#de geus

[chantssecrets]

The most recent Dutch translation of "Go Tell It on the Mountain" It is a semi-autobiographical novel by James Baldwin (1953).

[jurjenkvanderhoek]

BOXGEUR, EEN KRUIDIG BESCHREVEN TOURNEE

Boxgeur. Hoe ruikt zo’n vintage ogende Fender kast. Dat vraag ik me af. In de muziekwinkel vol gitaren, trommels, keyboards en andere bandbenodigdheden hangt altijd zo’n niet thuis te brengen penetrante geur. Van rubber, hout en metaal samen, een mix van geuren, denk ik. Maar aan een box met ingebouwde versterker had ik nog nooit specifiek geroken. Ik ben nooit vanachter mijn drumstel gestapt om er eens plat voor te gaan wanneer de gitarist even niet kijkt. En maar inhaleren. Dat was mijn gedachte. Maar gaandeweg het boek van Vincent van Warmerdam kom ik tot een ander inzicht. Het omslag van de paperback toont een geopende gitaarkoffer, het zet mij op een verkeerd been. Stom, want ik zie de babyfoto in het deksel over het hoofd. De box die is bedoeld is het omheinde speelveld van de peuter, de afgebakende leefwereld van de ouder. Het nageslacht ruikt kruidig.

Is de verhaallijn in het boek eerst één van dolle pret, leve de lol en na ons de zondvloed. Alle wereldse genoegens worden tot op de bodem genoten. Maar allengs vermengt het echte leven zich met de woorden, worden de daden meer serieus. Er is een baby met een omgangsregeling, een vriend wordt doodziek door aids, een geliefde verlaat het toneel en wordt als vermist op gegeven.

Het boek draait in drie delen om de grote vrouwen in het leven van de hoofdpersoon. Eigenlijk is al het andere bijzaak. De verhalen lezen glad weg, de woorden stromen verkwikkend binnen; Van Warmerdam heeft een fijne hand van schrijven. Door gedetailleerd de bezigheden van de hoofdpersoon en de ervaringen in de bijrollen uit te pluizen voel ik me als lezer dikwijls een voyeur. Dat begint al goed wanneer ik het boek open en binnenval in de slaapkamer waar hèt op dat moment net plaats had. Maar het samenzijn wordt plastisch beschreven, het is nergens vulgair – ook niet wellustig, het hoort bij het leven. En zeker zo losbandig in de tijd voor de aidsepidemie. Op meerdere plekken in het boek sluipt de tijdgeest binnen, wordt het verhaal in de geschiedenis gezet. In Amerika en Canada is het dan nog van alle tijden, terug in Holland wint Criquiellion in 1984 het WK wielrennen. In China staan de studenten op de barricades.

Het verhaal reist eerst mee met de drummer die zingt, het zusje de bassiste en de gitarist met geleende loopjes en blueslicks. Musketiers voor een hoger doel. De muziek doet het goed in het college-rockcircuit, ergens laat het zich omschrijven: European new wave midway between punk and chanson, linked with vaudeville and folk music. Hoor ik dat? In een zaal zit ik wanneer de band onderdeel wordt van een optreden dat uitmondt in een met alcohol doordrenkte versie van “It’s all over now”. En dat is knap, om in woorden muziek te laten klinken. Vincent doet het.

Vijf jaar later zijn het zeven gitaristen die onder meer in de Trans Siberië Express stappen, een jarige Mongool toezingen en de oversteek maken in een verouderd propellervliegtuig vol met militairen: gitaren en kalasjnikovs. Deze tournee is een beproeving, krankzinnig. “Voor een Amerikaan is een vreemdeling een lotgenoot, geen bedreiging. In Rusland zijn we altijd buitenstaanders gebleven.”

“Boxgeur” beschrijft nauwgezet de belevenissen achter de schermen, de ritten tussen de bühnes. Er wordt minder gespeeld dan dat men onderweg is. Repetities vinden op de achterbank plaats. “Van spelen op de achterbank word je niet beter. Pas als je voor publiek staat, raak je je angst kwijt, je gaat spelen in de letterlijke zin. Niet wat je ingestudeerd hebt; je gaat improviseren, variëren, experimenteren. Ik verlang naar die spanning, de kick van het optreden, en ik mis de opluchting en de sexy roes na afloop.” Voor EMI gaan ze de studio in, maar het is niet hun muziek dat op tape komt. Ze spelen op festivals. De hoofdpersoon duikt meerdere malen het bed in met andere standjes. “Nooit is er een geliefde. Altijd ben ik naar haar op zoek en nooit is zij dezelfde. Dat is geen ontrouw, want ik ben van niemand.”

De schrijver neemt me gemakkelijk mee en ik geef me eenvoudig over. Ik laat me meeslepen in het verhaal, zit op de achterbank van de auto. Sta backstage en heb een oortje in om de Spotify playlist te beluisteren op mijn mobiel. Want het verhaal is doorweven met verwijzingen naar muziek van die tijd, het geeft “boxgeur” een extra dimensie. Vincent weet de grote lijnen te volgen en makkelijk in detail af te wijken. Met humor, soms zelfs tot in het absurde.

Eerst reis ik mee naar het land van de onbegrensde mogelijkheden. Ik ben getuige van onderlinge strijd, een creatief liefdesleven, ziekte, tegenslag en minder hoor ik het repertoire van de band on stage. Het is intrigerend zo de weg te volgen van een tweederangs band, die toch maar is gevraagd voor podia overzee. “Reizen stemt nederig. (…) Wanneer je reist, is het goed om te bedenken dat je bestemming al bestond voordat je aankomt.” Op meerdere plekken en in diverse situaties is de hoofdpersoon filosofisch van aard. Naast de vele uitspattingen geeft dit het verhaal een dromerige ondertoon. Goede gesprekken onderweg, dialogen die ergens over gaan. De schrijver praat met zichzelf in de ander. In het nu, maar ook makkelijk teruggrijpend naar toen en thuis. Er zijn verschillende lijnen in het verhaal, die naar eenzelfde plot leiden: happy together. Maar het maakt het boek niet verwarrend. Ik ga zo mee een zijweg in en vindt dan snel opnieuw aansluiting op de hoofdweg. Ik ben toeschouwer, maar kruip ook wel in de geest van de hoofdrolspeler. Sta ik aan de zijlijn, zorgt Vincent ervoor dat ik middelpunt van actie ben. Zo leest het.

“Soms is het alsof het echte leven achter mijn rug plaatsvindt. Alsof ik er buiten gehouden wordt. Ze willen het mij besparen.”

BOXGEUR, literaire roman van Vincent van Warmerdam. Uitgever de Geus, 2020.

[alexanderroessen]

Bot - Recensie

Titel: Bot Auteur: Charles den Tex Uitgever: De Geus Genre: Literaire Thriller Pagina’s: 352 Uitgebracht: 26 februari 2016 ISBN: 9044515268

De schrijver Charles den Tex (1952) won De Gouden Strop voor zijn thrillers Schijn van kans (2002), De macht van meneer Miller (2005) en CEL (2008). De laatste twee titels werden verfilmd als televisieserie, CEL ook voor de bioscoop. Met De vriend (2012) won Den Tex de Crimezone Thriller Award. Het werd door de VN Detective & Thrillergids als enige Nederlandse thriller met vijf sterren bekroond. De erfgenaam (2013) werd Boekentip van de Maand in De Wereld Draait Door. Van Den Tex’ werk gingen ruim 1,2 miljoen exemplaren over de toonbank. (bron: degeus.nl)

Het verhaal Om het maximale uit zijn klanten te halen, heeft Willem Hartma een informatiesysteem nodig dat verder gaat dan alle andere systemen. Verder ook dan de regels van het fatsoen. Geen bedrijf dat zoiets legaal voor hem mag bouwen, maar een eenling kan het wel: Bas, een hyperintelligente nerd die geen vragen stelt en de wereld heel anders ziet dan anderen. Totdat Willem opeens dood is, en niemand het systeem kan ontsluiten. Bas wel. Bas heeft de sleutel. Hij kan beslissen… (bron: degeus.nl)

Bas is een computerprogrammeur. Voor zijn klanten bouwt hij computersystemen op maat, die alleen toegankelijk zijn voor zijn klant. Cliëntbinding in optima forma. Eenmaal binnen, kom je nooit meer weg. Willem Hartma is op zoek om het maximale te bereiken: controle, macht, geld. Hij betaalt daar een hoge prijs voor. Bas raakt verstrikt in een machtstrijd en lijkt de controle kwijt te zijn, zowel online als offline.

Op de achtergrond speelt het offline verhaal van Bas’ ouders, die op hun beurt de weg kwijt zijn. Een huwelijk dat niet meer te redden lijkt. Reizend tussen wereldsteden als Parijs, London en Boskoop probeert hij zijn eigen wereld te redden terwijl hij controle probeert te krijgen over zijn systeem, en een realtime relatie probeert op te bouwen met Tao-Li.

Wat ik er van vond Den Tex lijkt vanuit de gedachten van Bas te schrijven; snel, kort, informatiestroom niet in megabytes maar in terrabytes, alles in een razend tempo, zoals je mag verwachten als je aangesloten bent op glasvezel en werken met ADSL klinkt alsof je in de prehistorie leeft. Als programmeur is je wereld beperkt tot je beeldscherm en de virtuele wereld die daarbinnen zit. Uren programmeren, staren naar een beeldscherm, denken in code, praten in code. De wereld om je heen is maar vreemd, gedraagt zich niet via vaste patronen. Teveel variabelen om in code vast te leggen, moeilijk grip op te krijgen.

Door de snelle, korte zinnen leest het als een trein, maar voelt het soms ook alsof je na elk hoofdstuk een marathon hebt gelopen, uitgeput van het hoge tempo en de vele herhaling. Er wordt veel geschreven, maar weinig gezegd, waardoor het schokeffect waar het boek mee begint kracht lijkt te verliezen en de interesse om door te lezen wegzakt. Het vele gebruik van als-dan-anders zinnen is natuurlijk om duidelijk te maken dat de hoofdpersoon zo denkt, maar doet wel afbreuk aan het leesplezier en maakt het wat minder toegankelijk voor de gemiddelde lezer. We snappen heus wel dat de man een nerd is, dat hoeft niet telkens opnieuw uitgesproken te worden. Bij vlagen vind ik de wiskundige gedachtegang wel grappig.

Ik vind de personages wel geloofwaardig en goed uitgewerkt. De verwijzingen naar modderstromen en de vele mantra’s komen echter wel wat zweverig over, maar een nerd staat bekend ergens diep geïnteresseerd in te zijn, wat niet noodzakelijkerwijs logisch over hoeft te komen voor een buitenstaander.

Het zet je wel aan het denken: van wie zijn de rechten als je nog niet betaald bent en jij alleen mondelinge afspraken hebt gemaakt, van wie is het intellectuele recht als je niet meer terecht kunt bij je klant. Wat gebeurt er met jouw informatie, voor wie is dat allemaal beschikbaar, hoe veilig is werken in de cloud, hoever gaat het delen van informatie. Wat gebeurt er met jouw zoekgeschiedenis, wie heeft daar toegang toe, weet jij dat je daar toestemming voor hebt gegeven.

Diepere lagen, waar een gemiddeld mens geen weet van heeft, geen controle over heeft. Jouw informatie wordt gedeeld, gekoppeld, opgeslagen. Maar wie heeft hier de macht over? Wie bepaalt in welke handen deze informatie valt, wat als jij die macht had?

Al met al een goed boek, maar niet geweldig.

If (Den Tex schrijft) Then (vind iedereen goed boek) Else (persoonlijke smaak) End If

plot: 4 leesplezier: 3 spanning: 3,5 schrijfstijl: 3,5 Conclusie: 3,5 sterren

6 totaal aantal vertoningen, 1 aantal vertoningen vandaag

[studystoreuvt-blog]

#new De Waarde van Niets, waarom alles zoveel meer kost dan we denken. door @_RajPatel

'Tegenwoordig kennen mensen van alles de prijs, maar van niets de waarde.' Met deze beroemde woorden van Oscar Wilde opent Raj Patel zijn boek, waarin hij aantoont dat het een misvatting is om de prijzen van artikelen te beschouwen als een manier om de wereld te waarderen. De kosten van hamburgers bijvoorbeeld zijn veel hoger – denk aan overgewicht en hartkwalen – dan hun prijs in fastfoodketens doet vermoeden. We krijgen gsm’s haast gratis bij een abonnement, maar vergeten dat het noodzakelijke erts (coltan) gedolven wordt in de mijnen van Congo door vrouwen die in slechte omstandigheden en met het risico op mishandeling en verkrachting nog geen 140 euro per jaar verdienen. Aan de hand van deze en andere voorbeelden vraagt Patel zich af op welke andere manier we de waarde van de wereld kunnen uitdrukken en hoe we de balans in de maatschappij kunnen hervinden. Hij focust daarbij op de rol van de politiek in de mondiale economische crisis in combinatie met de klimaat- en voedselcrisis.

  Chapter one (PDF in english)

  Raj Patel werd geboren in Londen. Hij studeerde filosofie, politicologie en economie aan de universiteit van Oxford, de London School of Economics en de universiteit van Cornell. Als wetenschapper werkte hij aan Yale en aan de universiteit van Californië. Ook werkte hij voor de Wereldbank, de World Trade Organization en de Verenigde Naties. Patel debuteerde met Buy This. Alles wat je niet wilt weten over eten … De waarde van niets is zijn eerste boek bij De Geus.

http://rajpatel.org/

    Raj Patel - De waarde van niets

€ 18.90 | paperback | 288blz.