Een boek van dhr. J. Bernlef, ‘hersenschimmen’. Een fantastisch boek dat over Maarten Klein gaat, een Alzheimerpatiënt. J. Bernlef is een pseudoniem van Hendrik Jan Marsman, een onlangs overleden schrijver. Bernlef beschrijft een verhaal van een man die langzaam maar zeker mentaal steeds verder achteruit gaat. Prachtig geschreven op een uiterst realistische manier en met herkenbare aspecten van de hoofdpersoon. Hersenschimmen is zeker weten het lezen waard.
Dit boek is zeker weten het lezen waard, omdat het kort maar krachtig is, het erg realistisch geschreven is en een flinke impact achter laat. Mijn eerste argument ‘kort maar krachtig’ lijkt op het eerste ogenblik een vaag argument. Ik bedoel hiermee dat het een kort verhaal is maar toch een grote achterliggende gedachte heeft. Die achterliggende gedachte is naar mijn mening dat je een goed beeld krijgt van mensen met Alzheimer. Het is weliswaar door iemand geschreven die zelf geen Alzheimer heeft, maar toch weet je zelf dat het zo zou kunnen zijn als je het leest. Neem bijvoorbeeld de laatste paar bladzijdes, die zijn met incorrecte zinnen gevuld die eigenlijk alleen maar uit één woord opgebouwd waren. Op het begin denkt je dat de schrijver aan de heftige drugs is, maar als je iets beter nadenkt is dat ook aan Alzheimerpatiënten gerelateerd. Eerst gaat namelijk het geheugen achteruit totdat je spraak op een gegeven moment ook aan zijn einde komt. Dat brengt me bij mijn tweede argument. Ik weet namelijk dat dit realistisch geschreven is, omdat Alzheimer ook mijn 99 jarige overgrootmoeder te pakken heeft. Zij gaat ook gigantisch achteruit, zo denkt ze bijvoorbeeld nog altijd dat haar man (die al meer dan dertig jaar niet meer onder ons is) nog steeds in leven is. Op een dag heeft ze zelfs de bus gepakt naar hoofddorp om haar familieleden te zien. Alleen woont tegenwoordig helemaal geen familie meer in Hoofddorp en was ze in huilen uitgebarsten toen ze geen idee had waar ze later was. Dit kwam zelfs in de krant: https://www.haarlemsdagblad.nl/haarlemmermeer/99-jarige-vrouw-uit-badhoevedorp-op-avontuur In het boek worden er ook momenten beschreven dat de hoofdpersoon onder andere ‘terug in de tijd gaat’ en dingen van vroeger naar boven haalt. Tenslotte heeft het bij mij een flinke impact achter gelaten, omdat het bijna precies mijn overgrootmoeder beschrijft wat mij dan met een strop in mijn keel achter laat. Ik vind het namelijk goed dat mijn familie meestal mee gaan in haar verhalen, zo maak je haar namelijk niet alleen maar ongelukkig door haar te laten beseffen dat ze gigantisch achteruit gegaan is. Daarnaast geeft het feit dat je haar hele leven voort liegt mijn een strop in de keel.
Dit is dus een prachtig boek, omdat het goed geschreven is en mij een verhelderend en ontroerend beeld van mijn overgrootmoeder heeft gegeven. Hersenschimmen is zeker het lezen waard.