιο του 2010 στο Buskirk-Chumley Theatre στο Bloomington.

Οι δύο performance έχουν ως κοινό παρονομαστή όχι μόνο την χρήση Arduino αλλά και την δημιουργία μουσικής από τα σώματα και τις κινήσεις των performer.

Σοφία Λασηθιωτάκη

https://vimeo.com/70150266?fbclid=IwAR0tRIFGxAGdqxLyu0YDd6j3XvXbYakywHNuaTjY2DMWjF4Nmq7Xh3PNxJ4

https://vimeo.com/20403708

[sasavarts]

Ο Jon Satrom είναι καλλιτέχνης με κεντρικό ενδιαφέρον στα dirty new-media(=βρώμικα νέα μέσα) και δυσλειτουργίες-glitch. Χρησιμοποιεί ψηφιακές αστοχίες και προβλήματα. Είναι επίσης προγραμματιστής και λέκτορας στο τμήμα Κινηματογράφου, Βίντεο, Νέων Μέσων και Κινουμένων Σχεδίων στη Σχολή του Ινστιτούτου Τέχνης του Σικάγο. Ο ίδιος λέει πως την μέρα επιδιορθώνει τα πράγματα, παίρνει συνεντεύξεις από ανθρώπους και δημιουργεί ψηφιακά εργαλεία στο studiothread [1]. Τη νύχτα, σπάει πράγματα αναζητώντας μοναδικά blips που είναι εγγενή στα συστήματα που χρησιμοποιούμε. Ο Satrom έχει πραγματοποιήσει performances πολλές φορές σε πραγματικό χρόνο με ηχητικό και οπτικό θόρυβο και αναπτύσσει είδη τέχνης.[2] Πιστεύει ότι οι δυσλειτουργίες είναι εξελισσόμενες, αόριστες οντότητες που κατοικούν και διαταράσσουν τα συστήματα εντός της πραγματικότητας μας. Ενδιαφέρεται για τη στιγμή και τους χώρους όπου εμφανίζονται και υλοποιούνται δυσλειτουργίες και πώς έχουν τη δυνατότητα να μας ωθήσουν στο να παρατηρήσουμε τα συστήματα εν δράση [3]

Όπως επισημαίνει ο Reggin Debatti, συνεντευξιαστής του Satrom το 2016, ο τελευταίος ανοίγει το μαύρο κουτί των λειτουργικών συστημάτων που χρησιμοποιούμε καθημερινά. Στην ίδια συνέντευξη ο Satrom διευκρίνισε τον όρο dirty new artist λέγοντας : «Μου αρέσει να επικαλούμαι τον όρο "Dirty New Media" επειδή υπάρχει αυτογνωσία σε αυτό. Φαίνεται ότι ,στα τέλη του αιώνα, ο όρος "Νέα" Μέσα άρχισε να εξευγενίζει τους διάφορους δικτυωμένους κύκλους των: net.art, software art και άλλες δυναμικές κυβερνοκουλτούρες. Περιοχές ψηφιακής έκφρασης / διαφωνίας / σύμπλεξης που διαπίστωσα ότι είναι εξαιρετικά εμπνευστικές και συναρπαστικές κρυστάλλωναν και κωδικοποιούνταν. Ένα «βρώμικο» νέο μέσο ξεκινά με το γεγονός ότι, χρησιμοποιώντας σε πρώτη θέση τα μέσα (παλιά και νέα), έχουμε ήδη εκτεθεί στα συστήματα, τις συνήθειες και τους στόχους των μέσων. Η επισήμανση αυτών των κατηγοριών ως απλώς «Νέα» θέτει κάποιον σε μια άκριτη, αυνανιστική κατάσταση όπου θα περιμένει το «επόμενο». Αισθάνομαι ότι ο όρος "Dirty New Media" βασίζεται σε προσεγγίσεις συλλογικοτήτων και πρωτοβουλιών που έχω δει στο Σικάγο, όπως το Deadtech, το dai5ychain, το EN3MY, το Beige και το criticalartware που δούλευαν τη δεκαετία του '90. Ο όρος φαίνεται να συναρπάζει τους ανθρώπους με τη διάθεση λανθασμένης χρήσης υλισμικού, λογισμικού και συστημάτων, δημιουργώντας δημιουργικά προβλήματα και προκαλώντας - συχνά φαύλες- δομές ελέγχου. Αυτές οι διαθέσεις και οι ενέργειες δεν είναι/ήταν καινούργιες, το "Dirty New Media" είναι / ήταν απλώς ο τρόπος μας να τις αρθρώσουμε ανάμεσα στις σπασμένες υποσχέσεις της χιλιετίας. Το Dirty New Media αναγνωρίζει ότι ολόκληρο το σύστημα είναι ασταθές. Είναι ωμό, ειλικρινές και εξυμνεί τις βλάβες , τα ακατέργαστα bits, τα εκτεθειμένα καλώδια και τις δυσλειτουργίες που ενυπάρχουν στα συστήματα που διέπουν σημαντικές πτυχές της ζωής μας.»[4]

Windows, Rainbows & Dinos

Το συγκεκριμένο έργο είναι από τα πιο γνωστά του Jon Satrom. Πρόκειται για performance σε πραγματικό χρόνο και ήταν μέρος του CAA 2010 Live Cinema.

Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις της Carolyn L. Kane στο άρθρο της Exhaustion Aesthetics: Το Windows Rainbows & Dinos είναι μια ευχάριστη επίδειξη 13 λεπτών του συστήματος Mac OSX που δυσλειτουργεί καθώς ο Satrom αντιγράφει αρχεία και φακέλους και δημιουργεί δυσλειτουργίες και θορύβους σαν καρκίνο του Os και του 1s στη σκηνή της επιφάνειας εργασίας. Στα μισά του video, δύο κινούμενοι δεινόσαυροι σε στυλ GIF φαίνεται να κάνουν σεξ, μια ξεκαρδιστική Monty Python-esque [5] σουρεαλιστική επέμβαση στην αποστειρωμένη οπτικοποίηση της διεπαφής λογισμικού. Το σισύφειο δράμα του χειρισμού της τεχνολογίας τελειώνει με την συνηδιτοποίηση της κομικής ματαιότητας . Το έργο του Satrom είναι μια αποτελεσματική εφαρμογή των τεχνικών Brecht με άμεση προσφώνηση (στο κοινό) [6] στα πλαίσια της ψηφιακής εποχής και της απομόνωσης που εμπεριέχει η πραγματικότητα μέσα στην διαδικασία αποκάλυψης των μέσων ψηφιακής παραγωγής και αναπαραγωγής. [7]

1. http://studiothread.com/

2. http://jonsatrom.com/index.html

3. http://median.newmediacaucus.org/tracing-newmediafeminisms/breaking-reality-talking-about-glitch-with-jon-satrom/

4. https://we-make-money-not-art.com/jon-satrom-conversation-with-a-bug-maker-and-tamer/

5.Αναφορά σε σουρεαλιστικό θεατρικό έργο της ομάδας κομικών Monty Python

6. Ο Bertolt Brecht Θεωρείται ο πατέρας του «επικού θεάτρου», (το οποίο αντιδρά στον ρεαλισμό) και εισαγάγει τις τεχνικές άμεσης προσφώνισης στο κοινό. https://thedramateacher.com/direct-audience-address/

7. https://www.leonardo.info/exhaustion-aesthetics-gallery

Άρια Καρροπούλου

[sasavarts]

Το AURA είναι ένα πρότζεκτ του Shinya Takaoka, είναι χορευτικό και οπτικό performance με live visual effects, τα οποία αντιδρούν στις κινήσεις των performers.Ο Shinya ασχολείται με την σκηνοθεσία των visual effects από το 2001. Βάζει πολλούς χορευτές και performers σε διαφορετικές συνθήκες, είτε σε ομάδες είτε ξεχωριστά. Το AURA έλαβε χώρα το 2004 στο Λονδίνο στο Royal Albert Hall και ξαναπαρουσιάστηκε και το 2007. Τα visual effects συνήθως πολλαπλασιάζουν τους χορευτές ή επαναλαμβάνουν σχηματικά τις κινήσεις τους. Σε άλλες περιπτώσεις τους τοποθετεί σε περιβάλλοντα και συνθήκες. Σε κάθε περίπτωση η σχέση που δημιουργείται μεταξύ του performer και των visual effects είναι σε κάθε συνθήκη διαφορετική και ενδιαφέρουσα. Τα χρώματα τα μοτίβα και τα περιβάλλοντα που δημιουργούνται είναι ποικίλα και διαφορετικά μεταξύ τους. Πηγή: https://shinyairin.wixsite.com/aura?fbclid=IwAR3PJD2OWiSIwdqnl8trmDy9jX485bnaw2XB7msrl5E6rx-neQvvhZRLPHg Απόδοση και σχόλια : Σοφία Λασηθιωτάκη

[sasavarts]

Η εγκατάσταση Aura είναι ένα έργο του Nick Verstand, και πρόκειται για μια εγκατάσταση από την οποία προκύπτει οπτική επιτέλεση, μέσω οπτικών εφέ σε κανονικό χρόνο που βασίζονται στην κίνηση του περφόρμερ. Η εγκατάσταση επανερμηνεύει τα συναισθήματα των χρηστών σε παλμικές συνθέσεις φωτός. 

Οι χρήστες εξοπλίζονται με πολλαπλούς βιοσένσορες οι οποίοι καταχωρούν τα εγκεφαλικά τους κύματα, την μεταβλητότητα του καρδιακού παλμού καθώς και την γαλβανική δερματική απόκριση. 

Στη συνέχεια τα συναισθηματικά “δεδομένα” των χρηστών αναλύονται και μεταμορφώνονται σε φως με διάφορες φόρμες, χρώματα και ένταση, ανάλογα με τα συναισθήματα του κάθε χρήστη. Το φως  πέφτει από την οροφή πάνω στον κάθε χρήστη και είναι ορατό από τους υπόλοιπους. 

Στόχος του δημιουργού ήταν η περαιτέρω διερεύνηση του φωτός ως μέσο, και η μετατροπή των συναισθημάτων σε μια αντιληπτή, φυσική μορφή. 

Aπόδοση: Στυλιανή Παντόλμου

https://www.dezeen.com/2017/11/25/aura-installation-translates-emotions-into-beams-of-light-studio-nick-verstand-dutch-design-week/?fbclid=IwAR3QuUp3GkEjsw0OSVTQcfRfXoV3STttRQ9DCKL0bQAJtLTLKbFQ8cAvX3U

[sasavarts]

Η Enra (@enra-staff) είναι μια εταιρία παραγωγής με έδρα το Τόκιο που επιδιώκει να δημιουργήσει την απόλυτη ένωση μεταξύ κίνησης, γραφικών και ζωντανής παράστασης. Συνδιάζει τον μοντέρνο χορό με πρωτότυπα υπολογιστικά γραφικά κινουμένων σχεδίων. Το κλειδί είναι η συγχώνευση της διαδραστικής ψηφιακής τεχνολογίας με την τέχνη της επιτέλεσης.

Απόδοση Άρια Καρροπούλου

Cadenzaartists.com

[sasavarts]

"Το περφορμανς μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στο να καταλάβουμε τις ευρύτερες κοινωνίκες και πολιτισμικές χρήσεις της ψηφιακής τεχνολογίας."

Σούζαν Κοζελ

Closrer:Performance, Technologies, Phenomenology 2007

Απόδοση: Σοφία Λασηθιωτάκη.

[sasavarts]

Παρεμβάσεις σε εικονικούς χώρους:

μια διαδικτυακή performance

Cyclone Leaves

Online Performance with Artist Janine Randerson Cyclone Leaves Interventions into Virtual Spaces: an online performance (duration 5 min) LAS

Σήμερα, 22 Απριλίου, Παγκόσμια ημέρα της Γης πραγματοποιήθηκε η διαδικτυακή performace Cyclon Leaves με την Janine Randerson στα πλαίσια του διεθνούς πεογράμματος LASER (Leonardo Art Science Evening Rendezvous)

Σύμφωνα με την επίσημη σχετική δημοσίευση:

“Αυτή η διαδικτυακή performance είναι ένα κάλεσμα εναρμονισμού με την τρέχουσα «παύση» στην κατανάλωση καυσίμων και πόρων λόγω της απαγόρευσης κυκλοφορίας. Μέσω της επιβράδυνσης, του προβληματισμού και της δράσης μπορούμε τελικά να μετριάσουμε τις ανθρωπογενείς επιδράσεις στο παγκόσμιο καιρικό σύστημα και το κλιματολογικό χρονοδιάγραμμα. Καλλιτέχνες, επιστήμονες και πολίτες ακτιβιστές παρέχουν ζωτικό συλλογικό ρόλο στον αναπροσανατολισμό των σχέσεων με την κοινή μας ατμόσφαιρα.” Όλο αυτό σε μια εποχή κλιματικής κρίσης όπου ο κόσμος πλήττεται από τροπικούς κυκλώνες και έντονα καιρικά φαινόμενα και ταυτόχρονα καλείται να αντιμετωπίσει τις δυσκολίες την πανδημίας .

Πρόκειται για μια διαδραστική εκδήλωση μέσω την πλατφόρμας Zoom. Οι οδηγίες που δόθηκαν στους συμμετέχοντες ήταν να δηλώσει ο καθένας τις καιρικές συνθήκες της περιοχής του, να έχει μαζί του ένα φύλλο περισυλλεγμένο από την κοντινή του περιοχή και να χρησιμοποιήσει την «Επιλογή εικονικού φόντου» για να ανεβάσει μια φωτογραφία του τοπικού καιρού του. Σε ένα σημείο οι συμμετέχοντες καλούνται να χαλαρώσουν να ακούσουν και αν θέλουν να κάνουν μικρές χειρονομίες.

Δεν γνωρίζουμε αν η τεχνολογία και τα ψηφιακά μέσα μπορούν να αντικαταστήσουν την ανθρώπινη επαφή αλλά σίγουρα μπορούν να γίνουν ο σύνδεσμος των ανθρώπων και να προωθήσουν την τέχνη παντού σε περιόδους σαν αυτή που διανύουμε.

Μετάφρασή κειμένου Άρια Καρροπούλου