Vurige liefde en een ijskoud eind
Het is het jaar 1875. De industrialisatie begint op gang te komen in Rusland. Ondertussen speelt in de hogere klassen een schandaal de hoofdrol. Anna Karenina speelt in het schandaal de hoofdrol. Anna Karenina is een mooie Russische vrouw met veel aanzien in de hogere klassen. Menig vrouw is jaloers op haar en menig man werpt wel eens een blik naar de schoonheid. Ze heeft in principe een fijn huwelijk met de rijke man Karenin, waar uit een prachtig kind is gekomen. Het lijkt alsof ze het perfecte leven leidt. Dan komt ze plotseling de jonge officier Wronski tegen. Het is meteen liefde op het eerste gezicht. Ze raakt verwikkeld in een ingewikkelde affaire die veel van haar en haar omgeving vraagt. Wat leek op een prachtig leven, eindigt desastreus. De hoofdpersoon in het boek van Leo Tolstoi kan gezien worden als een tragische held. Maar waarom is de dame in dit prachtige verhaal eigenlijk een tragische held?
Om het patroon van een tragische held te ontdekken, kijk je vooral naar de ontwikkeling van de persoon. Het eerste wat meestal afspeelt in het leven van een tragische held is een fout. Ook wel hamarita of tragic flaw genoemd. Dit is een fout in het karakter van de persoon die de uiteindelijke fout zal veroorzaken. In het geval van Anna Karenina is het zo dat zij altijd veel aandacht krijgt van de mensen om haar heen. Daar raakt zij aan gewend. Als zij merkt dat haar man minder aandacht aan haar besteedt, laat zij meer de aandacht van een ander toe. Zo liet zij dus de aandacht van Wronski toe. Zelfs toen Anna en Wronski intense gesprekken voerden, viel het haar man niet op. Pas toen anderen er wat van zeiden tegen Karenin, besloot hij dat hij zijn vrouw moest aanspreken. âHem kan het zelf niet schelen,â dacht zij, âmaar hij is van streek omdat het anderen opgevallen is.â Zij voelt niet de oprechte bezorgdheid van Karenin. Dat drijft haar en haar man uit elkaar en duwt haar in de armen van Wronski.
 Dit leidt tot de tweede stap: peripeteia of tragic irony. Oftewel omkering. Wat hier gebeurt, is dat er door de tragische held een grote fout wordt gemaakt. Dus niet dat je bijvoorbeeld per ongeluk het eten liet verbranden, maar dat je het eten liet verbranden omdat je op je telefoon zat en daardoor het huis in de fik vloog. Die fout heeft op de lange termijn grote gevolgen voor de desbetreffende persoon en zijn of haar omgeving. De grote fout die Anna maakte, was een affaire beginnen met Wronski, terwijl zij nog getrouwd was. Uiteindelijk heeft dit grote gevolgen gehad voor Wronski en haar, maar ook voor haar man, haar kind en indirect ook de mensen waarmee zij omging. Zij wilde scheiden van Karenin en een relatie beginnen met Wronski. Karenin weigerde alleen de scheidingspapieren te ondertekenen. Daardoor had Anna een relatie met Wronski, terwijl zij nog getrouwd was. In de hoge kringen waar zij bij behoorde, stond religie hoog in het vaandel. Om dan een buitenechtelijke relatie te beginnen, werd als een groot schandaal gezien. In eerste instantie lijkt het Anna niet te boeien wat mensen over haar denken, maar als ze merkt dat het overgrote deel van haar kennissen en vrienden zich afstandelijk gedraagt, wordt zij onzekerder en verandert haar houding tegenover alles.
 Het afstandelijke gedrag van haar vrienden en het constante geroddel over haar doet wat met Anna en leidt haar uiteindelijk naar haar ondergang. Ook wel bekend als catastrofe of reversal of fortune. Deze ondergang veroorzaakt aan het einde meestal een tragisch einde van het verhaal van de held. Wat er bij Anna gebeurt, is dat zij door het gedrag van de mensen om haar heen onzeker wordt. Heeft zij wel de juiste keuze gemaakt door te kiezen voor een relatie met Wronski? Houdt Wronski eigenlijk ook zoveel van mij? Het lijkt natuurlijk alsof Anna gewoon aan het piekeren was. Wronski houdt natuurlijk wel van haar. Anders zou hij in deze moeilijke tijden bij haar zijn gebleven. Toch had Anna haar redenen om te twijfelen. Wronski was namelijk ook gevoelig voor de meningen van de anderen uit de hoge kringen. Hij hoorde alle negatieven gesprekken over Anna en hem. Ondertussen probeerde Wronskiâs moeder hem uit te huwelijken aan een andere vrouw. Jaloezie en wanhoop kregen de overhand over Anna en dreven haar tot het uiterste. Toen Wronski met de andere vrouw in een rijtuig stapte, ging Anna uit van het ergste en zag maar één uitgang uit deze ellende. Het plan om een trein naar het platteland te nemen, veranderde in een drama. Anna Karenina sprong onder een trein en pleegde zelfmoord.
 De laatste stap in de ontwikkeling van een tragische held liep bij Anna parallel aan haar ondergang. Die stap is herkenning of anagnorisis. De tragische held ziet dan zijn fout en ondergang in. Omdat de ondergang dus parallel aan de herkenning ging, zag Anna alleen in wat zij fout had gedaan. Zij kreeg spijt van het feit dat zij een relatie met Wronski was gestart.
 Het doel van de ontwikkeling van de tragische held is om uiteindelijk catharsis teweeg te brengen. Catharsis betekent âemotionele zuiveringâ. Daar wordt mee bedoeld dat de emoties van zowel het personage als het publiek extreem verandert door de sterke gevoelens die het verhaal opwekt. Neem dan bijvoorbeeld verdriet of medelijden. Ik voelde zelf niet echt catharsis bij dit verhaal. Dat kan zijn omdat zij met haar volledige verstand de keuze heeft gemaakt om een relatie aan te gaan met Wronski en het daarom ook een beetje haar eigen schuld is dat dit gebeurd is. Toen zij zelfmoord had gepleegd, kreeg ik wel wat medelijden met haar. Zij was uiteindelijk helemaal van het pad afgeraakt door alles wat er over haar werd gezegd en ik vind het erg dat iemand de keuze maakt om haar leven te beĂ«indigen, omdat zij beoordeeld wordt door haar omgeving. Ik kan wel inzien dat andere lezers door het hele verhaal heen catharsis voelen, want je zou de keuze om een relatie met Wronski aan te gaan ook kunnen zien als een impulsieve keuze, terwijl zij verblind was door liefde.
 Al met al zou ik Anna Karenina wel omschrijven als een tragische held, omdat haar ontwikkeling grotendeels overeenkomt met die van een tragische held. Ook is zij een personage wat bij het andere lezers voor catharsis kan zorgen. Ondanks dat dat niet bij mij gebeurde. Ook al is Anna Karenina niet een overtuigende tragische held, desalniettemin is dit heftige, maar prachtige verhaal een aanrader voor mensen die een verhaal over een krachtig personage willen lezen.