. "İnsan hayatı bir bozgundur. Adına hayat denen bu önlenemez bozgun karşısında bize düşen yalnızca onu anlamaya çalışmaktır. İşte, roman sanatının varoluş nedeni de budur." syf.19 . "Unutuş karşısında güzel sanatların her biri farklı bir konumda bulunur. Bu açıdan bakıldığında, şiirin ayrıcalıklı bir yeri vardır. Baudelaire'in bir sonesini okuyan, tek kelimesini bile atlamaz. Eğer onu severse, defalarca okuyacaktır, hatta belki de yüksek sesle okuyacaktır. Çılgınca severse ezberleyecektir. Lirik şiir belleğin kalesidir. Buna karşılık roman, unutuşun karşısında derme çatma biçimde berkitilmiş bir şatodur. Yirmi sayfayı bir saatte okuyorsam, dört yüz sayfalık bir roman yirmi saatimi alacaktır, yani bir haftamı. Bütün bir hafta boş olduğumuz enderdir. Okumalar arasına günler girebilir ve işte o zaman da unutuş tezgâhını kuruverir. Ama unutuş sadece molalarda işbaşı yapmaz, hiç ara vermeden, sürekli olarak okumaya da eşlik eder; daha sayfayı çevirirken, az önce okuduğumu unutuveririm; aklımda sadece daha sonra olacakların anlaşılması için gerekli olan özet gibi bir şey kalırken, bütün ayrıntılar, küçük gözlemler, hoş söyleyişler çoktan silinip gitmiştir. Yıllar sonra, bir gün içimden bir dosta bu romandan bahsetmek gelecektir; işte o zaman belleklerimizin o okumadan sadece bölük pörçük bir şeyler saklayarak, o romanı her birimiz için birbirinden tamamen farklı iki roman halinde yeniden oluşturduğunu fark ederiz. Oysa, romancı romanını tıpkı bir sone yazar gibi yazar. Bakın ona! Gözlerinin önünde şekillenen kompozisyondan büyülenmiştir: Onun için en küçük ayrıntı önemlidir, onu bir izleğe, bir motife dönüştürür ve tıpkı bir fügdeki gibi sayısız tekrarlarla, çeşitlemelerle, göndermelerle tekrar tekrar geri getirir. Bu yüzden, romanının ikinci yarısının birincisinden daha güzel, daha sağlam olacağından emindir; çünkü bu şatonun salonlarında ilerledikçe, daha önce telaffuz edilen cümlelerin, daha önce sunulmuş temaların yankısı da gitgide çoğalacak ve ezgiler halinde birleşerek dört bir yanda çınlayacaktır." syf.147 #milankundera #perde #çeviri #ayselbora #canyayınları #kitap #neokuyorum #okumakiptiladır #okumahalleri #deneme #roman #şiir #unutma #bellek #füg #hayat https://www.instagram.com/p/CkB13xcNtIg/?igshid=NGJjMDIxMWI=
