Wieża ciśnień - zasada działania

Zasada działania wodnej wieży oraz opis funkcjonowania wieży ciśnień. Wieża wodna jest najczęściej zbudowana z betonu lub cegły. Metalowa wieża ciśnień jest zazwyczaj kulista (nazywana "hydroglobem").

[wiezacisnien]

Konin wieże ciśnień

Najpiękniejszą wieżą ciśnień w Koninie, jest kolejowa wieża ciśnień, stojąca obok nie istniejącego już dworca kolejowego. Wieża ciśnień została wybudowana w 1924 roku i stoi w rejonie dworca kolejowego do dnia dzisiejszego. Drugą kolejową wieżą ciśnień w Koninie jest wieża z czasów II wojny światowej.

[wiezacisnien]

Kalisz - wieża ciśnień

W jednym z najstarszych polskich miast, zachowało się kilka zabytkowych wież ciśnień. Wieże ciśnień w Kaliszu można podzielić na miejską i kolejową wieżę ciśnień. Miejska, wodociągowa wieża ciśnień, została wybudowana przed drugą wojną światową, natomiast kolejowa wieża, wybudowana została podczas drugiej wojny światowej. Obie służyły kaliskim wodociągom i są obecnie dostępne dla zwiedzających. Zdjęcie / Lichen99

[wiezacisnien]

Poznań - wieże ciśnień

Poznań jest miastem leżącym w woj. wielkopolskim. Posiada kilka wież ciśnień, przeważnie są to obiekty wykonane z cegły. Wieże ciśnień w Poznaniu były budowane już od końca XIX wieku. Wartą uwagi jest wieża ciśnień przy ulicy Milczańskiej. Z wodnej wieży została wprawdzie już ruina, ale wieża nadaje się do remontu. Wieża ciśnień wybudowana mieszcząca się na terenie wyścigów konnych " Hipodrom " Wodna wieża została wybudowana na planie kwadratu, posiada dwie kondygnacje. W pierwszej - trzonie, mieszczą się schody, prowadzące do głowicy, w której umieszczony jest zbiornik na wodę. Zdjęcie autorstwa Tomasza Stachowiaka

[wiezacisnien]

Łaziska Górne - wieże ciśnień

Miejska - wodociągowa Wieża ciśnień w Łaziskach Górnych, została wybudowana w latach 20-tych, XX wieku. Modernistyczna wieża, posiada żelbetowy trzon o układzie ażurowym. Baza, klatka schodowa oraz głowica, została wybudowana z czerwonej cegły, a następnie pokryta tynkiem.

[wiezacisnien]

Wieże ciśnień w Rudzie Śląskiej

Najstarszą wieżą ciśnień w Rudzie Śląskiej, jest wieża przy ulicy Pokoju. Zabytek pochodzi z początków XX wieku. Wodociągowa wieża ciśnień w Rudzie Śląskiej, została wybudowana z czerwonej cegły na planie koła. Do wiązania cegieł, użyto zaprawy wapienno - cementowej. Lico wieży, dodatkowo ozdobiono detalami architektonicznymi, w postaci lizen, fryzów i ceglanych gzymsów. W górnej partii, mieści się stalowy zbiornik, mogący pomieścić 600 m3 wody. Całkowita wysokość wieży wynosi 27 metrów. W Rudzie można również zwiedzić kolejowe wieże ciśnień, są to jednak obiekty przeważnie zdewastowane.

Zdjęcie autorstwa: Lestat

[wiezacisnien]

Wieże ciśnień w Myszkowie

Istnieje sporo zabytkowych wież ciśnień w Myszkowie. Każdy, kto lubi zabytki związane z hydro-techniką, może jej odwiedzić.

Przy ulicy Modrzejowskiej w Myszkowie, na terenie Fabryki Naczyń Emaliowanych " Światowid ", zachowała się do dnia dzisiejszego modernistyczna wieża ciśnień. Wieża ciśnień ma bardzo futurystyczny kształt. Głowica wieży, oparta jest na silnych, żelbetowych przyporach nośnych. Interesująca jest klatka schodowa, wkomponowana między trzonem a głowicy wieży.

Kolejna interesująca wieża ciśnień, mieści się przy ulicy Partyzantów w Myszkowie. Na terenie zakładów przemysłowych " Mystal ", z pewnością w okresie powojennym, została wybudowana ceglana wieża ciśnień.

[wiezacisnien]

Tarnobrzeg - wieża ciśnień

W Tarnobrzegu została zbudowana w roku 1972 bardzo interesująca wieża ciśnień. Wieża ciśnień została wzniesiona z żelbetu i wizualnie przypomina kielich. Obiekt stoi przy ulicy Ferdynanda Rusinowskiego i jest bardzo rozpoznawalny przez mieszkańców. Grzyb, bo tak kolokwialnie nazywają wodną wieże mieszkańcy Tarnobrzega, jest wysoki na prawie 41 metrów, natomiast aby wejść na sam szczyt, trzeba pokonać 180 stopni schodów. Wieża ciśnień może zmagazynować 950 m3 wody. Zdjęcie wykonał - Maciej Nux

[wiezacisnien]

Legnica - wieże ciśnień

Kolejowa wieża ciśnień w Legnicy, ciężko ustalić w jakim okresie wieża ciśnień została wybudowana. Kolejowa wieża ciśnień w swojej architekturze, nawiązuje do średniowiecznych baszt obronnych. Wzniesiona na planie koła z czerwonej cegły, wieża posiada charakterystyczny wykusz oraz gzyms łączący trzon wieży ciśnień z głowicą, w kształcie machikułu - detalu występującego w gotyckich budowlach. Wieża zlokalizowana jest koło wiaduktu kolejowego. Wodna wieża może pomieścić około 400m3 wody.

Bardzo interesująca wieża ciśnień znajduje się przy ulicy Ścinawskiej 1 w Legnicy, na terenie starej gazowni miejskiej. Wieża została wybudowana w latach 1916-1917. Obiekt nazywany jest również wieżą amoniakalną - ponieważ we wnętrzu wieży składowany był gaz wodny, produkowany w piecowni. Gaz wodny połączony z gazem koksowniczym, tworzył gaz miejski, tzw. dwu gaz, który był wykorzystywany między innymi do oświetlania ulic Legnicy. Wieża ciśnień została wybudowana głównie z czerwonej cegły na planie kwadratu. Obiekt składa się z wysokiego, kamiennego cokołu, ceglanego trzonu i głowicy. Całość wieży ciśnień wieńczy dach mansardowy z tarczami zegarowymi. Zdjęcie - Gliwi

[wiezacisnien]

Zalewo - kolejowa wieża ciśnień

Ceglana wieża ciśnień, wybudowana na planie sześciokąta w latach 1891 - 1893, stoi do dnia dzisiejszego przy ulicy Jesionowej. Lico wieży ciśnień, posiada zdobienia w formie ceglanych fryzów i gzymsów. Wodna wieża posiada liczne otwory okienne, zamkniętych w cofniętych lizenach. Wieża ciśnień wymaga remontu. Zdjęcie: Wiktor.N-PL

[wiezacisnien]

Kielce - wieża ciśnień

W mieście Kielce można zwiedzić dwie wieże ciśnień. Pierwsza z nich, to wodociągowa wieża ciśnień, mieszcząca się na terenie zakładów przemysłowych " CHEMAR ". Wieża ciśnień została wybudowana na początku lat 50-tych, na planie koła i z czerwonej cegły. Wieża została dodatkowo wzmocniona przyporami, wykonanymi z kamienia. Cechą charakterystyczną wieży ciśnień jest gzyms między kondygnacyjny, ozdobiony profilowanymi, prostokątnymi, żelbetonowymi płytami. Druga - kolejowa wieża ciśnień, została wybudowana na terenie PKP.

[wiezacisnien]

Łomża - wieża ciśnień

W Łomży, mieście leżącym w województwie podlaskim, została wzniesiona w 1954 roku wodociągowa wieża ciśnień, użytkowana do połowy lat 90-tych, XX wieku. Wieża ciśnień mogła pomieścić około 300 m3 wody. Konstrukcja wieży ciśnień została wykonana z żelbetu i czerwonej cegły. Zdjęcie : PanSG

[wiezacisnien]

Kościan - wieża ciśnień

Wieża ciśnień mieści się w miejscowości Kościan ( Wielkopolska ) przy ulicy Czempińskiej. Architektura wieży nawiązuje do stylu, nazywanego historyzmem. Wieża ciśnień została wybudowana z czerwonej cegły w 1908 roku. Podczas II wojny światowej, obiekt uległ zniszczeniom. Następnie wieża przeszła gruntowny remont, naprawiono dach, zbiornik na wodę i mury. Ostatecznie wieżę ciśnień wyłączono z użytku w latach 90-tych. Obecnie w wieży ciśnień działa obserwatorium astronomiczne i ścianka wspinaczkowa.

Pierwsze wodociągi w Kościanie zaczęły funkcjonować w XV wieku. Rury były wykonane z drewna. Miasto Kościan zatrudniało specjalnego pracownika - Lejwodę, który był odpowiedzialny za obsługę drewnianej sieci wodociągowej. W następnych latach wykopano studnie głębinowe, jednakże i one wyschły po pewnym czasie. Mieszkańcy Kościana, zaczęli czerpać wodę z rzeki Obry, co przyczyniło się do licznych chorób. W roku 1908, wybudowano w mieście murowaną wieżę ciśnień wg projektu Xavera Geislera.

Nowa wieża ciśnień ma 40 metrów wysokości i została wzniesiona na planie kwadratu. Wieża została wyposażona w stalowy, nitowany zbiornik na wodę wg. systemu Thiema, mogący pomieścić 250 m3 wody. Zdjęcie: geo573

Wieża ciśnień - kanał

[wiezacisnien]

Pszów - wieża ciśnień

Pszów, miasto leżące koło Wodzisławia Śląskiego, posiada ceglaną, pochodzącą z lat 50-tych wieżę ciśnień. Modernistyczna wieża ciśnień stoi na osiedlu Grunwaldzkim. Wieża składa się z podpory i głowicy ze zbiornikiem. Zdjęcie MOs810.

[wiezacisnien]

Giżycko - wieża ciśnień

Giżycko jest miastem leżącym w woj. warmińsko-mazurskim. Położone jest między jeziorem Kisajno a jeziorem Niegocin na Mazurach. Od 1999 roku znajduje się w województwie warmińsko-mazurskim, wcześniej w województwie suwalskim (1975-1998). Jest siedzibą powiatu giżyckiego. W Giżycku można odwiedzić dwie zabytkowe wieże ciśnień - miejską, wybudowaną w 1900 roku oraz kolejową, prawdopodobnie wybudowaną w tym samym okresie.

Miejska wieża ciśnień, została wybudowana w stylu neogotyckim z czerwonej cegły, na planie koła. Wysokość całkowita obiektu wynosi 25 metrów. Obiekt mieści się na ulicy Warszawskiej i jest dostępny dla zwiedzających. Neogotycka wieża ciśnień, posiada dużo detali nawiązujących do średniowiecza, np.

Piękny ostrołukowy portal wejściowy, prowadzący do wnętrza.

Biforia, podwójne otwory okienne, zdobiące lico muru.

Fryzy ceglane w kształcie arkadowych ostrołuków.

Poza tym wieża ciśnień posiada :

niski cokół.

podstawę.

trzon nośny, podtrzymujący głowicę.

głowicę, w której umieszczony jest zbiornik na wodę.

Miejska wieża ciśnień jest najwyższą, murowaną budowlą w Giżycku i jedną z najpiękniejszych wież ciśnień w Polsce. Obecnie służy jako punkt widokowy.

Kolejowa wieża ciśnień w Giżycku, została wybudowana na planie prostokąta , w oparciu o konstrukcję szachulcową. Do wieży przylegają budynki, należące do PKP.

[wiezacisnien]

Wieża ciśnień - Jawor

Wieża ciśnień w kształcie średniowiecznej baszty, została wybudowana w roku 1888. Projektantem wieży był inż. Solbacha wysokość 27 metrów, początkowo zamontowany był w środku wieży zbiornik, mogący pomieścić 450 m3 wody. Wieża ciśnień składa się z niskiego cokołu, wysokiej podstawy - wykonanej z kamienia, trzonu nośnego oraz głowicy, zwieńczonej dachem.

Lico muru, zdobią fryzy i gzymsy arkadowe. Do wnętrza wieży prowadzi wysoki portal. Podstawowym budulcem wykorzystanym przy budowie wieży ciśnień, była cegła i kamień. Wodną wieżę można podziwiać na Placu Seniora w Jaworze. ( Zdjęcie: Macdriver )

[wiezacisnien]

Wieża ciśnień w Płocku

Ceglana wieża ciśnień, wybudowana w 1894 roku, reprezentuje styl architektoniczny, bardzo bliski do neorenesansu. Świadczą o tym bogate detale architektoniczne, zdobiące lico wieży - nadokienne gzymsy w kształcie pół okręgów, ceglane fryzy oraz arkadowe lizeny. Wieża ciśnień została wzniesiona na planie ośmioboku z cegły. Pion wieży ciśnień, został podzielony gzymsami między kondygnacyjnymi.

Zasada działania wieży ciśnień opierała się na prostych prawach fizyki. Woda była pompowana z Wisły przez zespół pomp do zbiornika wieżowego, który był w stanie zmagazynować " siedem tysięcy wiader " wody. Obok wieży stał budynek z stacją filtrów, służył do oczyszczania wody. Wieża ciśnień jest jedną z najpiękniejszych w Polsce.

[wiezacisnien]

Otwock - kolejowa wieża ciśnień

Kolejowa wieża ciśnień w Otwocku, została wybudowana w 1925 roku, na potrzeby kolejowych wodociągów. Wieża działała na zasadzie naczyń połączonych i grawitacji. To dzięki tym siłom, obiekt mógł zasilać w wodę parowozy, żurawie wodne oraz budynki, należące do kolei. Wieża została wybudowana na planie sześciokąta, w miejscu starej, wyburzonej, drewnianej wodnej wieży. Zabytek ma 21 metrów wysokości.

Fotografia autorstwa: MOs810