Interview met Frits, coach
De keuze voor mijn interview is gevallen bij Frits van der Geest. Frits is een geboren coach, mensen motiveren is wat hij doet. Frits heeft dezelfde opleiding als mij gedaan op dezelfde school. Hij heeft jarenlang als consultant gewerkt en heeft momenteel zijn eigen bedrijf. Zijn bedrijf verwerkt data voor bedrijven, daarbij geeft hij ook nog steeds consultancy.
Frits is al een half jaar mijn baas. Het is mij opgevallen dat Frits zich bij zijn consultancy (en tegen zijn werknemers) vaak bezig houdt met het welzijn en motivatie van zijn werknemers en de werknemers van de bedrijven waar hij consultancy aan geeft. Hij vindt dit heel belangrijk. Vanuit deze observatie is mijn keuze voor een filosofisch onderzoek bij Frits gevallen. Ik vind dat hij een groep moderne managers/consultants representeert die zich buiten de oude harde bazige managers bevindt. Het zijn mensen die oog hebben op het totaal.
De filosofische slag die wordt geslagen is vanuit een ethische basis vormgegeven en omvat het thematiek pesten op het werk. De keuze hiervoor is omdat dit een onderwerp is dat onderdeel kan zijn van mijn latere carrière als manager. De vraag hier achter is hoe ik zou moeten omgaan als een van mijn werknemers gepest zou worden door een andere werknemer. Wat doe ik dan?
Pesten op het werk komt veel voor, uit cijfers van een onderzoek van Maurice de Hond voor vakbond CNV komt naar voren dat 26% van de werkende mensen wel eens te maken heeft met treiteren, roddelen, uitlachten etc. Eens respons van 26% betekent dat 2.3 miljoen werkende mensen te maken heeft met pestgedrag, aldus Piet-Fortuijn, CNV-voorzitter. (CNV, 2020) Gezien ik later een management positie wil vervullen vind ik het van belang om op de hoogte te zijn van deze zaken en hoe hier mee omgegaan wordt op een moreel juiste manier. Tot welke grens zou ik mij als manager moeten inspannen om dit te voorkomen? Kan dit überhaupt worden voorkomen? Is een werkgever ook echt verantwoordelijk voor het mentale welzijn van zijn werknemers of zijn het volwassenen die zelf hun keuzes moeten maken? Om dit te kunnen voltooien zal ik als eerst moeten nadenken betreft wanneer ik in eerste instantie ‘goed’ handel en wat dit zou betekenen in het bedrijfsleven. Hier zou ik bij het interview meer over te weten willen komen.
Wat voor ervaringen heb je gehad met pesten op het werk?
Ik heb in het verleden een aantal ervaringen gehad met pesten op het werk. Het komt in principe vaker voor dan we denken. Extreme ervaringen heb ik nog niet gehad, maar wel dat ik zag dat iemand bijvoorbeeld op de gang opmerkingen naar zich toe krijgt geslingerd.
Wat voor opmerkingen zijn dit dan?
Nou ja kijk, we hebben natuurlijk te maken met volwassenen. Je kan niet als een tierelier boos op mensen gaan worden en echt gaan schelden. Dan valt het op. De mensen die pesten in het bedrijfsleven zijn vaak mensen die dit onder de radar willen houden. Ze zullen vaker opmerkingen maken die duidelijk beledigend zijn, maar niet zodoende dat er echt iets kan gebeuren tegen hun. Wel is het zo dat dit mijn ervaringen momenteel is. Wellicht dat iemand die gepest is dit anders ervaart.
Wat zou je doen als iemand gepest wordt?
Dit vind ik een hele lastige vraag. Aan de ene kant wil je natuurlijk iemand helpen. Het is je medemens. Aan de andere kant weet ik vaak niet compleet wat er speelt. Het zou goed van me zijn om er op af te stappen en te vragen hoe ik kan helpen, maar ik heb dit helaas nog niet gedaan. Vaak was ik veel te veel bezig met mijn eigen problemen en werkzaamheden,
Zie je het als jou verantwoordelijkheid om het te voorkomen?
Nou ja, in eerste instantie is het natuurlijk zo dat mensen als volwassen persoon ook verantwoordelijk zijn voor hun zelf. De situatie ligt natuurlijk heel anders als iemand bij mij komt aangeven dat hij gepest wordt. Dan zou ik actie willen ondernemen. Ik wil iedereen natuurlijk een veilige omgeving kunnen bieden waar ze kunnen groeien. Maar of het mijn verantwoordelijkheid is op de manier van dat ik als een leraar mijn werknemers in de gaten moet houden om te kijken of ze vriendelijk met elkaar om gaan vind ik ook te ver gaan. Verder is het zo dat dat ook vanwege privacy redenen lastig zou gaan. Het probleem van pesten op het werk is voornamelijk dat het verstopt zit. Als werkgever zou mijn rol hierin zijn om er voor te zorgen dat er een open en veilige omgeving heerst waarin er openlijk, zonder taboes, over zulke onderwerpen gepraat kan worden. Daar heb je profijt aan.
In een campagne van Lodewijk Asscher richtte hij zich niet alleen op werknemers die pesten of gepest worden, maar ook op werknemers. “Zeven miljoen collega’s hebben elke dag de kans om pesten op de werkvloer te stoppen. (TNO, 2019) Bent u het hier mee eens?
Aan de ene kant vind ik het oprecht een mooi initiatief, aan de andere kant ligt de situatie in werkelijkheid veel gecompliceerder. Het probleem is zoals ik daarnet aangaf dat pesten op het werk zich vaak in het donker bevindt. Hierdoor is het voor werkgevers vaak moeilijk om het snel te kunnen traceren. Verder kunnen wij niet onze werknemers spioneren om hun gedrag te managen. Waar ik het wel mee eens ben is dat mochten werknemers de kans hebben om een steentje bij te dragen aam het verkomen van het probleem, dat ze dit dan zouden moeten doen.
Het aantal dagen verzuim door pesten op het werk ligt op 4 miljoen (TNO, 2019), had je dit verwacht?
Ik had wel verwacht dat het veel zou zijn, maar zo veel nee. Dat is wel echt veel zeg jeetje. Dat moet ook een hoop geld kosten. Ja het is jammer dat het zo zou moeten gaan. Je baan zou een leuke omgeving moeten zijn waar je je kan ontwikkelen. Dat is althans wat ik geloof en wat wij op onze opleiding hebben meegekregen. Buiten het feit dat het ethisch volledig fout ligt om mensen te pesten, zal je het ook in je bedrijfsvoering merken. De grote boodschap hierachter is simpel, wees een volwassen persoon en doe normaal. Pesten is zeer verkeerd, en om als volwassenen je zo te misdragen tegenover je collega’s is belachelijk.