Dagen zonder vlees. Inspiratie voor de brooddoos.
Voldoende inspiratie in kookboeken en kookblogs allerhande om ‘s avonds een (warm) gerecht op tafel te zetten dat vlees- en visloos is, maar wat doe je met de lunch?
Goede en makkelijk te vinden alternatieven zijn soep met brood, of een slaatje.
Of kaas op de boterham.
Of je maakt je eigen vleesloze broodbeleg. Hierbij een aantal ideetjes. (Noot: in veel biowinkels vind je ook kant en klaar vegetarische of veganistische smeerpasta’s voor de boterham - Nutella de luxe! roept Annelies T.).
- Met broccoli en parmezaan
De steel van een broccoli is perfect eetbaar. Ik schil die en kook die bij voorkeur in zijn geheel in gezouten water. Eens je die met een vork kan doorprikken, uit het kookwater halen en laten afkoelen. (Het kookwater kan je gebruiken bij bouillon, voor soep, voor het koken van linzen, …). Broccolisteel in stukjes snijden, en met een hakker of mixer fijn malen met een teentje knoflook, olijfolie, zout, en veel parmezaanse kaas tot het geheel smeuïg wordt. Lekker met een paar takjes verse dille, en geroosterde geschaafde ammandelen.
- Met pastinaak, noten en tahin
1 middelgrote pastinaak in fijne schijfjes snijden, stomen of koken in een bodempje water tot de pastinaakschijfjes boterzacht zijn. Hak ondertussen een klein handje noten in grove stukken (wal-, pecan-, of hazelnoten, amandelen, of een mengeling). Pastinaakschijfjes, eens gaar, laten afkoelen voor je ze verder verwerkt. Mix ze (of plet deze) met enkele eetlepels tahin naar smaak, voeg eventueel wat sojasaus en/of agavesiroop toe, en gedroogde kruiden zoals komijnpoeder, korianderpoeder en/of gemalen kardemom. Eens je een smeuïge pasta hebt verkregen, kan je er de fijngehakte noten aan toevoegen, eventueel ook pompoen- of zonnebloempitten. Dit kan je enkele dagen bewaren in de koelkast.
- Hummus met zelf gekookte kikkererwten
Hummus from scratch door zelf je kikkererwten te koken vind ik zelf het leukste en het lekkerste, zeker als je de aanwijzingen van Yotam Ottolenghi volgt. Enige voorzienigheid is wel geboden, daar de droge kikkererwten een nacht moeten weken, bij voorkeur zelfs 24 uur. Maar schaam je zeker niet om een blik of bokaal kant en klaar gekookte kikkererwten open te trekken.
Als je kiest om de kikkererwten zelf te koken, neem dan meteen een flinke hoeveelheid, je kan gekookte kikkererwten namelijk perfect invriezen. Doe dit best in kleinere porties, samen met het kookvocht. Zo hoef je maar de diepvries open te trekken voor een portie kikkererwten om hummus te maken. Neem 250g gedroogde kikkererwten (dit geeft 600g gekookte kikkererwten), goed spoelen, giet ze in een middelgrote kom en bedek met minstens tweemaal het volume aan water. Laat minstens een nacht weken.
De volgende dag de kikkererwten afgieten en goed spoelen met koud water. Zet een middelgrote pot op hoog vuur, en doe de uitgelekte erwten erin met een tl natriumbicarbonaat (of ook gekend als zuiveringszout). Bak ze al roerend ongeveer 3 minuten, voeg vervolgens anderhalve liter water toe, en breng dit aan de kook. Eens het kookpunt bereikt, het vuur lager zetten, en je zal ook regelmatig schuim en bovendrijvende vliesjes moeten afscheppen. De kooktijd varieert van 20 tot 40 minuten, afhankelijk van de soort en de leeftijd. Ik raad aan om na 20 minuten regelmatig te controleren of de erwten gaar zijn door er ééntje uit het kookwater te vissen en tussen duim en wijsvinger te pletten. Een gare kikkererwt zal heel blijven, maar makkelijk breken tussen duim en wijsvinger. Het mag geen puree worden. Als de kern daarentegen nog hard en droog is, laat je best nog even verder koken. Als ze naar jouw gevoel gaar zijn, uit het kookwater halen, en kort spoelen. Proef ze zeker eens, lauwe kikkererwten hebben een diepe nootachtige smaak! Het kookwater niet weggooien, je kan het gebruiken om de peulvruchten in te vriezen, of als bouillon voor soepen, sauzen, ...
Voor het maken van een portie hummus, reserveer je 100g gekookte kikkererwten. Daarnaast heb je nodig: een teentje knoflook, citroensap (halve citroen), tahinpasta en ijskoud water. Mix de kikkererwten in een kleine hakker of foodprocessor tot een stevige puree, voeg dan de knoflook, een el citroensap en enkele eetlepels tahin toe. Als je houdt van een stevige, volle tahinsmaak, kan je rekenen op 4 eetlepels. Opnieuw mixen, en dan beetje bij beetje wat ijskoud water toevoegen tot de hummus glad en romig is. Wees heel voorzichtig met het toevoegen van het water: een paar druppels te veel, en het zal een waterig papje worden i.p.v. een romige puree. Proef, en voeg naar smaak zout toe, eventueel nog wat tahin of citroen voor een frisse smaak. Dan kan je naar smaak gemalen specerijen toevoegen, zoals komijn, koriander of (geroookt) paprikapoeder, of zaatar, of verse kruiden zoals peterselie of koriander.
Noot: het gebruik van zuiveringszout is een trucje om de kooktijd van peulvruchten te verkorten. Zeker bij kikkererwten kan dit handig zijn omdat de kooktijd kan oplopen van 1 tot 3 uur, maar dit bicarbonaat vermindert ook de voedingswaarde van de peulvruchten (dit leerde ik uit Jenny Chandlers boek over Peulvruchten). Je kan het natriumbicarbonaat ook toevoegen aan het weekwater. Of het tout court achterwege laten, maar dan zal je zeker op een langere kooktijd moeten rekenen.