TARYFA DZIENNA/TARYFA NOCNA

Jeśli nawet historia ta nie jest prawdziwa, jest ona prawdziwym zmyśleniem Marek Hłasko Piękni dwudziestoletni

[dziennanocna]

dziewiętnaście

Przestałem dawać szanse szczęściu. To może oznaczać, że straciłem serce do tej roboty. Niedobrze. Lepszej nie mam, a wizja etatu przeraża mnie bardziej niż korki po stłuczce na rondzie w godzinach szczytu. Wszystko dlatego, że coraz trudniej jest coś zarobić. Nocki przejęli nielegalni wożący pijaków za drobne, a w dzień rządzą nowi taksówkarzy z dziwnych korporacji, którzy jeszcze nie nauczyli się liczyć i wierzą, że jakoś to będzie i po kilu miesiącach robienia autem po osiem i więcej tysięcy kilometrów nic mu nie będzie. Gdzieżby tam wóz poważnie się zużywał od ciągłej jazdy w z obciążeniem i w ulicznym ruchu. Jest dobrze, złoty pięćdziesiąt plus pięć startowego to niezłe pieniądze. Idioci. Prędzej czy później sporej części z nich otworzą się oczy, ale co z tego, skoro na ich miejsce już czekają następni. W końcu to prosta robota dla każdego. Trzeba się tylko pilnować żeby za dużo nie pić i raczej nie palić w środku, bo klienci nie lubią.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

osiemnaście

Pierwsza gwiazdka świeciła już od dłuższego czasu. A przynajmniej powinna. Niebo było  zbyt zachmurzone, by móc ją zobaczyć. Nie miało to zresztą dla mnie większego znaczenia, gdyż tym razem kolację wigilijną mieliśmy rozpocząć niezależnie od jej wskazań – po moim powrocie z pracy. Gdybym był lekarzem, ratownikiem medycznym, strażakiem lub policjantem, znosiłbym to zapewne lepiej, ale świadomość, że szwendam się po mieście, ponieważ jestem taksówkarzem na dyżurze sprawiała, że nie czułem się z tym zbyt dobrze. Na szczęście do osiemnastej, kiedy to pracę zaczynali kolejni szczęśliwcy, brakowało tylko czterdziestu minut i myślami byłem już w domu. Przy dzieciach, żonie, choince, karpiu, zupie rybnej, makówkach. Z dala od klientów, którzy – trzeba to przyznać – w ten szczególny dzień są spokojniejsi i życzliwsi. [CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

siedemnaście

Słuchajcie tego. Późna noc. Stoję w sektorze na końcu miasta. Szans na zlecenie zero. Powoli zasypiam. Już, już, ma mnie złapać sen, gdy nagle puk, puk w szybę. Uchylam ją. Elegancki mężczyzna w średnim wieku pyta, czy znajdę czas na kurs do Gdańska. Nie mogę uwierzyć. Musiałem się przesłyszeć. Ale nie. On tak serio. Przecieram zmęczone oczy, zapraszam go do środka. Jeszcze raz się upewniam, że chodzi o ten Gdańsk i przezornie wyjaśniam, że to będzie kosztowało sporo grosza. Wzrusza ramionami mówiąc, że pieniądze nie grają roli. Ważne, żeby dostać się tam możliwie szybko. Nadal jednak jestem sceptyczny, więc proponuję cenę umowną. - Ustalamy kwotę i płatne z góry. Żeby nie było problemów na miejscu - wyjaśniam. [CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

szesnaście

Nie podobało mi się to miasto. Byłem tu pierwszy raz i odkąd wyszedłem z pociągu wiedziałem, że nie będę chciał tu wracać. Na razie jednak nie miałem wyjścia. Zgodziłem się przyjechać i dopilnować kilku spraw. Pozostało więc się wywiązać. Zacząć należało od taksówki do hotelu. Ten był dość odległy od centrum i nie za bardzo chciało mi się jechać komunikacją miejską. Zwłaszcza, że jak zdążyłem się już wcześniej zorientować, działało tu kilka korporacji i ceny mieli bardzo przystępne.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

piętnaście

Pamiętam jeszcze czasy studenckie. Minęło wprawdzie trochę lat, a i wypity wtedy alkohol rozmył nieco obraz ludzi i zdarzeń, nie na tyle jednak, by okres ten był czarną dziurą w mojej pamięci. Niekiedy wracam więc do  tych wspomnień, choć mówiąc szczerze w zasadzie tylko w chwilach, gdy akurat coś podobnego mi się przytrafia.

Jedna z takich reminiscencji związana jest właśnie z taksówkami.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

czternaście

Podjeżdżam na postój w dziwnej części miasta. Nazywam ja dziwną  dlatego, że żaden taksiarz nie się tam nie ustawia. Koniec świata, blisko zerowe szanse na pojawienie się klienta. Korzysta się z niego tylko wtedy, gdy szkoda wracać do centrum i chce się poczekać na zlecenie z radia. Ja, choć bywam w tych stronach regularnie, nigdy nie widziałem tam niezrzeszonej taryfy. To najlepszy dowód, że nie warto.  Dlatego jestem mocno zdziwiony obserwując, ja w moją stronę pewnym krokiem zmierza jakaś młoda kobieta i za chwilę ładuje się do auta.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

trzynaście

Do szóstej brakowało kwadransa z okładem. Byłem już mocno zmęczony całonocnym wożeniem po mieście różnych indywiduów. W zasadzie tylko dla porządku, ze względu na trwający dyżur, pozostawałem cały czas dostępny w systemie, choć tak naprawdę liczyłem, że nie dostanę już żadnego zlecenia. Marzyłem tylko o prysznicu, jajecznicy, ciepłym łóżku.  Gdy więc ktoś pociągnął za klamkę taryfy, nie tylko się zdziwiłem - stałem w miejscu, skąd rzadko zabiera się klientów - ale też zwyczajnie miałem ochotę powiedzieć, że jestem zajęty. Nie uśmiechało mi się jechać gdziekolwiek, nieważne, że za pieniądze. Z drugiej strony jednak… No właśnie. Dla pieniędzy tutaj stoję.

Ładując mi się niezdarnie do auta, nim mogłem zobaczyć jego twarz, zaczął gadać.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

dwanaście

Chciałabym móc napisać, że ludzie nie przestaną mnie zadziwiać. Byłaby to jednak nieprawdą, bo chociaż faktycznie, i pewnie na szczęście, zbyt wiele dotąd nie przeżyłem, w jakiś naturalny sposób nawet bardzo niekonwencjonalne zachowania rzadko wywołują u mnie więcej niż wzruszenie ramion. Niestety w parze z tym nie idzie odpowiedni dystans i obojętność, która - w myśl uniwersalnej i bardzo mądrej zasady mówiącej, że chcącemu nic złego się nie dzieje - pozwalałaby mi skupić się tylko na własnym interesie. Nawet, gdy wchodzący na scenę mojego życia typ jest bardzo pijany. A w takim właśnie stanie był osobnik pakujący mi się tej nocy do auta. Wybełkotał adres tak bliski, że chciałem go wyprosić. Pewnie zmęczenie i brak zleceń od ponad godziny spowodowały, że jednak tego nie zrobiłem, choć na pierwszy rzut oka było widać, że ryzyko niewypłacalności i zarzygania wozu oscylowało w tych zakresach, które nakazują by się dobrze zastanowić. 

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

jedenaście

- Czy czyta pan książki?

Było to pytanie tyle niespodziewane, co dziwne. Klienci zagadywali mnie już o wiele różnych spraw, czasem bardzo osobistych, ale z czymś takim spotkałem się po raz pierwszy. Dlatego też musiałem chwilę się zastanowić nad odpowiedzią. Nie z tego powodu rzecz jasna, że nie wiem, czy czytam, ale ze względu na dotychczasowe doświadczenia, które mówią jasno, że dla świętego spokoju lepiej nie rozpoczynać dyskusji z ludźmi interesujących się kwestiami nietypowymi i tak samo nietypowo wyglądającymi. A mój pasażer spełniał oba te warunki. Mimo późnej jesieni ubrany był w krótkie spodenki i żółte skarpetki zwinięte w rulonik nad kostkę, skórzane sandały oraz ciepłą, puchową kurtkę. Dopełnieniem obrazu była czapeczka z daszkiem i wyszytym na niej napisem CHWDP. Miał pewnie z sześćdziesiąt lat, więc wyrażanie negatywnego stosunku do policji takimi hasłami pogłębiało to kuriozalne wrażenie.

- Zdarza mi się - odpowiedziałem jednak w miarę wymijająco, a ponieważ wyraźnie się ożywił, co objawiło się poufałym nachyleniem się w moja stronę, szybko pożałowałem, że jednak stanowczo nie zaprzeczyłem.

- A kryminały, czyta pan kryminały?

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

dziesięć

A mój tata jest taksówkarzem! Bijąca z tych słów nieskrywana duma nie pozostawała wątpliwości, że moja córka po pierwsze bardzo mnie kocha i wierzy, że jestem obiektywnie godny podziwu, a po drugie przypominała, że jest tylko małym dzieckiem dopiero co chodzącym do przedszkola.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

dziewięć

Nie jeżdżę taksówkami. Nie stać mnie. Jeżeli już muszę się gdzieś dostać, wolę zrobić to na piechotę. Przyznam jednak szczerze, że wcale bym się nie zdziwił, gdyby ta preferencja okazała się być wyłącznie wynikiem zwykłego skąpstwa. Pamiętam przecież dobrze czasy, gdy mając więcej funduszy, nawet przez myśl by mi nie przeszło, żeby choćby tylko do pobliskiego sklepu nie podjechać samochodem. Cudzym za pieniądze, lub w miarę trzeźwości własnym. Czasy jednak się zmieniają i to co kiedyś wydawało mi się oczywistym, teraz jest już tylko rzewną pieśnią przeszłości. Czy jakoś tak. Istotne, że było-mięło i teraz tak wygląda moje dzisiaj.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

osiem

Wyłączając sytuację, gdy klient wchodzi do taksówki na postoju, każde otrzymane z centrali zlecenie można podzielić na dwa etapy. Pierwszy to dojazd pod wskazany adres, drugi to kurs do miejsca przeznaczenia. Ten pierwszy jest trudniejszy. Wymaga bowiem szybkiego dotarcia do celu, co wiąże się z bardzo dobrą znajomością miasta, a także orientowania się w numeracji domów i tutaj niestety nawigacja często zawodzi. Sama realizacja kursu jest prostsza, gdyż najczęściej ma on pojęcie dokąd się udaje, a jeżeli nawet nie, to GPS poprowadzi wystarczająco precyzyjnie bez aż takiej presji czasu. Oczywiście nie jest to regułą, jednak generalnie tak się to przedstawia. Po prostu zazwyczaj bardziej stresujący jest podjazd niż dalsza jazda już do punktu przeznaczenia. Nietrudno się domyślić, że właśnie na tym pierwszym etapie najłatwiej wpakować się w kłopoty. I to ciagnące się aż do końca zlecenia. Tak było i tym razem.

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

siedem

Sporo się na niego wyczekałem. Zlecenie terminowe, konkretna godzina. Miałem więc prawo włączyć taksometr o wskazanej porze. Najpierw jednak wysłałem sms przez centralę, że jestem na miejscu i dałem mu jeszcze pięć minut. Dopiero wtedy rozpocząłem kurs. Błąd, nie powinienem tak robić. Nie tylko w tym konkretnym przypadku, ale w ogóle. To kwestia wzajemnego poszanowania się. Skoro ktoś zamówił taksówkę na powiedzmy siedemnastą dziesięć, a ta przyjechała o czasie, to nie może mieć pretensji, gdy od tego momentu zaczyna być naliczana zapłata. 

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

sześć

- Nareszcie - stwierdza z wyraźną ulgą sadowiąc się dokładnie za mną. - Mówię panu, nie ma nic gorszego niż wczasy ze znajomymi, którzy ubzdurali sobie, że wiedząc najlepiej, jak powinno się odpoczywać. Ale do rzeczy. Autobus mamy zaliczony. Teraz czas na pociąg, a do tego potrzebna jest taksówka. Pojedziemy na ten w... – wymienia miejscowość obok. Wysłuchuję go milcząc, bo cóż tu powiedzieć. Mam wszystkie dane potrzebne, by wykonywać znaną mi robotę. Może tylko to, że nic nie wiem o moim nowym kliencie. Znał markę auta, numer boczny i sam załadował bagaż do kufra. Zreflektowałem się, że już jest gdy go zamknął, wszedł do środka i zasiadł za mną. Za mną, choć widać, że od strony pasażera jest więcej miejsca. Niby nic takiego, jednak lubię wiedzieć z kim jadę. Słyszę tylko jego głos, lusterko nie łapie twarzy. Pasażer ma jednak gdzieś moje preferencje i mówi dalej najwyraźniej czując potrzebę niezobowiązującego ulżenia sobie w ten sposób przed kimś obojętnym i obcym. [CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

pięć

Siedzisz. Siedzisz. Siedzisz. Wariujesz od tego siedzenia. Nie położysz się (w aucie to niezły eufemizm) spać, bo przecież nie po to jeździsz po nocy, żeby samochód traktować jak sypialnię. Mija godzina, druga, trzecia. Nic. Jest środek tygodnia. Ludzie siedzą w domach, bo rano idą do pracy, a bezrobotni nie należą do osób rozbijających się taksówkami po mieście. Patrzysz jak schodzą zlecenia, czy raczej nie schodzą... U twoich kolegów czekających w innych dzielnicach zatem podobnie. Pocieszające. Tak, pocieszające. Choć dotąd uważałeś, że równie małostkowe myślenie jest ci obce, jeździsz już na tyle długo, by nabrać nowych, dotąd nieznanych ci nawyków. 

[CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

cztery

- Nie boi się pan tak jeździć po nocy?

Znowu... Nie pracuję długo, ale jestem już znużony tym pytaniem. Pytaniem standardowym numer trzy. Numer dwa to "Czy nabił pan na kasę rabat?", a jeden: "Dlaczego tak drogo?". Tylko na jedno z nich jestem w stanie udzielić satysfakcjonującej wypowiedzi. Zawsze wbijam te minus dwadzieścia procent od stawki wyjściowej, niezależnie od taryfy. Jak automat. Tym razem jednak różnica jest taka, że pytający to mężczyzna. Dotąd kwestia ta nurtowała wyłącznie kobiety.  [CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]

[dziennanocna]

trzy

Nocki w sobotę są ciężkie. Miasto imprezuje, a to oznacza chlanie bez umiaru. Nie w każdym przypadku oczywiście, ale w wystarczająco wielu, by żądni zarobku taksiarze z niecierpliwością wyczekiwali tych, którzy są zbyt zmęczeni, by zawracać sobie głowę taryfami adekwatnymi do pory, punktu docelowego i stawką za kilometr. Rzecz jasna tylko niektórzy postępują w ten sposób, tym niemniej faktem jest, że tych nieuczciwych wtedy przybywa. Po prostu sobotnie noce produkują z jednej strony niespotykane w pozostałych dniach tygodnia ilości cwaniaków i niedbających o pieniądze delikwentów z drugiej strony.

Sam jednak niezbyt lubię wtedy pracować.  [CAŁOŚĆ NIEBAWEM DRUKIEM]