MOSMATTEN EN SCHIMMELTAPIJTEN, KUNST DOOR LEKKAGE
Zoekt Kunstlokaal No.8 normaal gesproken twee kunstenaars met eenzelfde karakter die daardoor met hun werk in gesprek raken, deze keer is de kunstenaar in gesprek met het gebouw – de ruimte waarin het werk te zien is. Lizan Freijsen gebruikt een gegeven in deze oude school als uitgangspunt voor haar kunst. Een bouwwerk met een oud dak waarop weleens een pan scheef ligt of er zelfs meerdere ontbreken door weer en wind. Daardoor heeft het hemelwater vrij spel en kan zich vrijelijk een weg naar binnen zoeken. Deze lekkage uit zich binnen als grote overwegend bruine rozetten aan het plafond.
Zo ook was het plafond van de gang in de J.B.Kanschool op natuurlijke wijze bekleedt met uitwaaierend bestorven vocht en zwammen. Was, want het is nu weggewerkt achter een nieuwe laag gipsplaten. Maar eerst zette Freijsen de biologische kunst op de foto. Deze afbeeldingen zijn sterk uitvergroot en hangen in deze expositie aan de wanden van het kunstlokaal. De vochtvlekken werden inspiratie voor haar handgetufte wollen mosmatten en schimmeltapijten, die de platen kracht en inhoud geven.
De kunstenaar maakt voor meerdere situaties en op diverse plekken dergelijke wand- en vloerobjecten. Zelfs biedt zij een vochtvlek aan zonder de lekkage. Op bestelling kan een ieder die dat wil door haar een vlek laten aanbrengen in woning of kantoor. Het is met de bedoeling de schoonheid van het alledaagse, dat in deze vorm als vochtvlek doorgaans als lastig en overbodig wordt geringschat, zichtbaar te maken. Gefascineerd door schimmels raakte Freijsen, en bevlogen door onze poging die uit ons leven en onze omgeving te bannen. Maar kijk er eens goed naar wil haar kunst zeggen: “wat zien we, en vooral, wat zien we niet?”
De plaatjes van de ongekunstelde kunst, Moeder Natuur die jarenlang vrij de hand kreeg een eigen karakter aan het gebouw te geven, worden versterkt door de wollen karpetten. Als een statement. Maar de wolletjes zijn meer mooi dan de vlekken waren. De vertaling van schimmel en zwam is aaibaar, zacht om te strelen, te bevoelen. Je zou er op willen liggen, zoals je je kunt vleien op een veld mos in het bos. Die werken die op de grond liggen nodigen daar welhaast toe uit. Maar kunst benader je toch met meer afstand dan een tapijtje voor de open haard.
Het cirkelvormige karakter van het zich verspreide en opgedroogde vocht is sterk in de fotografie uitvergroot. Bestonden de vlekken van het kunstlokaal overwegend uit vijftig tinten bruin, Freijsen maakt er in haar werk een kleurig geheel van. Grijzen, groenen, blauwen, bruinen. Welhaast alle kleuren van de regenboog, die zich in de gedempte geaardheid van het wol stemmig uiten. Veelal in kringen, rondingen van de cellen die zich almaar delen tot er een universum is ontstaan. Een wereld op zichzelf en in zichzelf. De kosmos van het ongeziene. Een eigen stelsel in de ruimte. Een explosie van materie. Lekkage tot kunst verheven, zoals Kunstlokaal No.8 het zelf aanprijst. Hun vlekken werden door Lizan Freijsen getransformeerd tot een volstrekt unieke, site-specific presentatie. Ik kan het niet beter zeggen.
Expositie handgetufte karpetten voor wand en vloer van Lizan Freijsen bij Kunstlokaal No.8, Schoterlandseweg 55 in Jubbega. Tot en met 15 september 2019.
