Mansur Bey ve Mahdumları

"Bineyim bir Boğaziçi vapuruna, günün birinde. Bebek'le Arnavutköy önlerinde arka taraftaki oturduğum kanapeden kalkayım, etrafıma bakayım; kimseler yoksa, denizin içine bırakıvereyim kendimi. " Mansur Bey

[mansurbeyvemahdumlari]

Mağara Mitosuna Eleştiri Ya da Portakal Mavisi

  Platon'un Mağara Mitosu'nu Platon anlatsın önce: "Bazı insanlar karanlık bir mağarada, doğdukları günden beri mağaranın kapısına arkaları dönük olarak ayaklarından ve boyunlarından zincire vurulmuş oturmaya mahkumdurlar. Başlarını da arkaya çeviremeyen bu insanlar, mağaranın kapısından içeri giren ışığın aydınlattığı karşı duvarda, kapının önünden geçen başka insanların, hayvanların ve taşıdıkları şeylerin gölgelerini izlemektedirler.Bu mahkumların sahip oldukları bilgi, onların gözleriyle ve kulaklarıyla kazandıkları duyusal bilgidir ve bu görsel bilgi duvardaki gölgelerin, yani görünüşlerin bilgisidir.İçlerinden biri kurtulur ve dışarı çıkıp gölgelerin asıl kaynağını görür.Kendide gördüklerine inanamaz İnsan için yanılgılardan kurtulmak, eski alışkanlıkları terk etmek çok güç olduğundan, o muhtemelen yeni duruma alışamayacak ve daha önce görmüş olduğu şeyler, ona daha gerçek görünmeye devam edebilecektir ve tekrar içeri girip gördüklerini anlatmaya başlar ama içerdekileri, duvarda gördüklerinin yansıma olduğuna ve gerçeğin mağaranın dışında cereyan etmekte olduğuna inandırması imkansızdır."

  Platon'un mağara mitosu iki tip insan sunar düşünce tarihine: Gölgeleri gerçek sananlar, gerçeği görüp gölgede kalanları ne pahasına olursa olsun uyarmaya çalışanlar. Okuduğunuz yazıda insanları bu şekilde ikiye bölmeyi Türkiye Cumhuriyeti Tarihi açısından eleştireceğim.

  Buraya kadar Portakal Mavisi ne ola ki diye okuyanlar sözüm size! Sadece başlık dikkat çekici olsun diye öyle yazdım, yazının portakal mavisi ile ilgisi yoktur(mu acaba?).

  Platon'un döneminde insanlar soylular ve köleler diye ikiye ayrıldığı için insanları derecelerine göre ikiye ayırmak normaldi. Fakat o zamandan beri yapılan eleştiriler, incelemeler, analizler ve bilimsel keşifler göstermiştir ki "Hepsi bir! Hepsi Haktan!"

    Lakin düşünce ve insan kibri bu ya! Kendini feylesof addeden, tahsil gören kişiler, kendilerini güneşi gören (Güneşin Kızları ile ilgisi yok bunların) diğerlerini de aydınlanması gereken, kafalarına binbir fikir sokulup saatlerce tartışılması gereken insanlar olarak görmeye başladı. Bu fikir özellikle Avrupa Aydınlanmasından sonra iyice ayyuka çıktı.

  Tamam, kabul, dünya(yerelde Avrupa) din dogmalarına bağımlıydı ve bunlardan kurtulmak için Aydın bir sınıfa ihtiyaç duyuluyordu. Avrupa insanının dinsel dogmalardan kurtulmaları  gerekiyordu ki insanlar daha adil bir dünyada yaşasınlardı. Zira din dogmaları ile gelirin çoğu ya kralda ya da kilisede oluyordu. Bu refah dağılımını dengelemek için öncelikle akla güvenmek gerekirdi ki öyle oldu. Akla güvenirken Aydınlanma diye bir maceraya girdiler ve yaklaşık üçyüzyıl süren gelişme başladı. Zira işlerini Allah nasılsa yardım eder diyip en çok dua edene(ya da ediyormuş gibi görünene) yaptırmaktan vazgeçip araştırma sonuçlarını dikkate alır oldular. Bunları yaparken de Aydınlanma idealini aktarmak için kendilerini Mağara Mitosu'ndaki Güneşi Gören Aydınlanmış konumunda buldular. Yaptıkları iş önemliydi. Bir çok insana daha adil bir yaşam sunuyorlardı. Artık krallar kraliçeler mutlak hükümdar değil sorgulanabilir karar vericilerdi, yeterince sorgulandılar da. Sonra sanayi devrimini falan da yaptı bunlar. Zira bilgi Mağara Mitosu'ndaki yöntemle dağıldı, dağılan bilgiden daha faydalı bilgiler türedi.

  Ardından Osmanlı daha da zayıfladı, Türkiye kuruldu, bizim devrimler yapıldı. Bizim devrimler yapılırken amaç halkın tamamen aydınlanmasıydı, kendi dili ve aklıyla karar verebilmesiydi. Bir süre Köy Enstitüleri ve Halkevleri ile toplumun aydınlanması şahlandı(selam sana Cihan at, toprağın bol olsun). Lakin sonra eğitimli insanın yönetimi zor olur diye bunlar kapatıldı. Sonra noldu, ülkenin bir kısmı Aydınlanmamış kaldığı halde bir kısmı Aydınlanmayı sonuna vardırdı. Gel zaman git zaman, dünya felsefesi öyle noktalara geldi ki anlamak için kırk fırın kitap okumak gerekmeye başladı. Dünya gündemini otuz yıl geriden takip eden aydınımız ise şöyle sorar oldu:"Bizim halk bunları okumamış, ben onlara bu fikirleri nasıl anlatırım?". Devamında şunları demeye başladı: "Bizim halk bunları okumamış, bu fikirleri zaten anlamaz", "Bizim halk zaten bişeyden anlamaz", "Bizim halk nasılsa anlamaz, bari ben kendi işime bakıyım", "Bizim halk kim ki, ben kendimi yetiştirdim, bana bişey olmasın".

  Bu cümlelerin konuyla ilgisi şu, aydınlar kendilerini aydınlanmış, halkı ise aydınlatılmaya muhtaç olarak görüyorlar. Denklemin diğer tarafında ise halihazırda aydınlanmış Avrupalılar var. Türk Aydınları kendi halkından üstün birisi olarak varlığını onlardan bağımsız görüyor, zira Mağara Mitosu'nda şöyle bir ikilik var: Güneşi gören ile gölgeleri gerçek sananlar iki farklı sınıftan insanlar. Biri birdiğerine öğretmek zorunda, aralarındaki ilişki öğretmen-öğrenci ilişkisi. Her vasatın altı öğretmen gibi Türk Aydını da Türk Halkından vazgeçiyor. Burada bütün Türk aydınlarını töhmet altında bırakmıyorum fakat çoğu Türk Aydınının halka birşey anlatma derdinin olmadığını görüyorum. Kendi yazıp kendi çevresinde okunuyor. Halk ise bu entellektüel tartışmaların bir kaç yüzyıl uzağında kalmış vaziyette olduğu için haliyle anlamıyor ve entellektüel camiaya nefretle karışık duygular beslemeye başlıyor.

  Peki bu durum halkı gelişmemiş yapar mı? Evet diyorlar.

  Gelişmek nedir? Aydınlanmaktır. Aydınlanmak nedir? Onsekizinci yüzyıl Avrupa'sında ortaya çıkan bir düşüncedir. Yani özetle olan şu: Türk halkı, Avrupa icadı bir kavram yoksunluğu teşhisiyle ilkel kabul ediliyor. Bu şuna benziyor, evinde televizyon olmayan birini çağdışılıkla suçlamak.

   Bu anlayış tek başına tehlikeli değil.  Asıl tehlikeli olan Türk Aydını'nın yaşamını geçirebileceği Avrupa gibi bir yer olması. Odanız kirliyle daha temiz bir odaya geçebilirsiniz. Peki ya başka oda yoksa? O zaman odanızı düzenlemek zorunda kalırsınız. Veya kalmazsınız, üşengeçliğinize göre değişir.

  Ortada kaçılıp kurtulunabilecek bir Avrupa,Amerika olduğu için Türk Aydını oraya gidip eşit yurttaş olabilyor. Burada ise biz kolayca harcanabilir bir rakam olarak kalıyoruz.

   Özetle, Türk Aydını, önceleri Mağara Mitosu'ndaki Aydınlanmış kişi rolünü kendine biçiyor. Sonra fazla aydınlanıyor, diyor ki "Zaten bunlar aydınlanmaz, aydınlanamaz. Hem böyle yaşamaya alışmışlar, bunlara ne yapsan boş. Bari ben de aydınlanmış olarak kendi entellektüelliğime bakıyım, çünkü ben halk değil AYDINLANMIŞım. Halka nolursa olsun, ben onlardan farklıyım". İşte tehlike, aydının kendini tahsilsiz bir yurttaştan üstün gördüğü ve birliğini kaybettiği anda başlıyor.

  Benim anladığım budur.

  Evet evet, bu yazının portakal mavisi ile ilgisi yok.

21.09.2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

Unutamayanlar

Yolu uzun yolcunun vakti doldu. Boyundan küçük valizi ile boyundan büyük işlere kalkışacak. Başvurmadan önce başını vuracak yerlere. Sürtünerek yanacak kafası. Soğumak için sert rüzgarlar gerekecek. Yeri gelecek... Fırtınamsın benim, sen estikçe ben titrerim. Bir kez gelmişsin bu saçma dünyaya. Gitsen olmuyor, gitmesen olmaz. El Hakim bilir de her zaman duymaz, ama bir duyarsa susmaz. Haşa! Aynı olandan bezmek yolcunun ne haddine. Yolcu da dönecek elbet dünya gibi, başladığı yere. Başladığı yer doğduğu yer olmak zorunda değil. Dünya onlarca yıl döndü de noldu, Havva ona ayak basmadan başlamış sayılamaz. İlk günah, ilk sevap belki de. Dünya' yı Dünya yaptı ve bizler de... Kimseyi tanımadık, senden daha güzel. Kimselere de bakmadık. Mavi yeşil ufaklık amma da yuvarlanmış bizsiz. İçinde olunca bazen karanlık ıssız. Sen yoksun diye. Karanlık gibi geliyor ama dışına bir çıktık mı görürüz onun güzelliğini. Gözlerden yaşlar boşalacak kadar, görürüz. Mavi masmavi, biraz yeşil aralarda beyaz bulutlar. Ev değil yuva. Arkadaş değil dost. Neresine gitsek eşit, neresine gitsek benzer renkler karışmış. Ama uzaktan... Karanlığı elimle bölmek istedim. Nereden nereye ? Yolcu bir yerden yola çıkar. Hikaye bu ya, yolcu o bitmek bilmeyen yolunda türlü maceralarla karşılaşır. Hayvanlarla dost olur, onlarla konuşur. Ödül olarak yolun sonunda bir pirenses falan bulur, onu zalimlerden kalelerden kurtarır. Hoop, mutlu son. Mutsuz biten masal biliyor musunuz ? Ben bilmiyorum. Bu hikaye gibi başlayıp masal gibi bitmeyen hayatlar çok saçma değil mi ? Rol yapabilenleri bir tarafa ayıralım. Yani mutlu taklidi yapabiliyorsa onlar, bravo zaten. Ama, bu masallardaki yolcular hiç mi takılıp düşmez?  Ne biliyim, üşümezler mi ? O kadar gün gece, nerede yatar kalkarlar, hiç düşündünüz mü? Aşk nerden nereye ? Yaz tahtaya bir daha, bakalım. Yolcu muyuz, yol muyuz bilelim. Üstümüze basıp geçecekler mi, görelim. Pek de şaşırtmaz ya, yine de biraz bakıp teyit edelim. Aa, o da ne ? Yok dostum, bu bizi yine şaşırtmadı. Sarı çizmeli mehmet ağa bir gün öder hesabı. O güzel insanlar, o güzel haklarımızı da alıp gittiler. İnsanın, kendini Hakk sananına kaldık. Gururla süründük. Haksız yenilgiler aldık. Top bizi sevmedi. Hakem maçı sattı. Kahrolsun foşist tece ! Dursun zaman ! Her sabah doğan güneş, bir sabah doğmaz oldu. Güneş artık batıdan doğup batıyor. Doğuya ışığını bile göndermiyor. Tüm yolcular batıda kaldı. Doğudakiler bir varmış bir yok oldu. Göz gözü görmez oldu. Duyular kör oldu. Toz ve sis ve ÇOK yüksek ses. İnsanlıktan döküldük. Ama sınıfın mazereti vardı: Mazeretim var, asabiyim ben. Sınıf bilincin yok dediler. Sınıf birincin yok dediler. O değilsin bu değilsin. Şundan hiç değilsin. Bizimle değilsın ! Özgürlük isteyerek olmuyor bu işler. Hadi cehaleti de kutsayalım. Evet evet kesinlikle aradığımız olay bu. Bilmeden görmeden dinlemeden atıp tutanlara sahip çıkalım lütfen. Onlar özgür anlıyomusunuz haa !?!! Yok arkadaş. Yolculuk süresince depresyon hakkımı kullanmak istiyorum. Diğer hepsini aldınız lan çünkü!  O zaman, ben şöyle müsait bi yerde iniyim. Tuttu fırlattı kalbimiii... Hypatia

[mansurbeyvemahdumlari]

ÇÖP

çünkü yüzüyorum sözlerin arasından her bir kulacımda eskiyor özsüz bir deyiş bazen zarif dalgalar kaçıyor ağzımdan içeri bazen sahile vuran çocuk büyüklüğünde dalgalar             yakıyor göğsümü, sessizken deniz

bir Üsküdar motoru yakalasa beni            tarihten kalkıp gelen -bir Üsküdar motorunda   her turda yolcuların derileri daha da kararsa                                        sözleri daha da dövülse                                             varlıkları daha da itilse   yine de o motor, aynı motor kalır mı?

kalır mı?

çünkü boğulamıyorum bile, vuracağım sahilim yok atıldığım denizi seçemediğim gibi                çarpan dalgaları da seçemiyorum yorgun değilim, yorgun bile olamadım tek şikayetim,    denize çok çöp atıyorlar amirim

14.09.2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

Estetiğin Diyalektiği

Sarhoş bir evsizin potansiyel zararlarından kurtarmıştı kız onu, dilini bilmediği, ne kadar kalırsa kalsın, hep misafir olacağı ülkede. Gerçi yalan yok, adam sarhoş falan değildi. Tek gram alkol yoktu kanında. Gayet normal bır evsiz sayılabilirdi. Eğer üç metreden alınabilen bir esrar kokusuna sahip olmasaydı.

Ama bu önemli değildi. Zira genç adamın gözü kızdaydı. Eğer bir tanrıya inanmıyor olsaydı, kıza inancını sorardı. Zira böyle bir güzelliği yaratmış bir tanrı, tapınılmayı en çok hakedendir, bugüne kadar inanılmış bütün yaratanların içinde.

Mimar olsa gerek diye düşündü. Sonra bir daha düşündü. Neden düşündüğünü düşündü. Pek düşünmezdi zira. Sonra ona düşünmeyi hatırlatan güzelliği düşündü. Sonra da kendi çirkinliğini. Ne çok fark vardı arada, ne çok çelişki.

Bir kere çirkinlik özgürlük demekti. Sonuna kadar, sınırsız, istenmeyen, bir güzelin asla tadamayacağı türde bir özgürlük. Yuvadan atılmış bir leyleğin, kuğu sürüsünden kovulan bir ördeğin özgürlüğü. Yalnızlığın getirdiği bir bağımsızlık. Ama güzellik de özgürdü. Bir hoşgörünün özgürlüğü. Hem de her türlü hataya karşı. Ve de mutluluk. Özgürlükle gelen bir mutluluk. Mutlulukla gelen bir özgürlük. Birbirini besleyen kısırdöngülerin, kötüye değil, iyiye çalıştığı bir özgürlük. Etrafındaki insanları, varlığıyla bile etkilemenin özgürlüğü.

Sonra güzellik taş gibi olmak demekti. Ama yekpare, büyük ve incelikle işlenmiş bir taş. Malmö'nün o güzel sahilinde uzanmış, kış güneşinin dondurucu aydınlığında guneşlenen bir kaya. Ama çirkinlik ? O sadece bir kaya olabilir. Ama parçalanmış, işlenmemiş, kaba ve rahatsız edici. Malmö'nün sahillerine değil, Gaziosmanpaşa'nın kaldırımlarına yakışırdı ancak. Sonra ayaklar altında ezilir, ufalanırdı. Özgürlüğü ve çirkinliği harcanırdı. Öyle ya sonuçta o özgür bir kayaydı. Her yerde olabilirdi. Büyük, küçük, ufacık. O belki Filistinli bir çocugun polise attığı bir taştı. Doğuştan gelen adaletsizliğe küfreden. Ya da Türkiye'de bir Kürt'ün kafasına atılan bir taştı. Ona taş atanlar tarafından, onlar daha iyi yerlerde yaşasın diye yapılan bir apartmana ait, bir inşaattan alınmış. Onun vardiyasında belki. Gözünün önünde kaldırıp, gözünün önünde atmışlardı. Doğuştan gelmese bile, ölene kadar geçmeyecek bir çirkinliğin ifadesi. İnsan bakmaya bile dayanamaz o çirkinliğe.

Hakikaten nasıl katlanılabilirdi çirkinliğe. Kağıthane'nin evleri gibi. Parça parça ve yersiz. Ahenksiz. Bir evin içinde oturan, tamamen farklı dünyalardaki üç ünsan kadar ahenksiz. Kibirli, ahmak ve ahlaksız. Bazen ayrı ayrı, bazen iç içe. Ahenksiziliğin içinde bir ahenksizlik. Ahenksizliğin, ahenksizliği. Bir muzisyene Jazz'ı keşfettiğine utandıracak kadar hem de. Ama güzellik öyle değildi. O Kağıthane'ye ait olamazdı. Ya da herhangi bir gecekondu mahallesine, ister Ortadoğu'da, isterse Arjantin'de. O Budin tepelerinden, Peşte ovasına bakmak gibiydi. Pürüzsüz ve dümdüz. Tanrı eli değmiş gibi planlı ve tertemiz.

Planlılığı sevmezdi çirkin. O özgürdü. O mücadele ederdi. Çarpık hayatlarla, açılmayan kapılarla, İstanbul'un bitmek bilmeyen yokuşlarıyla, Mecidiyeköy'le. Ama güzellik de aşağıda kalmazdı bu konuda. Kendini yaymak için uğraşırdı her alanda. Hayatı boyunca ışığı görememiş insanlara, renkleri anlatmaya çalışırdı. Sonra sesleri, notaları, uyumu. Beethoven'ın bir senfonisi kadar uyumlu görünmeyi. Doğuştan gelen vahşiliğe, yabaniliğe, bir set çekmeyi, düzene sokmayı. Güzelliği yasaklamış, çirkinliği, sıradanlığı ve vasatlığı hayat felsefesi yapmış insanlarla mücadele ederdi. Bazen onları da güzelleştirebilmek için, bazense sadece hayatta kalabilmek için. Sonra onlara orantıyı ögretirdi. Bazen, şekilli ve uzun bir bacağa geçirilmiş uzun ve siyah bir çorapla, bazense bir binayı ayakta tutan, o bacakları hiç görmemiş ama ancak onları görse bu kadar güzel işlemeler yapabilecek bir taş ustasının elinden çıkan sütunlarla. Bazen yüze tam uymuş, çerçeveli bir gözlükle, bazense o gözlüklerin sahibi gözlerden çıkmış bir resimle. Ve yorulurlardi ikisi de. Aralarındaki onlarca farka ve çelişkiye rağmen. Sonra bir yerlerde dinlenirlerdi, beraber ama habersizce. Ancak bazen, eğer Tanrı mizah anlayışını yerdekilerle paylaşmak isterse, karşılaşırlardı. Hazzopulo pasajının içinde bir çay ocağında, Budin'de bir kahvecide, Peşte'de bir restoranda, Utrecht'de bir otobüs durağında, Ulm'e giden bir gece treninde, belki ateşin ve gerçekleşmemiş bir devrimin içinde, bir üniversite amfisinde.

Muhteşem bir şeydir güzel olmak, güzeli oldurmak. Bir tanrıya ancak güzeli oldurursa tapılır. Aklı ikna edebilecek hiçbir arguman kalbi etkileyemez. Ancak güzellik açabilir bir kalbi. Aklın almayacağı kadar muthiş bir şeydir çirkinlikle mucadele etmek, insanlara, şehirlere, resimlere, müziğe hayat vermek. Kendi yorucu ve özgür yalnızlığında yitip gitmemek. Ve sonra yardım etmek ana dilini bilmediğin birine. Sonra masadan kalkmak, uzaklaşmak ve oturmak. Kendi kadar güzel erkeklerin arasına. Bir sigara yakmak, o erkeklerden birinin zarif ellerinden gelme çakmakla. Üflemek havayı, zehri bile insana güzel göstererek. Ve gülmek, büyük bir neşeyle gülmek, büyük bir mutlulukla, ardından yazılan yazıların her bir satırından bihaber.

-M

[mansurbeyvemahdumlari]

AKADEMİK HAYATTA KADIN

Kadının sosyal hayattaki yerinin tartışıldığını daha sık görür olduk boyalı ekranlarda. Ne kadarı içtendir, ne kadarı gerçeğe yakındır bilinmez; ancak bu tartışmaları artan kadın cinayetleri ve intiharlarının tetiklediği kesin. Bir tarafta kadının sosyal hayattaki rolü ve bu role biçilen görevler konuşulurken, bilim çevreleri kadının akademik hayattaki konumunu da tartışmaya açtı. Bu konu sadece ülkemizde değil Amerika ve Avrupa’da da ilgiyle takip edilir hale geldi. 7 Mart 2013 tarihli Nature dergisi konuyu kapağına taşıdı.

Nature dergisinin araştırmaları son derece dikkat çekici. Akademisyenler üzerine yoğunlaşan araştırmalarda başvurular arasından seçim yapma, yükselecek adayı belirleme gibi konularda bazen kasıtlı olmasa da cinsiyet ayrımcılığının yapıldığı görüldü. Burada ‘kasıtsız cinsiyet ayrımcılığı’ incelenmeye değer. Özel şirketlerin de dahil olduğu araştırmalar şunu gösteriyor ki; seçimi yapan kişiler, bir adayın çok genç olması veya rakip bir alanda çalışıyor olması gibi verileri değerlendirirken farkında olmadan kadınlar aleyhine önyargılı çıkarımlar yapabiliyor. 127 fizik, kimya ve biyoloji profesörüyle yapılan deneyde, eşdeğer özgeçmişlere sahip bir erkek bir de kadın, uygun pozisyona seçilmesi için profesörlere sunuldu. Profesörlerin çoğunun erkek adayı seçtiği gözlemlendi, hem de kadına göre, yıllık 3730 dolar daha fazla önererek. Bir de olaya kadınların açısından bakacak olursak daha ilginç detaylarla karşılaşıyoruz. Kadınlar, kendilerini ‘öğrenilmiş çaresizlik’ olarak adlandırılan bir durumun içinde bulabiliyorlar. ‘Nasıl olsa ben seçilmem’, ‘Erkek bir aday varken zaten beni almazlar’ gibi yorumlar kadınların başvuru oranını, dolayısıyla seçilme oranını düşürüyor. Diğer bir tespit de şöyle: Bir oturumda konuşmacı veya oturumu yöneten kadınsa, kadınlar daha kolay söz alıp soru sorabiliyor. Bu da kadınların kariyer ortamlarında kendileri gibi insanlara rastlayamamasına, bulundukları ortamın fazla ‘erkekçe’ olmasına bağlanıyor.

Türkiye’de ise konuyu bilimsel çerçevede değerlendiren Bilim ve Teknik dergisi, Avrupa’daki ve Türkiye’deki istatistiki verileri okuyucusuyla paylaştı.  Görülen o ki kadın akademisyenler doktora sonrası akademik hayata devam etmek yerine özel sektöre yönelmeyi seçiyor. Bunda en önemli etken, çocuk sahibi olmak veya gelecekte çocuk sahibi olmayı planlamak olarak karşımıza çıkıyor. Türkiye’de, kadın akademisyen sayısı erkeklere oranla daha düşük olmakla birlikte Avrupa’dakine göre daha yüksek. Bu çarpıcı sonuç, yine Bilim ve Teknik dergisinde farklı akademisyenlerce yorumlanmış. Yüzümüzü güldüren bu yüksek oran neden kaynaklanıyor olabilir? Maalesef cevapları ülkemizin değişken koşullarında gizli. Mersin Üniversitesi Psikiyatri Ana Bilim Dalı’nda çalışmalarını yürüten Doç. Dr. Ayşe Devrim Başterzi şöyle yorumluyor:

“Akademisyen olmanın maddi getirisi çok düşük ve ‘eve ekmek getiren kişi’ olarak erkeklerin akademisyenliği seçmesi pek kolay değil. Ama akademi bir yandan da, tıpkı öğretmenlik gibi tatilleri uzun, bir süre sonra rahata erilen bir meslek olarak görülüyor (tıp dışında) ve kadınların geri kalan zamanlarda ev işlerini yapabileceği, çocuklarına bakabileceği varsayılıyor. Türkiye’deki kadın akademisyen sayısı diğer ülkelere oranla bu nedenle yüksek. “

ODTÜ’den Prof. Dr. Feride Acar, Türkiye’de akademik alanda kadın oranının yüksek oluşunu bilimin, örneğin siyasetteki ve sanayideki güç odaklarıyla bağlantısının zayıf olmasından dolayı toplumca bir iktidar alanı olarak önemsenmemesiyle ilişkilendiriyor. TÜİK verileri de karar verici konumda olan kadın sayısının azlığı yönünden, dile getirilen düşünceleri doğruluyor.

HYPATIA

[mansurbeyvemahdumlari]

[mansurbeyvemahdumlari]

KEDİNİN KULAĞINDAN ÇIKARDIĞIM ŞİİRDİR

izbe bıyıklarının korkaklığına dair tüylerine değmezken sevmeye alerjik bakışlarının adına kedi gözü derlerken oturmayı çok seven kuyruğunu yanına kıstırıp yaren bellerken sokaktan kaçtığın küçüklüğün üzerine büyüttüğün lekelerini                                                                                  izlerken kulaklarının içinde mama kabının dolu hayalleri çınlarken belirli adımlarına kucak kaçkınlığı zarafeti verirken özne, bir sen bir ben bir onlar olurken koltukta oturur, saf saf içine çekersin bizi

Sıdıka merhaba, desenlerinle yıkadığın dertlerini kuyruğuna asıp da içine                                                                             sararsın kıstığın gözlerine yakalanan koridorları ense köküne                                                      atıp elimizden kaçarsın karanlıkta parlayan patilerine gecenin sessizliğini takarsın kuzey ülkeleri gibi soğuk böğrünü miskinliğine sararsın

yürü git len şurdan eşek sıpası!

22.03.2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

ÜSKÜDAR

Yitik taşların kokusundan geçerken bir portakala uzanıyor elim içiyorum doluca

Bir deniz aldım Hüdai'den, gümüş sıradağlar gibi dalgaları

Valide-i Cedid'e bakarım, bir damla gözümle ağaçtan süzülen

Pink floyd dinletmeyen sakinliğinde

                                                 miskin

                                                          rüzgar

yalarım

...

Sükutun sünnet sakalları gibi surattan sarktığı yokuşlarda

Gözleri sürmeli kediler rahlelerde,rahatellerde uza-aaa-nır

Fıstıkağacınaçıkankaldırımtaşlarında, aralarda

Kadim tozların samt ü sena hayalleri  

         do

      -la  

  -şır

Şubat-Mart

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

8 MART TÜRK KÜLTÜRÜNE BİR DARBE GİRİŞİMİDİR(İRONİ İÇERİR)

Efendim açıklıyayım.

  Bildiğiniz gibi bayana şiddet bizim geleneklerimizde yeralan bir ananemizdir. Bayanı döv ki akıllansın.Atalarımız ne kadar güzel söylemiş: Karının sırtından sopayı karnından sıpayı eksik etmeyeceksin. Atalarımızın bir bildiği vardır. Bize buna uymak düşer. Sonuçta ataya saygı bizim, yüce milletimizin en köklü geleneklerinden biridir.

  Bizi biz yapan atalara saygı, onlara koşulsuz şartsız uyma ve bunu bahane ederek bireysel ahlak geliştirmememizdir. Bilirsiniz ki eğer okur ve bireysel ahlak anlayışımızı geliştirirsek, tut ki hata kaza kendi ahlak anlayışın oldu, bu anlayışımızı atamıza ve bize emir verenlere yüksek sesle söylersek geleneğimiz bozulmuş ve kirlenmiş olur. Peki geleneğin bozulması nedir? Yüce devletimizin hoşuna gitmeyecek bir şeydir. Bir Türk'ün yegane meşguliyeti devletini, hükümetini memnun etmektir. Devlet baba her şeyin evlasını bilir. Senden benden daha iyi bir eğitim almamışlarsa da farketmez. Her kafadan bir ses çıkarsa devlet yıkılır, iki başlı devlet olmaz. En kötü devlet, devletsizlikten iyidir. Onlar devlet. Devlete biat gerek, anarşizm değil. Biz babadan böyle gördük.

  Geleneğin mühimiyetinden bahsettik. Sıradaki mevzumuz, şer odaklarının, yüce Türk kültürümüzü 8 Mart  bahanesiyle nasıl yok etmeye çalıştıkları olacaktır.

  Şanlı geleneklerimizin koruyuculuğunu yapan en önemli unsur zevcelerimiz, analarımız, bacılarımızdır. Onların itaati sayesinde bu geleneklerimiz hiç bozulmadan, en ufak bireysel ahlak emaresi göstermeden nesilden nesile aktarılabilmektedir.

  Peki bu itaat nasıl sağlanıyor?

  Pek tabi onları döverek, korkutarak, sindirerek. Eğer bir hanım evin direğine itaatsizlik ediyorsa vuracaksın beline sopayı. Eğer bir bayan, masum bir er kişinin en pürupak hislerini kirleterek onu azdırıyorsa basıcaksın zekeri. Bu işler böyle. Ananelerimizin korunması bedava değil. Herkesin elini taşın altına sokması lazım. Hanımlarımız fikirlerini mi beyan ettiler? Önce sakin sakin 'KARI BENİ GÜNAHA SOKMA!' diye uyaracaksın. Hala mı inat ediyor, bu durumda ağzına hafifçe vuracaksın. Daha da susmuyor mu? Kalorifer peteğine bağlayacaksın ki yüce geleneklerimizin ne kadar önemli olduğunu, hanıma ne kadar saygı gösterdiğini anlayabilsin.

  Ya bu 8 Martçılar ne yapıyor? Güya bayanlarımız (bi de bunlar 'kadın' diyor. Tövbe haşa, kadın ayrı kız ayrı!) kendi kararlarını verebilmelilermiş. Onlara şiddet uygulamayalımmış. Özgür beşerler olsunlarmış. İktisadi hürlüğe sahip olacaklarmış. Erkeğe itaat zorunlu değilmiş. Giyimleri kendi tercihleriymiş. Mağdur olan mütecaviz olanmış tecavüz eden değilmiş. Afedersiniz, söylemeye dilim varmıyor ama bayanla erkek eşitmiş! Bu kadarına da pes doğrusu! Olmaz efendim olmaz! Bayan ve erkek fıtratı ayrıdır. Bayanla erkek eşitse nerde bayan peygamberler(haşa), nerde bayan padişahlar! Geleneğimizde yok bir kere bu eşitlik. Hanımın yeri kocasının yanıdır. Kocası yoksa o bayan iflah olmazdır. Mümkün mertebe bayanı evlendirip çoluk çocuğun arasına katmak lazımdır ki itaat kültürümüz ilerlesin, devam etsin, cihan devleti olalım. Yoksa, bayan hakkı, çocuk hakkı, İsmail Hakkı derken gayri müslimler, ateistler, putperestler, siyonistler, koministler ve bilumum kafir bizi işgal eder. Bütün dünya üzerine yaşadığımız cennete atlamak için fırsat kolluyor. En sevgili Türk kullara bahşedilen hazinelere sahip olamadıkları için yedi düvel kıskançlıktan kuduruyor. Bu muhteşem hasletlerimizin nerden geldiğini merak edip duruyorlar. Üzerimizde deneyler yapıyorlar. Cern, mern bu kadar araştırma yapıp hala daha bizim kudretimizin nereden geldiğini çözemediler, kuduruyorlar!

  Eğer ki bayanlarımıza sevgi saygı beslemeyi bırakıp, onları kendi başlarına yaşayabilecek kadar hür bırakırsak, bize lütfedilen haklarımızı kaybederiz. Bir ailede, sevgiden evvel saygı gelmelidir. Zevce, kocasına saygı duyup ona itaat etmelidir ki o aile felah bulsun. Aksi takdirde, asla ama asla yolları düzlüğe çıkmaz. Yüce devletimizin en temel birimi ailemiz, dayak ve cebir eşliğinde ıslah edilirken, milletimiz ve ümmetimiz de dünyanın efendisi olmaya yaklaşacaktır.

  Bu yüzden demekteyiz ki, 8 Mart, Yüce Türk kültürüne ve devletine yapılmış bir darbe teşebbüsüdür. Geleneklerimizi koruyalım ki sıhhat bulalım.

Hamiş: İşbu yazı, pedofilinin (küçük yaşta kızın evlendirilmesi) Türk kültürünün hasletlerinden görüldüğü ve buna karşı çıkanların Türk kültürüne karşı olduğunu ciddi ciddi iddia eden bir yazıdan esinlenmiştir. İronidir.

Hamiş 2: Mevzubahis kaynak yazı İstiklal Marşı Derneği'nin çıkardığı Çelimli Çalım dergisinde çıkmıştır.

08.03.2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

YAŞADIM

İnternetim gidiyor, sinirleniyorum.

Tabletim bozuluyor,sinirleniyorum.

Sinirden içtiğim kutu sütü sıkmışım, haberim yok.

Dazed and Confused dinliyorum, tepem atıyor.

Üşümeye başlıyorum.

Ellerim titriyor, baktım kalorifer de sıcak.

En büyük dertlerim bunlar işte.

Niyet, 'El cevabtü ilm-i ictimaî'.

Kısmet, 'Ben kadınım,

şiirlerden çok küfürlerde geçti adım...'*

Ellerim hala ısınmadı.

Yine de dünyanın en şanslı insanlarından biriyim.

Bir yanımda CEyl'an, bir yanımda YaseMin.

Yaşadım, diyebiliyorum.

Ya da, yaşadım, diye biliyorum?

'Bu dünya soğuyacak günün birinde,

hatta bir buz yığını

yahut ölü bir bulut gibi de değil,

boş bir ceviz gibi yuvarlanacak

                      zifiri karanlıkta uçsuz bucaksız.

Şimdiden çekilecek acısı bunun,

duyulacak mahzunluğu şimdiden.

Böylesine sevilecek bu dünya

"Yaşadım" diyebilmen için...'**

Yaşamayanlara selam olsun!

Hepinizin, hepimizin içinde bir IŞİD

Vuruyor, kesiyor, hala yapabiliyorken işit!

Duyanlar duymayanlara anlatsın,

'İlk taşı günahsız olanınız atsın'***

Alkolün oranı yüzde 2,5 olsun

Etek boyu 38 santim

Saç uzunluğu 22 santim ideal

Hazırsan bas parayı kızı al!

Onlar kesti, onlar biçti.

Onları kestiniz, onları biçtiniz.

Onlar yine onlarla çarpıştı.

10 çarpı 10, 100 numara ülke olduk!

On'lar, on'lara katıldı.

On'lar, onlara karşı çıktı.

On'dan on çıktı.

Sıfırlayamayanlardan sonuç yine sıfır çıktı.

Sıfır çekenlerde on'larca artış oldu.

Sıfırcı hoca, sıfırın soluna 1 koyabilmek için sırıttı.

Sırlarını açtı, sıfırın altında titredi.

Pis gülümsedi, sıfır için asal'etsiz 1'i sildi.

'Asal sayılar namuslu sayılardır, kendilerinden başka hiçbir sayıya bölünmez!'

diyen hocama da ...

Elli yaşında bekar, sayılara tapar.

O da, on'lardan bir ellilik.

Rakı olmayı becerememiş sulu bira!

Çoğu saatte, akrebin tik'inde kart zampara!

Meydanlarda onlar toplandı.

Onlar onlara laf attı.

On'lar onlara girişti.

Onlar da on'lara çıkıştı.

Derken kıyamet koptu.

Attılar birbirlerini sır'at köprüsünden.

Orada gördüler: 'ONLAR'la aynı yerdeydiler.

Sıfırcı şeytan cehennemin kapısından onlar'a ve on'lara sırıtıyordu.

Onar onar atıldılar ateşe.

Onlarcası da yandı saatlerce.

Onlarla oluştu pis küllerden bir tepe.

Feriştahı geldi şeytanın, şeytan eğdi başını öne;

Padişahların şahı Feriştah, baktı küstahça küllere ve;

'Ulan hepiniz oradaydınız be!'****

 Hypatia

18.02.2015

 *Didem Madak

**Nazım Hikmet

***İncil'den

Din bilginleri ve Ferisiler, zina ederken yakalanmış bir kadını Hz. İsa’ya getirirler. Suçlu kadını orta yere çıkararak Hz. İsa’ya, “Muallim, bu kadın tam zina ederken yakalandı” der ve cezalandırılması için bir de gerekçe öne sürerler: “Musa, Yasa’da bize böyle kadınların taşlanmasını buyurdu, sen ne dersin?” Belli ki beş Ulul-Azm peygamberden biri olan Hz. İsa’yı diğer bir Ulul-Azm peygamber olan Hz. Musa ile karşı karşıya getirerek zor durumda bırakmak istiyorlardı. Kendilerini dönemin seçkin din sınıfı olarak görenler Hz. İsa’ya bir nevi ‘din baskısı’ uygulayarak arzuladıkları kararı vermeye zorluyorlardı. Hz. İsa’nın verdiği cevap, İncil’i çok ayrıntılı bilmesek de, Türkçemize giren bir cümle: “Aranızda günahsız olan, ona ilk taşı atsın!” http://zaman-online.de/ilk-tasi-gunahsiz-olaniniz-atsin-80421

****rte

[mansurbeyvemahdumlari]

SOKAKTAKİ HANZO

Beni günaha sokma kadın! Ben temizim, ben safım Beni günaha sokma kadın! Bütün çirkefler benim tarafım

Bu çocuğu kaldırımdan atarım Sokak ortasında sana bağırırım Hak gördüğüm zulmü yaparım Beni günaha sokma kadın!

Dilendirip paranı alırım Sefaleti koynuna sokarım Seni sokakta aç yatırırım Beni günaha sokma kadın!

Zayıflığın beni ilgilendirmez Annesin sen zulüm bilmez Dilinden beddua durmaz Beni günaha sokma kadın!

Kemiklerin sağlamsa bana şükret Artığımı yediğinde bana külfet Kocanım ben bana günah lütfet Beni günaha sokma kadın!

06/03/2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

BOZKIR

Yarim gözüm yollara düştü Sensiz gönlüm bozkıra düştü Ruhum tenim çöllere düştü Bırak sılayı, gel gel

Yeller seller aldı beni Ak koynuna yuyup koydu beni Kokun benden aldı beni Bırak sılayı, dön gel

Yokluğunda selam gurbet Sende bilirim büyük hasret Daüssıla bitcek sabret Bırak sılayı, gel gel

Kızıl güneş sana müjde Yorgun kalbim sanki şerde Ben nideyim, yoksun ilde Bırak sılayı, dön gel

Tren öter sen gelirsin Evet beni pek seversin Hatırımca çok güzelsin Döndün artık, sev sev

20.02.2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

NÂR

Uzağım yardan, küskün bana

Yalnızım nârdan, dargın bana Yolum onda, sükun gelmez Yorgunum yoldan, şükür yola

Çiçekli bahçe, kalbim diken Çalabım nerde, huzur biten Hangi yol sana çıkmaz O yol mahdumu, bendir giden

Burak eydür, derdim bitmez Sığınağım, o yar üzmez Ben üzülür ben yanarım Kızma tanrım, aklım ermez

01/03/2015

Burak ATAY

[mansurbeyvemahdumlari]

OLMAYAN VE OLMAYACAK OLAN

Tek başına iktidar olanı sevmiyordu. Hayatına ne kadar da ışıltılı girmişti.  Ahh, neşesi yeterdi!

Arap devrimcisi kadar bahtsızdı. Şarkılar söylerdi ancak gelmeyen baharın ardından, onu, baharı getirmek için: Unadikum!

Çöl yağmurları olmuştu ilk başta hayatında. Dışarıdan bakanlar  onun hayatı için, 'şiirden çok resme yakın' derdi. Göstere göstere yaşarlardı eskiden. Sözler arada kaybolurdu. Ne konuştuklarını kimse bilmezdi. Fısıltılar da o zamanlar başladı. İnsan bilmeyince uydurur!

Gösterişiyle onu aşka inandırmıştı. Olmayana ergi!

Yol, hep yol. Girip de geri dönemedikleri lanetli yol. Oklar atılmıştı artık kirpiklerden. Göz yaşları geri çekilerek meydanı hüznün askerlerine bırakmıştı. Buğulu bakış!

Baştan başa ihtişamlı bir iktidar. Hep aldı, aldı, aldı, hiç vermedi. Ne gönülden gönüle, ne de ...

Geldi, usulca avuttu onu. Zalim, nasıl da biliyordu pusuyu!

Akşamları ortaya çıkan bir tedirginlik. O noktaya gelecek mi gelmeyecek mi? Hiç gelemedi ki!

Aklının odalarında oradan oraya kaçtı. Birinde akıl birinde duygu. Merdivenleri çıkınca karşımızda iki kapı: Tamam mı, devam mı? Hemen solda kırık kulplu kapı. Açıkça bağırıyor: Sakın girme!

Gölge lazımdı. Işığı Güneş'i Ay'ı, ne varsa bedenini yakıyordu. Geciktikçe gecikiyor, işe gider gibi gidiyor zevke.  Bu ne zulümdür aheste aheste!

O baraj kapakları bir yıkılırsa, dağ adamının gidebileceği hiçbir yer yok. Selden önce hareket etmelisin. Kaçmalısın. Zalimin zulmünden, firavunun öfkesinden. Daha aşağı aşağı aşağı. Cehennemi bulmak lazım onunla ki yansın. Bile isteye yansın!

Hem gittiler hem kaldılar. Bir ileri bir geri. Doğru iz üzerindeler miydi, kim bilir? Adem ile Havva ancak rakipleri olabilirdi hayat mücadelesinde. Öylesine yalnız, öylesine tutkulu. Yeah, I'm dazed and confused and it's all upside down

Am I being choosed? Do you want me around?

Secrets are fun to a certain degree

But this one's no fun 'cause the secret's on me.*

"Fikrinizin gülleri solsun! İkiniz de başaramayacağınızı biliyordunuz! Şimdi terk edin cenneti!"

Aşka layık olmadıklarından,

öylece yuvarlandı aşağı Gönül Dağı'ndan, olmayan ve olmayacak olan.

*Jake Holmes-Dazed and Confused

Esinlenmeler:

Duman-Ah

Bosnalı Çocuklar Korosu-Unadikum

Iced Earth- Desert Rain

Kolpa-Beni Aşka İnandır

Neşet Ertaş-Gönül Dağı

Ceylan Ertem-Hırpalandı Mayıs

Sagopa Kajmer-Aklımın Odaları

Ceylan Ertem- Gideni Tutma

Led Zeppelin- When The Levee Breaks

Ceylan Ertem-Bile İsteye Hypatia 05.02.2015

[mansurbeyvemahdumlari]

SES

uzanıp sesinden öptüm seni la telinde trapez yaptım dengemi kaybettim kovuğuna düştüm dudaklarını halat yaptım gıdıklanan boynundan çıktım seni

Burak ATAY

01.02.2015

[mansurbeyvemahdumlari]

RASTGELE EŞEK BALTHAZAR

arabasını kırdı balthazar

öncesinde çocukça sevgiydi

arabasını kırdı balthazar azade kıldı kendini çocukça dostuna döndü

çiçek taç hazırlandı balthazar'a sonra gözler kaçırıldı balthazar dayak yerken

kuyruğunu yaktılar ekmek sattılar onunla tahta çekmecelere paraları koydular

kadere şahit oldu kedere şahit oldu

mevsimler geçti üşüdü, titredi yerinden kalkamadı, iyileşti

diyalektik ve şuuraltını taşıdı sırtında dağlardan geçerken

gecelerde otladı elden ele geçti kafesler, tutsaklar gördü sirklerde zeki oldu

alkışlar eşliğinde itilip kakıldı

yükselişler gördü ve hemen düşüşü buldu kısaca insanın sefaletine tanık oldu

sonunda vuruldu koyunlara sığındı öldü

Burak ATAY

28.01.2015

[mansurbeyvemahdumlari]

ÖZLEM

uzaklıklar sarar rüyalarımı kanatlarım çengelli takılı gündeliğe yollar uzun bitimsiz makilerden bozkıra sonsuz

Burak ATAY

25.01.2015