Untitled @beanbean312-blog - Tumblr Blog

Posts

Macquarie - một tổ chức tài chính mở rộng thông qua các khoản đầu tư vào ngành infrastructure (điện, nước, đường). Có hay chăng sự đầu tư organic vào các lĩnh vực này, hay đây là một dịch vụ quản lý tài sản trong đó việc đầu tư trên là một cách mở rộng tệp tài sản, đa dạng hóa sản phẩm đầu tư

Phát hiện sự lừa dối thông qua việc phân tích lời nói

Lời nói của con người phản bội họ thế nào

Tác giả Mark McClish

Giới thiệu: Tôi rất hân hạnh và vinh dự được giới thiệu đến độc giả, những người yêu thích khám phá nói dối đề tài “Phân tích lời nói (Statement Analysis®) — một kỹ thuật được sử dụng bởi cảnh sát và các nhà điều tra để xác định sự thật dựa vào lời nói và lời diễn đạt văn bản.Vị khách Mark McClish là vị phó thống soái đã nghỉ hưu của Hoa Kỳ, một chuyên gia về kỹ thuật phỏng vấn. Bạn sẽ tìm thấy nhiều thông tin và nghiên cứu của ông tại các liên kết ở cuối bài này.

Giới thiệu về phân tích lời nói

Phân tích lời nói là quá trình phân tích những ngôn từ của một người để xác định xem vấn đề được trình bày là thực sự hay giả dối. Lý do để kỹ thuật này tồn tại đó là những lời nói của con người thường phản bội lại họ.Luôn có một vài cách để bạn diễn đạt một lời nói. Mọi người sẽ luôn sử dụng kiểu nói dựa vào kiến thức của họ. Vì thế, ngôn từ của họ có thể bao gồm thông tin họ không có ý định chia sẻ.Gần như không thể đưa ra một chuỗi lời nói dài mà không bộc lộ đó là một lời nói dối.

Các kỹ thuật phân tích lời nói thường rất chính xác vì chúng được dựa trên những định nghĩa về từ và ngữ pháp của ngôn ngữ diễn đạt. Ví dụ, nếu một người nói “Tôi đang cố gắng thành thật đây”, thì phần nhiều là anh ta không đang thành thật. Từ “cố gắng” có nghĩa là anh ta chỉ đang phấn đấu thôi. Khi một nạn nhân của một vụ cưỡng hiếp sử dụng đại từ “chúng tôi” trong lời nói, cô ta đang không nói thật. Đại từ “chúng tôi” không chỉ thể hiện số nhiều mà còn cho thấy một sự kết giao đã hình thành. Chúng ta không mong đợi một nạn nhân của một vụ cưỡng hiếp khi người đó là bạn trai cô ta. Khi một người sử dụng những cụm từ như “sau đó” hay “và rồi”, anh ta đang giữ lại một số thông tin và cố tình cắt bớt để đến với những thông tin khác.Một ví dụ của việc sử dụng các nguyên tắc ngữ pháp để phân tích thời điểm của hành động trong lời nói. Khi một người đang kể cho chúng ta nghe những gì đã xảy ra, anh ta được cho là sẽ sử dụng thì của động từ ở quá khứ. Vì thế, nếu có sự xuất hiện của thì hiện tại, đây là dấu hiệu anh ta đang bịa chuyện. Xem xét lời nói sau:

“I was sitting in my car when a man opened my door, pointed a gun at me and tells me to get out.”

(Tôi đang ngồi trong xe thì một người đàn ông mở cửa xe, chĩa súng vào tôi và bắt tôi xuống xe)

Trong khi người này bắt đầu bằng việc sử dụng thì quá khứ, anh ta chuyển sang thì hiện tại với động từ “tells.” Thì hiện tại được sử dụng như một dấu hiệu cho thấy anh ta không “lôi” nó ra từ ký ức.Một ví dụ khác của việc sử dụng quy tắc ngữ pháp để phát hiện lừa dối đó là cách người ta dùng mạo từ trong câu. Khi chúng ta giới thiệu một người, hay một cái gì đó chưa được biết đến, chúng ta thường dùng mạo từ không xác định “a” hay “an.” Một khi lời giới thiệu đã được thực hiện, chúng ta sau đó sẽ dùng mạo từ “the.” Chúng ta nhìn thấy điều này trong đoạn sau:

“A man approached me and pointed a gun at me. He stuck the gun in my ribs and forced me into the car.”

(Một người đàn ông tiếp cận tôi và chĩa súng vào tôi. Anh ta dí súng vào sườn tôi và ép tôi lên xe)

Trong câu thứ nhất, nạn nhân đề cập đến kẻ tấn công và vũ khí một cách logic với “a man” và “a gun.” Sau khi đã xác định được khẩu súng, anh ta sau đó tham chiếu một cách phù hợp “the gun” trong câu thứ hai. Một vấn đề phát sinh đó là anh ta nói đến chiếc xe là “the car.” Vì đây là lần đầu tiên anh ta đề cập đến chiếc xe, anh ta nên gọi nó là “a car.” Sử dụng mạo từ “the” cho chúng ta thấy hoặc là nạn nhân đã nhận ra chiếc xe hoặc anh ta đang bịa chuyện.

Rất nhiều khi sự thật được phơi bày mà không được nhận ra bởi vì người ta thường thích lặp lại những gì một người đã nói. Tuy nhiên, bạn không bao giờ nên cắt nghĩa. Thứ nhất, một người không thể đọc suy nghĩ của người khác được. Thứ hai, mọi người thường ngụ ý chính xác những gì họ đang nói.Chúng ta hãy xem một ví dụ thú vị về vấn đề này với cái gọi là “bức thư tuyệt mệnh” của O.J. Simpson. Đây là bức thư được phát hiện khi Simpson thất bại trong việc xin quay trở lại ngành cảnh sát. Lá thư bắt đầu với , “Trước hết mọi người hiểu, tôi chẳng có gì để làm với vụ giết người của Nicole.” Đó là cách nói nói mà bạn thường nghe trên truyền hình. Đó là cách viết mà bạn thường nhìn thấy trên tiêu đề báo chí. Vấn đề không phải là ở những gì Simpson viết. Trong thư của anh ta, anh ta đã gạch chéo hai từ “tôi đã.” Thư của anh ta thực sự như thế này, “Trước hết mọi người hiểu, không có gì để làm với vụ giết người của Nicole.”

Anh ta đã đưa bản thân mình ra khỏi sự từ chối.

Vì vậy, tại sao phần lớn mọi người thường thêm những từ “Tôi đã (I had)? Đa phần là bởi vì họ tin rằng đây là những gì Simpson muốn nói. Tuy nhiên, mọi người ngụ ý chính xác những gì họ nói, trong trường hợp này là viết. Simpson ngụ ý là loại bỏ những từ này.

Bằng việc sử dụng các kỹ thuật phân tích lời nói, bạn có thể xác định những gì mọi người đang nói với bạn. Điều này cho phép bạn thu thập được những thông tin phụ mà đôi khi không được nhận ra. Những kỹ thuật này cũng cho bạn biết liệu một người đang nói thật hay nói dối.

Từ lạ: “Thực ra”

Phát hiện nói dối sử dụng Phân tích ngôn từ

Tác giả Mark McClish

Khi phân tích một lời nói, có một vài từ lạ mà có thể cung cấp cho bạn những thông tin phụ thêm và cho thấy chủ thể đang đánh lừa bạn. Một số từ lạ được xác định dựa vào lý thuyết, trong khi đó một số từ khác lại được đúc kết từ những quan sát thực tế của người nghiên cứu.

Khi người ta sử dụng từ “thực ra” họ đang so sánh hai ý nghĩ. Hãy xem xét câu hỏi và câu trả lời sau:

Câu hỏi: “Bạn vừa mua một chiếc xe hơi mới à?” Câu trả lời: “Thực ra, tôi đã mua một chiếc xe tải mới.”

Trong ví dụ này, rất dễ nhìn ra tại sao chủ thể sử dụng từ “thực ra.” Người phỏng vấn gợi ý rằng có lẽ chủ thể đã mua một chiếc xe hơi mới. Chủ thể trả lời rằng anh ta không mua một chiếc xe hơi mới mà mua một chiếc xe tải mới. Anh ta đang so sánh “xe hơi” và “xe tải.”

Khi người phỏng vấn không đưa ra điều gì mà chủ thể sử dụng từ “thực ra”, chúng ta có thể nghi ngờ về một thông tin chưa được tiết lộ. Một lần tôi đã hỏi một người bạn câu hỏi sau:

Câu hỏi: “Bạn đã làm gì cuối tuần vừa rồi?” Trả lời: “Thực ra, tôi đến một bữa tiệc sinh nhật.”

Bằng việc sử dụng từ “thực ra,” bạn tôi đang so sánh đi sinh nhật và đi đến một nơi nào đó khác. Vì tôi không hề gợi ý điều gì mà cô ấy đã làm, điều này có nghĩa là cô ấy đang nghĩ về một điều gì khác mà cô ấy muốn hoặc cô ấy đã làm. Khi nghe thấy từ “thực ra,” tôi đã hỏi cô ấy điều mà cô ấy đã muốn làm. Cô ấy nói với tôi rằng cô ấy muốn đi mua sắm nhưng chợt nhớ có bữa tiệc sinh nhật phải tham dự. Bởi vì cô ấy đang nghĩ về việc đi mua sắm, đó là lý do vì sao cô ấy sử dụng từ “thực ra” một cách vô thức.

Trong phân tích ngôn từ, câu ngắn nhất là câu tốt nhất. Từ ngữ phụ thêm cho chúng ta thông tin thêm. “Tôi đến một bữa tiệc sinh nhật” là một câu trả lời tốt. “Thực ra, tôi đến một bữa tiệc sinh nhật” cho thấy còn một điều gì đó nữa. Nếu một kẻ bị nghi ngờ trong một vụ trộm sử dụng từ “thực ra” trong chứng cứ ngoại phạm của hắn, cảnh sát nên điều tra hắn kỹ hơn.

Cảnh sát: “Tối qua anh làm gì?” Kẻ tình nghi: “Thực ra, Tôi đi xem phim.”

Từ “thực ra” cho chúng ta biết có khả năng hắn ta không đến rạp chiếu phim mà đã làm một việc gì khác. Hắn biết hắn đã phạm tội nhưng hắn muốn nói dối rằng hắn đã đi xem phim. Bởi vì hắn đang có hai ý nghĩ này trong đầu nên hắn mới sử dụng từ “thực ra” một cách vô thức.

Chúng ta tìm thấy từ “thực ra” trong lời nói của Casey Anthony, người mà gần đây phải hầu tòa vì giết con gái là Caylee. Vào ngày 15 tháng 7 năm 2008, Cindy Anthony, mẹ của Casey, đã gọi 911 thông báo rằng cháu bà, Caylee, đã bị mất tích. Trong khi đang gọi điện, nhân viên tổng đài 911 yêu cầu được nói chuyện với Casey.

911: “Và chị biết người đang giữ bé?” Casey: “Tôi biết ai đang giữ con tôi. Tôi đã cố gắng liên lạc với con bé. Thực ra hôm nay tôi nhận được một cuộc điện thoại. Giờ số điện thoại đó đã không liên lạc được nữa. Tôi đã nói chuyện với con tôi được một lát, khoảng một phút.”

Để chỉ ra rằng mình đã nói chuyện với con gái trên điện thoại, Casey nói với nhân viên tổng đài 911, “thực ra hôm nay tôi nhận được một cuộc điện thoại.” Bằng việc sử dụng từ “thực ra,” Casey đang so sánh việc nhận được một cuộc điện thoại với điều gì? Không nhận được một cuộc điện thoại? Chẳng có lý do gì để sử dụng từ “thực ra” trừ phi cô ta đang nghĩ về một điều gì khác nữa. Cô ta sử dụng từ này để làm cho lời nói của mình nghe có vẻ xác thực hơn nhưng thay vào đó nó lại cho thấy cô ta đang dối trá. Khi chúng ta nhìn vào phần còn lại lời nói của cô ta chúng ta thấy cô ta nói rằng cô ta biết người đang giữ Caylee nhưng cô ta không cung cấp cho nhân viên tổng đài 911 tên của người này. Cô ta nói rằng cô ta đã nhận được một cuộc điện thoại nhưng cô ta không nói ai gọi cho cô ta. Số điện thoại gọi đến cũng bị ngắt trong cùng ngày đó.

Tại phiên tòa, luật sư của cô ta cho rằng Caylee đã vô tình bị rơi xuống bể bơi. Điều này có nghĩa là Casey đã nói dối rằng cô ta đã nhận được một cuộc điện thoại và rồi cô ta đã nói chuyện với con gái mình. Bất kỳ ai được nghe những gì cô ta đã nói gần 4 năm trước cũng có thể nhận ra cô ta đang nói dối.

Nghe từ “thực ra,” bạn có thể thấy người nói đang so sánh; “Xe hơi của bạn màu xanh à?” “Thực ra nó màu đỏ.” Khi bạn không nhìn thấy sự so sánh, bạn có thể nghi ngờ về một thông tin chưa được tiết lộ. Bạn có thể muốn tìm ra thông tin gì người nói đang giữ lại.

Chú ý: Bài này mình dịch từ tiếng Anh, từ “Actually” có thể dịch là “thực ra”, “thực sự”. Các bạn có thể áp dụng lý thuyết này để nghiên cứu những từ “lạ” trong tiếng Việt.

Từ lạ: “Không bao giờ”

Phát hiện nói dối sử dụng phân tích ngôn từ

Tác giả Mark McClish

Khi phân tích một lời nói, có một vài từ lạ mà có thể cung cấp cho bạn những thông tin phụ và cho bạn biết liệu chủ thể có đang lừa bạn không. Một số từ đáng lưu ý dựa vào định nghĩa của chúng, một số từ khác đáng nghi do kinh nghiệm nhiều năm quan sát của tác giả.

Từ “không bao giờ” thường được sử dụng bởi những người nói dối khi từ chối. Điều này là bởi vì con người ta thường không thích nói dối. Vì thế, họ sẽ chọn dạng thức đánh lừa dễ nhất. Sử dụng từ “không bao giờ” dễ hơn trong việc nói dối vì nó trái nghĩa trực tiếp với “Tôi không làm việc đó.” Ví dụ, nếu một người bị hỏi anh ta có lấy tiền không, anh ta có thể nói, “Tôi không bao giờ làm vậy.” Ngoài việc nhận nhận ra sự sử dụng từ “không bao giờ,” chúng ta còn thấy người này không phủ nhận hành động. Anh ta không nói rằng anh ta không lấy tiền. Anh ta chỉ chỉ ra một điều gì đó mà anh ta sẽ không làm.

Từ “không bao giờ” có nghĩa là “không từng làm.” Nếu một người được hỏi liệu anh ta đã bao giờ trốn thuế chưa, Có lẽ anh ta sẽ trả lời như sau, “Tôi chưa bao giờ lậu thuế.” Việc sử dụng từ “chưa bao giờ” có lẽ đúng vì anh ta được hỏi “đã từng chưa”. Anh ta trả lời là “chưa từng” lậu thuế.

Từ “chưa bao giờ” không có nghĩa là “không.” Vì thế, bạn không thể thay thế từ “chưa bao giờ” với từ “không”, đó là một điều gì đó mang tính lập lờ mà những người nói dối hay thích dùng. Xem xét câu hỏi và câu trả lời sau:

Câu hỏi: “Anh có bán ma túy cho anh ta không?” Trả lời: “Tôi chưa bao giờ bán ma túy.”

Bởi vì từ “chưa bao giờ” là một từ phủ định, vì thế đôi khi chỉ có những người phỏng vấn ngốc nghếch mới tin rằng chủ thể đã trả lời câu hỏi và phủ nhận sự cáo buộc. Câu hỏi này cần một câu trả lời “Có” hoặc “Không”. Chủ thể chọn cách trả lời câu hỏi sử dụng từ “Chưa bao giờ” thay vì sử dụng từ “Không”. Điều này cho chúng ta thấy chủ thể rất có khả năng đang nói dối. Mặc dù anh ta đưa ra một câu trả lời, anh ta đã không trả lời một câu hỏi cụ thể. Anh ta không chỉ rõ, “Không, tôi không bán ma túy.”

Chúng ta thấy một cách sử dụng tương tự từ “chưa bao giờ” với cựu Ngoại trưởng Mỹ Condoleezza Rice. Vào tháng 03 năm 2006, bà được hỏi liệu bà có ý định tranh cử tổng thống hay không.

Câu hỏi: “Bà có cân nhắc việc tranh cử tổng thống vào năm 2008?” Rice: “Tôi chưa bao giờ muốn tranh giành điều gì. Ngày tôi đi học tôi cũng không nghĩ đến chuyện tranh chức lớp trưởng nữa.”

Rice sử dụng từ “chưa bao giờ” như một sự thay thế cho từ “không.” Bà không nhất thiết phải nói dối nhưng bà đã đưa ra một câu trả lời rất tốt xét về mặt chính trị. Nếu bà trả lời là “không,” điều này có thể kết thúc bất kỳ ước mơ tổng thống nào mà bà có thể có. Nếu bà trả lời là “có,” điều này có thể tạo cơ hội cho báo chí bới móc vấn đề. Vì thế, bà chọn đứng ở giữa con đường. Bà đưa ra một câu trả lời mà nghe có vẻ như bà nói “không” nhưng thực sự bà không nói là “không.” Câu trả lời của bà cho chúng ta biết rằng có một phần nào đó bà cũng muốn tranh cử tổng thống.

John Connolly là cựu điệp viên FBI, người mà trong nhưng năm 1970 đã phát triển Boston Irish mobster James với biệt danh “Whitey” Bulger trở thành người cung cấp tin tức. Bulger là một tài sản quý giá trong việc giúp FBI đánh sập mạng lưới Mafia Ý ở khu vực Boston. Connolly đã nghỉ hưu năm 1990. Với việc Connolly ra đi, FBI đã ngừng sử dụng Bulger như một người đưa tin và thay vào đó để mắt đến những hoạt động bất hợp pháp của người này. Cuộc điều tra của họ hé lộ rằng trong nhiều năm Connolly đã nhận hối lộ từ Bulger và đã làm giả các báo cáo về Bulger. Năm 1999, Connolly bi truy tố về tội danh trên. Cùng năm đó, NBC đã thụ lý vụ của John Connolly. Công tố viên Dennis Murphy đã hỏi Connolly những câu hỏi sau:

Murphy: “Có phải anh đã đi quá xa với quyền hạn và chức trách của mình?” Connolly: “Bất kỳ ai trong nghề của tôi, biết rằng những gì họ đang làm, biết đủ để đi trên con đường cần đi nhưng không bao giờ giẫm lên vạch giới hạn.” Murphy: “Và anh cũng không?” Connolly: “Tôi chưa bao giờ giẫm lên vạch giới hạn đó.”

Trong câu trả lời thứ nhất, Connolly chỉ ra rằng “bất kỳ ai” trong nghề của anh ta cũng biết là không được vượt qua vạch giới hạn. Vấn đề là ông ta không nói rằng ông ta không vượt qua vạch giới hạn. Trong câu trả lời thứ hai của ông ta, Connolly rõ ràng đã sử dụng từ “không bao giờ” như một sự thay thế cho từ “không.” Năm 2002, Connolly làm tiền,cản trở công lý và nói dối một nhân viên FBI. Anh ta bị kết án 10 năm tù.

Việc sử dụng từ “không bao giờ” tự thân nó không có nghĩa là người nói đang lừa dối. Có những cách đúng đắn để sử dụng từ này. Ví dụ, tôi có thể nói “Tôi chưa bay lượn trên bầu trời” bởi vì đó là một lời nói thật. Tuy nhiên, nếu một người sử dụng từ “chưa bao giờ” để thay thế cho từ “không”, rất có thể người đó đang che giấu một thông tin gì đó và họ đang nói dối.

Butchi – Dịch từ website tâm lý nước ngoài

P/S: Đây là tài liệu bằng tiếng Anh, người dịch không thể chuyển tải hết ý nghĩa và những hàm ý của nó ra tiếng Việt, trong tiếng Anh, từ “NEVER” có thể có nghĩa là không bao giờ hoặc chưa bao giờ.

Lý thuyết vé xe bus

Lý thuyết vé xe bus: Một công thức cho mọi thiên tài

Ai cũng hiểu rằng để đạt thành tựu lớn bạn cần hai yếu tố: khả năng thiên phú và sự quyết tâm. Nhưng còn một yếu tố thứ ba ít người hiểu rõ: bạn cần đam mê đến mức ám ảnh (obsessive interest).

Để giải thích điểm này, tôi đành phải hy sinh danh tiếng của mình với một nhóm người, và tôi chọn những người sưu tập vé xe bus. Quả thật có người sưu tập vé xe bus. Cũng như người sưu tập những thứ khác, họ có niềm đam mê ám ảnh với những thứ tí hon mình sưu tập. Những chiếc vé xe bus bạn chẳng thèm quan tâm thì họ cất đi và biết rõ từng loại vé khác nhau thế nào. Chúng ta không quan tâm vì chúng ta nghĩ tại sao phải phải dành thời gian cho đống vé bus cũ?

Nó dẫn ta tới đặc tính thứ hai của loại ám ảnh này: tính vô ích (there’s no point). Người sưu tập vé bus không sưu tập nó để kiếm lời (disinterested). Họ không làm vậy để gây ấn tượng với chúng ta hay để làm giàu. Họ làm chỉ để làm thôi.

Khi bạn nhìn vào cuộc đời của những người đã đạt thành tựu lớn, bạn sẽ thấy một hình mẫu chung. Họ thường khởi đầu cùng một cách với những người sưu tập vé xe bus: say mê những thứ có vẻ vô nghĩa với người khác. Trong cuốn sách của Darwin về hành trình trên tàu Beagle, điểm nổi bật nhất là niềm đam mê vô hạn của ông đối với lịch sử tự nhiên. Darwin say mê lịch sử tự nhiên cũng như nhà toán học Ramanujan say mê nghiên cứu các chuỗi số; niềm đam mê của họ dường như không có giới hạn. Nhưng thật sai lầm nếu ta nghĩ rằng họ đang “đặt nền móng” cho những khám phá mà họ đạt được về sau. Nói như thế là ám chỉ rằng họ có mục tiêu. Nhưng họ chỉ như những người sưu tập vé xe bus, họ làm vì họ thích thế.

Ramanujan là nhà toán học huyền thoại người Ấn Độ, nổi tiếng là người dù không được đào tạo bài bản về toán học thuần túy, nhưng ông đã có đóng góp đáng kể cho giải tích toán học, lý thuyết số, chuỗi vô tận và các liên phân số.

Nhưng có sự khác biệt lớn giữa Ramanujan và người sưu tập vé bus: toán học thì quan trọng (it matters), vé bus thì không.

Nếu tôi phải tổng kết công thức cho thiên tài chỉ bằng một câu thôi, tôi sẽ nói: Hãy đam mê một thứ quan trọng và đừng vụ lợi.

Tôi có đang quên hai yếu tố còn lại không? Không đâu. Đam mê vừa là biểu hiện của năng khiếu vừa có thể thay thế cho quyết tâm. Bạn sẽ không thấy các chuỗi số hấp dẫn nếu không có sẵn năng khiếu về toán học. Và khi bạn say mê thứ gì đó, bạn chẳng cần quyết tâm nữa; bạn không cần cố làm việc, vì trí tò mò lôi kéo bạn đủ mạnh rồi. Đam mê thậm chí còn đem cho bạn may mắn. Như Pasteur đã nói, may mắn đến với những người đã chuẩn bị sẵn sàng, và một tâm hồn say mê thì luôn luôn sẵn sàng.

Tính bất vụ lợi là đặc điểm quan trọng nhất của kiểu đam mê này. Nó lọc ra những người chân thật và giúp bạn tìm thấy ý tưởng mới.

Con đường dẫn đến ý tưởng mới thường trông không có vẻ hứa hẹn, vì nếu nó sáng sủa thì người khác đã khám phá ra mất rồi. Làm cách nào mà những người đạt thành tựu lớn tìm ra con đường bị cả thế giới ngó lơ? Chúng ta thường nghĩ đơn giản rằng đó là vì họ có tầm nhìn xa hơn: họ quá tài năng nên nhìn thấy con đường mà người khác không thấy.

Nhưng nếu bạn quan sát hành trình dẫn đến những phát kiến vĩ đại, bạn thấy đó không phải sự thực. Darwin chú ý đến sinh vật nhiều hơn người khác, không phải vì ông cho rằng nó sẽ dẫn tới một khám phá lớn còn người khác thì không. Darwin chỉ đơn giản là rất, rất thích nghiên cứu sinh vật. Darwin không thể dừng lại được. Ramanujan cũng thế. Họ không phát hiện ra những lối đi bí mật bởi vì những lối đi ấy đầy hứa hẹn, mà bởi vì họ đam mê đến mức không dừng lại nổi. Chính điều đó giúp họ đi theo con đường mà những người chỉ có tham vọng sẽ sớm bỏ qua.

Có người nào đầu óc bình thường mà lại cho rằng để viết tiểu thuyết cho hay cần phải dành vài năm tưởng tượng ra một ngôn ngữ yêu tinh trước đã, giống như Tolkien; hay phải bắt đầu bằng việc đi thăm mọi hộ gia đình ở Tây Nam nước Anh, giống như Trollope? Không ai nghĩ thế, kể cả chính Tolkien và Trollope.

Lý thuyết vé xe bus hơi giống với định nghĩa nổi tiếng của Carlyle về thiên tài: thiên tài là người có khả năng chịu đựng gian khổ vô giới hạn. Nhưng có hai sự khác biệt. Thứ nhất, lý thuyết vé xe bus cho thấy rõ rằng nguồn gốc của khả năng chịu đựng này không phải là sự nhẫn nại vô tận, mà là sự đam mê vô tận (như những nhà sưu tập vẫn có). Nó cũng cho biết thêm một tính chất quan trọng nữa của thiên tài: khả năng chịu đựng gian khổ vô giới hạn khi làm những việc quan trọng.

Vậy thứ gì quan trọng? Bạn không biết bao giờ biết chắc được. Chính vì không ai có thể nói trước con đường nào hứa hẹn hơn, cho nên bạn phải khám phá ý tưởng mới bằng cách cứ làm những gì mình thích trước đã.

Nhưng có vài cách giúp bạn đoán được đam mê nào đáng dành thời gian tìm tòi. Ví dụ: đam mê sáng tạo (create) thì luôn tốt hơn đam mê tiêu thụ (consume). Hoặc nếu bạn đam mê một thứ rất khó thì đó chắc chắn là con đường đáng đi, đặc biệt nếu môn ấy đối với bạn chỉ khó nhưng đối với nguời khác là cực kỳ khó . Những đam mê của người tài giỏi thường hứa hẹn nhiều giá trị. Khi một người tài giỏi ngẫu nhiên thích thứ gì đó, nó không hẳn là ngẫu nhiên.

Nhưng bạn không bao giờ biết chắc được. Trên thực tế, có một điều rất đáng sợ nếu nó được chứng minh là đúng: để đạt thành tựu lớn, bạn phải tốn nhiều thời gian. Trong nhiều lĩnh vực, lợi nhuận luôn tỉ lệ thuận với rủi ro. Nếu điều ấy đúng ở đây thì cách tìm ra con đường dẫn tới thành tựu vĩ đại là phải thử làm nhiều thứ; những thứ mà cuối cùng có lẽ sẽ không mang lại gì hết. Tôi không chắc điều này có xứng đáng không. Một mặt, thật khó mà phí thời gian nếu bạn hăng say làm một việc hấp dẫn, bởi vì phần lớn những thứ bạn làm rồi sẽ trở nên có ích. Nhưng mặt khác, quy luật lợi nhuận/ rủi ro gần như luôn đúng bất cứ nơi nào rủi ro có mặt.

Trường hợp Newton chẳng hạn. Newton nổi tiếng nhờ một đam mê mà cuối cùng hóa ra rất có giá trị: ông muốn dùng toán học để miêu tả thế giới. Nhưng ông còn hai đam mê khác, giả kim và thần học, hai đam mê mà cuối cùng ta thấy là hoàn toàn lãng phí thời gian. Tổng cộng thì Newton vẫn “có lãi”. Ông đặt cược vào thứ mà ngày nay chúng ta gọi là môn Vật lý, và món cược này thắng đậm đến mức nó bù hết được cho hai thứ kia. Nhưng liệu hai lựa chọn kia có cần thiết không, theo nghĩa rằng Newton đã phải mạo hiểm lớn để có khám phá lớn? Tôi không biết nữa.

Issac Newton, nhà vật lý, nhà thiên văn học, nhà triết học, nhà toán học, nhà thần học và nhà giả kim người Anh, được nhiều người xem là một trong những nhà khoa học vĩ đại và có tầm ảnh hưởng lớn nhất trong lịch sử, với vai trò là nhân vật chính trong cuộc cách mạng khoa học.

Nhưng có một ý nghĩ còn đáng sợ hơn: liệu một người có thể thua tất mọi món cược? Điều này có lẽ vẫn xảy ra thường xuyên. Nhưng chúng ta không biết thường xuyên đến mức nào, bởi vì những người này không bao giờ nổi tiếng.

Phần thưởng cho việc kiên trì theo đuổi một con đường không những khó đoán mà còn thay đổi rất nhiều theo thời gian. 1830 là thời điểm rất tốt để say mê lịch sử tự nhiên. Nếu Darwin sinh vào năm 1709 thay vì 1809, chúng ta có lẽ không bao giờ biết ông ấy là ai hết.

Ta có thể làm gì để đối phó với sự mơ hồ này? Một giải pháp là “mua bảo hiểm” cho mọi món cược của bạn, tức là đi theo những con đường sáng sủa mà ai cũng thấy, thay vì đi theo đam mê của riêng mình. Nhưng cũng như mọi món bảo hiểm, bạn làm giảm lợi nhuận khi cố giảm rủi ro. Nếu bạn bỏ qua thứ mình thích để đi theo những con đường tham vọng nhưng tầm thường khác, bạn có lẽ sẽ bỏ lỡ điều kỳ diệu nào đó. Chuyện này chắc hẳn đã xảy ra thường xuyên, có khi còn thường xuyên hơn trường hợp thiên tài thua mọi món cược.

Giải pháp khác là buông thả cho bản thân đam mê nhiều thứ khác nhau. Bạn chẳng thiệt gì nếu đổi qua đổi lại giữa những thứ mình đam mê thực sự. Nhưng ở đấy cũng có nguy hiểm: nếu bạn làm quá nhiều thứ, bạn sẽ không làm gì đủ sâu [..]

Lý thuyết vé xe bus cũng giải thích tại sao chúng ta thường khó đạt được thành tựu lớn sau khi có con. Trong trường hợp này, đam mê không những phải cạnh tranh với những thứ gây xao nhãng bên ngoài: nó phải cạnh tranh với một đam mê khác, và chăm sóc con cái là đam mê cực kỳ mạnh mẽ đối với phần lớn chúng ta. Rất khó có thời gian rảnh sau khi bạn sinh con, nhưng tìm thời gian vẫn là việc dễ. Thử thách thực sự nằm ở chỗ bạn không còn muốn dành thời gian làm việc nữa.

Ẩn ý thú vị nhất của lý thuyết vé xe bus là nó gợi ý cho ta những con đường dễ dàng hơn. Nếu công thức cho thiên tài chỉ đơn giản là tài năng thiên bẩm cộng với làm việc chăm chỉ, vậy chúng ta chỉ có thể hy vọng mình được trời phú cho chút tài năng và làm việc cật lực hết sức. Nhưng nếu đam mê là một yếu tố quan trọng của thiên tài, vậy chúng ta có thể nuôi dưỡng thiên tài bằng cách trước hết nuôi dưỡng đam mê.

Ví dụ, đối với những người rất tham vọng, lý thuyết vé xe bus chỉ ra rằng để làm được việc to tát bạn nên thư giãn ra một chút. Thay vì nghiến răng kiên trì theo đuổi những thứ người khác đều làm, có lẽ bạn nên thử làm việc gì đó khác chỉ cho vui mà thôi.

Tôi rất thích một câu hỏi nổi tiếng của Hamming: Những vấn đề quan trọng nhất trong lĩnh vực của bạn là gì, và tại sao bạn không giải quyết chúng ngay đi? Đó là câu hỏi hay giúp thức tỉnh bản thân, nhưng hơi căng thẳng. Bạn có thể hỏi bản thân một câu dễ chịu hơn: nếu bạn được nghỉ một năm để làm một thứ không quá quan trọng nhưng rất hấp dẫn, bạn sẽ làm gì?

Lý thuyết vé xe bus cũng chỉ ra một cách giúp giữ vững phong độ khi bạn già đi. Chúng ta ít nghĩ ra ý tưởng mới khi đã già, có lẽ không chỉ đơn giản vì năng lực chúng ta suy giảm. Có lẽ vì một khi bạn đã đứng vững chân trong cuộc sống, bạn không còn có thể nghịch ngợm với những dự án ngoài lề vô thưởng vô phạt như khi còn trẻ, lúc chẳng ai quan tâm xem bạn làm gì.

Giải pháp cho chuyện này quá rõ ràng: hãy tiếp tục làm những việc vô thưởng vô phạt. Tuy nhiên cách này không phải dễ, vì những việc linh tinh bạn chọn làm để ngăn bản thân tụt dốc, đối với những người quan sát bên ngoài, lại chính là dấu hiệu cho thấy bạn đang tụt dốc. Và chính bạn cũng không biết liệu họ nghĩ vậy là sai hay đúng. Nhưng ít nhất thì làm điều mình thích sẽ đem lại cho bạn niềm vui.

Chúng ta thậm chí có thể nuôi dưỡng ở trẻ em niềm đam mê trí tuệ theo phong cách “sưu tập vé xe bus”. Giáo dục phổ thông thường đi theo hướng sau: bắt đầu với kiến thức rộng và hời hợt, sau đó thu hẹp và chuyên biệt hóa dần. Nhưng tôi làm điều ngược lại với các con của mình. Tôi biết tôi có thể trông cậy ở nhà trường về khoản hời hợt, vì thế tôi dẫn bọn trẻ vào chiều sâu. Khi chúng thích một thứ bất kỳ, tôi khuyến khích chúng tiếp tục đi sâu với sự say mê sánh ngang với người sưu tập vé xe bus. Tôi không làm thế chỉ vì tôi nghĩ ra lý thuyết này. Tôi làm thế vì tôi muốn chúng cảm nhận được niềm vui thích tìm hiểu, và chúng không thể trải nghiệm điều đó nếu bị tôi bắt ép. Chúng phải tự thấy thích và tự tìm tòi. Tôi dạy con theo cách dễ nhất và chiều sâu trí tuệ chỉ là sản phẩm phụ. Nhưng nếu trong lúc chỉ cho bọn trẻ niềm vui thích tìm tòi tôi lại cũng huấn luyện chúng về cả chiều sâu, vậy thì càng tốt chứ sao.

Phương pháp này liệu có tác dụng hay không? Tôi chịu không biết. Nhưng sự mơ hồ thật thú vị. Chúng ta còn thiếu quá nhiều hiểu biết về cách thức đạt được những thành tựu lớn lao. Dù văn minh nhân loại có vẻ đã trưởng thành, nhưng nếu ngay cách làm tốt thứ gì đó chúng ta cũng chưa tìm ra thì nền văn minh ấy vẫn còn rất ấu trĩ. Thật thích khi nghĩ rằng bí ẩn của những khám phá lớn vẫn đang chờ ta khám phá.

If you’re prepared to invest in a company, then you ought to be able to explain why in simple language that a fifth grader could understand, and quickly enough so the fifth grader won’t get bored.

Peter Lynch

NẾU BẠN THẤY MÌNH GIỎI MÀ MÃI KHÔNG THỂ THÀNH CÔNG, THÌ BÀI NÀY SẼ CHO BẠN CÂU TRẢ LỜI

Có lần ngồi nhậu với anh bạn Vũ Nguyên Thành, tôi đã hợm hĩnh hỏi: “Em thấy mình cũng giỏi mà sao không thành công bằng người?”. Tôi nghĩ đây cũng là câu hỏi thường trực của nhiều bạn.

Tưởng ông bạn sẽ an ủi động viên là cứ kiên nhẫn, từ từ rồi khoai sẽ nhừ, hoặc cùng lắm là giải thích bằng số mệnh, nào ngờ hắn phang ngay: “Có giỏi gấp mười mà không biết hạn chế các Limiting Factor thì mãi vẫn thế thôi. Mức độ thành công của người lãnh đạo không phụ thuộc vào độ giỏi – giỏi là đương nhiên, là điều kiện cần - mà phụ thuộc vào các yếu tố giới hạn của anh ta”.

Tiến sĩ Vũ Nguyên Thành là chuyên gia về công nghệ sinh học. Hồi sinh viên bọn tôi thường thức thâu đêm trong ký túc xá Nhà Chính trên đồi Lê Nin, hút thuốc vặt, uống rượu, và bàn luận về Thuyết tiến hóa. Theo anh bạn, hình ảnh kỳ lạ nhất của thế giới sinh vật có lẽ là bức ảnh qua kính hiển vi điện tử của một chú virus đang tung ra chiếc vòi dài với chiều ngang chỉ mảnh cỡ vài phân tử, đầu vòi có móc nhọn, móc qua màng tế bào để xâm nhiễm vào cơ thể một con vi khuẩn, trông hệt như chiến thuyền Viking tung móc câu để đội cướp biển nhảy sang cướp các thương thuyền. Có điều ở đây không hiểu virus đã bắt chước đội Viking hay ngược lại. Anh Thành giải thích về Limiting Factor của một hệ sinh vật. Để dễ hiểu lấy tạm hình ảnh một cây non đang lớn. Cây chỉ có thể phát triển và trưởng thành tốt nếu có đầy đủ các yếu tố cần thiết, là đất, phân bón, nước… để cung cấp dưỡng chất, là ánh sáng và khí trời để quang hợp. Nếu chỉ một trong các yếu tố đó bị hạn chế ắt cây sẽ không lớn được, còi cọc, thậm chí có thể chết. Ví dụ nếu thiếu nước thì dù có tăng cường các yếu tố khác như cho thật nhiều ánh sáng, hay bón nhiều phân… cây vẫn chỉ lớn được đến một giới hạn được xác lập bởi chính yếu tố thiếu nước. Tổng quát hơn, năng lực của một hệ thống không bao giờ vượt qua và luôn bị khống chế chính bởi yếu tố giới hạn của hệ thống đó, cho dù các yếu tố khác trong hệ thống không bị giới hạn. Lấy thêm một ví dụ. Bạn có chai La Vie đựng được 1 lít. Nếu chiếc chai bị một lỗ dò ngang thân (chính là yếu tố giới hạn cho khả năng trữ nước của chai), nước sẽ chảy ra và khả năng chứa nước của chai chỉ còn lại ngang mức xấp xỉ với vị trí lỗ dò trên thân. Chai có thể chứa được không tới nửa lít.

Hình ảnh dễ hiểu về Limiting Factor: để thùng chứa được nhiều nước hơn phải tăng được chiều dài của thanh gỗ ngắn nhất, chứ không phải của những thanh dài hơn.

Nói vậy để hiểu rằng mỗi người chúng ta, cho dù năng lực có tốt đến đâu nhưng vẫn sẽ bị những yếu tố giới hạn khống chế, và làm phung phí đi tài năng, như nước bị trào đi vậy. Điều này giải thích tại sao nhiều người hồi đi học rất thông minh, thi cử giỏi giang không kém ai, nhưng ra đời không thành công như bạn bè cùng trang lứa. Giải thích theo Limiting Factor thì có thể anh ta giỏi về năng lực nghề nghiệp, nhưng lại bị những yếu tố giới hạn, như tính cách chẳng hạn, mà các bạn anh ta - những người đang thành công hơn không vướng phải. Đối với nhân sự, mỗi người đều có thể có hàng tá những tính cách mang tính Limiting Factors giới hạn sự thành công của mình: tính vô trách nhiệm, tính luộm thuộm, vô kỷ luật, thiếu kế hoạch, hay sai hẹn, ngại giao tiếp, thích nhậu nhẹt, hay bông lơn, thiếu hài hước, tính sợ Tây, hấp tấp vội vàng, quá chân thật, ngây thơ, quá ít nói hay kiệm lời, tính nói quá nhiều, thích chém gió, tính suồng sã, tính dặt dẹo, thiếu khả năng diễn đạt, tính lắng nghe kém, tính hiếu thắng, tính sợ đám đông, lười nhác, ngủ muộn, tính hay chỉ trích, trù dập, tính bài bạc, tính tham lam, ganh ghét, tính ngại giao hệ giao tiếp, tính lăng nhăng… Một bạn lập trình giỏi nhưng luộm thuộm và thiếu kỷ luật rất khó thăng tiến. Một bạn bán hàng đầy kỹ năng nhưng luôn sai hẹn hẳn không thể thành công. Và một người uyên bác, tầm nhìn rộng nhưng thiếu kỹ năng diễn thuyết hoặc lười quan hệ chắc chắn không thể trở thành một lãnh đạo tốt. Đối với nhân viên, việc phát huy các sở trường của mình sẽ là quan trọng hơn vì yếu tố giới hạn của các nhân viên sẽ được bổ khuyết bởi đồng nghiệp và hạn chế tối đa thông qua kỹ năng làm việc nhóm. Nhưng đối với lãnh đạo, thường là những kẻ cô đơn, việc hạn chế tiến tới loại bỏ các yếu tố giới hạn lại chính là chìa khóa cho các bước thành công tiếp theo. Đối với một tổ chức, người lãnh đạo chính là yếu tố giới hạn của tổ chức đó. Một công ty sẽ chỉ phát triển được đến ngưỡng bị hạn chế bởi tầm của CEO. Khi đó, công ty chỉ có thể phát triển lên một tầm khác khi thay CEO mới, hoặc CEO cũ phải tự hạn chế hoặc loại bỏ được các yếu tố giới hạn đang cản trở bản thân và qua đó, cản trở cả tổ chức. Không phải ai cũng có thể nhìn ra yếu tố giới hạn của mình, nhưng dù sao nhìn ra được còn là dễ. Để hạn chế hoặc loại bỏ hẳn nó mới là điều khó khăn, đòi hỏi một nghị lực phi thường mà ít người làm được. Những người đó thường dễ có thành công lớn. Tôi có ông em xin được giấu tên, là luật sư giỏi, uyên bác đông tây kim cổ, hành xử chuẩn mực trước sau nhưng đường hoạn lộ thì rất gian nan vất vả. Tán gẫu với nhau hắn vẫn khoe bộ răng xấu kinh hoàng của hắn là quý tướng. Tôi cười bảo răng chính là limiting factor của chú, sửa đi. Hắn nghe lời, bỏ ra 30 triệu làm lại quả răng. Quả nhiên sau trúng cử đại biểu, lên ầm ầm như diều gặp gió. Cũng may là sửa răng dễ hơn nhiều so với sửa tính cách. Còn yếu tố giới hạn của bạn là gì?

Credit to http://baoduhoc.vn/bai-viet/13009/neu-ban-thay-minh-gioi-ma-mai-khong-the-thanh-cong-thi-bai-nay-se-cho-ban-cau-tra-loi.bdh

#Trietly #concept

COMPOSED by KHOA CHAU ARRANGED by MINH DO SUNG by KIM NGUYEN THÈM YÊU Thèm như cơn gió , thèm đi đâu đó , ta thèm có ai để nhung nhớ Thèm chút bối rối , thèm chút tiếc nuối , ta thèm cảm giác yêu người Thèm những ân ái , thèm những tê tái , ta thèm nỗi đau để khôn lớn Thèm những giây phút mình nắm chặt tay , dặn lòng sẽ yêu mê say... Đk Yêu và chờ , từng giây từng giờ , hỡi anh có nghe lời tôi Để đem thương nhớ , gửi vào trong gió , gửi lời này đến anh Yêu một người , hạnh phúc một đời , mộng mơ cũng chỉ vậy thôi Thèm vòng tay ấm , hát bài nhớ mong , để cho những yêu thương ko là giấc mơ...

#SoundCloud #CHÂU ĐĂNG KHOA #pop

Thường thôi mà

Thường thôi mà, đôi khi cuộc sống không nhất thiết cứ mãi tuyệt vời, nhấc đít lên hoặc động não hoặc làm bất cứ thứ gì khiến não động đậy, thế là tốt rồi, và thế là nguồn gốc của sự vui vẻ. Tôi nghĩ đơn giản là vậy thôi. Có nhiều cách để động não, và tôi không thích sự ép buộc. Tôi nghiện sự tự do, đến nỗi mà tôi không tự do thì đó quả là một thứ khó chịu. Rất khó chịu. Thiết nghĩ, thật toẹt vời nếu cuộc sống cứ đơn giản, vô tư và không lo nghĩ. Mọi người đều giống nhau, biết làm gì và nên làm gì. Nhưng thực ra cái đó không có giống với tự nhiên. Tôi nghĩ chúng ta nên biết luật chơi. Đó là điều tốt hơn, nhưng không phải tốt nhất. Cái tốt nhất vẫn là cái ở trên, biết luật chơi là để làm nền, để làm công cụ, à không thực ra chả để làm gì trừ việc giúp chúng ta tồn tại cho đến lúc cuộc sống trở nên thực sự đơn giản, vô tư và không lo nghĩ. Hehe

Ba lăng nhăng

Uh thì lâu không viết cái gì, dở cái này ra viết tí. Thực ra tôi hay có những ý tưởng "lãng xẹt", kiểu như vèo qua, lúc ý thì thấy hay, mà ko tài nào nhớ được đến lúc viết nó ra.

Nghe thì hơi dở hơi, nhưng những ý tưởng đại loại như thiết kế ra cái gì đó, app chẳng hạn, để gợi ý cho con người những critical thinking. Ví dụ, khi người ta lựa chọn ăn ở một hàng bún hay ăn hàng cơm, critical thinking sẽ nói rằng, ồ ăn bún thì đói lắm nhưng thi thoảng đổi gió cho nó mát, nhưng mà thực ra ăn cơm thì khỏe đến chiều. Giả dụ như có cái app nó list ra rồi đánh giá điểm, tin cậy một tí, thì chúng ta khỏi nghĩ.

Hay như lúc nãy định đi đọc truyện, nhưng nhìn thấy quyển truyện lại thấy sợ sợ, ngại ngại, kiểu như khó nuốt. Lúc ý thì ... chịu thoy. Tôi quyết định vơ lấy cái lap rồi ngồi gõ gõ vài dòng này, vì thực ra tôi định lấy quyển sổ cơ nhưng lại làm éo có sổ, thấy con Mac Air hay hay nên lôi ra nghịch. Thực ra tôi không biết mình cần gì, cứ ào ào cho tự nó xô tôi đến đâu thì đến thôi. Khó nghĩ lắm.

Như hôm nay ở cơ quan cũng vậy. Đoạn này tôi nói ngắn thôi, vì nói dài thành ra lại ngu. Tôi đứng giữa 2 dòng quan điểm, một là theo sếp A, 2 là theo sếp B. Cả 2 sếp đều có cái lý riêng của sếp, tôi thì chỉ muốn tốt nhất. Cái từ tốt nhất của tôi, thực ra nó vô vàn lắm, khó định nghĩa. Đó là cái éo gì tôi cũng muốn, nhưng ko có cách. Tôi tham quá, ngu quá, không đủ lý lẽ để cãi, cũng chả hiểu sự đời, không hiểu luật chơi thì có thông minh mấy cũng chết.

Ây dà, còn 1 thắc mắc nữa, làm thế nào để lúc về nhà không nghĩ đến chuyện cơ quan nữa nhỉ, mệt mỏi quá à. À không, tôi không nên than mệt nữa, vì thực ra ở nhà tôi có bạn bè tôi, vui vẻ, thoải mái mà. Tôi cũng vui chứ, nhưng tôi cũng muốn nhiều thứ. Tôi cần làm gì chính tôi còn không biết, Đôi khi bạn phải đặt ra một tiên đề, rồi là coi nó luôn đúng (tiên đề mà) và mọi thứ đều theo nó thôi. Hãy coi như lý tưởng của tôi là cái tiên đề đó nhé, rồi tôi phải tin tưởng vào nó mà đi thôi. Yên tâm là nó không sai, và không bao giờ sai, chỉ có tôi giải chưa đúng thôi. (Kiểu như tiên đề Euclit ý).

Nhân 1 buổi tối khó ở

Hôm nay tôi đã cãi nhau với mẹ. Sự tình là thế này. Tôi thực sự bực mình mỗi lần mẹ nói tôi về nhà. Tôi cũng muốn về lắm chứ, tôi cũng biết mẹ mong tôi về. Nhưng tôi có cảm giác mỗi lần mẹ gọi tôi về, tôi rất khó chịu. Tôi có cảm giác mẹ nghĩ tôi không muốn về và lần nào cũng giục tôi về. Và thế là tôi to tiếng.

Uh thì tôi đã sai. Tôi không nên to tiếng như thế. Nhưng tôi cũng khôg nên nhẫn nhịn lâu. Khó chịu lắm. Nói được ra tốt hơn. Và thế là tôi nói. Mẹ bảo mẹ tủi thân lắm.

Tôi đã làm 1 người phụ nữ tủi thân. Xét về phương diện là 1 người đàn ông, tôi tồi quá. Nhưng thực sự tôi không biết mình sai ở đâu.

Thời gian qua, tôi thường xuyên có cảm giác hình như mình đang trở nên ngày càng kênh kiệu, vì tôi đi làm mà. Có lẽ tôi nên để ý đến cảm xúc của người khác và bớt nghĩ tới tư lợi hay trao đổi thì hơn.

A not-yet-understood story

Sáng nay một bệnh nhân nam 50 tuổi, làm ruộng, quê ở Tiền Giang đến khám bệnh xin thử mỗi đường huyết. Mình mới hỏi : - Sao chú muốn thử đường huyết? - Vì tôi sụt cân nhanh, người ta nói do bệnh tiểu đường. - Đã bỏ công từ quê lên đây, sao chú không khám tổng quát luôn? Giả sử thử máu có kết quả bị đái tháo đường thì cũng phải xem chức năng gan, chức năng thận, và đánh giá biến chứng mới điều trị được chứ. Mình vừa giải thích vừa nhìn bệnh nhân, và mình hiểu vẻ ngập ngừng đắn đo ấy, có lẽ bệnh nhân nghèo. - Dạ, thử hết mấy thứ đó bao nhiêu bác sĩ? - Bệnh viện công giá rẻ lắm. Chú đi thử đi. Khi mình cầm kết quả phim phổi trên tay, tự nhiên mình nghẹn lời. Dù rằng mỗi ngày mình tiếp xúc với rất nhiều bệnh nhân với đủ loại bệnh tật khác nhau. - Chú hút thuốc nhiều không? - Cỡ 1 gói 1 ngày. Bữa nào buồn hút nhiều hơn. - Chú uống rượu nhiều không? - Mỗi ngày, nhưng chủ yếu vui chơi với anh em, người vài xị. - Chú có vợ con gì không? - Dạ, một vợ, 3 con. Nhưng nhà có vài công ruộng, nên tụi nó bỏ lên Bình Dương làm công nhân hết rồi. - Cháu nghĩ chú nên qua khám bệnh viện Phạm Ngọc Thạch. - Tôi bị lao hả bác sĩ. - Cháu cũng hy vọng là lao. Nhưng .... - Bác sĩ cứ nói đại đi. Tôi ở quê lên khám bệnh cực lắm. - Cháu cũng nghĩ đây là khối u. Nhưng chú biết đó, có u lành u ác. Mà u ác bây giờ có thể trị được. - Ý bác sĩ là ung thư phổi hả? - Chưa chắc đâu. Phải làm thêm xét nghiệm, sinh thiết ... mới có thể kết luận. Một khoãng im lặng kéo dài. Mình nhìn khuôn mặt bệnh nhân từ trắng bệch chuyển sang tím tái và khoãng 15 phút sau mới trở lại như bình thường. - Ung thư phổi thì sống được bao lâu bác sĩ? - Chưa chắc đây là ung thư. Nhưng nếu là ung thư thì có thể vài tháng, vài năm... Tuỳ vào cơ địa mỗi người, tuỳ vào đáp ứng điều trị. - Tại sao lại là tôi chứ? - Tại sao không là chú? - Tại .... Lại một khoãng im lặng kéo dài. Mình không nỡ mời bệnh nhân kế tiếp dù sáng thứ hai rất đông. - Tôi về bỏ thuốc lá và rượu có thể cứu vãn được không? - Cháu nghĩ, bỏ được thì tốt. Nhưng bây giờ việc này không còn ý nghĩa nữa rồi. Mình vẫn hay tự hỏi : Rượu bia và thuốc lá có điều gì hấp dẫn đến vậy, nhưng không có câu trả lời. Lúc trước mình còn ngạc nhiên khi thấy Việt Nam là nước tiêu thụ rượu bia và thuốc lá lớn nhất thế giới, bây giờ thì mình không còn ngạc nhiên nữa. Vì đã hiểu một phần. "Vui cũng nhậu, buồn cũng nhậu, không vui không buồn cũng nhậu", hình như rất đúng khi mô tả con người Việt Nam. Mỗi chiều tối đi làm về thấy quán nhậu nào cũng đông nghẹt khách. Hết chén chú rồi đến chén anh. Rồi một ngày nào đó bệnh tật kéo đến. Có những bệnh có thể chữa lành, có những bệnh tiền mất rất nhiều nhưng không thể cứu vãn. Dù vẫn biết ung thư là "trời kêu ai nấy dạ", nhưng mình không tin là mỗi ngày mình sống không tác động gì đến nó. Bạn thử nhìn xem, một người béo phì, ăn nhiều lười tập thể dục...làm sao mà không đủ thứ bệnh về chuyển hoá, một người suốt ngày hút thuốc uống rượu làm sao tránh khỏi ung thư phổi, xơ gan? May mắn lắm cơ địa người đó đặc biệt. - Bây giờ tôi phải làm sao? - Bây giờ cháu cho thuốc tiểu đường cho chú, còn bệnh phổi chú phải qua bên Phạm Ngọc Thạch, bên đó chuyên hơn. - Bác sĩ có thể nói cho tôi biết, tôi có thể sống bao lâu nữa không để tôi thu xếp nhà cửa. - Cháu nói thật, không dám chắc chắn về điều gì. Có những thứ hôm nay đúng, ngày mai lại sai. Có những thứ ngỡ là phước nhưng lại là hoạ. Điều quan trọng bây giờ không phải là chú sống bao lâu, mà sống có thật sự sâu hay chưa? - Sống thật sâu? - Đúng rồi. Chú còn rất nhiều thời gian để suy nghĩ về điều đó. Ví dụ như có bao giờ chú đến quỳ bên gối mẹ của chú và thì thầm lời cám ơn? Ví dụ như có bao giờ chú chở ba chú qua con đường làng nơi ngày xưa ba chú dẫn chú đi học? Ví dụ như có bao giờ chú cám ơn người vợ rất mực dịu hiền và chung thuỷ đã đi với chú gần ấy năm mà không một tiếng than van dù chú nát rượu và nghiện khói thuốc? - Bác sĩ ... Tôi ... Tôi chưa từng nghĩ đến điều đó. - Chú có bao giờ quan tâm đến những đứa con mình? Chú có nghĩ rằng một lời hỏi han của chú thôi đủ làm họ hạnh phúc? - Ơ ... - Vậy đó, sống sâu là sống với những điều nhỏ bé đơn giản như thế đó. Cuộc sống vô thường và con người ai mà không có bệnh có tử. Sau giai đoạn choáng rồi, chú sẽ chấp nhận được thôi. Từ chấp nhận đến quay lại nhìn về chính mình gần trong gang tấc. - Cám ơn bác sĩ. ---- - Chú ấy là gì của anh? - Cha ruột. - Anh có hay đưa chú đi khám bệnh không? - Bận lắm bác sĩ ơi, với lại ở xa nhau. - Anh có biết ba anh bị ung thư phổi? - Dạ.... - Ông ấy hút thuốc nhiều lắm không? - Chẳng những hút thuốc còn uống rượu. Mỗi khi say sỉn về là đập phá nhà cửa chửi bới vợ con.... Tôi nói thiệt từ nhỏ đến giờ ổng chưa dạy tôi bất cứ điều gì. Anh em tôi chẳng được đi học.... - Anh có hận chú không? - Không. - Không? - Dạ, dù xấu hay tốt ổng cũng là cha mình mà bác sĩ. Đúng hay sai đâu có lỗi do ổng, tại ông bà hay môi trường sống nó thế. Mình bất ngờ trước cách trả lời của người con, khi mình mời bệnh nhân ra ngoài để gặp riêng. Anh ta làm công nhân, chắc chắn là ít học. Nhưng học chữ cho nhiều vào làm gì, bằng cấp tiến sĩ giáo sư làm chi mà không biết quan tâm yêu thương cha mẹ già, không biết sống sao cho có tình có nghĩa. - Bệnh này điều trị tốn kém lắm. Về mua bảo hiểm gấp đi. Được đồng nào hay đồng đó. - Dạ. Nhìn hai cha con bước ra khỏi phòng khám mà lòng mình chùng xuống. Mình mong có phép lạ xảy ra, bởi một người con chí hiếu không bao giờ người bạn cuộc sống lại làm ngơ. - Dù xấu hay tốt ổng cũng là cha của mình. Câu nói ấy theo đuổi mình tới tận giờ này ! P.s : Sáng ra mình đọc được bài viết hay này của một bác sĩ nên muốn chia sẻ cho mọi người cùng đọc và cảm nhận. Chúc mọi người cuối tuần tốt lành ^^ .M.

Show, Don't tell

Anonymous

For the last moment of the year

Here comes the end of the year, then we're saying hello to a new year. It's such a good thing, said everyone. I am writing this note in order to make it as simple as possible, my miscellaneous thoughts.

Well, it is very simple as I said. They're range of tired days. My parents think cleaning house, preparing for Tet is so-called Tet. I think they mean that work is glory, and this is a rare occasion for us to do such those things. Actually, I had another opinion about this. This is a little bit selfish, but I prefer a relaxing time for me. This is time to enjoy life, not responsibilities. And I don't consider things which is called "Tet" responsibility. Let me call it a free, or wonderful time to clean the house.

Rush hours is emphasizes of the year. The moment that take your breath away is those you remember the most. Then, all other things is forgettable. Let me show these moments of mine.

1. Decide to enter financial field by registering for CFA exam.

2. Out AIESEC.

2. Receive 7.2 for the thesis that I have spent a lot lot lot of time to get it done.

3. Get the new BlackBerry

4. Got the congratulation from CFA Institute.

5. Play games (Age of Empires addicted)

6. Meet some nice girls that caught my heart away for minutes.

These make my year. However, I am emotional now, then of those for sure, I'm not. I started to think about life in long term, about my pretend to single for life, about my ideal girl friend, about my career, my dream. It would be a long journey but short time.

I grew up, a bit in this year. I think it's bigger than previous years, or it's just how it is as growing up needs time. In the year to come, a lot of challenges await, life is rough but rough is, then, indispensable part of my life. Experiences decorate it and I am the conductor. Life is beautiful at neither beginning nor ending, but the journey that lead us. Grow up faster, boy, to enjoy life in various perspectives. We cannot be sure of anything unless it just happened. Welcome!!!

Hey, I've just read a short story. Oh no, it's a boy, telling about his feelings after, i think, his love with a girl. I cannot believe that he learnt French for 7 years and then wrote this beautiful story in English.

Okay whatever it was, It recalled me a small thing that clouded me some days ago. It is about the outside and the inside. What do people respect more? Think about some bullshit newspaper. They wrote about weird things such as Kill, Rape, Sex ... And people come and like it. Do they really like it or it is such the short-term relaxing stories. I hope it is the latter. As people's life is sapping day by day, the inside values is gradually losing its value.

However, every cloud has a silver 'lining. I just watched "Tể tướng lưu gù" some recent days. This famous character who is known by almost every Vietnamese people, expresses a great confidence and strong expertise about his nations. He believed what makes people beautiful comes from his/her inside body. It is proved by his wonderful achievement which is her wife whom he married by winning a chest. For those who have not seen this film yet, you should try two first episodes to get through it.

I strongly believed that human is a whose system where everything is working logically with each others. However, like a sunk iceberg, a greater part of itself lies below the line, which is the inside of this person. This makes a person strong, beautiful and gorgeous, which, sooner or later, is going to proved.

About a performance

I've just listened to "You raise me up" performed by Westlife and secret Garden in Nobel Piece Prize Concert 2005. It was such a beautiful performance, especially Shane's voice. However, what I noticed here was that his voice was stronger, more wonderful and beautiful when he was in his band. You can feel such this beauty in his song called "beautiful in white", however, it seemed to be less perfect than those song in which he sang together with his band.

Anything

I've been written anything good for so long. I thought it have been about 2 or 3 years. Actually I love writing. It's like I can express all my thoughts in my own style. I wish I can find out a new language, so that everything is just for me to read.

I wanna live my own life, when I don't need to care about anything but me. Life is tough, and I hope I am preparing for that period.

Likely

It would be likely, likely the feeling. It could be illusion, however it should go further. The wonderful feeling should follow rationale and emotion. Come on, boy. Grow up faster!!!

Beauty?

Tôi phải ghi nhanh lại cảm xúc này, cái thứ mà lâu lắm tôi mới gặp. Nó bắt nguồn từ đoạn nói chuyện t bắt gặp trên facebook:

"Người trẻ bọn mình có khuynh hướng năng động, liên tục đi về phía trước nhưng dường như tất cả các chuyển động đó lại không đi về phía cảm xúc. Cậu càng đi nhanh càng xa những gì gần gũi với tâm hồn. Cuộc sống dần trở nên vô cảm" "Tại sao cậu cần lịch trong khi cậu có Iphone. Đó là vì cậu chưa bao giờ cầm 1 cuốn lịch đẹp. 1 cuốn lịch đẹp giúp người ta cảm nhận được từng ngày đang trôi đi, và mỗi một ngày nếu sống đúng với cảm xúc thì có thể đẹp tới mức nào"

Tôi quên mất việc cảm nhận cái đẹp từ khi nào vậy trời? Tôi vui sướng tột độ khi thấy vẻ đẹp của nhiều thứ, nhưng đó là quá khứ. Bây giờ, tôi sống thực dụng hơn, mọi thứ tôi làm chỉ để sau này tôi có "tiền". Thế còn cái ích kỷ mang tên "cái đẹp" ngự trị trong tôi thì sao? Tôi giật mình khi từ lâu tôi bỏ quên cái đẹp của lịch, cũng như vẻ đẹp của rất nhiều thứ, để hưởng thụ sự sung sướng phù du.

Trending Blogs

Recently Viewed Blogs

Untitled