Varia

Welkom bij onze blog, waarin wij onze filosofische werken plaatsen voor het project Varia: Uit opdracht van Fontys Hogescholen, minor Filosofie en Ethiek. Opgezet door Isabelle, Bram, Elwin en Tuana.

[variafontys]

1: Sint Jan kerk in Goirle (Brouwers, 2015).

2: Heikese kerk in Tilburg (Van der Haven, z.d.).

[variafontys]

Kerken in Tilburg - sluiten of niet?

Tilburg staat mede bekend om hun vele kerken, kapellen en kloosters. De meeste kerken vallen onder de Parochie De Goede Herder. De kerken komen zelfs in de spreekwoorden van de Tilburgers terug; "al wèrde zeu groat ààs de Heikese kerk ik blèf ier dn baòs''. Wat betekent al wordt je zo groot als de Heikese kerk ik blijf hier de baas. Maar de nieuwe trend is toch dat de kerken in Tilburg sluiten. Steeds meer kerken moeten de deuren dicht gooien wegens financiële tekortkomingen. Deze keer staan de volgend sluitingen op de planning; 't Heike (de oudste kerk van Tilburg), de Sint Jozef en de Onze Lieve Vrouwen Moeder Van Goede Raad (ook wel Broekhovense kerk genoemd). Alle drie deze kerken zijn rijksmonumenten maar toch is de twijfel of ze binnenkort nog open kunnen gaan.   

De kerken staan te boek als geldvreters. De kerken hebben ongeveer 350.000 euro per jaar te kort. Jeroen Miltenburg (pastoor) vraagt zichzelf af of Tilburg deze gebouwen nog wel nodig heeft? ''Dit kan niet blijven voortduren''. Naast de finaciele reden is het feit ook dat deze kerken soms nog niet eens zeshonderd meter van elkaar afliggen.  

De gesprekken over de toekomst van de gebouwen zal in 2021 gevoerd worden. Er zal gekeken worden naar de meningen van het bisdom, de parochianen, het parochiebestuur en het parochieteam. De opkomst per kerk en de afstand tussen de kerken zullen ook worden meegenomen. De besluiten zullen er dan alsnog niet zomaar komen. Terwijl de mensen in  Tilburg het idee hebben dat er hoe dan ook kerken gaan sluiten. Ook gaat het gerucht dat wellicht de Sint Dionysius ofwel Heikese kerk moet sluiten (Pamelen, 2019).  

De Parochie De Goede Herder heeft echter nog kerken in aangrenzende dorpen in de gemeente zitten, zoals de Sint Jan. Deze zullen echter niet in het gesprek worden meegenomen omdat deze kerken meestal de enige functionerende kerken zijn in die dorpen. Herman Wesselink (Kerkonderzoeker) zegt ook in het Brabants Dagblad dat er in het komend decennium negen van de tien kerken in Brabant zullen sluiten. Het bisdom koerst daar in ieder geval niet op. 

Discussies 

De vraag die meteen naar voren komt bij dit verhaal is; moeten de kerken in Tilburg geholpen worden? De antwoorden op deze vraag is vandaag de dag meestal ja. Echter werd er in de groep wel begrepen dat deze kerken niet alleen maar een rol vervullen in het uiten van geloof, zij wiste ook te benaderen dat de kerken kenmerkend zijn voor de stad zelf. De historie achter deze kerken heeft Tilburg de stad gemaakt die het vandaag is. Veel Tilburgers die niet gelovig zijn het oneens met het sluiten van bijvoorbeeld de Heikese kerk.  

Aan de andere kant dacht men ook anders na; Tilburg is al niet de rijkste gemeente in Nederland, zijn de kerken niet te duur voor Tilburg. De gemeente kan misschien het geld, wat ze anders moeten investeren in de kerken, in iets anders steken. Tilburg heeft bijvoorbeeld best een aantal mensen die op straat wonen bijvoorbeeld.  

Ook was het feit dat de kerken soms niet eens zeshonderd meter van elkaar verwijderd zijn, een reden dat het wellicht goed is om kerken te sluiten. De mensen kunnen voor hun geloof ook naar de kerk die iets verder op staat is dan het idee.  

Ik ben van mening dat de Tilburgers de kerken die ze willen behouden zoals de bekende kerken. Op deze manier veranderd Tilburg niet te erg en kan men alsnog geloof overtuigen in de gemeente.  

Geschreven door Bram.

[variafontys]

(Het Klooster Breda, z.d.).

Een foto van het klooster en een sfeerimpressie van de straten in Breda hoe zij er vroeger uitzagen.

[variafontys]

Klooster bij Sacramentskerk in Breda

Voor deze opdracht ben ik om mij heen gaan kijken naar wat voor monumenten ik eventueel zou kunnen vinden. Gezien ik momenteel in Breda woon probeer ik hier in de regio iets leuks te vinden. Bij het begin zocht ik voornamelijk naar officiële stukken, maar na een tijdje ben ik anders gaan kijken in mijn zoektocht. In plaats van ‘echte’ bekende monumenten ben ik ook op zoek gegaan naar gebouwen die eventueel een verhaal kunnen vertellen. Vanuit het appartement waar ik woon kijk ik regelrecht naar de Sacramentskerk in Breda. Daarnaast is een klooster. Heel vaak hoor ik hier feesten vandaan komen en er gebeurt van alles en nog wat. Ik werd geïnteresseerd door de klooster. Wat voor verhaal zou het kunnen hebben? Wat voor mensen woonden er vroeger? Hoe waren de omstandigheden toen? Wat zouden de mensen die de kerk origineel bewoonde vinden van de situatie nu? Vanuit deze interesse heb ik gekozen om dit klooster als uitgangspunt voor deze opdracht te nemen.  

Hoewel ik weinig concrete info over dit gebouw heb wil ik hem toch kiezen. Het vraagstuk dat ik wil behandelen is het vraagstuk of het oke is om oude (religieuze) gebouwen met culturele waarden te laten huisvesten door bewoners die de geschiedenis van het gebouw te niet doen of of dit niet uitmaakt. Dit staat in contrast tot het gebruiken van oude gebouwen met culturele waarde door nieuwe activiteiten die verder de geschiedenis niet schaadden. Een voorbeeld hiervan is het gebruiken van oude scholen als een kunst-atelier, het gebruiken van een kerk voor een bijeenkomst voor studenten, het veranderen van een klooster naar een museum etc.  

Hoewel de meeste mensen in het algemeen geen bezwaar zouden hebben voor het gebruiken van ongebruikte gebouwen naar iets waar mensen iets aan hebben, is de vraag maar net of dat betekent dat iedereen er wel zou kunnen wonen. Het gebouw kent van oudsher een Christelijke traditie en heeft tal van mensen gekend vanaf het begin van zijn bestaan. Al de mensen die gebruik hebben gemaakt van het gebouw over de jaren heen maken het gebouw tot wat het is. Buiten het feit dat het een hoopje stenen zijn waar je kan leven is het ook een cultureel-religieus symbool. Een teken van vroeger, iets dat lang een belangrijke rol heeft gespeelt.  

In de huidige situatie zijn er studenten gehuisvest. In het oude klooster, waar vroeger nonnen of Monniken rondliepen die hun hele leven aan kuisheid hebben geweid, wordt nu volop gefeest. Naast het klooster is een kerk. De kerk is nog wel in gebruik. De vraag is of het niet disrespectvol is naar de mensen die naar de kerk gaan om zich in deze situatie te bevinden. Het klooster wordt niet gebruikt, dus het is oke om er iets mee te doen, maar zou er niet een soort van kleine richtlijn zijn betreft wat er wel of niet mag in het klooster om toch de historische waarde een beetje te respecteren.  

Vanuit de groep kreeg ik mee dat ze er in het algemeen niet een moreel juiste keuze is om feestende studenten te plaatsen in een gebouw dat van oudsher een belangrijk religieuze rol speelden voor bepaalde groepen. We hebben het gehad over het contrast van de bedoeling van de gebouwen, en waar het nu voor wordt gebruikt. Het gebouw heeft als het ware zijn eigen geschiedenis, en daar zou een beetje respect voor gepast zijn. Verder waren ze niet van mening dat het gebouw niet gebruikt mag worden. Ze vinden wel dat het een goed idee is om gebouwen die niet meer in gebruik zijn een nieuwe rol te geven waarbij de gebouwen weer van maatschappelijk belang kunnen zijn.  

Vanuit de groep kreeg ik de impressie mee dat ze het niet erg zouden vinden als er mensen zouden wonen in de klooster, maar dat het wel mensen zouden zijn die enig besef hebben van de culturele en historische waarde van het gebouw. Dit zou niet uitbundig gevierd hoeven te worden, maar feestende studenten die verder lak hebben aan de geschiedenis van het gebouw vinden ze respectloos. De vraag in hoeverre je kan toetsen of iets eventueel niet respectloos zou zijn voor mensen vroeger blijft lastig.   

Al bij al komt naar voren dat ik en mijn groepje twijfels trekken bij de vraag of het ethisch te verantwoorden is om studenten in een klooster te plaatsen waarbij de situatie als dis-respectvol ervaren zouden kunnen worden door bepaalde groepen met in onze visie begrijpelijke redenen. De bedoeling van het klooster staat haaks tegenover datgene waar het nu voor wordt gebruikt. We vinden het niet erg dat er mensen worden geplaatst, maar vinden dat er wel enig respect zou moeten zijn voor de geschiedenis en dat dit als criteria meegenomen had moeten worden toen er werd nagedacht over waar het oude klooster eventueel voor gebruikt kon worden (Het klooster Breda, z.d.).  

 Geschreven door Tuana.

[variafontys]

(Liberation Route, z.d.).

Monument Waaloversteek in Nijmegen. Ter nagedachtenis van de gesneuvelde geallieerden. 

[variafontys]

Monument Waaloversteek ter nagedachtenis van de gesneuvelde geallieerden

Net aan het noorden van de waal staat het monument genaamd de Waaloversteek gevestigd. Zowel het monument als de nieuwe brug die ernaast is gebouwd staan precies op die locatie met een reden. Op 20 september 1944 staken geallieerden soldaten de waal over. 48 soldaten van Amerikaanse kom af sneuvelde tijdens de oversteek vanaf het zuiden naar het noorden. Deze oversteek was levensgevaarlijk omdat het Nazi Duitsland vanaf het noorden van de waal voor jaren onder bezetting had. Toch besloot het Derde Bataljon van het 504th Regimental Combat Team onder leiding van majoor Julian Aaron Cook de oversteek met behulp van 26 canvas bootjes in werkelijkheid te brengen. Deze oversteek was niet alleen van belang voor de Nijmegenaren of Nederland maar voor de bevrijding van heel Europa. Men is tot de dag van vandaag trots op de geallieerden soldaten die hun leven op het spel hebben gezet en vele zelfs opgeofferd om Europa en de wereld te bevrijden. Dit laten ze tot de dag van vandaag blijken in de stad Nijmegen door iedere avond met zonsondergang de 48 lichtmasten op de brug die allen de gesneuvelde soldaten representeren 1 voor 1 te ontsteken. Alle geallieerden soldaten zijn helden maar de 48 Amerikaanse soldaten die hier om het leven zijn gekomen worden vooral in deze regio herkent als helden omdat zij op een missie gingen die bijna onmogelijk was. Deze soldaten vonden de bevrijding belangrijker dan hun leven, en daarom zijn zij de helden van de Waaloversteek. De ethische stelling in dit verhaal luidt als volgt; De soldaten van de geallieerden zijn erop afgestuurd wetend dat ze dood zouden gaan en hadden dit voor de bevrijding van Europa over, maar was het niet beter geweest als zij niet op bevrijdingsmissie gingen zodat zij bleven leven? Was het misschien toch beter geweest als de geallieerden soldaten niet op bevrijdingsmissie gingen? En Nazi Duitsland gewoon hun gang zouden laten gaan. Hierdoor zouden er in ieder geval minder soldatenlevens verloren gaan. Misschien zou Nazi Duitsland wel goed zijn voor de mensen die leefden in hun rijk na de oorlog. Of dat alle staten zelf hun landen zouden mogen leiden onder toezicht van Nazi Duitsland, dit zou vanuit het Nazi Duitse perspectief een goede oplossing kunnen zijn. Of is het juist goed geweest dat de geallieerden soldaten zich verenigden en gezamenlijk streden voor de bevrijding van Europa. Het is vanzelfsprekend dat men zal zeggen dat de geallieerden soldaten terecht ten aanval zijn gegaan. Omdat zij de oorlog in gingen met de gedachten om bezetten land te bevrijden. Zij vonden de vrijheid van de mensen die in deze landen woonden en wonen belangrijker dan hun eigen vrijheid. Maar hoe zou er gekeken worden naar de geallieerden soldaten als Nazi Duitsland de strijd had gewonnen? Als de geschiedenis geschreven zou worden door de Nazi’s die heel de oorlog iedereen behalve zichzelf als vijand zagen. Zouden de geallieerden dan nog steeds gezien worden helden of juist als een bedreiging die zich niet wilde overgeven aan het enige ware rijk die er heerste? Uit de discussie met mijn projectgroepje bleek dat de kwestie nog degelijk moeilijk te antwoorden was terwijl iedereen wel direct het idee deelde dat Nazi Duitsland het recht niet had andere landen binnen te vallen en een imperium te stichten. Ook deze kwestie laat weer blijken dat hoe vanzelfsprekend het ook is dat de geallieerden soldaten vochten voor iets goeds, namelijk de bevrijding van Europa er toch gezegd zou kunnen worden dat zij het werk van de Nazi’s hebben gedwarsboomd. Zelf ben ik van mening dat de geallieerden de juiste beslissing hebben genomen om het bezetten Europa binnen te vallen en te bevrijden van de Nazi’s. Omdat ik denk dat een continent waarin veel landen bezet zijn door een grotere macht niet eerlijk bestuurd zullen worden en de vrijheid waar Europa bekend om staat afgepakt zou worden. De geallieerden hebben naast de bevrijding ook bewezen dat het niet uitmaakt waar men vandaan komt, maar dat we uiteindelijk samen één zijn. Dat op momenten van nood men niet alleen staat maar altijd iemand heeft om op te rekenen. Ik vind het erg tragisch dat het op dit soort manieren moet blijken maar de uiteindelijke boodschap is wel mooi (Liberation Route, z.d.).  

Geschreven door Elwin.

[variafontys]

Het herinneringsmonument ter nagedachtenis van burgemeester Smulders uit Middelbeers.

[variafontys]

Herinneringsmonument ter nagedachtenis van burgemeester Smulders

In het Brabantse dorp Middelbeers staat een monument ter nagedachtenis van burgemeester Smulders, die van 1927 tot aan 1945 burgemeester van Oost-, West-, en Middelbeers was. Deze uitzonderlijke man was geen ‘gewone’ burgemeester. Hij was een echte burgervader die zijn leven gaf om de mensen uit zijn dorp te beschermen. In 1944 was ons land bezet door de Duitsers. Het was een moeilijke, onvergetelijke periode voor mensen uit het hele land. Burgemeester Smulders kreeg bezoek van de Duitsers die hem verplichtten een lijst op te stellen van Nederlandse mannen die voor de Duisters moesten gaan werken. Smulders weigerde dit, omdat hij de levens van zijn burgers wilde beschermen. Hij werd gearresteerd en meegenomen naar kamp Vught. Later werd hij op transport gezet naar kamp Sachsenhausen. Een jaar later werd hij in Dachau geëxecuteerd. Smulders ligt begraven op het Ehrenfreidhof in kamp Flossenburg (Brabantse gesneuvelden, z.d.). De zelfopoffering van deze bijzondere burgemeester is de burgers van Middelbeers altijd bijgebleven. Men was trots op de burgemeester, die zoveel liefde had voor zijn inwoners en daarmee het leven van deze mannen vooropstelde. Smulders werd gezien als een held, omdat hij het leven van een ander belangrijker vond dan zijn eigen leven. De ethische kwestie in dit verhaal, en waar men over kan filosoferen, is de vraag of het goed is dat een man zijn leven geeft om anderen te kunnen redden? Had burgemeester Smulders de lijst met namen aan de Duitsers moeten geven, zodat hij zelf in leven bleef en zijn taak als burgemeester kon blijven uitoefenen? Of heeft hij het goede gedaan door andere levens te beschermen en zichzelf op te offeren? Men zal geneigd zijn om te zeggen dat hij het juiste gedaan heeft, omdat hij het leven van anderen vooropstelde en het welzijn van de maatschappij belangrijker vond dan zijn eigen welzijn. Hij wilde opkomen voor het belang van de maatschappij, dat getergerd werd door de bezetting van nazi-Duitsland. Maar er zit ook een andere kant aan het verhaal. Smulders had een familie waar hij voor moest zorgen, en daarnaast had hij als burgemeester een belangrijke verantwoordelijkheid voor het dorp. Uit de discussie met mijn medestudenten kwam naar voren dat deze kwestie toch niet zo eenvoudig is als het lijkt. Misschien had Smulders ervoor moeten kiezen om zijn familie voorop te stellen, omdat hij ook een verantwoordelijkheid had naar zijn vrouw en kinderen toe. Hij had de Duitsers de lijst moeten overhandigen, zodat hij niet het slachtoffer werd en hij in leven kon blijven voor zijn familie. Daarnaast was er veel lof voor deze burgemeester in het dorp. Als hij ervoor koos om de lijst aan de Duisters te geven, had hij zijn dorp nog steeds kunnen besturen en was er geen goede burgemeester verloren gegaan. Hij had dan nog zoveel kunnen betekenen voor het dorp. Daarnaast is het ook de vraag of het wel ethisch verantwoord is wat hij gedaan heeft. Iemand die achter de Duitsers stond, had een andere visie op wat in deze situatie goed en slecht is. Diegene zou het niet eens zijn met burgemeester Smulders, die tegen de bezetting van de Duitsers in wilde gaan. Veel mensen waren het erover eens dat de Duitsers verschrikkelijke misdaden begingen. Maar er zijn ook veel burgers geweest die het eens waren met Hitler’s ideeën. Sommigen waren er echt van overtuigd dat Hitler het goede deed, dat hij de dingen deed met een goede intentie. Deze burger heeft een ander perspectief op wat goed en slecht is. Diegene zit dan niet te wachten op een burgemeester die tegen de Duitsers ingaat. Zo zie je maar dat goed en kwaad subjectief is. Mensen kunnen op vele manieren naar een situatie kijken. Deze ethische kwestie heeft dan ook twee kanten. Zelf ben ik van mening dat burgemeester Smulders het juiste heeft gedaan, omdat ik denk dat handelen uit liefde altijd tot het goede behoort. Mijn medestudent benadrukte dat de tijdsgeest het denken van de mens enorm kan beïnvloeden, en dat dit verklaart waarom zoveel mensen achter Hitler’s ideeën stonden. Voor ons is dit bijna onmogelijk om te begrijpen, omdat onze tijdsgeest anders is. We leven niet meer in een tijd van oorlog zoals men dat toen meemaakte, en kijken van een afstand terug op de geschiedenis. Toch vind ik het tragisch dat burgemeester Smulders dit lot heeft moeten ondergaan, en bewonder ik hem dat hij dit overhad voor zijn medemens. Daarnaast vind ik hem enorm dapper, aangezien hij de maatschappij wilde verbeteren en hier alles voor over had. Hij wilde dat Nederland bevrijd werd van de Duitsers. Hier sta ik volledig achter, en ik denk dat veel mensen deze burgemeester als voorbeeld kunnen zien. Hij inspireert mensen namelijk om voor anderen op te komen, de wereld een stukje beter te maken, en uit liefde te handelen. Net als burgemeester Smulders probeer ik als toekomstig verpleegkundige altijd op een liefdevolle manier te handelen en het welzijn van de mens centraal te stellen. Ik ben trots op deze burgemeester en ben ervan overtuigd dat hij juist heeft gehandeld, ondanks dat het verhaal enorm tragisch is. 

Geschreven door Isabelle.

[variafontys]

Middelbeers, Noord-Brabant, Nederland. Een impressie van dit kleine dorp.

Verhalende rondleiding - Burgemeester Smulders.

[variafontys]

(Hadi Karimi, z.d.).

Foto van Friedrich Nietzsche, filosoof.

[variafontys]

Aflevering BBC over Friedrich Nietzsche

Friedrich Wilhelm Nietzsche is geboren op 15 oktober 1844 in Röcken van de provincie Lützen in Duitsland. Geboren als zoon van de priester van het dorp, was hij een gelukkig kind en oudste in een gezin van drie. Echter op jonge leeftijd sterft zijn vader aan een hersenziekte, waarna zijn jongste broertje op een jonge leeftijd komt te overlijden. Nu blijven alleen hij en zijn zusje over. Zwaar geraakt door het overlijden van zijn vader, komen de eerste deukjes in zijn geloof in god. Zijn vader was een diende van god, waarom werd hij zo hard gestraft? Hierna werd hij naar een kostschool gestuurd waar hij, door zijn ervaringen met zijn vader en broertje, een stuk serieuzer was dan de andere leeftijdsgenoten. Hierdoor viel  hij buiten de groep en was hij het op zijn best als hij totaal geïsoleerd was. Hij deed het goed op school, voornamelijk in het leren van het Christendom. Na kostschool ging hij daarom ook Theologie studeren. Deze studie zal echter na een paar jaar stoppen, hij gaat letterkunde studeren. Hier wordt hij professor tot op het punt dat zijn gezondheid dat zou toelaten. Doordat hij zijn leven kampt met gezondheid en zijn mentale toestand eindigt Nietzsche met een zenuwinzinking waarna hij nooit zijn grip op de realiteit terug vind.  

De filosofie begint bij Nietzsche zodra hij de eerste keer afvraagt waarom god zijn familie straft. Dit gaat door tot aan zijn studie Theologie. Hij schrijft het verhaal van de dolle man. De man die vraagt waar is god? Waar is god? En daar op antwoord met, god is dood! Wij zijn het die hem hebben gedood! In deze dood van god komt een soort van gat te zitten, en wie moet deze opvullen? Hij wil zichzelf neerzetten als de nieuwe moralist. Men moet niet zoals hem leven maar het zelf invullen is zijn idee. Iedereen heeft de kennis en de mogelijkheid om goddelijk te worden. Om boven de bergen (obstakels van het leven) te komen, de boven mens de te worden ofwel de übermensch.  

Nadat hij steeds depressiever raakt en hij ook Syfilis krijg, gaat zijn gezondheid sterk achteruit. Hij is steeds opzoek naar een manier om dit gebeuren te veranderen. In eerste instantie vind hij comfort in muziek, en dan wil in die van Wagner. Hij wordt een goede vriend van Wagner en schrijft zijn eerste boek in deze tijd. Gebaseerd op de Griekse tragedie probeert hij in West-Europa een nieuwe renaissance te starten. De band met Wagner wordt minder na de toestand van Nietzsche verslechterd. Ook het feit dat Wagner steeds nationalistischer wordt zint hem niet. Hij wordt verder geïsoleerd. Hij komt dagen lang zijn bed niet uit, het kwelt hem. De volgende manier om hieruit te ontsnappen is de filosofie. Hij gaat denken over hoe het lichaam misschien wel in de loop van de tijd verkeerd is geïnterpreteerd door de mens. Dat de mens niks van buitenaf nodig heeft maar alle kracht in zich heeft om iets te worden. De zelfmaking, zorgt voor een andere kijk bij Nietzsche. Met deze therapie om de zwaarte van het leven te kunnen dragen, schrijft hij een nieuw boek: Menselijk al te Menselijk: een boek voor vrije geesten. Het eerste boek dat de mens aan moet zetten om zelf na te denken.  

Na dit boek stopt hij als professor en verhuisd hij naar de Zwitserse Alphen. Als hij hier rond loopt komt hij los van de verwachtingen die worden gesteld in een samenleving van de standaarden en de, ‘’gij zult”.  Hij schrijft het boek: Aldus sprak Zarathustra. Om als individu de bergen te moeten beklimmen, en de ontwikkeling naar übermensch, om hierna de mens van deze kennis bewust te maken. Boeken zoals De Antichrist zullen volgen en zijn Oeuvre completer maken.  

Zijn inzinking vind plaats als hij het gewicht van deze vragen niet zelf meer kan dragen. En in Turijn waar hij dan is gaan wonen, om de mens zoals Zarathustra te benaderen en te leren van de mogelijkheden, ziet hij een paard vallen. Hij legt zijn armen om het paard en vanaf hier raakt hij zijn grip kwijt. Een van zijn laatste woorden die hij schreef toen hij nog voor rede vatbaar was waren, ik ben geen god ik ben een mens met al zijn zwaktes. Dit liet hij ook zien toen hij medelijden voelde met het paard, medelijden waar hij zo een hekel aan had.  

Als men het leven van Nietzsche bekijkt zijn er een paar momenten die hem vormen, de dood van zijn vader en broertje, de studie Theologie, zijn isolement naar de Zwitserse Alphen en zijn inzinking in Turijn. Deze vormmomenten zijn de momenten die ook het meest mysterieus zijn in het leven van Nietzsche. Wat men graag zou willen weten van die vormmomenten is hoe het hem beïnvloed heeft. Hoe was het voor Nietzsche om zijn vader en broertje te verliezen, terwijl zij god juist diende?  

Wat was voor Nietzsche het kantelpunt om te stoppen met zijn studie Theologie? 

Wat was het nut van het isolement in de Zwitserse Alphen? 

Wat voelde Nietzsche toen hij het paard zag vallen? En wat dacht hij van zichzelf toen hij het paard omhelsde? 

Ondanks deze onbekendheden, is het werk van Nietzsche een eerste in zijn soort. Een grondlegger voor andere filosofen zoals Freud. Ook in deze tijd kan men zijn kijk op het leven meenemen. In de Veiligheidswereld is men gebaat bij een andere kijk. Veiligheid is nodig omdat men weet dat onveiligheid bestaat. Maar onveiligheid is een abstract iets, wat is nou precies onveiligheid? Dat is voor een ieder anders. Juist omdat er zoveel kijken op veiligheid en onveiligheid zijn, moet een veiligheidskundige op zichzelf kunnen vertrouwen. De kennis die hij in zich heeft een plaats te geven en kenbaar te maken. Zo kan eruit veiligheid worden gewerkt en niet gewerkt worden tegen onveiligheid. Ik denk dat Nietzsche een groot voorstander hiervan zou zijn geweest, mocht hij een Veiligheidskundige zijn. hij zou altijd streven naar niet wat verwacht wordt maar juist wat een veiligheidskunde zou kunnen bereiken. Creativiteit van de mens aan het woord laten, en los proberen te komen van de standaard denkpatronen, de luiden als: het kom wel goed.  

Geschreven door Bram. 

[variafontys]

 (Hanswijk, z.d.).

Foto van Henk Oosterling, filosoof en schrijver.

[variafontys]

Online lezing van Henk Oosterling

Introductie van de perso(o)n(en) (opleiding, beroep, etc.) 

Henk Oosterling is een Filosoof en auteur. Hij is geboren en opgegroeid in Rotterdam.  Hij voelt zich aangetrokken tot andere manieren van denken, en stapt graag uit het westerse verlichte denken om in het oosten nieuwe inzichten te vergaan. Hij heeft in het verleden in het oosten vechtkunsten gestudeerd en het Oosterse denken en verlichting tot zich genomen. Henk probeert deze kennis en inzichten te combineren met het westen en de westerse verlichting. Henk gelooft in interculturaliteit. Dit ziet hij anders dan multiculturilaiteit. Vanuit zijn achtergrond uit Rotterdam leeft hij in een gebied waar veel type culturen bij elkaar leven. In zijn ideale beeld leven deze mensen niet naast elkaar als zijnde apart staande culturen, maar ziet hij het liefst alles bij elkaar komen. Dit vertelt hij door middel van een anekdote van een Turkse/Koerdische jongen die chef was in een Aziatisch restaurant. De jongen maakte een opmerking die erg is blijven hangen bij Henk, namelijk op de vraag hoe hij daar beland was. De jongen antwoordde dat hij intercultureel was. Dit vond Henk een perfect voorbeeld van wat hij probeerde te zeggen. Een Turks/Koerdische Nederlandse jongen in een Aziatisch restaurant. De samenkoming van al die culturen dat iets unieks en moois brengt.  

Beschrijving filosofische of ethische kwesties die in de presentatie aan bod komen 

Die ene specifieke cultuur binnen een bepaalde samenleving in Nederland is verleden tijd. De nieuwe generatie en de komende generaties zullen van allemaal verschillende culturen die samenkomen in Nederland bepaalde dingen oppikken. Datgene wat hun vooral aantrekt en waar hun interesses in liggen zullen ze tot zich nemen en verder ontwikkelen. Deze fusering van allemaal verschillende culturen zullen voor de komende generaties voelen als normaal en ze zullen dit ervaren als de “Nederlandse” cultuur.  

Dat de wereld bestaat uit feedback loops. Een voorbeeld hiervan is onze identiteit. Onze identiteit relativeren we als het waren op de wereld, en de resultaten die daar ontstaan en een soort van “feedback” geven aan ons waarbinnen in wij ons positioneren. Als in, stel je wil kunstenaar worden. Je begint het te doen en je komt erachter dat het je niet lukt. De realiteit geeft als het waren feedback op datgene waarmee jij je wou identificeren, kunstenaar. Het resultaat is dat je de mening trekt dat je geen kunstenaar bent. Dit attribuut wordt dan onderdeel van je identiteit, namelijk dat bv Tuana/Elwin geen kunstenaar is.  

Drie vragen die je aan deze perso(o)n(en) zou kunnen stellen 

Hoe zou je de komende generaties iets willen/kunnen leren zonder er zelf geen kennis/verstand van te hebben? 

Op wat voor manier zou het intercultureel denkendoen overgebracht kunnen worden op de gewone burger?  

Zijn er ook negatieve punten aan het intercultureel denkendoen en wat zou dit dan zijn?   

Koppeling eigen studie of beroepspraktijk   

Elwin Alibeyli (Bedrijfskunde) koppeling: 

De filosofie waar Henk Oosterling over spreekt gaat vooral om de samenkomst van veel verschillende culturele als etische en filosofische kwesties. Wat ik vooral terug zie komen als een overeenkomst tussen de lezing en mijn studie is dat het beide multidisciplinair is. Bij beide vakken moet je ervoor zorgen dat de juiste informatie uit de juiste bronnen bij elkaar komen en deze kennis helpt bij de vooruitgang van het grotere doel.

 Tuana Erdagi (Technische Bedrijfskunde) koppeling:  

Ik zie aspecten van mijn studie terug in het verduurzaming verhaal van Henk. Wat de belangen er van zijn en hoe individuen daaraan kunnen bijdragen. Dit omdat verduurzaming een belangrijk onderdeel is van mijn opleiding. Wij moeten vaak processen ontwerpen en het duurzaamheids-criteria waarop onze resultaten worden afwegen kan vaak heel hoog wegen of zelf vereist zijn (Niet-duurzaam is onvoldoende).  

Verder zag ik een beetje marketing terug in het filmpje van Henk. Dit in het gedeelte waarin hij het had over de ver-normalisering van het comfort. Dit kan ik me namelijk nog herinneren vanuit school dat wanneer een nieuwe product of service op de markt komt, er bepaalde lagen zijn als het waren van hoe mensen er in positieve maten naar kijken. Ergo, hoe tevreden zijn mensen met je producten. Soms komen er producten die een echte ‘wauw’ factor als het waren met zich mee brengen. Iets dat je niet zag aankomen maar zo goed is dat je zeer tevreden bent. Dit zijn vaak dingen in de dimensie van comfort. Camera’s en internet die verworven zijn in telefoons, radio en tv die bij elkaar gaan etc. Echter is het zo dat na een tijdje de vernieuwingen als het ware “genormaliseerd” worden. Het comfort wordt gewend en datgene dat eerst heel nieuw, luxueus en gevuld met comfort was is nu normaal en misschien zelfs een beetje saai. Dit zie ik terug in wat Henk zei. Hij noemde hierbij voorbeelden van dat hij bijvoorbeeld niet in een oorlog tijd leefde, geen (ernstige) pandemieën heeft meegemaakt etc. Echter is dit zo genormaliseerd dat mensen er niet echt meer bij stilstaan hoe bijzonder dit eigenlijk kan zijn.  

Als laatste zag ik nog iets terug in de relatie van het hierboven genoemde met de verlichting van Ford. Dat Ford iets op de markt had gezegd waar iedereen gebruik van kon maken. Iedereen kon het namelijk kopen. Materiele comfort begon op de voorgrond te komen. Dit was een soort van comfort dat hij aan de maatschappij bracht. Op mijn opleiding heb ik voor een vak enigszins wat moeten leren over Ford, wat hij betekende voor de maatschappij maar vooral voor industriële engineers. Hierbij krijg je ook termen als ‘Fordisme’, ‘soldiering’ etc. Dit deed me denken aan wat wij als industriële engineers aan de maatschappij brengen. Het comfort. Producten die steeds flexibeler, kwalitatiever en sneller geleverd worden etc. Maar ook wat de onderliggende gedachtegoed achter is.  

Geschreven door Elwin en Tuana. 

[variafontys]

(Smits, 2020).

Foto van Dirk de Wachter, psychiater. Uit het AD.

[variafontys]

Gastcollege over (on)geluk van Dirk de Wachter

Dirk de Wachter is een Vlaamse psychiater en hoogleraar die een gastcollege gaf in de Stadsschouwburg te Nijmegen. Hij is opgegroeid in Antwerpen en heeft daar aan de universiteit gestudeerd na een lange periode van onzekerheid, omdat hij niet wist wat hij wilde studeren. Uiteindelijk kwam hij erachter dat hij psychiater wilde worden, omdat hij het zo mooi vond om te luisteren naar de verhalen van anderen (Donker, 2020).  

Ethische kwestie over geluk en het gebrek aan geluk 

Dirk de Wachter geeft zelf aan dat hij veel inspiratie haalt uit de werken van de bekende Frans-joodse filosoof Levinas, die bekend stond doordat hij mensen met elkaar wilde verbinden. Dit komt ook naar voren tijdens zijn gastcollege in Nijmegen. Tijdens dit college pleit hij ervoor dat mensen meer naar elkaar gaan omkijken, in plaats van te veel te focussen op het individualistische leven dat mensen leiden. Hij geeft aan dat mensen in West-Europa alleen nog maar autonoom en zelfstandig willen zijn, maar dat er niet genoeg aandacht is voor elkaar. Het college gaat over geluk, en dat het gebrek aan geluk er ook mag zijn. Volgens hem hoort het niet bij het leven om alleen maar gelukkig te zijn. We moeten ook rond de tafel kunnen zitten en de mogelijkheid krijgen om te zeggen dat het niet goed met ons gaat, dat we ons op dit moment niet gelukkig voelen. Vervolgens zouden we elkaar meer moeten omhelzen, meer naar elkaar moeten luisteren zonder het te veroordelen of weg te wuiven. Mensen moeten de kans krijgen om zich kwetsbaar op te stellen, en het niet weg te stoppen door te doen alsof ze gelukkig zijn. De maatschappij moet niet alleen op geluk gefocust zijn, maar mensen ook de ruimte geven om ongeluk en neerslachtigheid bespreekbaar te maken. We moeten elkaar meer gaan helpen, meer gaan koesteren en écht naar elkaar luisteren om samen elkaars psychiater te zijn.  

De link naar verpleegkunde 

Dirk de Wachter heeft mij als student en als mens erg geïnspireerd. Ik ben de opleiding tot verpleegkundige gaan volgen, omdat ik net zoals Dirk de Wachter mezelf met anderen wilde verbinden, omdat ik graag naar de verhalen van andere mensen luister, en mijn geluk haal uit het geluk van anderen. Verpleegkunde heeft veel raakvlakken met de psychiatrie. Als verpleegkundige ben ik constant bezig om mensen een luisterend oor te bieden, hen te steunen in moeilijke tijden en anderen vooruit te helpen. Ik kon me dus erg vinden in het verhaal van deze psychiater. Het was erg herkenbaar, omdat ik tijdens mijn stages dagelijks bezig ben om mezelf te verbinden met de ander, met mijn patiënt. Echter zie ik hen niet zo zeer als patiënt, en zie ik mezelf niet enkel als verpleegkundige, maar ook als mens. Dit omdat we allemaal ons eigen verhaal meedragen en iemand nodig hebben die naar ons luistert. Als verpleegkundige krijg je de kans om je daar dagelijks in het uitoefenen van je vak mee bezig te houden, wat ik erg mooi vind.  

De vragen die ik wil stellen aan Dirk de Wachter 

Ik vraag me af wat Dirk de Wachter zou antwoorden op de vraag die luidt als volgt: In hoeverre mag je als zorgverlener stukjes van jezelf laten zien in relatie tot de ander? Waar ligt de grens? Ik ben benieuwd wat hij hiervan vindt, omdat iedere zorgverlener hier een andere mening over heeft. Sommigen vinden dat je de professionaliteit zoveel mogelijk moet bewaken, terwijl anderen zeggen dat het werk van een zorgverlener iets heel menselijks is, en dat je de patiënt beter kan helpen wanneer je ook dingen van jezelf laat zien. Er ontstaat dan een vertrouwensband tussen de patiënt en de zorgverlener. De tweede vraag die ik zou willen stellen is: Is geluk voor iedereen anders of zijn er bepaalde geluks-elementen waaraan ieder mens behoefte heeft? Persoonlijk denk ik namelijk dat ieder mens verlangt naar genegenheid, affectie, de mogelijkheid om zich te ontplooien, enzovoort. Maar ik ben benieuwd hoe Dirk de Wachter hierover denkt, omdat hij als psychiater meer zicht heeft op de dingen die mensen gelukkig maken en wat essentieel is voor dit geluksgevoel. En of hier overeenkomsten in te zien zijn. De derde vraag die ik aan Dirk de Wachter wil stellen is wat volgens hem de grootste oorzaak is van een depressie, welke oorzaak hij bij de meeste mensen terugziet en waar er in dit geval een gebrek aan is. Bijvoorbeeld een gebrek aan sociaal contact, genegenheid, of misschien het gebrek aan zingeving. Ik ben benieuwd waar zoveel mensen aan lijden, en waar veel mensen last van hebben zonder dat ze het van elkaar weten. Want misschien zijn er duizenden mensen die hetzelfde gevoel hebben, maar omdat niemand dit ooit naar buiten toe uit, zien we ook nooit in dat we meer op elkaar lijken dan we in eerste instantie denken. En krijgen we dus nooit die verbinding tussen verschillende mensen die hetzelfde voelen. Om echt die verbinding te krijgen, moeten we ons kwetsbaar opstellen. En dat vraagt om moed.  

Geschreven door Isabelle. 

[variafontys]

Interview met Frits, coach

De keuze voor mijn interview is gevallen bij Frits van der Geest. Frits is een geboren coach, mensen motiveren is wat hij doet. Frits heeft dezelfde opleiding als mij gedaan op dezelfde school. Hij heeft jarenlang als consultant gewerkt en heeft momenteel zijn eigen bedrijf. Zijn bedrijf verwerkt data voor bedrijven, daarbij geeft hij ook nog steeds consultancy. 

Frits is al een half jaar mijn baas. Het is mij opgevallen dat Frits zich bij zijn consultancy (en tegen zijn werknemers) vaak bezig houdt met het welzijn en motivatie van zijn werknemers en de werknemers van de bedrijven waar hij consultancy aan geeft. Hij vindt dit heel belangrijk. Vanuit deze observatie is mijn keuze voor een filosofisch onderzoek bij Frits gevallen. Ik vind dat hij een groep moderne managers/consultants representeert die zich buiten de oude harde bazige managers bevindt. Het zijn mensen die oog hebben op het totaal.  

De filosofische slag die wordt geslagen is vanuit een ethische basis vormgegeven en omvat het thematiek pesten op het werk. De keuze hiervoor is omdat dit een onderwerp is dat onderdeel kan zijn van mijn latere carrière als manager. De vraag hier achter is hoe ik zou moeten omgaan als een van mijn werknemers gepest zou worden door een andere werknemer. Wat doe ik dan?  

Pesten op het werk komt veel voor, uit cijfers van een onderzoek van Maurice de Hond voor vakbond CNV komt naar voren dat 26% van de werkende mensen wel eens te maken heeft met treiteren, roddelen, uitlachten etc. Eens respons van 26% betekent dat 2.3 miljoen werkende mensen te maken heeft met pestgedrag, aldus Piet-Fortuijn, CNV-voorzitter. (CNV, 2020) Gezien ik later een management positie wil vervullen vind ik het van belang om op de hoogte te zijn van deze zaken en hoe hier mee omgegaan wordt op een moreel juiste manier. Tot welke grens zou ik mij als manager moeten inspannen om dit te voorkomen? Kan dit überhaupt worden voorkomen? Is een werkgever ook echt verantwoordelijk voor het mentale welzijn van zijn werknemers of zijn het volwassenen die zelf hun keuzes moeten maken? Om dit te kunnen voltooien zal ik als eerst moeten nadenken betreft wanneer ik in eerste instantie  ‘goed’ handel en wat dit zou betekenen in het bedrijfsleven. Hier zou ik bij het interview meer over te weten willen komen.  

Wat voor ervaringen heb je gehad met pesten op het werk?  

Ik heb in het verleden een aantal ervaringen gehad met pesten op het werk. Het komt in principe vaker voor dan we denken. Extreme ervaringen heb ik nog niet gehad, maar wel dat ik zag dat iemand bijvoorbeeld op de gang opmerkingen naar zich toe krijgt geslingerd. 

 Wat voor opmerkingen zijn dit dan?  

Nou ja kijk, we hebben natuurlijk te maken met volwassenen. Je kan niet als een tierelier boos op mensen gaan worden en echt gaan schelden. Dan valt het op. De mensen die pesten in het bedrijfsleven zijn vaak mensen die dit onder de radar willen houden. Ze zullen vaker opmerkingen maken die duidelijk beledigend zijn, maar niet zodoende dat er echt iets kan gebeuren tegen hun. Wel is het zo dat dit mijn ervaringen momenteel is. Wellicht dat iemand die gepest is dit anders ervaart.  

 Wat zou je doen als iemand gepest wordt?  

Dit vind ik een hele lastige vraag. Aan de ene kant wil je natuurlijk iemand helpen. Het is je medemens. Aan de andere kant weet ik vaak niet compleet wat er speelt. Het zou goed van me zijn om er op af te stappen en te vragen hoe ik kan helpen, maar ik heb dit helaas nog niet gedaan. Vaak was ik veel te veel bezig met mijn eigen problemen en werkzaamheden, 

 Zie je het als jou verantwoordelijkheid om het te voorkomen?  

Nou ja, in eerste instantie is het natuurlijk zo dat mensen als volwassen persoon ook verantwoordelijk zijn voor hun zelf. De situatie ligt natuurlijk heel anders als iemand bij mij komt aangeven dat hij gepest wordt. Dan zou ik actie willen ondernemen. Ik wil iedereen natuurlijk een veilige omgeving kunnen bieden waar ze kunnen groeien. Maar of het mijn verantwoordelijkheid is op de manier van dat ik als een leraar mijn werknemers in de gaten moet houden om te kijken of ze vriendelijk met elkaar om gaan vind ik ook te ver gaan. Verder is het zo dat dat ook vanwege privacy redenen lastig zou gaan. Het probleem van pesten op het werk is voornamelijk dat het verstopt zit. Als  werkgever zou mijn rol hierin zijn om er voor te zorgen dat er een open en veilige omgeving heerst waarin er openlijk, zonder taboes, over zulke onderwerpen gepraat kan worden. Daar heb je profijt aan.  

 In een campagne van Lodewijk Asscher richtte hij zich niet alleen op werknemers die pesten of gepest worden, maar ook op werknemers. “Zeven miljoen collega’s hebben elke dag de kans om pesten op de werkvloer te stoppen.  (TNO, 2019) Bent u het hier mee eens?  

Aan de ene kant vind ik het oprecht een mooi initiatief, aan de andere kant ligt de situatie in werkelijkheid veel gecompliceerder. Het probleem is zoals ik daarnet aangaf dat pesten op het werk zich vaak in het donker bevindt. Hierdoor is het voor werkgevers vaak moeilijk om het snel te kunnen traceren. Verder kunnen wij niet onze werknemers spioneren om hun gedrag te managen. Waar ik het wel mee eens ben is dat mochten werknemers de kans hebben om een steentje bij te dragen aam het verkomen van het probleem,  dat ze dit dan zouden moeten doen.  

 Het aantal dagen verzuim door pesten op het werk ligt op 4 miljoen (TNO, 2019), had je dit verwacht?  

Ik had wel verwacht dat het veel zou zijn, maar zo veel nee. Dat is wel echt veel zeg jeetje. Dat moet ook een hoop geld kosten. Ja het is jammer dat het zo zou moeten gaan. Je baan zou een leuke omgeving moeten zijn waar je je kan ontwikkelen. Dat is althans wat ik geloof en wat wij op onze opleiding hebben meegekregen. Buiten het feit dat het ethisch volledig fout ligt om mensen te pesten, zal je het ook in je bedrijfsvoering merken. De grote boodschap hierachter is simpel, wees een volwassen persoon en doe normaal. Pesten is zeer verkeerd, en om als volwassenen je zo te misdragen tegenover je collega’s is belachelijk.  

Geschreven door Tuana.

[variafontys]

Interview met Ronald, Luitenant-Kolonel, Landmacht

Ronald Berentsen is naast mijn vader ook officier bij de landmacht. Ik heb hem gekozen voor dit interview omdat hij een groot voorbeeld voor mij is en omdat hij veel heeft meegemaakt. Door zijn uitzendingen heeft Ronald veel geleerd over andere culturen in tijd van oorlog. Tijdens deze uitzendingen heeft hij ook verschillende keuzes moeten maken voor het behalen van de missie, keuzes die wellicht controversieel zijn. Verder heeft Ronald een eigen bedrijf, waarmee hij cursussen geeft over leiderschap en ethiek. Een perfecte kandidaat voor het interview. 

Ronald zit al sinds zijn 17e bij defensie, hij begon als dienstplichtige bij de luchtmacht. Na zijn dienstplicht besloot hij beroepsmilitair te worden. Hij ging als onderofficier werken bij luchtafweergeschut in Duitsland. Toen hij hoorde dat hij bij de luchtmacht waarschijnlijk nooit hoger kon worden dan de rang die hij toen had, besloot hij naar de landmacht te gaan. Hij ging bij de pantserinfanterie. Hier heeft hij het langst gezeten, van luitenant tot aan majoor. Deze tijd staat ook centraal in het interview. Na zijn tijd bij de pantserinfanterie ging hij als inmiddels 59 jaar oude luitenant-kolonel te werk bij de Koninklijke Militaire Academie (KMA). In zijn tijd bij defensie heeft Ronald in totaal 2 jaar in een oorlogsgebied gezeten (2x Bosnië en Herzegovina, 2x Afghanistan). In Bosnië heeft hij vooral als luitenant een uitvoerende rol gehad, in Afghanistan vooral een leidende missie gehad. Beide missies brachten de nodige keuzes en dilemma's met zich mee. In Bosnië ervaarde hij de onpartijdigheid van de VN erg nadrukkelijk. Hij had zelfs momenten meegemaakt dat niet ingrijpen voor hem onrechtvaardiger was dan wel ingrijpen (dus tegen de regels van de VN). Hij sprak over een dorp waar voornamelijk Bosniërs woonden, deze mensen werden door Servische militanten op straat gezet. De reden hiervoor was omdat de Servische militanten wilden dat er Servische mensen in de huizen woonden. Het dorp was dan ook oorspronkelijk een Servisch dorp. Deze uitzettingen gingen niet zonder bruut geweld tegen de Bosniërs, die dan ook weer aan hun kant de huizen voor boobytraps hadden gehangen voor de nieuwe bewoners. Het niet kunnen ingrijpen en zoals Ronald zelf zegt: ''als een clown staan kijken met je blauwe helm'' heeft hem hard geraakt.  

Hij vertelt ook over een persoonlijk verhaal; over een Servische politiecommandant. De commandant had een arsenaal boven het bureau waarmee hij de militanten van wapens en kogels voorzag. Hij was ook de leider van de militie in het gebied. Toen Ronald voor de eerste keer bij de commandant kwam, om te vertellen dat hij nu onder toezicht staat van zijn eenheid, reageerde hij met mortiervuur op te terug weg. Ronald zei dat hij zich niet zo kon laten wegzetten omdat anders zijn eenheid voor zwak werd aangezien. Hij reageerde met alles wat hij tot zijn beschikking had. Twee F-16's zouden dezelfde dag nog laag over het politiebureau vliegen, met een enorm lawaai als gevolg. Ook ging hij terug met pantservoertuigen gevuld met infanterie en twee tanks. Hij liet alles in gevechtsopstelling op maximale snelheid rijden. Deze konvooi reed vervolgens door het dorp van de Servische militanten. Soms stopte het konvooi plotseling, dit omdat ze dan hun geschut richten op belangrijke gebouwen van de militanten. Het leek dan alsof ze het vuur gingen openen, maar dan reden ze uiteindelijk toch door. Dit duurde ongeveer een week tot dat de politiecommandant voor onderhandelingen naar Ronald kwam. Hij stuurde de commandant weg en zei dat hij nu geen zin had om te praten. Weer ging er een week voorbij, deze keer kwamen er mensen van de VN op bezoek. Deze Consultants gingen onderhandelen met de Serven over vrede in het dorp. De consultants moesten kosten wat het kost beschermd worden en die taak was voor de eenheid van Ronald. Hij ging de volgende dag naar de politiecommandant, hij wilde dat hij al zijn wapens inleverde. Het vredesoverleg was al begonnen. Tijdens het gesprek met de commandant kreeg Ronald van zijn soldaten die buiten stonden te horen dat er grote groepen militanten zich gevechtsklaar aan het maken waren. Ronald vroeg om versterking aan zijn leidinggevende (die in een hotel 50km verderop zat). De versteking kreeg hij niet, sterker nog hij moest zijn post verlaten en terugtrekken. Ronald wist dat hij helemaal niet kon terugtrekken omdat de veel grotere groep militanten zijn eenheid zouden overmeesteren. En dat niet alleen de consultants zouden geen bescherming meer hebben. In plaats van het bevel van zijn leidinggevende op te volgen, besloot hij zijn twee tanks te laten komen. Hij moest nu bluffen, de tanks zouden er pas over 20 minuten zijn en op elk moment kan de vlam in de pan schieten. Hij bedreigde de politiecommandant dat als hij niet binnen 20 minuten al zijn wapens zou overhandigen, hij het bureau zou vernietigen met de commandant er nog in. De sfeer werd steeds intenser, de tanks arriveerde. Net op tijd geeft de commandant zich over. De soldaten in de tanks waren al begonnen met aftellen om te vuren.  

Ronald heeft voor deze daad voor de krijgsraad moeten verschijnen, want hij had een bevel genegeerd. De enige reden dat hij net ontslagen werd was omdat hij aan zijn missie voldeed. Hij had koste wat het kost de VN-consultants beschermd.  

In Afghanistan was het een andere oorlog zegt Ronald. Daar was hij niet meer een uitvoerende officier maar was hij de commandant over de missie in Uruzgan. Hij besliste over het gooien van bommen, over het ingrijpen met geweld en over de missies die in zijn gebied zouden plaats vinden. Hij zegt dat hij van deze uitdaging genoot. Hij vond het prachtig om grotere plannen uit te laten voeren dan het zelf uitvoeren. Daartegenover merkte hij ook veel tegenstand bij zichzelf opkomen. Deze tegenstand ging dan vooral over de beslissingen die zijn generaals maakte. Vooral het vermijden van conflicten kon hij nauwelijks accepteren. Hij vond dat hij de mensen in zijn gebied moest verdedigen dag en nacht. Ook merkte hij kortzichtigheid op bij andere commandanten. Vooral bij beslissingen over het gooien van bommen. Deze bommen waren precisie bommen en waren bedoeld om gevaarlijke mensen uit te schakelen. Dit betrof leiders van de taliban, mensen die bermbommen aan het begraven waren en opleidingskampen. Ronald merkte dat er veel angst was bij de commandanten over bermbommen. Hij vond dat ze vaak zonder te veel nadenken bommen gooiden op misschien wel boeren die hun akkers aan het ploegen waren, in plaats van een berm bom aan het begraven waren.  

Nu dat hij niet meer wordt uitgezonden leidt hij graag andere officieren om hoger in rang te komen, door ze les te geven op de KMA. Hij gebruikt al zijn ervaringen over leiderschap in zijn cursussen die hij ook aan het bedrijfsleven geeft.  

Twee artikelen over de oorlogen: 

Artikel seksueel geweld kinderen Joegoslavië

Het volgende artikel gaat over kinderen die verwerkt zijn tijdens de oorlog in Joegoslavie waarbij veel vrouwen seksueel misbruikt zijn. De kinderen die hieruit geboren werden, kampen tot op de dag van vandaag nog steeds met dit soort trauma’s (Koster, 2019).

Artikel bommen in Farah door Nederlandse F-16’s

Het volgende artikel gaat over de oorlog in Afghanistan en de bommen die daar nog steeds dagelijks vallen. Na jaren van geweld in het land is de oorlog nog steeds niet tot een einde gekomen, ook al horen we in het nieuws vaak niets terug over de oorlog in Afghanistan. Het geweld zet zich nog steeds door, zonder dat de wereld er naar omkijkt. Deze bommen werden door Nederlandse F-16’s gegooid op Afghaanse opstandelingen die een Italiaanse legerbasis aanvielen (AD, 2012).

Geschreven door Bram.