Eten op kantoor: denk eens out of the box!
Zondagavond, je kent het wel. Net een heel weekend lekker gegeten, bijvoorbeeld heerlijk buiten de deur wezen lunchen, dat exclusieve sushi-restaurantje eens bezocht of gewoon thuis uitgebreid gekookt. Maar daar sta je dan weer voor het aanrecht op zondag, zo vlak voor de drukke werkweek, een stapeltje troosteloze bruine boterhammen te smeren. Je neemt al volkoren omdat dit gezonder zou zijn, maar echt lekker? Mwah, als je van piepschuim houdt. Stapeltje biscuits in je tas dan maar, om nog iets van smaak te genereren. Hoewel, die uitgedroogde rozijnen in dat koekje zijn nou ook niet echt bepaald een hoogtepunt van je dag waarschijnlijkâŠ
Herkenbaar? Voor velen wel. Een korte verkenningstocht over mijn eigen afdeling op kantoor leert dat al mijn collegaâs precies hetzelfde eten: brood als lunch, brood als tussendoor, een koekje als extra tussendoor, en hier en daar de incidentele appel. De echt extravagante collegaâs halen wat uit de automaat, maar ook daar is een rode draad te herkennen tussen de Twix, gevulde koek en stroopwafel. Nee, niet de suiker, daar kom ik nog wel een andere keer op terug. Als je er over nadenkt, dan kiezen mensen bij âmakkelijkâ eigenlijk altijd voor tarwe. Brood, koekjes, snacks: alles bevat dit klassieke graan. Maar waarom eigenlijk? Is het wel echt zo makkelijk, en wat klopt er van de glutenvrije hype van de laatste tijd? In deze post zal ik je een uitleg geven, en ook een paar handige alternatieven voor je standaard tarwe-geĂŻnspireerde eetmomenten.
We zien het tegenwoordig steeds vaker: mensen in onze omgeving die âtarwevrij gaanâ. Sommigen maken er zelfs een ware levensbeschouwing van en blijven ver verwijderd van alles wat gluten bevat (dus ook haver, spelt en rogge bijvoorbeeld). Waarom zou tarwe eigenlijk zo slecht voor je zijn? Er zijn toch zat reclames over volkorenbrood en dat dit zo gezond is? Ten eerste: reclames zijn misleidend. Niet intrappen. En ten tweede: in tarwe zitten tarwegluten. Gluten lijkt op het Engelse woord âglueâ en dit is geen toeval, want dit stofje is een soort âlijmmiddelâ dat schadelijk kan zijn voor je lichaam. Let op: het KAN schadelijk zijn. Hoeft niet. Maar van gluten is wel bewezen dat het kan (nogmaals, hoeft niet) leiden tot een reeks aan ziektes en aandoeningen. Om er een paar te noemen: gluten kunnen gewrichtsklachten, diabetes, auto-immuunziektes, hart- en vaatziektes, celaandoeningen, hersenaandoeningen, mentale kwalen en orgaanproblemen opleveren. Dat zijn er slechts een paar. Natuurlijk staat hier een hele groep tarwefans tegenover die het tegendeel beweren en verklaren dat de wetenschappelijke adviezen onzin zijn. Het enige wat ik daarover zeg: bewezen of niet, het kan in ieder geval geen kwaad om tarwe te minderen. Dus doe zelf je onderzoek, bepaal wat jij gelooft en wat jij belangrijk vindt en maak dan een keuze waar jĂj je prettig bij voelt. Heb je geen problemen met tarwe en zou je niet zonder kunnen? Prima! Maar lees eerst toch nog heel even verder om de rest van dit artikel volledig te kunnen beoordelen. ;-)
Mensen beginnen hun tarwevrije avontuur vaak als gevolg van darmproblemen, variĂ«rend van enorme buikkrampen tot een opgeblazen gevoel, verstopping, misselijkheid en dergelijke. Dit kan namelijk duiden op een tarwe- of gluten-overgevoeligheid. Dit is iets anders dan coeliakie, een moeilijk woord (je spreekt het uit als âseulie-jaâkĂĂ©â) voor glutenallergie. Daarbij lopen de klachten uiteen van ernstige allergische reacties tot auto-immuunziekte tot reuma.
Ik hoor je denken. âJa maar, hoe moet dat dan met mijn vier volkorenboterhammen tussen de middag, want dat is toch gewoon wel heel gemakkelijk en ach, volkoren is toch gewoon gezond?â Gezond is een relatief begrip, dus daar zal ik geen discussie met je over aangaan. Maar de mens is een gewoontedier, en wie zegt dat jij niet vele gezonder kunt worden door eens wat meer variatie in je voedselinname te brengen? Als je ook wel eens klachten zoals bovenstaand ervaart, dan kan het in ieder geval geen kwaad. Leer eens echt te luisteren naar je lichaam en geef het wat het nodig heeft. Het kan maar zo zijn dat jij geen tarwe nodig hebt om je goed te voelen. Sterker nog, ik durf de weddenschap met je aan te gaan dat jij je door tarwe te minderen zelfs een stuk energieker, fitter en gezonder zult voelen. Deze overgang naar tarwevrij hoeft ook helemaal niet zo moeilijk te zijn, als je jouw tarwemomenten gewoon weet te vervangen voor dingen die minstens net zo makkelijk en vaak zelfs een stuk lekkerder en gezonder zijn. Een aantal tips geven om deze overgang moeiteloos te laten verlopen:
Het mag nogal voor de hand liggen, maar ik zeg het toch maar even: koop producten die van nature al tarwevrij zijn! Denk hierbij aan groenten, fruit, vis, vlees, kip, eieren, noten en dergelijke.
De volgende meelsoorten zijn tarwevrij: haver, boekweit, spelt, gierst, teff, amarant en kikkererwtenmeel, kokosmeel of amandelmeel. Op internet staan miljarden recepten van lekkere glutenvrije wraps. Kost misschien vijf minuutjes meer dan het smeren van een boterham, maar het is de extra levensvreugde meer dan waard.
Lees altijd productbeschrijvingen! Dit is heel belangrijk, want vaak zitten in de meest onverwachte voedingsmiddelen ook gluten en/of tarwe, zoals sausjes, soepen en vleesvervangers.
Het is vaak wat duurder dan gewone pizza of pasta, maar je kunt in de supermarkt ook heel veel glutenvrije producten vinden tegenwoordig! Een stuk beter voor je darmen. Maar let wel goed op, want ook hier zitten soms chemische toevoegingen of suikers in en dat is dus ook niet âcleanâ.
Sommige alcoholische drankjes bevatten ook (tarwe)gluten! Bier is een bekend voorbeeld. Ook hier geldt: lees de verpakkingen. Als ergens tarwe in zit, dan moet er âBevat sporen van tarwe en/of glutenâ op vermeld staan.
In plaats van je gebruikelijke belegde boterham, kun je net zo eenvoudig een andere complexe koolhydraat kiezen: bijvoorbeeld zoete aardappel (kun je kort stomen in de magnetron), rijst of quinoa.
Mijn meest briljante tip: (1) schaf een paar handige tupperware bakjes aan. (2) Als je âs avonds voor jezelf (en je gezin) kookt, maak dan gewoon een dubbele portie. Dit kost geen seconde extra werk, maar als je de helft van je eten alvast in bakjes schept voor de volgende dag heb je een onwijs voedzame (want het vult veel beter dan brood), gezonde (want het bevat vaak meer groenten en eiwitten dan brood) en lekkere (want zeg nou zelf, het avondeten is toch veel lekkerder dan zoân droge bam?) maaltijd voor op kantoor.
Geef je lichaam de tijd om te wennen aan deze nieuwe tarwevrije leefstijl â je lijf heeft tijd nodig om aan te passen en om te schakelen! Hetzelfde geldt voor je smaakpapillen, want misschien klinkt een brood gemaakt van speltmeel of een boekweit wrap niet zo lekker, maar hier wen je snel aan en voor je het merkt, weet je niet beter! Probeer in ieder geval in de eerste weken niet toe te geven aan je verlangen naar tarwe, want dit is een natuurlijke reactie van het lichaam en zal vanzelf minder worden.
Nou weet je dus hoe je tarwevrij kunt gaan. Dan is het nu tijd voor het leuke gedeelte! Tips, adviezen en inspiratie voor dingen die je wel kunt eten:
-Â Â Â Â Â Â Â Â Â Alle recepten die op de website van SPORTJA geplaatst worden.
-         Afgezien van alle bovengenoemde natuurlijke voedingsmiddelen, zijn sommige dingen zó lekker van zichzelf dat ze geen recept nodig hebben: rijstwafels belegd met notenpasta (biologische amandelpasta! Hmmm!), honing of hummus (yum!), ongezoete popcorn, allerlei soorten smoothies, gebakken of gekookte eitjes, salades met allerlei lekkere dingen erin, geroosterde kikkererwten (een heerlijk alternatief voor knabbelzoutjes! Gewoon op een ovenplaat met bakpapier uitspreiden, een beetje zout, paprikapoeder en komijn eroverheen strooien en een half uurtje op 200°C in de oven roosteren tot ze knapperig en goudbruin zijn!), zelfgemaakte bananen/bieten/zoete aardappel chips (flinterdun snijden met een scherp mesje of kaasschaaf, wat olijfolie en kruiden eroverheen verdelen voor hartige chips en alleen wat citroensap en kaneel voor over de bananen, en dan een half uurtje in een hete oven), een stukje van je favoriete kaas, gedroogd fruit of een handje noten.
Hopelijk heb ik je kunnen inspireren om in ieder geval wat vaker tarwevrij te eten. Als je dit regelmatig doet, zul je zelf ondervinden dat je een stuk meer energie krijgt en lekkerder in je vel zit. Maar maak hierin altijd je eigen keuze en doe waar jij je het fijnst bij voelt!
Alicia van Doorn Voedingsdeskundige @ SPORTJA















