İnsan koronavirusleri kardiyopulmoner hastalığı olan kişilerde, bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde, kronik hastalığı olanlarda, bebeklerde ve yaşlılarda pnömoni veya bronşit gibi alt solunum yolu hastalıklarına neden olabilir. Diğer koronavirus tipleri MERS-CoV ve SARS-CoV ve son olarak tanımlanan 2019 Novel Koronavirüs ‘tür. Ciddi solunum yolu enfeksiyonlarına yol açabilmektedirler.
SARS-CoV:
İlk olarak Kasım 2002’de Çin’de tanımlanmıştır. 2002-2003 yıllarında dünya çapında bir salgına neden olmuştur. 2003 SARS küresel salgını kontrol altına alınmadan önce Kuzey Amerika, Güney Amerika, Avrupa ve Asya’da pek çok ülkeye yayılmıştır. 2004’ten bu yana, dünyanın hiçbir yerinde bildirilen bilinen herhangi bir SARS-CoV enfeksiyonu vakası olmamıştır.
MERS-CoV:
Orta Doğu Solunum Sendromu Coronavirüs (MERS-CoV) ilk olarak 2012 yılında Suudi Arabistan’da bildirilmiştir. Bugüne kadarki tüm vakalar Arap Yarımadası’ndaki veya yakınındaki ülkelerle bağlantılıdır. MERS semptomları genellikle ateş, öksürük ve sıklıkla pnömoniye ilerleyen nefes darlığıdır. MERS ile bildirilen her 10 hastanın yaklaşık 3 veya 4’ü ölmüştür. MERS vakaları, özellikle Arap Yarımadası’nda görülmeye devam ediyor. Solunum örnekleri veya kan testleri ile tanı konur. Tanıda son zamanlarda seyahat veya hayvanlarla temas hakkında bilgiler önemlidir. Çoğu MERS-CoV enfeksiyonu Arap Yarımadası’ndaki ülkelerden bildirilmiştir. Bu nedenle, MERS tanısı koymaya çalışırken bir seyahat geçmişi, deve veya deve ürünleriyle temasın bildirilmesi çok önemlidir.
Ölüm oranı SARS salgınında yüzde 11 iken MERS-CoV’da yüzde 35-50 arasındadır. 2019 Yeni Coronavirüs (2019-nCoV) 31 Aralık 2019’da DSÖ Çin Ülke Ofisi, Çin’in Wuhan şehrinde etiyolojisi bilinmeyen pnömoni vakalarını bildirdi. 7 Ocak 2020’de etken daha önce insanlarda tespit edilmemiş yeni bir coronavirus (2019-nCoV) olarak tanımlandı. Hastaların çoğunluğu hafif hastalık ile başvurmakta ve vakaların yaklaşık % 20’si ciddi hastalığa ilerlemektedir. Vakalarda ani başlangıçlı yüksek ateş, öksürük, nefes darlığı ve grafide pnömoniyle uyumlu bulgular tespit edilmiştir. 2019-nCoV’nin kuluçka dönemi 2-14 gün olduğu belirtilmektedir. Enfekte kişiler hastane ortamlarında hızla izole edilmeli hem damlacık hem de temas yoluyla bulaşma önlemleri uygulanmalıdır.
En son dünya üzerinde doğrulanan toplam vaka sayısı 30 Ocak 2020 06:05 UTC itibariyle 7,848 vaka olarak onaylanmış. Ölen vaka sayısının 170 olduğu dünya çapında 21 ülkeye ve bölgeye yayıldığı bildirilmiştir. Şu ana kadar bildirilen ölüm vakaları genellikle ileri yaştaki, kronik hastalığı olan bağışıklığı düşük bireylerden oluşmaktadır. Wuhan’ daki salgındaki hastaların bir kısmının, Deniz Ürünleri Pazarı (farklı hayvan türleri satan bir toptan balık ve canlı hayvan pazarı) ilişkili olduğu belirtilmiştir. Bununla birlikte, artan sayıda hastanın hayvan pazarlarıyla ilişkisinin olmaması ve hastalığın sağlık çalışanlarında da görülmesi kişiden kişiye yayılmanın meydana geldiğini göstermektedir. Şu anda, bu virüsün insanlar arasında kolay yayılıp yayılmadığı belli değildir.
Virüsün tanısı, solunum örneklerinde virüse ait genetik materyalin moleküler mikrobiyolojik yöntemlerle incelenmesi ile yapılmaktadır. Hastalıktan korunmak için aşı yoktur. En etkili korunma yolu virüsle temastan kaçınmaktır
Read the full article
