#afriko

[patavermelha]

English

Why is Africa so poor? How can you be an independent country is foreign companies exploit your gold (Mali), cobalt (DRC) and uranium (Niger) without leaving anything behind for you? What independence is there in using a currency created in another country (CFA Franc)? How independent are you if your first leader is assassinated to impose a puppet government (Burkina Faso and Ghana)? And when the leader who raised your HDI the most is assassinated to turn your country into a lawless land (Libya)?

Français

Pourquoi est l'Afrique pauvre ? Comment peux-tu être un pays indépendant si des entreprises étrangères exploitent ton or (Mali), ton cobalt (RDC) et ton uranium (Niger) et ne laissent rien pour toi ? Où est l’indépendance en utiliser de l'argent créé par autre pays (Franc CFA) ? Combien de l’indépendance as-tu si ton premier leader es assassiné pour imposer un gouvernement fantoche (Burkina Faso et Ghana) Et si le dirigeant qui a plus élevé ton IDH es assassiné pour faire de ton pays une terre sans des lois (Libye) ?

Português

Por que a África é pobre? Como você pode ser um país independente se empresas estrangeiras explorar seu ouro (Mali), seu cobalto (RDC) e seu urânio (Níger) sem deixar nada pra você? Qual a independência em usar uma moeda criada em outro país (Franco CFA)? Quanta independência você tem se seu primeiro líder é assassinado para impor um governo fantoche (Burkina Faso e Gana)? E quando o líder que mais subiu seu IDH é assassinado pra transformar o país numa terra sem lei (Líbia)?

Español

¿Por qué África es pobre? ¿Cómo podés ser un país independente si companías extranjeras explotan tu oro (Mali), tu cobalto (RDC) y tu uranio (Niger) sin dejar nada para vos? ¿Cuál la independencia en usar una moneda creada en otro país (Franco CFA)? ¿Cuánta independencia tienes si tu primer líder es asesinado para imponer un gobierno fantoche (Burkina Faso y Gana)? ¿Y cuándo el líder que más subió tu IDH es asesinado para transformar tu país en una tierra sin leyes (Libia)?

Esperanto

Kial estas Afriko tiel malriĉa? Kiel povas vi esti sendependa lando se fremdaj korporacioj ekspluatas vian oron (Malio), kobalton (DRK) kaj uranion (Niĝero) kaj lasas nenion por vi? Kiun sendependecon havas vi se vi uzas monon kreata de fremdlando (CFA franc)? Kiel estas vi sendependa se via unua registo estas mortigita por krei marionetregistaro (Burkina-Faso kaj Ganao)? Kaj kiam la registo, kiu plej altigis vian IHD, estas mortigita por fari el via lando teron senleĝan (Libio)?

[chimalpahin]

If y'all loved Black Panther I highly recommend checking out Guardian Prime from the Nigerian Comics Republic, they have a bunch of other heroes too. Support African creators as well as Disney/Marvel Ankau estas li verda. Mi klopodos traduki ĝin Esperante.

[jpopphan2727]

Mapo de Afriko en Esperanto

Mi ne faris ĉi tiun bildon. Dankegon al Justin Kavanagh el la Duolingo Esperanto Learners groupo en Facebook, kiu faris la mapon.

Ĉu vi konas la landojn de Afriko? 

(Mi ne faris ĉi tiun bildon.)

[messagesmensagensmensajes]

[messagesmensagensmensajes]

[bluapunkto]

Liberio, lando en Afriko

Liberio (angle Liberia) estas unika afrika lando ĉar ĝi neniam estis koloniigita de eŭropa potenco. Ĝia nomo, kiu signifas "lando de la liberaj", rilatas al la afro-usonanoj setlantoj kiuj venis al la teritorio serĉante novan vivon. Tiuj setlantoj, konataj kiel usonano-liberianoj, establis sendependan respublikon en 1847, desegnante inspiron de la Usona Konstitucio.

Geografio

Liberio estas lando kun diversa kaj riĉa geografio. Situante ĉe la okcidenta marbordo de Afriko, komence de la Golfo de Gvineo, ĝi estas dividita en kvar geografiajn zonojn paralele al la marbordo: la marborda ebenaĵo, la zono de ruliĝantaj montetoj, la altebenaĵa zono kaj la internaj altebenaĵoj. Kun areo de 111 369 km² kaj loĝantaro de ĉirkaŭ 4,5 milionoj, ĝia ĉefurbo estas Monrovio kaj ĝia valuto estas la liberia dolaro.

Klimato

Tiu ĉi lando havas varman kaj humidan ekvatoran klimaton, kun meza ĉiujara temperaturo de proksimume 27 °C kaj meza jarpluvo de proksimume 2,400 mm. Estas du ĉefaj sezonoj: la pluvsezono, de majo ĝis oktobro, kaj la seka sezono, de novembro ĝis aprilo. La vegetaĵaro estas ĉefe tropika ĝangalo, kun granda diverseco de bestoj kaj plantoj. Liberio havas 19 protektitajn areojn, kiuj kovras 3,5% de sia surfaco.

Kulturo

La lando havas fascinan historion kaj diversan kulturon. Ĝia oficiala lingvo estas la angla, sed pli ol 20 lokaj lingvoj estas parolataj. Ĝia plimulta religio estas kristanismo, sed ekzistas ankaŭ islamanoj kaj animistoj. Lia muziko estas miksaĵo de tradiciaj kaj modernaj ritmoj, kiel ekzemple repo kaj regeo. Kaj ĝia gastronomio estas riĉa je rizo, fiŝo, legomoj kaj tropikaj fruktoj.

[bluapunkto]

Madagaskaro, lando en Afriko

Madagaskaro (malagase Madagasikara) estas insula lando situanta en la Hinda Oceano, ĉe la orienta marbordo de Afriko. Ĝi estas la kvara plej granda insula lando en la mondo kaj estas hejmo al granda diverseco de ekosistemoj kaj endemiaj specioj.

Antananarivo, la ĉefurbo de la lando, situas en la centro de la insulo, proksimume 145 km de la orienta marbordo, kiu estas la plej proksima. La oficialaj lingvoj de Madagaskaro estas la malagasa, kiu estas parolata de preskaŭ la tuta loĝantaro de la lando, kaj la franca, kiu restas la ĉefa lingvo en skriba amaskomunikilaro kaj en edukado.

[bluapunkto]

Sudafriko, lando en Afriko

Sudafriko (angle South Africa) estas membrolando de la Afrika Unio. Ĝi estas lando kun granda kultura kaj geografia diverseco, konata kiel la Ĉielarka Nacio. Ĝi havas areon de pli ol unu miliono da kvadrataj kilometroj kaj laŭtaksa loĝantaro de 60 milionoj da loĝantoj. Ĝi estas limita fare de Namibio, Bocvano, Zimbabvo, Mozambiko, Svazilando, kaj Lesoto, kaj havas marbordon ĉe Atlantiko kaj Hinda Oceanoj. Sudafriko havas naŭ provincojn kaj tri ĉefurbojn: Pretorio (administra), Kaburbo (leĝdona) kaj Bloemfontein (juĝista). Ĝi ankaŭ havas dek unu oficialajn lingvojn, kie la angla kaj la afrikansa estas la plej vaste parolataj.