VSV Limburg

Interviews, nieuws, foto- & video-reportages over de aanpak van schooluitval in Limburg. Initiatief: Monaïm Benrida Projectcoördinatie & Productie: Deviante Tekst & Redactie: Melinde Bussemaker Eindredactie: Wiel Cals Mede mogelijk gemaakt door het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap var _gaq = _gaq || []; _gaq.push(['_setAccount', 'UA-32825549-1']); _gaq.push(['_trackPageview']); (function() { var ga = document.createElement('script'); ga.type = 'text/javascript'; ga.async = true; ga.src = ('https:' == document.location.protocol ? 'https://ssl' : 'http://www') + '.google-analytics.com/ga.js'; var s = document.getElementsByTagName('script')[0]; s.parentNode.insertBefore(ga, s); })();

[vsvlimburg]

Samen Sterk: een netwerk voor maatwerktrajecten

In het nieuwe schooljaar startten diverse Samen Sterk pilots. Deze maatwerktrajecten zorgen voor expertise vanuit andere (speciale) scholen en externen, waardoor meer flexibiliteit en maatwerk binnen de reguliere school ontstaat. Het doel: het binnenboord houden van de leerling en zijn kans op het behalen van een startkwalificatie vergroten.

Stel: een middelbare school of een mbo loopt vast met een leerling. De jongere bezit voldoende kwaliteiten om een startkwalificatie te halen, maar de school heeft onvoldoende expertise of middelen in huis om hem te begeleiden. Dan kan de maatregel Samen Sterk uitkomst bieden. Jan Raedts, coördinator VSV-beleid Werkgroep Noord, coördineert de aanvragen die binnenkomen, wijst scholen op de mogelijkheden en legt verbindingen tussen diverse betrokkenen en instanties. “Er zijn twee varianten van aanspraak maken op de Samen Sterk maatregel. Variant één: een school heeft al het mogelijke aan begeleiding gedaan en dient op basis van een handelingsplan een aanvraag bij het ondersteuningsloket van het samenwerkingsverband passend onderwijs in. Variant twee: een school brengt alle risicoleerlingen in kaart en vraagt preventief een maatwerktraject aan.”

‘Expertise en middelen komen in de school zelf’

Expertise in huis halen Voorheen werd extra hulp vertaald naar plusvoorzieningen, zoals: extra voorzieningen in de vorm van Gilde Praktijkopleidingen of Bovenschoolse Zorg Voorziening. Jan: “Samen Sterk brengt de expertise naar de school toe. Een leerling wordt zoveel mogelijk begeleid op de school waar hij onderwijs volgt. Dit vergroot de kans op het behalen van een startkwalificatie. Lukt dit niet, dan vindt Samen Sterk een andere passende vorm van onderwijs of arbeid voor de leerling. Regulier als het kan, speciaal als het moet.”

Pilots gedraaid en dan? Voorbeelden van pilots die vanaf september 2015 draaien zijn coaches voor risicoleerlingen in het vierde jaar van het vmbo, in verband met de doorstroom naar het mbo, en het stimuleren en bewerkstelligen van de overstap van speciaal naar regulier onderwijs. Deze trajecten hebben naar verwachting een positief effect op de vsv-cijfers. “Vanaf september 2016 is het de bedoeling dat scholen de trajecten zelf oppakken en faciliteren”, vertelt Jan. “Wij lobbyen voor steun bij samenwerkingsverbanden, vo en gemeenten, zodat we successen blijven boeken. En we hebben ook ambities. We willen de samenwerking tussen voortgezet onderwijs (met name vmbo), mbo en passend onderwijs versterken en we willen nóg beter anticiperen op de risicoleerlingen binnen het vo en het mbo. Werk aan de winkel dus.”

[vsvlimburg]

VSV na de zomer van 2016

Terwijl de lichtjes in de kerstbomen branden en de dagen op hun kortst zijn, kijken wij alvast vooruit naar de vsv-plannen voor na de zomer van 2016. Wat verandert er? En wat blijft hetzelfde?

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap presenteerde eind november in ‘s-Hertogenbosch de vsv-plannen voor de toekomst. Wiel Cals, Projectleider vsv en Plusvoorzieningen: “In grote lijnen gaan we verder zoals voorgaande jaren. Zo blijven de drie geldstromen bestaan: een pot met programmamiddelen, de plusvoorziening voor overbelaste jongeren en de prestatiemiddelen voor scholen en instellingen die de normen halen. Wel verandert wie er voor welke geldstroom verantwoordelijk is. Momenteel ontvangt en beheert de contactschool de eerste twee geldstromen. Na de zomer van 2016 beheren de RMC’s de programmamiddelen. De contactscholen blijven wel verantwoordelijk voor de plusmiddelen. Omdat sommige maatregelen niet precies binnen de kaders van één geldstroom passen, wordt het nog belangrijker om goed samen te werken en prioriteiten te bepalen.”

Kwetsbare jongeren Daarnaast wordt de doelgroep uitgebreid. “Kwetsbare jongeren uit het praktijkonderwijs en het passend onderwijs krijgen expliciet de aandacht. Dit betekent dat vertegenwoordigers vanuit deze onderwijsvormen officieel aanschuiven bij het samenwerkingsoverleg. Een goede zaak, want door deze nieuwe opzet kunnen we nog beter samenwerken voor deze jongeren. Dat is belangrijk omdat er vaak sprake is van meerdere problemen tegelijk. Kwetsbare jongeren hebben maatwerk nodig. Denk bijvoorbeeld aan het succesvolle Buddyproject.”

Sterke samenwerking Cals kijkt met vertrouwen naar de toekomst. “De bestaande samenwerking staat en is sterk. Het opgebouwde netwerk biedt een goede basis om verder te gaan. Door steeds te evalueren is het helder waar de schoen wringt en ligt de focus op de werkelijke problematiek. Dus ja, ik ben optimistisch. We moeten nieuwe maatregelen handen en voeten geven. Ook verdienen de prestatienormen voor het mbo onze agenda. Er ligt dus nog werk genoeg.”

[vsvlimburg]

‘We mogen meer begrip voor elkaar hebben’

Omdat hij ‘meer wilde doen voor jongeren binnen het onderwijs’ maakte Mark van Kaam de overstap van de gemeente naar ROC Leeuwenborgh Opleidingen. Wat valt hem op? “Overheid en onderwijs zijn twee verschillende werelden die meer begrip voor elkaar mogen hebben.”

“School en gemeente vinden iets van elkaar”, legt hij uit. “Scholen moeten zich beter realiseren dat de gemeente gebonden is aan regels. En de gemeente moet begrijpen dat scholen zich met veel meer zaken bezighouden dan het stukje dat zij zien. Er gebeurt veel meer dan het registreren van verzuim bijvoorbeeld. Natuurlijk, het is belangrijk en moet goed gebeuren. Maar dat geldt ook voor andere zaken. We streven uiteindelijk dezelfde doelen na voor onze jongeren.”

Studieloopbaanbegeleider Mark van Kaam startte op 23 februari 2015 als studieloopbaanbegeleider Zorg & Welzijn Sittard niveau 3 & 4 en teamondersteuner Loopbaanportaal bij Leeuwenborgh. Daarvoor was hij jongerenconsulent, RMC-consulent en leerplichtambtenaar bij de gemeente Sittard-Geleen. Ook werkte hij als jeugdadviseur bij de Stichting Jeugd-Punt en op de afdeling Jeugdzaken van de gemeente Venlo.

‘Voor iedere student het onderste uit de kan’

Spin in web Een verrassende overstap. “Dat valt mee. Als RMC-consulent was ik via het BAS-project (Bewust Aanwezig op School) al veel op scholen te vinden. Ik hield me ook bezig met het monitoren van de overstap van vmbo naar mbo. Ik probeerde ervoor te zorgen dat jongeren daadwerkelijk op het mbo terecht kwamen. Een van de scholen waar ik mee samenwerkte was Leeuwenborgh. In mijn laatste functie als jongerenconsulent was ik veel bezig met doorverwijzen en het beoordelen van criteria voor het verkrijgen van een uitkering. Leuk werk, maar ik wilde méér doen. Bij Leeuwenborgh ben ik spin in het web. Ik werk in het belang van de student samen met allerlei partijen. Dat is heel dynamisch.”

Meer begrip Van Kaam merkt wel duidelijke verschillen tussen de gemeente en het onderwijs. “Er mag meer begrip zijn voor elkaar. Ik probeer wanneer er onderlinge onenigheid is die te nuanceren, omdat ik situaties van beide kanten kan bekijken.” Maar de samenwerking verloopt toch goed? “Wat mij betreft wel, maar het kan nog beter. De doelgroep staat in de regio heel goed in de spotlight, maar de samenwerking is niet integraal genoeg. Ik vind dat er contact moet zijn tussen mensen van verschillende disciplines van de samenwerkende organisaties. Niet alleen met één vast aanspreekpunt of één team per organisatie.”

Passend aanbod Heeft de overstap nieuwe inzichten opgeleverd? “Absoluut. Ik heb onderschat hoeveel er op scholen gedaan wordt voor jongeren. Ik dacht dat school er is voor het onderwijs en dat er een grens zit aan de zorg en begeleiding voor jongeren. Het blijkt dat Leeuwenborgh echt het onderste uit de kan haalt voor studenten. Denk bijvoorbeeld aan counseling of School Maatschappelijk Werk bij multi-problematiek. Voor iedere student is er een passend aanbod. Dat vind ik mooi.”

Meer informatie? [email protected]

[vsvlimburg]

Presentatie 25-11-2015 's-Hertogenbosch

[vsvlimburg]

[vsvlimburg]

Cijfers 2013-2014 op een rijtje

De vsv-cijfers van het schooljaar 2013-2014 zijn officieel bekend. Hoe hebben RMC38 en 39 het over het algemeen gedaan? En wat zijn de resultaten voor de grote steden? Over de gehele linie is een lichte daling te zien. RMC 38 scoort onder het landelijk gemiddelde. RMC 39 scoort er net iets boven. Opvallend is wel de stijging in vsv’ers op niveau 1. Dit is vaak boven de door het ministerie gestelde norm.

Algemene conclusie voor RMC 38 Daling van 725 vsv’ers in 2012-2013 naar 643 in 2013-2014; 1,8 % wordt 1,6 % (landelijk 1,9% ) Totaal vo blijft vrijwel gelijk van 131 naar 128 in 2013-2014: 0,5 % (landelijk 0,5 %) Totaal mbo neemt af, daling van 595 naar 515; van 4,9 % naar 4,2 % ( landelijk 5,3 % ), met stijging mbo niveau 1 en daling mbo niveau 2,3 en 4

Venlo: daling van 2,6 % naar 2.2 % Totaal vo: blijft 0,7 % Totaal mbo: daling van 6,8 % naar 5,4 % > stijging niveau 1 en daling niveau 2,3 en 4

Venray: daling van 1,6 % naar 1,4 % Totaal vo: van 0,3 % naar 0,4 % Totaal mbo: daling van 4,4% naar 3,6 % > daling niveau 1, lichte stijging niveau 2 en daling niveau 3 + 4

Roermond: daling van 3,2 % naar 2,7 % Totaal vo: daling van 0.8 % naar 0,6 Totaal mbo: daling van 8,2 % naar 7,2 % > sterke stijging niveau 1, stijging niveau 3 en 4, daling niveau 2.

Weert: lichte stijging van 1,4 % naar 1,5 %. Totaal vo: gelijk gebleven op 0,3 % Totaal mbo: lichte stijging van 3,8 % naar 4,0 %. Sterke stijging niveau 1, lichte stijging niveau 2, daling niveau 3 en 4.

Algemene conclusie voor RMC 39 Daling van 866 in 2012-2013 naar 792 in 2013-2014 > 2,2 % wordt 2 % (landelijk 1,9 %) Totaal vo blijft gelijk Totaal mbo neemt af > daling van 704 naar 638 > 6,1 % wordt 5,7 % (landelijk 5,3 %) met lichte stijging mbo niveau 1 + 2 en daling mbo niveau 3 + 4.

Parkstad: daling van 2,3 % naar 2,2% Totaal vo: daling van 0,6 % naar 0,5% > stijging vo onderbouw en H/V bovenbouw, daling vmbo bovenbouw Totaal mbo: daling van 6,0 naar 5,8 > stijging niveau 1 + 2 en daling niveau 3 + 4

Westelijke Mijnstreek: daling van 2,0 % naar 1,9% Totaal vo: daling van 0,5 % naar 0,4 % > stijging vo onderbouw en H/V bovenbouw, daling vmbo bovenbouw Totaal mbo: daling van 6,2 %  naar 5,9 % > stijging niveau 1 + 2 en daling niveau 3 + 4

Maastricht Heuvelland: daling van 2.2 % naar 1.9 % Totaal vo: stijging van 0.6 % naar 0.7% > stijging vmbo bovenbouw, daling vo onderbouw en H/V bovenbouw Totaal mbo: daling van 6.4 % naar 5.4 % > daling in alle niveaus

Details op school-, gemeente- of regioniveau bekijken? Kijk dan hier.

[vsvlimburg]

‘Eerlijk kijken naar wat werkt’

“Er is veel bereikt met de middelen die we hebben ingezet de laatste jaren. Nu is het moment om kritisch te kijken naar wat we gedaan hebben en naar de middelen op zich. Wat werkt? Wat kan beter? En wat is er geborgd in organisaties en in de hoofden van mensen?”

Aan het woord is Monaïm Benrida, accountmanager van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap voor onder meer de regio’s Noord- en Zuid-Limburg. “Het is tijd om een pas op de plaats te maken. Wat werkt goed en wat niet? Wat kan er nog beter en waar kunnen we beter mee stoppen?

Noord- en Zuid-Limburg moeten doorgaan met VSV, nieuwe middelen ontwikkelen, bestaande verbreden en versterken of anders inzetten. Mijn devies: wees eerlijk tijdens het reflecteren en durf stappen te zetten. Regio’s bepalen zelf welke maatregelen blijven, welke niet en welke nieuwe noodzakelijk zijn.”

Intergrip en warme overdracht “Neem bijvoorbeeld het nieuwe Intergrip-systeem. De eerste resultaten zijn zeer positief. Maar het is goed om kritisch te kijken naar de verdere ontwikkeling om het nog succesvoller in te zetten. Ook de overstap van een eerste naar een andere mbo-instelling is een belangrijk onderwerp. De eerste mbo-instelling krijgt via Intergrip alle benodigde informatie. Bij een verandering van studiekeuze en van instelling, krijgt de tweede dit echter niet. Terwijl zij daar wel recht op hebben. Welke stappen zijn noodzakelijk? De sleutel zit in het maken van goede afspraken. We moeten niet bang zijn om zaken anders te organiseren wanneer dat nodig is. Maar ook uitbreiden kan een conclusie zijn.”

Verdeling gelden Bovendien is het zaak om kritisch te kijken naar het verdelen van de gelden. “Wat kunnen scholen en instellingen zelf bekostigen en wat niet? En als een aanpak goed werkt, kan het dan misschien ook anders of scherper? Belangrijk hierbij is dat bestaande bovenschoolse afspraken niet moeten komen te vervallen. Die moeten blijven bestaan. Hoe kunnen regio’s daarvoor zorgen?”

Jongeren in een kwetsbare positie Nog een vraag is de aandacht voor jongeren in een kwetsbare positie. Die wordt nog belangrijker. “Hoe kunnen we deze jongeren beter bedienen? Het doel is om maatwerk te bieden. Dat kan via onderwijs, werk of een combinatie van beide. Nu is het tijd om te inventariseren wat er tot nu toe gedaan is, wat beter kan en welke maatregelen succesvol zijn. Door de veranderingen binnen het onderwijs zijn bovendien misschien nieuwe kwetsbare groepen ontstaan. Bereiken we die jongeren al via bestaande kanalen of is een andere aanpak noodzakelijk? Allemaal vragen waar de regio’s de komende tijd een antwoord op moeten vinden.”

Nieuwe accountmanager Monaïm Benrida praat zelf na 1 februari niet meer mee over de bestaande en nieuwe koers. Hij wordt projectleider bij de directie kennis binnen het ministerie van OCW. “Na acht jaar is het tijd voor een nieuwe stap. De reden is tweeledig: in de eerste plaats vind ik dat wanneer je van anderen verwacht dat zij zich continu verbeteren en ontwikkelen, je dat ook zelf moet (blijven) doen. Ik heb de kans gehad om mezelf te ontwikkelen. Een nieuwe functie is een logische volgende stap. Daarnaast denk ik dat het voor de regio’s zelf goed is om een frisse, nieuwe blik te krijgen in de gedaante van een nieuwe accountmanager. Een nieuw persoon kan duidelijk in kaart brengen wat werkt en wat niet. Ik heb er het volste vertrouwen in dat mijn opvolger in RMC 38 en 39 kan helpen met het bereiken van nieuwe doelen en successen.”

[vsvlimburg]

De VSV-makelaar als spin in het web

In 2002 stond de teller voortijdig schoolverlaters in Nederland op een schokkende 71.000 uitvallers. Het Ministerie van OCW wil dit aantal in 2016 terug zien dringen naar maximaal 25.000. Wilbert Hendriks is sinds 2009 VSV-makelaar in Regio 38. Van pioniersfunctie naar onmisbare kracht: de VSV-makelaar als spil tussen de leerling, vmbo- of mbo-school en de gemeente.

Wilbert Hendriks (54) werkte jarenlang als docent techniek op een middelbare school in Venlo. Naast zijn didactische plicht, was hij zeer begaan met zijn leerlingen. Wilbert: “In 2009 startte OGVO, Onderwijsgemeenschap Venlo & Omstreken, in samenwerking met het mbo Gilde Opleidingen en de gemeente Venlo, het Schoolverlatersproject. Het doel van het project: de vsv-aantallen aanpakken. Ik werd de eerste vsv-makelaar in de regio en kleurde de functie geheel naar eigen overtuiging en ervaring in. Door de jaren heen kreeg mijn baan steeds meer vorm. Inmiddels leveren we waardevol werk én zijn we enorm uitgebreid. Zo is er een vsv-team voor regio 38 en een vsv-kenniskring waar iedereen die beroepsmatig gelinkt is aan risicoleerlingen, informatie komt halen en brengen. En niet onbelangrijk: het landelijke vsv-cijfer ligt op 1,9%, ten opzichte van 5,5% in 2002, en het VSV-cijfer in regio 38 ligt op 1,6%.”

‘Volhouden is wat telt nu’

Het geheim van de makelaar Daar waar andere professionals, zoals decanen, mentoren of zorgcoördinatoren er niet aan toekomen binnen hun huidige facilitering risicovolle jongeren te begeleiden, gaat een vsv-makelaar verder. Wilbert: “Wij filteren alle kwetsbare jongeren aan de hand van vier opvallende zaken:

• Studieresultaten

• De gezinssituatie

• Het verzuim

• LOB en bewustwording

Dit filtersysteem geeft ons een honderd procent dekkend beeld van de jongeren zonder startkwalificatie. Wanneer we een risicoleerling in beeld hebben, blijven we hem monitoren. Er formeert zich een keten aan natuurlijke partners rondom de vsv’er en van daaruit komt een plan van aanpak. Maar dat betekent niet dat wij zaken, zoals een inschrijving, voor hem regelen. De leerling neemt de verantwoordelijkheid voor zijn eigen keuzes. Van ons mag een jongere verwachten dat we eerlijk zijn en proactief handelen. En een gemaakte belofte, lossen we in. Want na de minste teleurstelling, loop je het risico dat ze weg zijn.”

Borging Het Schoolverlatersproject staat en draait. “Het is nu zaak om de huidige vsv-structuur te borgen, zodat de werkzaamheden van de vsv-makelaar binnen een school een basisondersteuning wordt”, vertelt Wilbert. We merken dat scholen dit lastig vinden om praktische redenen. Dat is het staartje waar we nog mee stoeien. Maar dat een proactief vsv-beleid effect heeft, is bewezen. Volhouden is wat telt nu.”

[vsvlimburg]

Jongeren@work zet jongere in zijn kracht

De jongere centraal stellen, zo snel mogelijk een totaalbeeld schetsen en kijken of- en waar precies de ondersteuning nodig is. Dat doet Jongeren@Work in Maastricht-Heuvelland. Coördinator Ineke Hameleers: “Als je de goede vragen stelt, kom je snel tot de kern. Dat doe je vooral sámen met collega’s en partners.”

Jongeren@Work (J@W) is sinds vijf jaar een onderdeel van team Onderwijs van de gemeente Maastricht. Het probeert samen met collega’s van Leerplicht en andere partners het aantal Voortijdig Schoolverlaters verder terug te dringen. Een onderdeel is de netwerkorganisatie Expertteam Jongeren@Work voor uitvallers, dat jongeren van 16 tot 27 ondersteunt bij het teruggaan naar school,  het vinden van werk of verwijst naar andere instanties, waaronder het Veiligheidshuis.  In het team zijn de volgende partners vertegenwoordigd: UWV Werkbedrijf, team Werk en Inkomen van de gemeente Maastricht, BJZ, het Jeugdteam, Stichting Trajekt, Leeuwenborgh Opleidingen, LVO, stg Alterius,  MTB, MEE en Mosa Lira. Daarnaast sluiten Jekerzicht en het Riagg een keer in de maand aan.

Vraag achter de vraag Hoe werkt Jongeren@Work? “Door de vraag achter de vraag te vinden”, licht Hameleers toe. “Dat doe je door persoonlijk contact te leggen, goed te luisteren en zelf de juiste vragen te stellen. Zo dring je door tot de kern van het probleem. Vervolgens pak je dat op een integrale manier aan, via de persoonsgerichte aanpak.” Wat voor problemen dat zijn? “Jongeren hebben bijvoorbeeld schulden, zitten al een tijd thuis van school of verrichten mantelzorg. Soms is de problematiek complex, dan concentreren we ons op één ding, om vervolgens verder uit te breiden. Soms is een kleine interventie of verwijzing voldoende, waarna een jongere  weer verder kan.”

Eén regiehouder, samen verantwoordelijk In het Expertteam J@W is altijd één iemand verantwoordelijk voor de regie. “Die persoon houdt het overzicht en onderhoudt de contacten met iedereen. Zo worden jongeren niet van het kastje naar de muur gestuurd. We merken dat we steeds integraler werken, elkaar beter weten te vinden en aanspreken wanneer nodig. De uitdaging is om alle noodzakelijke gegevens en activiteiten  aan elkaar te knopen én te stroomlijnen. Dan is het belangrijk dat je onderling weet wat de ander doet. Zo hebben we een zeer nauwe samenwerking met de medewerker van Leren en Werken naar Vermogen. Via dit project zijn de mogelijkheden voor jongeren in of afkomstige uit het voortgezet speciaal onderwijs en het praktijkonderwijs enorm uitgebreid.”

Als het lukt geeft het zoveel energie

Collega’s op het Werkplein In de vijf jaar dat het team actief is heeft het al veel jongeren bijgestaan. “We willen jongeren helpen om zélf hun problemen op te lossen. We zetten hen in hun kracht en maken zoveel mogelijk gebruik van hun eigen netwerk.” Waar dit niet kan bieden we (enige vorm van) ondersteuning. Twee jaar geleden opende het Servicepunt Jongeren@work haar deuren. “We zijn toen met het team onderwijs naar het Werkplein verhuisd. Een goede zet, want je legt gemakkelijk contact met collega’s van team Werk en Inkomen en Zorg en Inkomen.”

Ontwikkelen werkwijze Ook de samenwerking met Werk en Inkomen is nog in ontwikkeling. De coördinator J@W: “We zitten twee meter uit elkaar en informeren elkaar op een persoonlijke manier. Dat is prima, maar we willen kijken hoe we verder kunnen ontwikkelen in onze werkwijze. We willen blijven leren. Wat kan beter en efficiënter? Ook pakken we als team Onderwijs het verzuim van 18+ jongeren op in het kader van preventie. De afgelopen vijf jaar is het aantal vsv’ers gedaald. We willen dit aantal nog verder terugdringen door bijvoorbeeld te onderzoeken wat belangrijke redenen van uitval zijn. We weten dat nogal wat jongeren uitvallen doordat ze een verkeerde beroepskeuze hebben gemaakt. Ook hier is nog winst te behalen.”

Enthousiasme Hameleers is erg enthousiast over Jongeren@work, met name over de zich ontwikkelende samenwerking met in- en externe partners. “Voor de casemanagers/consulenten is het soms frustrerend wanneer het niet lukt om iemand verder te brengen. Maar als het wél lukt dan geeft dat veel energie. Iedere jongere is de moeite waard. Het mooiste is wanneer een jongere meer zelfvertrouwen krijgt en zo zichzelf verder kan helpen. We zien dat het aantal vsv’ers de afgelopen jaren afneemt. Elke jongere die niet meedoet er is er één teveel, maar de regio mag trots zijn op de behaalde resultaten. Al kan het natuurlijk altijd beter. Om met een collega te spreken: ‘we doen niet alles samen, maar samen doen we alles.”

[vsvlimburg]

Intergrip brengt iedere overstap in beeld

De eerste ‘overstapzomer’ met Intergrip is een feit. Uit de evaluatie blijkt de digitale database van Intergrip goed te werken. Via Intergrip monitort RMC39 alle leerlingen die de overstap van vo naar mbo maken. Hebben zij al een keuze voor een vervolgopleiding gemaakt? “Intergrip is puur een middel, het gaat om de samenwerking en de betrokkenheid van alle partijen. En die staat.”

Annie Steegs maakt onderdeel uit van het projectteam ‘Elke leerling in beeld’ en is vanuit het Arcus College nauw betrokken . “We zijn allemaal gewend om ons best te doen voor onze eigen leerlingen en organisatie. Al vele jaren zijn er talrijke initiatieven genomen om de doorstroom van vo naar mbo te verbeteren. Helaas met weinig tot geen blijvend resultaat. Dit werkt wél omdat er vanuit de gehele regio Zuid-Limburg is samengewerkt en afstemming met alle partijen is gerealiseerd. Iedereen voelt zich betrokken en neemt zijn eigen verantwoordelijkheid. We hebben veel tijd geïnvesteerd in het aanhaken van directieleden. Die rol heeft Ans Pennartz glansrijk vervult.”

Op de agenda “Het moest op de altijd volle agenda van schoolbesturen en directieleden een plekje krijgen”, legt projectleider Ans Pennartz uit. “Dat is niet gemakkelijk. Wij denken in leerlingen, terwijl bestuurders veel meer zaken hebben om rekening mee te houden. Wanneer het uiteindelijk lukt om hen enthousiast te krijgen en actief vragen te laten stellen, komt het goed.”

Op tijd aan de bel De twee dames zijn zeer enthousiast over het project. Logisch, want de eerste cijfers over 2014-2015 liegen er niet om. Dankzij de intensieve samenwerking, de inzet van decanen en die van consulenten Leerplicht is het gelukt 100% van de vierdejaars vmbo overstapleerlingen te registreren. Het resultaat is dat 91% zich voor 1 juli heeft aangemeld bij een mbo of andere school of instelling. 98% van de leerlingen die het vmbo verlaat, schrijft zich uiteindelijk in. Steegs: “Mijn onderwijshart gaat er sneller van kloppen. Soms is het dramatisch hoe we leerlingen uit het oog verliezen tijdens de overstap. Met Intergrip blijven ze in beeld en kunnen we op tijd aan de bel trekken. Waarom hebben ze nog geen keuze gemaakt? Waarom stagneert het aanmeld-intaketraject?” “We kijken nu ‘real time’ mee in het systeem”, legt Pennartz uit. “Wanneer een leerling blijft hangen, belt Annie of iemand anders van het projectteam met de decaan of leerplichtambtenaar om te kijken wat er speelt. Decanen en consulenten bellen of mailen sneller om uit te zoeken wat er aan de hand is. Bij alle ROC’s in Zuid-Limburg  zijn stagnatiemeldpunten ingericht waardoor direct, gerichte actie mogelijk is. Het projectteam heeft gewerkt als een soort mobiele helpdesk.” Steegs: “Decanen hebben veel werk op hun bordje liggen en dus helpen we als projectteam  mee met het zoeken naar een oplossing.”

Annie Steegs: ‘Samenwerken zorgt er voor dat de overstapleerling in beeld komt en blijft’

Eerder kiezen In de toekomst is de intensieve ondersteuning  steeds minder nodig. Bekendheid met het overstapproces en de structurele samenwerking zorgen ervoor dat de scholen en leerplicht gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen voor het 100% plaatsen van overstapleerlingen. Steegs: “Het doel is dat er een overstapfunctionaris op iedere school/locatie is die officieel verantwoordelijk is voor de overstap van vo naar mbo. Op die manier borgen we het proces binnen de organisaties.” Bovendien wil het projectteam dat overstapleerlingen zich eerder aanmelden voor een vervolgopleiding. “Het is veel gemakkelijker om in actie te komen voordat de eindexamens afgelopen zijn en de leerlingen niet meer op school komen. Want dan ben je ze kwijt. Het gebeurt ieder jaar weer; na de eindexamens zijn de jongeren met hele andere dingen bezig. Daarom is het doel voor komend jaar dat voor 1 april alle overstapleerlingen een keuze voor een vervolgopleiding hebben gemaakt en zijn aangemeld.”

Voor de leerling “Uiteindelijk doen we dit allemaal voor de leerling”, vertelt Steegs verder. “En ik denk dat die er al echt iets van gemerkt heeft. In ieder geval de ‘risico-overstapleerlingen’. Dit zijn de leerlingen die geen vervolgopleidingskeuze hadden gemaakt, zich niet wilden aanmelden of niet zijn komen opdagen  ondanks uitnodigingen. Doordat deze leerlingen beter in beeld zijn gebleven kregen ouders/verzorgers en leerlingen de ondersteuning die nodig was om na de zomervakantie te starten met een vervolgopleiding. Door alle overstappen te monitoren leren we bovendien iets over risicoprofielen. Daar kunnen we ons voordeel mee doen.” Voor nu staat op de agenda om aan de slag te gaan met de aanbevelingen uit de evaluatie. We gaan bestaande processen beschrijven, vastleggen en in de organisaties borgen. Begin 2016 staan de eerste voortzettingsbijeenkomsten gepland. Ook start er komend jaar een pilot met het Digitale Doorstroom Dossier (DDD). Het DDD vervangt voor een deel het huidige inlichtingenformulier vo-mbo.

Ans Pennartz: ‘We zijn een soort mobiele helpdesk’

Over de grenzen Bovendien gaat Intergrip de grens over van de RMC-regio 39 (Zuid-Limburg). Pennartz gaat helpen met de implementatie in RMC38 Midden- en Noord-Limburg. “De lessen die wij geleerd hebben, neem ik vanzelfsprekend mee.” Intergrip wordt momenteel in bijna alle delen van Nederland gebruikt. “Dat is alleen maar goed, want ook overstapleerlingen die buiten Limburg gaan studeren  brengen we via Intergrip in beeld.” Voor Annie Steegs eindigt het project in 2016. Op 1 februari gaat ze na vijenveertig jaar met veel enthousiasme in het onderwijs te hebben gewerkt met pensioen. “Dat doe ik met een goed gevoel. Ik heb altijd de doorstroom van leerlingen van vo naar mbo willen verbeteren en ben er trots op dat ik een bijdrage heb kunnen leveren aan de samenwerking die hiervoor  nodig is.”

Bekijk hier de evaluatie

[vsvlimburg]

Monitoring en evaluatie vsv-beleid 2012-2015

In 2012 heeft het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap nieuwe regionale convenanten afgesloten waarin scholen en gemeenten in elk van de 39 RMC-regio’s afspreken samen het aantal voortijdig schoolverlaters (vsv) verder terug te dringen. Om het inzicht in de relaties tussen beleid, ingezette middelen en de vsv-resultaten te vergroten, heeft het ministerie Panteia en SEOR gevraagd in de huidige convenantsperiode (2012-2015) het vsv-beleid te monitoren en te evalueren.

Meer lezen? Klik dan hier

[vsvlimburg]

Tijd om te leren

“Mbo-instellingen werken aan een betere onderwijskwaliteit. Vrijwel alle instellingen hebben professionalisering op de agenda staan. Vaak zie je dat het verbeteren van de kwaliteit gepaard gaat met een verdere ontwikkeling van docenten. Dat gebeurt met behulp van cursussen, opleidingen en zelfs complete masters. Ook wordt intervisie en coaching ingezet om docenten te helpen in hun ontwikkeling. Deze ontwikkelingsmogelijkheden zijn meestal aanbodgericht, maar recent kwam ik een inspirerend voorbeeld waarbij werd gekeken vanuit de invalshoek van de individuele docent.

Leeropbrengst

Op één van de locaties in Den Haag van het ROC Mondriaan en op het Lentiz College in Schiedam loopt een professionaliseringstraject. Dit traject is gekoppeld aan wetenschappelijk onderzoek waarin onder meer leeropbrengsten wordt gemeten. Beide scholen zijn gevestigd in Randstedelijk gebied en zijn bekend met bijbehorende problematiek. Om het leerrendement in kaart te brengen zit een onderzoeker achterin de klas met een stopwatch. Hij houdt bij hoeveel van de vijfenveertig lesminuten er daadwerkelijk aan lesgeven en leren wordt besteed. Hoeveel tijd is er voor de vakinhoudelijke overdacht van informatie en voor het ontwikkelen van competenties? En hoeveel tijd gaat verloren aan het tot rust manen van een klas en het behouden van overwicht? Het blijkt dat de uitkomsten uiteenlopen en niet terug te leiden zijn naar sekse, achtergrond of nationaliteit van de docent. Sommige docenten houden een groep leerlingen wel veertig minuten bij de les, terwijl dat een andere docent bij dezelfde groep maar een schamele twaalf minuten lukt. Dat is zonde. Want: misschien is de tweede docent vakinhoudelijk wel de beste, maar doordat er minder tijd is om de inhoud over te brengen, is de opbrengst van de lessen toch laag. Wanneer deze docent tools krijgt voor het verbeteren van de didactische vaardigheden, stijgt de kwaliteit van het onderwijs.

Maatwerk voor docenten

Het meten van de opbrengsten vormt een vertrekpunt. Het maakt inzichtelijk welke begeleiding iedere individuele docent nodig heeft. Zo bied je docenten - net als leerlingen - maatwerk. Het aanbod aan opleidingen om te professionaliseren is groot. Het is belangrijk om een stap verder te kijken en in kaart te brengen wat iedere docent nodig heeft om het onderwijs beter te maken. Ik vind dit onderzoek een interessant voorbeeld van hoe je dat kunt doen.”

Monaïm Benrida Accountmanager Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

[vsvlimburg]

Definitieve vsv-cijfers 2012-2013 en voorlopige cijfers 2013-2014

Onlangs publiceerde het ministerie van O.C. en W. de nieuwe vsv-cijfers van 2013-2014. De definitieve cijfers worden in november a.s. beschikbaar gesteld.

Landelijk is er een verdere afname van de cijfers. In het overzicht treft men de defintieve cijfers van het schooljaar 2012-2013 en de voorlopige cijfers van het schooljaar 2013-2014.

Op de website van het ministerie “Aanval op de schooluitval” vindt men de vsv-verkenner. Dit instrument herbergt alle mogelijke gegevens op het gebied van vsv. Zo kan men de vsv-cijfers per school, per gemeente en per regio selecteren.

Scholen en gemeenten kunnen deze gegevens goed gebruiken om eventueel het beleid m.b.t. voortijdige schooluitval nog verder aan te passen.

Wiel Cals

[vsvlimburg]

‘Innovatie werkt dankzij bestaande structuren’

“Eigenlijk doen we niets nieuws in Maastricht en de Westelijke Mijnstreek”, stelt Guido Willems. “We maken gebruik van bestaande structuren, overleggen en oplossingen. De innovatie zit in de samenwerking.” De entreeopleidingen zijn per 1 augustus 2014 een feit.

“Overleggen, samenwerkingen en aanpakken die werken, plakken we aan elkaar”, vervolgt Willems. Hij houdt zich als innovatieleider ‘Leren & Werken naar vermogen’ via Stichting Alterius bezig met het herinrichten van de regionale onderwijsstructuur. “Daarbij staat de jongere centraal.” Het doel is dat leerlingen die uitvallen weer naar een opleiding of naar werk worden geleid. “Daarbij zijn diverse organisaties betrokken. Wat we niet willen is dat wanneer de verantwoordelijkheden bij één organisatie zijn uitgeput, ze de leerling oneerbiedig gezegd ‘over de schutting gooien’. Nee, we overleggen juist met elkaar om te kijken waar we elkaar kunnen aanvullen en hoe ieder voor zich de deelnemer kan helpen. De overdracht is op deze manier altijd warm, er gaat geen informatie verloren.” 

Bestaande structuur Volgens de projectleider zitten Parkstad en de Westelijke Mijnstreek op de rit. “We hebben de entreeopleidingen gepast binnen het bestaande samenwerkingsverband vo. Daarbij hebben we gemeente en mbo informeel uitgenodigd om mee te praten over deze doelgroep. Zij sluiten aan wanneer we het over de doelgroep hebben. Op die manier maken we efficiënt gebruik van de bestaande overlegstructuur.” VOORdeel Het VOORdeel [http://www.vsvlimburg.nl/post/89300960830/van-afstrepen-naar-talent-ontwikkelen]is de concrete uitvoering van het beleid en het voorste stuk van de entreeopleiding. Willems: “Dit dagprogramma kijkt naar wat deelnemers wél kunnen. Het gunt ze de tijd om uit te zoeken waar hun talenten liggen. Wat is haalbaar? Vervolgens wordt de leerling naar een opleiding of naar werk toe geleid. Maar de insteek is altijd positief: je rekent de deelnemer niet af op de hiaten. Voor zover dat mogelijk is, proberen we een leerling altijd richting een diploma te leiden. Maar dat is geen doel op zich. Het doel is dat de leerling zijn of haar talenten ontdekt en een plek vindt in de maatschappij.” 

‘Ik zie stromen leerlingen en geld op gang komen’  

Meer samenwerking Willems kijkt positief terug op het eerste half jaar. “We hebben ups en downs gehad, maar ik wil vooral een compliment maken naar de partners. Voor scholen is het bijvoorbeeld wennen om zaken op een andere manier aan te pakken dan hoe het binnen de school gewend is. Maar het is noodzakelijk, mede vanwege de bekostigingsstructuur. Het heeft tijd nodig, maar ik zie dat het werkt. Er komen stromen leerlingen en stromen geld op gang. Daarbij moet het soms net iets anders dan in de regels staat vastgelegd. Dat is niet erg, als je het goed kunt uitleggen. En bij geldtekort kun je misschien een collega-instantie aanschieten die wel over middelen beschikt. Het vraagt meer samenwerking. Mooi  voorbeeld hiervan zijn de zeventig leer-werkplekken die we bij  SW-instantie MTB Maastricht hebben gecreëerd.” 

[vsvlimburg]

De entreeopleiding De entreeopleidingen bestaan sinds 1 augustus 2014. Leerlingen van mbo niveau 1 halen er hun diploma om vervolgens verder te leren of aan het werk te gaan. Deze uitstroom naar werk wordt niet langer als voortijdig schoolverlaten gekwalificeerd. Studenten die zich aanmelden voor een entreeopleiding worden beter voorgesorteerd: in de wet staat dat entreeopleidingen uitsluitend toegankelijk zijn voor studenten die niet aan de vooropleidingseisen voor mbo-2, mbo-3 of mbo-4 voldoen en die niet meer tot de doelgroep van het vo behoren (d.w.z. volledig leerplichtig zijn). Studenten met veel problemen die wel aan de vooropleidingseisen voldoen kunnen terecht in een plusvoorziening.

[vsvlimburg]

Maatwerk voor elke jongere

Het creëren van werk voor jongeren is een probleem van ons allemaal; onderwijs, overheid en werkgevers. We moeten het samen oplossen”, aldus Ger Roncken, beleidsmedewerker arbeidsmarktbeleid Heerlen.   Grofweg één op de zeventien jongeren in de regio Zuid-Limburg is werkeloos. Jeugdwerkloosheid is een probleem dat Europees, landelijk, provinciaal en regionaal flink wordt aangepakt. Roncken: “Jongeren zijn de toekomst. We willen voorkomen dat ze een valse start maken op de arbeidsmarkt. Het is niet voor niets een speerpunt van de gemeente Heerlen en het staat hoog op de landelijke agenda.”

Waar de schoen wringt De gemeente pakt de regierol op en zit bij diverse overleggen aan tafel. “Wij komen in beeld wanneer een jongere uitvalt op school en zich meldt bij het Jongerenloket. Maar al eerder kijken we mee wanneer er signalen zijn dat het niet goed gaat. Het liefst al voor aanmelding bij het loket bespreken we hem of haar in een casusoverleg met partners als jongerenwerk, woningbouw,  onderwijs en maatschappelijk werk. We kijken waar de schoen wringt en bepalen samen met de partners wie hoofdverantwoordelijk voor de jongere is zodat die niet van het kastje naar de muur gestuurd wordt. Er is niet één sjabloon dat we kunnen toepassen op alle jongeren die uitvallen. We hebben diverse bouwstenen en leveren voor elke jongere maatwerk.” 

Smeermiddel Ook beschikt de gemeente over een functionaris ‘Werkend Leren’. “Die leidt leerlingen die buiten de boot vallen richting opleiding, werk of een passend voortraject. Hij kijkt per leerling naar wat het probleem is en is het smeermiddel tussen onderwijs, bureau VSV, gemeente en werkgevers.” De gemeente werkt nauw samen met instanties, scholen en werkgevers. “We zien elkaar in diverse overleggen, van de aanpak van VSV tot de Participatiewet. Daarmee kijken we over de drempel van onze eigen organisaties heen. Dat geeft een goed gevoel.”

Onderwijs belangrijker Een jongere zonder startkwalificatie die jonger is dan 27 jaar wordt in eerste instantie terug geleid naar school. “Op die leeftijd vinden wij onderwijs belangrijker dan werk. Pas wanneer een jongere echt niet te handhaven is op school, kijken we naar andere mogelijkheden. Niet iedere student past in de reguliere schoolse aanpak. We zoeken dan bijvoorbeeld naar een leer-werktraject zodat de student in de praktijk een vak kan leren. Dit geldt met name voor de groep jongeren die uitvalt in het speciaal of het praktijkonderwijs. Uitgangspunt zijn dan de talenten van de jongeren. Ze zijn misschien niet zo goed in taal en rekenen, maar kunnen misschien fantastisch schilderen. Dan zoeken we naar een praktijkplek om het vak van schilder te leren. Hopelijk mét diploma, maar anders met certificaten.” 

‘Tot 27 jaar vinden we onderwijs belangrijker dan werk’

Kans op werk Kijken jullie ook naar hoe relevant een diploma is? “In eerste instantie is dat de verantwoordelijkheid van de scholen”, antwoordt Roncken. “Zij pakken de kansen op de arbeidsmarkt mee in het lob-programma. Wanneer een jongere uitvalt en de gemeente meekijkt, zullen wij altijd aansturen op een opleiding die kans biedt op een baan. Datzelfde geldt in gesprekken met werkgevers. We weten dat er meer werk is in de techniek en zoeken naar samenwerkingen voor leer-werkplekken in die branche. Dat gebeurt overigens op regionaal niveau in het Regionale Arbeidsmarkt Netwerk (RAN). Ook kijken we met een schuin oog naar de arbeidsmarkt in Duitsland en België, maar dat staat nog in de kinderschoenen.” Inzet en enthousiasme Dat is nog niet zo gemakkelijk, weet Roncken. “Het is een ‘hell of a job’ om strategisch alle zaken aan elkaar te knopen. Het valt of staat bij de betrokkenheid, inzet en het enthousiasme van mensen. We moeten niet kijken vanuit wat we binnen onze eigen organisaties mogen en moeten, maar de leerling centraal zetten en samen op zoek gaan naar een oplossing.” Naast jeugdwerkeloosheid onder jongeren in Zuid-Limburg is ook het vertrek van jongeren met een mbo- of hbo-diploma uit de regio een onderwerp voor de gemeente. “We willen deze jongeren binden aan de regio en zo de expertise binnenboord houden.” 

[vsvlimburg]

‘Ongediplomeerde havisten zoeken nieuwe route naar hbo’

Wanneer we het hebben over VSV’ers, gaat het vaak over uitvallers op het vmbo en het mbo. Maar hoe zit het met de havisten? Waarom vallen zij uit? En wat gebeurt er vervolgens? ‘Het is zoeken naar een nieuwe route’.

In Sittard en Geleen is het aantal VSV’ers op de havo in 2013  0,3 %. Wiel Botterweck, directeur samenwerkingsverband VO Westelijke Mijnstreek: “Dat zijn geen grote cijfers, maar toch is het goed om er in bredere zin, kijkend naar de af- en doorstroom, aandacht aan te besteden. Feit is dat er steeds meer leerlingen naar de havo gaan. Er is maatschappelijk druk om dat te doen. Dat begint al bij het advies van de basisschool.” Paul Smit, loopbaanadviseur van de Trevianum Scholengroep in Sittard: “De leerlingen die uitvallen zitten meestal in de groep die het moeilijk heeft op de havo, maar voor wie vmbo gemakkelijk is. Ik vind het geen probleem dat zij havo ‘proberen’, maar we moeten wel accepteren dat het geen schande is als het niet lukt.”

Via het mbo Wie vallen er uit? Ten eerste jongeren voor wie havo te hoog gegrepen is, dit zijn vaak dit jongeren die in hetzelfde of in twee opeenvolgende jaren doubleren. Deze jongeren maken na havo2 de overstap naar vmbo-tl3, of na havo3 gaan ze verder in vmbo-tl4. Ook jongeren die na vmbo-tl4 havo proberen maar het te moeilijk vinden vallen uit. En jongeren die in havo5 zakken voor hun eindexamen. “Dan moeten we op zoek naar een nieuwe route”, vertelt Smit. “Die vervolgt voor velen in het mbo. Geen leuke boodschap voor leerling en ouders, maar tegelijkertijd ook geen verkeerde. Want het is niet zo dat hbo niet weggelegd is voor deze leerlingen, dat zij hun dromen moeten opgeven. Nee, de route is anders.” Ouders informeren Vaak is het niet alleen voor leerlingen jammer dat havo niet lukt, maar ook voor hun ouders. Botterweck: “Ik denk dat het belangrijk is om ouders al eerder in het proces te informeren over de mogelijkheden. Vaak horen ouders wel dat het niet zo voorspoedig gaat met hun zoon of dochter op school, maar dat als hij zijn best doet, het nog kan lukken. Aan het eind van het jaar blijkt dan opeens dat het niet gelukt is en de mogelijkheden zijn uitgeput. Dat kan een schok zijn voor ouders.” Verkeerde keuze Een andere groep mbo-instromers heeft geen goede studiekeuze gemaakt na de havo voor hun hbo-opleiding. Op het hbo is gemiddeld 25% van de studenten gestopt na een jaar studeren. Smit is ervan overtuigd dat de meeste van deze jongeren in tweede instantie een studiekeuze maken die beter bij hen past. Geen degradatie Hij vindt dat er sowieso te negatief gedacht wordt. “Leerlingen die naar het mbo vertrekken of een andere keuze maken, hebben profijt van hun tijd op de havo of het hbo. Ze hebben er extra vaardigheden geleerd waar ze hun verdere schoolloopbaan wat aan hebben. Het voelt misschien als een degradatie maar dat is het niet. Voor leerlingen kan het ook prettig zijn om niet meer met de hakken over de sloot te gaan, maar juist mooie cijfers te halen. Vaak vinden HAVO scholen het ook lastig om een leerling te laten gaan. Dat hoeft niet, heb vertrouwen in collega-opleidingen. Die leerlingen komen er wel.” Volgens Botterweck heeft dat vaak ook te maken met het ‘onderwijshart’. “Er is een grote gunfactor voor de harde werker. Maar soms is professionele afstand noodzakelijk om een goede keuze te maken.” Portfolio in overdracht Daarbij moeten scholen gebruik maken van de eigen expertise op het gebied van loopbaanbegeleiding. “Het is aan het hele team van docent, mentor en loopbaanbegeleider om de leerling te helpen met het bepalen van een nieuwe route”, vindt de coördinator van het samenwerkingsverband. Smit knikt: “Onze leerlingen verzamelen heel veel informatie over het eigen functioneren en nemen dit op in een doorstroom- en uitstroomportfolio [http://www.vsvlimburg.nl/post/89740256055/zoeken-naar-de-match]. Hierin staat van alles over hun leerstijl en studiehouding, aanwezige leercapaciteiten, vaardigheden en leervoorkeuren. Die informatie maakt het makkelijk om nieuwe keuzes te maken. Ik pleit bovendien voor een warmere overdracht. Mijn doel is dat ontvangende scholen zo’n portfolio in handen krijgen en er hun voordeel mee doen. Liefst met een motivatiebrief van de leerling bij de hand.” 

‘We doen te weinig met de informatie die voorhanden is’

Meer dan vakbekwaamheid “We moeten kijken naar wat studenten nodig hebben om succesvol te kunnen participeren  in de maatschappij, dat gaat verder dan vakbekwaamheid”, aldus Botterweck. “Het is jammer dat er zoveel informatie voor handen kan zijn, maar dat we er nog te weinig mee doen. Een docent kan uit zo’n portfolio bijvoorbeeld leren welke leerstijl bij een leerling past. Daar heb je in de klas ook wat aan.” Smit vult aan: “Gebruik die onderzoeksresultaten om studievaardigheden verder te ontwikkelen en train je leerlingen in het optimaal gebruiken van hun persoonlijke leerstijlen.” Leren van meten Smit pleit voor een meer optimistischere kijk op het succes van een havo-schoolverlater in een vervolgstudie. “Een betere loopbaanbegeleiding is belangrijk voor de kwaliteit van de overdracht maar ook voor alle belanghebbenden in het lob-proces. Het helpt mentoren en coördinatoren om inzicht te krijgen in lob. En het is een middel om ouders vaker voorlichting te geven en dat op een eerlijke manier doen. Maak gebruik van alle informatie rondom leerlingen die door de jaren heen verzameld wordt. Meten is niet alleen weten. Meten is delen, teruggeven, inzichtelijk maken en ervan leren.” Toekomst Hoe kunnen we hiervan leren voor de toekomst? “We kunnen uitval in de toekomst verder voorkomen door meer aandacht te besteden aan het voorwerk dat in het vo is gedaan”, vervolgt hij. “Ook kunnen we stappen zetten door de kwaliteit van het onderwijs onder de loep te nemen. Daarbij moeten we docenten helpen in hun didactische aanpak van ‘het nieuwe leren’. Denk aan gedifferentieerd en gepersonaliseerd leren. Daarnaast moeten we stil staan bij de manier waarop de scholier leert en de student studeert.”